Инфоурок / Начальные классы / Конспекты / Алімпіядныя заданні па беларускай мове (4 клас)
Обращаем Ваше внимание, что в соответствии с Федеральным законом N 273-ФЗ «Об образовании в Российской Федерации» в организациях, осуществляющих образовательную деятельность, организовывается обучение и воспитание обучающихся с ОВЗ как совместно с другими обучающимися, так и в отдельных классах или группах.

Педагогическая деятельность в соответствии с новым ФГОС требует от учителя наличия системы специальных знаний в области анатомии, физиологии, специальной психологии, дефектологии и социальной работы.

Только сейчас Вы можете пройти дистанционное обучение прямо на сайте "Инфоурок" со скидкой 40% по курсу повышения квалификации "Организация работы с обучающимися с ограниченными возможностями здоровья (ОВЗ)" (72 часа). По окончании курса Вы получите печатное удостоверение о повышении квалификации установленного образца (доставка удостоверения бесплатна).

Автор курса: Логинова Наталья Геннадьевна, кандидат педагогических наук, учитель высшей категории. Начало обучения новой группы: 20 сентября.

Подать заявку на этот курс    Смотреть список всех 203 курсов со скидкой 40%

Алімпіядныя заданні па беларускай мове (4 клас)

Выбранный для просмотра документ Арфаграфія.docx

библиотека
материалов

Арфаграфія

  1. Устаў прапушчаныя літары.


Басе…н, в…раб…й, бера…, в…рас…нь, біблі…т…ка, від..л..ц, вокла…ка, в..ч..ра.


2. Спішы, падзяляючы тэкст на сказы. У канцы сказаў пастаў патрэбныя знакі прыпынку. Устаў прапушчаныя літары.

В..сна н..прыкметн.. п..райшла ў лета дні п..плылі над з..млёйсв..тлыя і сон..чн.. нагрэт.. за в..снуз..млянаб..рала сілузел..нінанаёйрасл.. і шырыл..сяжытавыйшла ў тру..ку м..сцамі з..явіліся п..шчотн.. к..л..скі з прыўзнят.. вусікамізаз..л..неліячмяні і аўсыусямужыв.. з..мля д..рыць сваю шч..драсць.

_________________________________________________________________

________________________________________________________________

________________________________________________________________

________________________________________________________________

_______________________________________________________________


3. Устаў у словы патрэбныя літары.

Спевы – сп…ваць, сп…вак, сп…вакі.

Разгледзець – абгл…даць, гл…дач, гл…дачы.

Азёры – аз..рцо, аз..рышча, воз…ра.

Снег – сн..гі, сн…жынка, сн…гапад.


4. Знайдзі і выпраў у тэксе памылкі:


Берозавы лес заўсёды прыгожы. Узімку бярозы нібы ледяныя снягуркі у белых сукенках. Раняй вясной яны упрыгожваюцца шерымі завушніцамі. Летам дрэвы падобныя на дзявчынак у белых спадніцах і зялёных хустінках. А восеню стройныя бяроскі нагадваюць жоўтыя сонейкі.


5. Вучань запісаў сказ:Сябр звернуўся да мяне с прозьбай.

Адзначце, колькі арфаграфічных памылак зрабіў хлопчык.

а) 2; б) 3; в) 4; г) 5; д) памылак няма

6. Устаўце патрэбныя літары:

Тэл...грама, камп’ют..р, сц...дзены, ча...вёрты, про..ба, навод...аль, а..шар, в...сёлка, леб..дзь, сям..я.

7. Выпраў памылкі, дакажы напісанне (падкрэслі арфаграмы, падбяры праверачныя словы, падпісаўшы іх унізе).


Напратвесні выдолася цудоунае надворе. Заціша панавала ўсюды. Часам пралеціць птушачка, набяжыть лёхкі ветрык. на захаде бліснула ласкавая усмешка сонца. Абуджяюцца, наліваюцца сокам дрэвы.


8. Знайдзі і выпраў 8 арфаграфічных памылак.

Лясная табурэтка

На маляўнічай палянцы ў лесе знаходзіца шырокі яловы пень. Побадж з ім расце стройная маладая асінка.

Вельмі люблю атпачываць на гэтым лясным табурэце, слухаць шапацене палахлівага дрэва, нюхаць медовы пах розных траў. Аднаго разу ўвесну я заўважыв на гэтым пні чорнага дзятла. Чорны птах моцнай дзюбай лубцаваў па ім. Толькі трэскі ляцелі у розныя бакі.


9. Знайдзіце слоўнікавыя словы, у якіх дапушчаны памылкі


а) таполяг) ложка

б) дзясятакд) прыбярэжны

в) балерынае) бярэт


10.Выпішыце словы, якія нельга перанесці.


Слон,мядзведзь, лось, ясень,елка, чабор,мёд.


11.Уякіх сказах прапушчанымяккі знак? Запішыце.


Рыс (?) -драпежнызер.

Рыс (?) расце ў вадзе.

Вугал (?) здабываюць у шахце.

Стол паставілі ў вугал (?).

 

12.Знайдзі і выпраў у тэксце 10 памылак.


Па прыгажосцці Белавежская пуща займае першае месца сярод лясоу беларусі. Тут жіве многа розных звероў і птушак. Белавежская пуща – адінае месца ў свете, дзе з часоў ледніковага перыяду жыве на волі зубр – дзікі першабытны лесны бык.



  1. Знайдзі і выпраў 12 памылак

Некаторыя зверы з надыходам зімы мяняют летні футра на тёплы зімовый убор. Пушыстае густое футра надела ліса. У зімовы ўбор апрануўся заяц – беляк. Звяры паубіраліся ў беласнежнае адзене. Набелым снезе іх ніхто не убачыць

Адказы


  1. Басейн, верабей, бераг, верасень, бібліятэка, відэлец, вокладка, вячэра.


2.Спішы, падзяляючы тэкст на сказы. У канцы сказаў пастаў патрэбныя знакі прыпынку. Устаў прапушчаныя літары.

Вяснанепрыкметнаперайшла ў лета.Дніпаплылі над зямлёйсветлыя і сонечныя.Нагрэтая за вяснузямлянабіраласілу.Зелянінанаёйрасла і шырылася. Жытавыйшла ў трубку. Месцаміз'явілісяпяшчотныякаласкі з прыўзняымівусікамі. Зазелянеліячмяні і аўсы. Усямужывомузямлядорыць сваю шчодрасць.

3.Устаў у словы патрэбныя літары.

Спевы – спяваць, спявак, спевакі.

Разгледзець – абглядаць, глядач, гледачы.

Азёры – азярцо, азярышча, возера.

Снег – снягі, сняжынка, снегапад.


4.Знайдзі памылкі.

Берёзавы лес заусёды пригожи. Узімку бярозы нибы ледзеные снегуркі у белых сукенках. Ранней весной яны упрыгожваюцца шерымі завушницамі. Летам древы падобныя на дзеўчынак у белых спадніцах і зелёных хусцінках. А восенню стройныя берозкі нагадваюць жолтыя сонейки.

  1. Вучань запісаў сказ:Сябр звернуўся да мяне с прозьбай.

Адзначце, колькі арфаграфічных памылак зрабіў хлопчык.

а) 2; б) 3; в) 4; г) 5; д) памылак няма

6. Устаўце патрэбныя літары:

Тэлэграма, камп’ютар, сцюдзены, чацвёрты, просьба, наводдаль, абшар, вясёлка, лебедзь, сямя.

7. Прачытайце. Выпраўце памылкі, падкрэслі арфаграмы.

Напрадвесні выдалася цудоўнае надворе. Зацішша панавала ўсюды. Часам праляціць птушачка, набяжыць лёгкі ветрык. На захадзе бліснула ласкавая ўсмешка сонца. Абуджаюцца, наліваюцца сокам дрэвы.


8. Лясная табурэтка


Адказ: знаходзіцца, побач, адпачываць, шапаценне, мядовы, заўважыў,лупцаваў,ляцелі ў розныя бакі.

3

Выбранный для просмотра документ Гукі - літары.docx

библиотека
материалов


Гукі і літары


  1. Запішы словы, што перададзены гукамі.

[йама] [сʼамйа] [йулʼійа] [лʼук]

______________________________________________________________________

2. Запішыце словы ў два слупкі:

1) словы, дзе ўсе зычныя гукі глухія

2) словы, дзе ўсе зычныя гукі звонкія


Гульня, вярба, шапка, каса, кошка, зязюля, косіць, бульба.

_____________________________________________________________________

3.Падкрэслі словы, у якіх гукаў менш, чым літар

Прачытаць, дэльфін, мосцік, гуляю, збожжа, насенне, спадніца, дзядзька, сшытак, партфель.


4. Злучыце назвы паняццяў, якія вы вывучылі на ўроках беларускай мовы з іх вобразнай назвай.


Галосныя гукі – мост праз рэчку.

Націск – цудоўныя спевакі.

Перанос слоў – дырыжорсая палачка.

5. Выпішы словы, у якіх гукаў больш, чым літар:

Май, Яна, паліто, Юля, лье, заява, яблык

_____________________________________________________________________

6. Прачытайце загадку. Складзіце адгадку з прапанаваных літар: БЮКРЫДЗЖА.

У яловіку кашлатым

Запішчалі птушаняты.

Ды зімой, ды ў маразы!

Што за птушка? Адкажы! _________________________


7. Вызнач, колькі мяккіх зычных гукаў ва ўсіх словах сказа. Падкрэслі правільны адказ.

У небе засвяціліся першыя зоркі.

А) 5; Б) 6; В) 8; Г) 10; Д) 11.

8. Падкрэсліце словы, у якіх гукаў больш, чым літар:

цень

леў

ралля

дзьмухавец

ёлка

камедыя

пад’езд

суддзя

Ульяна

Яніна


9. Колькі звонкіх зычных гукаў у наступных словах? Паставіць адпаведную лічбу


10. Вызначце колькасць гукаў і літар у словах.

Малая - літар, - гукаў;

Ноччу - літар, - гукаў

Сур’ёзны - літар, - гукаў

Дзянькі - літар, - гукаў

Зацішша - літар, - гукаў


11. Падлічы, колькі разоў паўтараецца гук [к] у скарагаворцы:


Патапка пакаваў пакупнікам пакупкі ў пакункі.

______________________________________________________________________


12. У якіх словах літар больш, чым гукаў?

а) Радзіма в) краіна

б) Айчына г) вучань


13. Раздзялі словы на склады. З першых складоў кожнага слова радка складзі новае слова. Запішы яго.


Маліна, шыпы, народ - __________________________________

Пруток, жыве, наліць - __________________________________

Каша, разынкі, вайна - _________________________________


14.   Вызначце колькасць літар і гукаў у словах

Надзея - …..літар, …. гукаў.

Яблык – …..літар, …. гукаў.

Лью – …..літар, …. гукаў.

Ёмістасць –…..літар, …. гукаў.

Дзея – …..літар, …. гукаў.

Мядзведзь – …..літар, …. гукаў.

Дождж –…..літар, …. гукаў.

Аб’ём - …..літар, …. гукаў.


  1. Запішы 3 словы, у якіх літар больш, чым гукаў, і 3 словы, у якіх гукаў больш, чым літар.

__________________________________________________________________________________________________________________________________________


  1. Да наступных слоỹ падбяры іншыя з парнымі глухімі або звонкімі зычнымі.

Заліць -________, галодны-__________, жар- ______, ход- ______,

дзень- _______, суп-_______, том-_________, Джэк- ____________.

  1. Вызнач колькасць літар і гукаỹ у словах.

Надвор’е(………..), дзядзька(………..), яблык(……….…), зацішша(……..…..), маяк(…………).


18. Прачытайце прымаўкі. Адной рыскай падкрэсліце літары, якія абазначаюць звонкія гукі. Якія з іх абазначаюць парныя гукі? Падкрэсліце іх дзвюма рыскамі.


Слова даражэй за золата.

Слова не верабей: выпусціш – не зловіш.


19. У якіх словах ёсць толькі цвёрдыя зычныя гукі?

Зямля, палын, студзень, пісаць, ноч.


20. У якіх словах колькасць літар і гукаў не супадае?

Дождж, гром, навальніца, зямля, дзед.

21.У якім слове націск падае на другі склад?

Настаўнік, доктар, шавец, дзяцел.

22. Укажыце лічбай колькасць галосных і зычных гукаў у словах..

Пісьмо   _________ галосныя ___________зычныя;

дзверы   _________галосныя____________зычныя;

ад’езд    _________галосныя   __________зычныя;

зялёная  _________галосныя  __________зычныя;

мядзведзь _______галосныя  __________зычныя.


23. Колькі разоў у сказе сустракаецца гук [дз’]?

Дзяцел дзюбай дуб дзяўбе.

24. Вызначце колькасць літар і гукаў у словах.

Сур’ёзны , надвор’е ,разводдзе , дзядзька , зацішша.

 25. Якую назву мае літара ч?

А) чу ; Б) чо ; В) чы ; Г) чэ ; Д) ча.

26. Колькі разоў паўтараецца [а] у словах сказа:

Аднойчы, калі моцна разгулялася мяцеліца, нехта пастукаў у акно.

________________________________

27. Запішыце літары, якіх няма ў рускім алфавіце____________________, у беларускім алфавіце_________________________.


28.Падлічы, колькі гукаў і колькі літар у кожным слове.


Яблык (__гукаў, ___літар), мядзведзь (__гукаў, ___літар), аб’ём (__гукаў, ___літар), лью (__гукаў, ___літар).

  1. Падкрэслі словы, у якіх адзін каля аднаго стаяць два галосныя гукі:

Заяц, дуэт, баец, аазіс, заапарк, абойма, вялікая, смяецца


  1. Падкрэсліце словы, у якіх усе зычныя глухія


Малюнак, фантазія, шышка, пейзаж, кошка.


Адказы

1. Запішыце словы, што перададзены гукамі.

[йама] [сʼамйа] [йулʼійа] [лʼук]

Яма, сям’я, Юлія, люк.

2. 1) словы, дзе ўсе зычныя гукі глухія: шапка, каса, кошка, косіць.

2) словы, дзе ўсе зычныя гукі звонкія: гульня, вярба, зязюля, бульба.


3. Падкрэслі словы, у якіх гукаў менш, чым літар.

Прачытаць , дэльфін, мосцік, гуляю, збожжа, насенне, спадніца, дзядзька, сшытак, партфель.


4. Злучыце назвы паняццяў, якія вы вывучылі на ўроках беларускай мовы з іх вобразнай назвай.


Галосныя гукі мост праз рэчку.

Націск цудоўныя спевакі.

Перанос слоў дырыжорсая палачка.

5. Яна, Юля, заява,яблык.

6. Прачытайце загадку. Складзіце адгадку з прапанаваных літар: БЮКРЫДЗЖА.

У яловіку кашлатым

Запішчалі птушаняты.

Ды зімой, ды ў маразы!

Што за птушка? Адкажы! КРЫЖАДЗЮБ


7. Вызнач, колькі мяккіх зычных гукаў ва ўсіх словах сказа. Падкрэслі правільны адказ.

У небе засвяціліся першыя зоркі.

А) 5; Б) 6; В) 8; Г) 10; Д) 11.


8. Падкрэсліце словы, у якіх гукаў больш, чым літар:

цень

леў

ралля

дзьмухавец

ёлка

камедыя

пад’езд

суддзя

Ульяна

Яніна


Адказ: 6 разоў.


Адказ: машына, пружына, каравай.


5


Выбранный для просмотра документ Літаратурныя заданні.docx

библиотека
материалов


Літаратурныя заданні

  1. Злучы пачатак і канец прыказак.







2. Утварыце з дадзеных слоў прыказкі. Запішыце.

  1. Слава, багацце, даражэйшая, за добрая.

______________________________________________________________

2. За, страціш, запытанне, не, сняданне.

_____________________________________________________________

3. Закончы прыказку.


Рана ўстанеш - _____________________________________________.

Праўда даражэй ____________________________________________.

I воўк сыты, і ______________________________________________.

У чужыя сані ______________________________________________.


4. Да якога жанру фальклору адносяцца гэтыя радкі? Абвядзі літару з правільным адказам.


Пятро, Пятро, а) песня

Падай вядро. б) лічылка

Карове піць – в) калыханка

Табе жмурыць.


5.Да каго людзі звяртаюцца ў заклічцы? Падкрэсліце гэтыя словы.


Сонейка, сонца,

Выгляні ў аконца,

Пасвяці нам трошку,

Дам табе гарошку!


6. Закончыць прыказкі


Чалавек без працы, як - _____________________________

Новых сяброў набывай, а - __________________________________

Як дбаеш, так - _______________________________


7. Уставіць у прыказкі патрэбныя словы, якія з’яўляюцца назвамі частак маўленчага апарату.


1) Знаеш ты толькі, што з ______________ ў ____________

2) Еш капусту з грыбамі, трымай _____________ за зубамі.

3) Міл жабе арэх, ды _______________________Бог не даў.

4) На галодны __________________ добра і гэтак.

5) Нікому _______________________ не завяжаш.

6) Не сунь ____________________ ў чужое проса.

7) Хто з _____________________, той з піражком.


8. Дапішыце да пачатку прыказкі яе канец.

а) Лыжка дзёгцю…

б) Яблык ад яблыні…

в) Сам сябе не хвалі…

г) Не май сто рублеў, ...

д) Ваўкоў баяцца…


9. Якая прыказка зашыфравана лічбамі, што абазначаюць месца пэўнай літары ў беларускім алфавіце? Падкрэслі правільны варыянт.


5, 28, 14, 21 2, 6, 9, 1, 4, 15, 31, 15, 6, 2, 28, 3, 1, 6.


1) У розуму тысячы вачэй. 3) Дыму без агню не бывае.

2) Дзе веды, там і смеласць. 4) Агонь агнём не тушаць.


10. Да першай часткі кожнай прыказкі падбярыце другую частку. Атрыманыя прыказкі запішыце.


Колас добра не спее ,                                      лепш за новых двух..

Стары друг                                                       той узімку галадае.

Хто ўлетку халадку шукае,                             калі сонца не грэе.


11.Закончыце народную прыказку: Хто працуе , таму і …


А) зарплату даюць.   Б)пашана.  В)добра.  Г)шанцуе.


12. Злучы пачатак кожнай прыказкі з яе канцом пры дапамозе стрэлак.


Хто чужога не шкадуе, так і адзавецца.

Кінь перад сабою, ды свой розум май.

У людзей пытай, знойдзеш за сабою.

Як гукнеш, той свайго не мае.


13. Знайдзіце словы для характарыстыкі мурашкі ў вершы “Спрэчка звяроў” К.Цвіркі. Абвядзі літару з правільным адказам.


Між травы якраз памалу а) лянівая

Тут мурашка прапаўзла. б) працавітая

На спіне без крыку і гулу в) старанная

доўгі сук яна цягнула. г) сціплая.


14. Якім падзеям адпавядаюць пералічаныя песні? Укажы стрэлкамі.


А. “Калядкі” а) час жніва

Б. “Жавароначкі, прыляціце” б) Каляды

В. “Жніўная” в) прыход вясна.


15. Знайдзі і падкрэслі прозвішчы беларускіх пісьменнікаў


Л.Талстой, Я.Купала, А.Пушкін,В.Жуковіч, І.Крылоў, Я.Колас.


16.Запішы сэнс прымавак адпаведным словам.


Прыліп як пчала да смалы-

Прыйсці свечкі тушыць-

Язык аб зубы біць-

Ману ў вочы пускаць


17. Прачытай урывак з верша “Якiя бываюць словы”.


Мудрыя словы — жыта i поле,
Светлыя словы — вецер i воля.

Даўнiя словы — водгулле, род,
Гордыя словы — звон i народ.
 
Т. Мушынская

Запішы па 3 словы, якія ты лічыш

самымі мудрымі — …
самымі даўнімі — …


18. Прачытай верш “Што гарыць?”.


— Ну і Віця! — дзед бурчыць. —
Бач, на ім усё гарыць…
Я гляджу і ледзь не плачу,
Ды ніяк агню не ўбачу.
Віця ж — брат старэйшы мой —
Абалью яго вадой.
М. Пазнякоў

Растлумач выраз з верша «на ім усё гарыць».


19. Пра якія дзве солі ідзе размова ў загадцы?


Ужываю я дзве солі,
Калі гэта мне да месца:
Без адной я невясёлы.
Без другой — абед не есца
. К. Крапіва.


20. Здагадайся па апісанні. Як называецца народны музычны інструмент, на якім іграюць, удараючы малаточкамі па струнах? 


21. Прачытай вобразнае апісанне вясны. Складзі сказ, у якім апішы пейзаж, які ты сабе ўявіў.


Тчэ вясна на вечных кроснах дываны з чароўных зёлак.  П. Саковіч


22. Уважліва прачытай верш. Правільна напішы вылучаныя словы.


Яму сарока раіла: “(Ліс ты)
рыхтуйся да зімы, бо замарозіць”.
Вунь, сувеніры восені — кляновыя
 (ліс ты),
На спіну начапляўшы, вожык носіць.
М. Бусько


23. Прачытай верш “Дождж танцуе”.


Маці кажа: “Дзеці, гляньце,
Дождж танцуе на асфальце”.
Дождж танцуе! Гэта ж дзіва
Для малечы гаманлівай.
Дождж прайшоў, натанцаваўся
І за цёмны лес падаўся.
Паводле Ю. Свіркі


Растлумач выраз з верша «дождж танцуе».

24. Прачытай урывак з верша “Якiя бываюць словы”.


Цёплыя словы — сонца i хата,
Лепшыя словы — мама i тата.

Смачныя словы — хлеб i сунiцы,
Росныя словы — кветкi, крынiца.
Т. Мушынская

Запішы па 3 словы, якія ты лічыш
самымі смачнымі — …
самымі цёплымі — …
 


25. Уважліва прачытай верш. Правільна напішы вылучаныя словы.


Сыночак, куртачку
 (на дзень),
Я новую купіла.
Шануй яе, каб н
е (на дзень) 
На ўсю вясну хапіла.
М. Пазнякоў


26. Здагадайся, пра якія словы ідзе гутарка ў загадцы.


Квакалі яны, скакалі,
Пакуль “Р” не напаткалі…
У назву ўпішыце “Р”
І шукайце ў рыб цяпер.
 
У. Мацвеенка

З адным са слоў-адгадак складзі сказ з аднароднымі членамі.


27. Прачытай вобразнае апісанне вярбы. Складзі 1-2 сказы, у якіх падрабязна апішы пейзаж, які ты сабе ўявіў.


Вярба палошча косы ў рачулцы неглыбокай.  П. Саковіч


28. Здагадайся па апісанні. Як называецца народны музычны інструмент у выглядзе драўлянай або іншай трубкі? 


29. Пра якіх два кані ідзе размова ў загадцы?


Коні ўдалыя. Але ж
Разам іх не запражэш.
На адным мы з вецярком
Прагуляемся вярхом.
Другі конік — гарбунок
З галавою, ды без ног —
На яго вярхом не сядзеш.
Дзіва ўсё ж, калі паглядзіш.
І не ўмее хоць брыкацца,
Каралі яго баяцца. 
Паводле К. Крапівы



30. Здагадайся, пра якія словы ідзе гутарка ў загадцы.


Назвай меры вадкасці была,
Аж пакуль не дапісалі “А”.
З гэтым “А”, вы паглядзіце,
Іх 33 у алфавіце.
  Паводле У. Мацвеенкі


З адным са слоў-адгадак складзі сказ з аднароднымі членамі.


31. Прыведзены пачатак апавядання. Прыдумай яго працяг(сюжэт і канцоỹку) і запішы.

Абуджаецца зямля ад догага зімняга сну.У гэтыя вясеннія дзянькі сюды чуваць музыка ажылення прыроды…

________________________________________________________________

________________________________________________________________

________________________________________________________________

________________________________________________________________

________________________________________________________________

________________________________________________________________

________________________________________________________________

 

32. Як вы лічыце , якое слова неабходна ўставіць замест кропак у вершаваных радках М.Пазнякова?


Цагліну да цагліны-

І будзе новы дом.

А літару да літары-

І … мы складзём.


А) вокны ; Б) шафу ; В) школу ; Г) чпадручнік; Д) слова.

 

 33. Колькі разоў паўтараецца гук (р) у дзеясловах, ужытых у вершаваных радках М.Янчанкі?

Сам зрабіў я, сам прыбіў

ля акенца скрыначку.

Круп насыпаў , пакрышыў

хлебную скарыначку.

0020А) 0 ; Б) 3 ; В) 4 ; Г) 5 ; Д) 6.


Адказы


  1. Злучы пачатак і канец прыказак


Новых сяброў набывай як салавей без песні

Гультай за работу там і пад елкай рай

Прыгожая птушка пер’ем той свайго не мае

Чалавек без Радзімы а старых не забывай

Ідзі ў родны край мазоль за руку

Хто чужога не шануе а чалавек уменнем



2. Утварыце з дадзеных слоў прыказкі. Запішыце.


1.Слава, багацце, даражэйшая, за добрая.

Добрая слава даражэйшая за багацце .

2. За, страціш, запытанне, не, сняданне.

За запытанне не страціш сняданне.

3.Закончы прыказку.


Рана ўстанеш - многа зробіш.

Праўда даражэй за грошы.

I воўк сыты, і авечкі цэлы .

У чужыя сані не садзіся..


5. Адказ: б).

6. Адказ: Сонейка, сонца.

3. Адказ: б)

4. Адказ: А-б). Б-в) В-а).


18. Прыклад адказу: «Адзенне хутка рвецца, бо Віця неакуратны».

19. (Нота і харчовая соль)
20. (Цымбалы)

23. Прыклад адказу: «Кроплі дажджу падаюць на асфальт».

26. (Жабы — жабры)

27. Прыклад адказу: «Каля неглыбокай рачулкі расце вярба. Яе галінкі апусціліся ў ваду».

28. (Дудка)

29. (Свойская жывёла і шахматная фігура)

30. (Літр — літара)

7


Выбранный для просмотра документ Націск.docx

библиотека
материалов


Націcк



  1. Уста прапушчаныя літары, паста у словах націск.

 



Алфавіт, вусы, в..рба, д..кумент, задаць, катал..г,квартал, крапива, р..мень, ц..мент.


2. Расстаўце націск у словах. З націскных складоў утварыце новыя словы

 Праца, лесвіца, казачны.                 _______________________

 Саджанец, зіма, лётчык.                 _______________________

Крыга, нажнічкі, кава.                     _______________________


3.Уякіх словах націскпадае на канчатак?


1)завалка; 2) суша;3) крапіва ;4) медны ; 5) крама ; 6) ярына.


А)ваўсіхсловах.    Б) 1,4.     В) 2,4,5.     Г)3,6.      Д) 6.



4. Пастаўце націск у словах:

Алфавіт, крапіва, пацеркі, вярба, кухар, вусы, буслы, рубель, страха, цагляны.

5. Пазначце націск у словах:


Крапіва, вярба, слабы, навіна, імя, бульбяны, маленькі.





















Адказы

  1. Пастаўце націск у словах:

Алфавіт, крапіва, пацеркі, вярба, кухар, вусы, буслы, рубель, страха, цагляны.



1


Выбранный для просмотра документ Пераклад.docx

библиотека
материалов


Перакладзі


  1. Перакладзіце на беларускую мову.


А) На грядке длинный и зеленый, а в бочке желтый и соленый.

___________________________________________________________________


Б) В наших лесах живут разные звери.

________________________________________________________________

2. Перакладзі словы на беларускую мову:

Гвоздь - _________________________

Сирень -_________________________

Кирпич - ________________________

Крыльцо -________________________

Следить - ________________________

Интересоваться - __________________


3.Перакладзі на беларускую мову:

Октябрь - ______________________________

Занавески - ______________________________

Помощь - ______________________________

Одеяло - ______________________________

Рубашка - ______________________________

Шутка - _____________________________


4. Перакладзіце на рускую мову:

суніцы - _________________

дах - ____________________

падручнік - ______________

дыван - _________________

сябар - ___________________

люстэрка - ________________

папера- ___________________

канапа- ___________________


5. Перакладзі тэкст на беларускую мову.


Любят на Беларуси картошку. Называют её вторым хлебом . Многие писатели и поэты посвятили картошке свои произведения. Янка Брыль сказал, что «запах картошки – не просто запах, а аромат жизни».

_______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________


6. Перакладзі тэкст

Ефросинья Полоцкая

Всю свою жизнь Ефросинья Полоцкая посвятила бедным людям. Сначала она жила в Софийском соборе, читала и переписывала книги. В те далёкие времена ещё не было школ, учебников. Детей учили или родители, или в монастырях и церквях.

_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________


7. Перакладзі на беларускую мову:


Утром послышались звуки. Я прислушался. Показалось, что кто-то скребётся в дверь. Выглянул в окно – никого не увидел. Выбежал во двор. Это был котёнок!

___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________


8. Перакладзіце на беларускую мову словы

б) пальто

в) нефть

г) подсолнух

д) гусеница

е) ладонь


9.  Перакладзіце на беларускую мову


Влага - _____________, гвоздь - ______________, сирень - ____________,

кирпич - ___________, крыльцо - ____________, следить - _______________,

магазин - ______________, интересоваться - __________________ .


10.Перакладзі словазлучэнні на беларускую мову.


В глубокой норе-____________________________________________,

идти по деревне- ___________________________________________,

спрятаться за большой печью-_______________________________,

последние дни марта-_______________________________________,

бегал в лесу-_______________________________________________,

после сильного дождя-______________________________________,

встретить хорошего друга-_________________________________,

в чаще ольховника-_________________________________________.

 

11. Растлумачце значэнне дадзеных слоў адпаведнымі беларускімі.


Антракт-___________

Аратар-____________

Аргумент-__________

Галкіпер-___________


12.Перакласці выразы на беларускую мову.


Видел своими глазами - _________________________________

Слышал своими ушами - ____________________________________

Читать про себя - ___________________________________________

Андрей выше Никиты - _______________________________________

Пойти за грибами, ягодами - ____________________________________

Простите меня - ___________________________________________

Знаешь больше, чем он - _____________________________________


13. Некаторыя паняцці ў рускай мове падаюцца праз словазучэнні, якія ў беларускай мове абазначаюцца адным словам. Зрабіць пераклад.


Вопросительныйзнак-_______________, берёзовый сок-_________________, печная труба-_____________, белый гриб-_________________, восклицательный знак-_______________, кукурузный початок-_____________, летучая мышь-____________, носовой платок-______________, тёплые края-_________________.


14. Злучы словазлучэнні на беларускай мове з левага слупка з блізкімі па значэнні словазлучэннямі на рускай мове з правага слупка:


Трапіў у нерат – ні ўзад, ні ўперад.В дрожь бросает.

Цыркаць па кропельцы. Задирать нос. Саўка, ды не ў тых санках. Попал как кур во щи. Дрыжыкі бяруць. В поте лица твоего.

Потам умываючыся. Федот, да не тот. Нос высока несці. В час по чайной ложке.



15.Перакладзіце тэкст з рускай мовы на беларускую:


Шиповник и розы

Поздней весной расцветает шиповник. Цветы напрлняют воздух волшебным ароматом. Из шиповника вывели прекрасные сорта роз. Необычная роза растёт в Японии. Днём она красная, а ночью изменяет цвет на белый.

Розы украшают наши города и деревни.

_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________


16. Перакладзі на беларускую мову:


Учитель- _________________


Трудовой-________________


Погода-__________________


Волк-____________________


Семья-___________________


Богатство-________________








Адказы


1.

1) На градцы доўгі і зялены, а ў бочцы жоўты і салены.


2) У нашых лясах жывуць розныя звяры.


2. Гвоздь – цвік

Сирень - бэз

Кирпич - цэгла

Крыльцо - ганак

Следить - сачыць

Интересоваться – цікавіцца

3. Перакладзі на беларускую мову:

Октябрь - кастрычнік

Занавески - фіранкі

Помощь - дапамога

Одеяло - коўдра

Рубашка - кашуля

Шутка - жарт


4. Перакладзіце на рускую мову:

суніцы - земляника

дах - крыша

падручнік - учебник

дыван –ковёр


5. Перакладзіце тэкст на беларускую мову.


Любяць на Беларусі бульбу. Называюць яе другім хлебам. Многія пісьменнікі і паэты прысвяцілі бульбе свае творы. Янка Брыль сказаў, што “пах бульбы – не проста пах, а водар жыцця”.


6.Перакладзі на беларускую мову, вызнач род


сябар - друг

люстэрка - зеркало

папера- бумага

канапа- диван


5


Выбранный для просмотра документ Разабраць словы па саставу.docx

библиотека
материалов


Састаў слова

  1. Разбяры словы па саставе, да кожнага з іх падбяры два роднасныя словы.

Падземны - ____________________________________________________

Бязвоблачнае - _________________________________________________


  1. Разбярыце словы па саставу.


Вада, узгоркі, водны, падводная (лодка).


3. Пры дапамозе вядомых табе прыставак утвары 3 новых словы ад дзеяслова бегчы.

______________________________________________________________


4. Пры дапамозе вядомых табе прыставак утвары 3 новых словы ад дзеяслова чытаць.

______________________________________________________________

5. Складзі слова, у якім:

Корань як у слове трымаць; прыстаўка, як у слове падбярозавік; суфікс, як у слове ночка; канчатак, як у слове вада. _____________

6. Разабраць словы па саставу:

яблынька падарожнік

прыгарад прышкольны

клён малады


7. Разбяры словы па саставе.

Саломінка, акцёрскі, маліннік, выпрацоўка, пераклад, згустак.


8. Дапішыце патрэбную прыстаўку


...нясі пісьмо на пошту;

...нясі маю цяжкую сумку;

...нясі кветкі ў пакой.


9. Разбяры словы па саставе.


Саломінка, акцёрскі, маліннік, выпрацоўка, пераклад, згустак.


Адказы


  1. Разбярыце словы па саставе, да кожнага з іх падбярыце два роднасныя словы.

Падземны – зямля, земляныя, надземны,…

Бязвоблачнае – воблака, воблачны, завоблачны, …


2. Вада, узгоркі, водны, падводная (лодка).


  1. забегчы, перабегчы, выбегчы.

  2. прачытаць, перачытаць, зачытаць.


  1. Складзі слова, у якім:

Корань як у слове трымаць; прыстаўка, як у слове падбярозавік; суфікс, як у слове ночка; канчатак, як у слове вада.

ПАДТРЫМКА



1


Выбранный для просмотра документ Рэбусы.docx

библиотека
материалов


Разгадай рэбусы:hello_html_43557bd2.gif

hello_html_5d0b430c.jpg


Г1а



______________________________________________________________


2. Разгледзь “чароўны квадрат”. У ім па гарызанталі і па вертыкалі схаваны назвы прысмакаў. Адшукай і запішы іх. Падкрэслі літары, якія абазначаюць мяккасць папярэдніх гукаў.

П

Я

Ч

Э

Н

Н

Е

П

О

З

І

П

К

А

Г

Б

Ю

З

І

У

В

Ц

У

К

Е

Р

К

А

Ш

Д

В

Ф

О

Ц

Ф

М

Ё

Д

І

Г

Й

Л

Н

Ш

Ф

Р

Т

Ь

І

____________________________________

____________________________________

____________________________________

____________________________________

____________________________________













  1. Дапісаць патрэбныя літары ў клеткі, каб атрымаліся словы.

в

е

р

а


в

е

р

а




в

е

р

а




в

е

р

а





в

е

р

а







1) _______________ 2)_____________ 3)_____________hello_html_66766c3e.png

hello_html_48883e2d.jpg

hello_html_m5762a31d.jpg





Разгадай рэбусы:hello_html_m18087997.jpghello_html_m2b68890f.jpghello_html_m2e70a1b.jpg

____________ _________________ _________________

10.Адгадайце рэбусы, у якіх схаваліся назвы рэк Беларусі:

В=Н К=Ж

Д+вепр Сок

________________________ ________________________________





































Адказы



Разгадай рэбусы:

hello_html_5d0b430c.jpg


Г1а

hello_html_43557bd2.gif


Гадзіна базар Якуб Колас



2. Разгледзь “чароўны квадрат”. У ім па гарызанталі і па вертыкалі схаваны назвы прысмакаў. Адшукай і запішы іх. Падкрэслі літары, якія абазначаюць мяккасць папярэдніх гукаў.

П

Я

Ч

Э

Н

Н

Е

П

О

З

І

П

К

А

Г

Б

Ю

З

І

У

В

Ц

У

К

Е

Р

К

А

Ш

Д

В

Ф

О

Ц

Ф

М

Ё

Д

І

Г

Й

Л

Н

Ш

Ф

Р

Т

Ь

І





Пячэнне, мёд, цукерка, вафлі, зефір,пірог






1)камп’ютар 3)Нёманhello_html_66766c3e.png

2) восень hello_html_48883e2d.jpghello_html_m5762a31d.jpg



Разгадай рэбусы:hello_html_m2e70a1b.jpg

двары водар дупло hello_html_m2b68890f.jpghello_html_m18087997.jpg

3


Выбранный для просмотра документ Сінонімы, антонімы, амонімы.docx

библиотека
материалов


Сінонімы, антонімы, амонімы


1. Замяні падкрэсленыя словы блізкімі па значэнні, запішы адказ у дужках.


Праляцела залатая пара (_______________________________________) канікул.

Залаты работнік (__________________________________), наш майстар Іваноў!

Бабуля, залатая (______________________________________________) мая!

Залатыя палі (_____________________________________) раскінуліся за вёскай.


2. Запішыце насупраць дадзеных слоў па адным сіноніме (слова блізкае па значэнню).


Урач-______________ тайга-________________

Айчына-___________ праціўнік-_____________

Воін-______________ узвышша-_____________

Поўсць-____________ сябар-________________

3. Падбярыце антонімы да слова свежы ў словазлучэннях:

Свежы выгляд, свежая газета, свежае паветра, свежы хлеб.

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________


4. Падбяры да слоў сінонімы.

Таварыш - ____________________________________

Турыст - _____________________________________

Мужнасць - __________________________________

Павага - _____________________________________


5. Замяні словазлучэнні словам-сінонімам


Рукой падаць ___________________________

Намыліць шыю _________________________

Не па кішэні ___________________________

З усіх ног ______________________________

Ламаць галаву __________________________

На край света ___________________________


6. Падабраць антонімы да прыметніка ў наступных выразах.

Свежы (ая) (вецер, газета, думка, след, трава, чалавек).

________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________


7. Да кожнага слова падабраць антонімы з той жа колькасцю літар


Лянота -

Падман -

Вораг -

Жанчына -

Дзед -

Чужына -

Моцны -

Далёка –


8. Замяні словазлучэнні словам-сінонімам.

Рукой падаць - _____________________ З усіх ног - _______________________

Намыліць шыю - ____________________ Ламаць галаву - ____________________

Не па кішэні - ______________________ На краі света - _____________________



9. Напішыце адпаведныя антонімы да слоў:

а) холад _____________

б) раніца_____________

в) шум_______________

г) дабро______________

д) лета_______________

е) верх_______________

ж) дзень______________


10. Да слоў левага слупка падбярыце сінонімы з правага.


Негаварлівы беспаспяховы

Няўважлівы памылковы

Няўдачны рассеяны

Нескладаны маўклівы

Несур’ёзны просты

Няправільны легкадумны

Ганарысты высакамерны


11.  Да дадзеных слоў падбярыце антонімы з той жа колькасцю літар


Работа - _____________________

Здароўе -____________________

Праўда - ____________________

Сябар - _____________________

Мужчына - __________________

Юнак - ______________________

Чужына - ____________________

Слабы - _____________________


12. Да дадзеных выразаỹ першага слупка падбяры сінонімы з другога. Злучы лініямі.


а)Задзіра, завадатар сварак і боек                                                      ціхоня

б)Гультай, лодар                                                                                  няветлівы

в) Бяскрыỹдны, ціхі чалавек                                                              лежабок

г)Той,хто любіць балбатаць глупства                                               непаседа

д)Грубы, нявыхаваны чалавек                                                           забіяка

е)Дзіця, якое не можа доỹга знаходзіцца на адным месцы            пустамеля

 


13. Якія словы з’яўляюцца сінонімамі да слова грандыёзны?


1)механічны ; 2)пластычны ; 3)велічны ; 4)рашучы ; 5)магутны; 6)вялікі.


А) няма сінонімаў ; Б) 1,2.3 ; В) 3 ; Г) 3.5,6 ; Д)4, 6.


  1. Устаў у прыказкі словы з процілеглым значэннем. Першае слова бяры з падказкі, другое прыдумай сам.


Калі будзе __________, будзе і _______________.

Лепш горкая ______________, чым салодкая _____________ .

___________ земля _____________ рук не любіць.

_______________ гавары, _______________слухай.

_________будуе, а _______________ руйнуе.








Адказы


1. Замяніце падкрэсленыя словы блізкімі па значэнні, запішы адказ у дужках.


Праляцела залатая пара (вясёлая, шчаслівая, радасная) канікул.

Залаты работнік (добрасумленны, добры, умелы), наш майстар Іваноў!

Бабуля, залатая (добрая, ласкавая, шчырая) мая!

Залатыя палі (жоўтыя, бліскучыя) раскінуліся за вёскай.


Урач-доктар (лекар) тайга-пушча

Айчына-Радзіма (Бацькаўшчына) праціўнік-вораг

Воін-салдат (баец) узвышша-узгорак

Поўсць-шэрсць сябар-таварыш.


3. Падбярыце антонімы да слова свежы ў словазлучэннях:

Свежы выгляд, свежая газета, свежае паветра, свежы хлеб.

Дрэнны выгляд, старая газета, бруднае паветра, чэрствы хлеб.


4. Падбяры да слоў сінонімы.

Таварыш - сябар

Турыст - вандроўнік

Мужнасць - адвага

Павага - пашана


5. блізка, набіць, дорага, хутка, думаць, далёка.


14. (Падказка: пачатак , праўда, чорная , менш, мір).



3


Выбранный для просмотра документ Фразеалагізмы.docx

библиотека
материалов


Фразеалагізмы

1. Злучы стрэлкамі фразеалагізм з адпаведным значэннем:


А) вушы натапырыць а) вельмі дружна, у поўнай згодзе жыць

Б) за адным махам б) хутка (павінна адбыцца штосьці)

В) душа ў душу в) насцярожыцца, з вялікай увагай слухаць

Г) не сёння-заўтра г) гаварыць абы-што, без толку балбатаць

Д) языком малоць д) заадно, адначасова, з чым-небудзь другім.


2.Замяні ўстойлівыя словазлучэнні адным словам.

Рукой падаць - _________________________________________

За трыдзевяць зямель - _________________________________

Ва ўвесь дух - __________________________________________

У час па чайнай лыжцы - ________________________________

Трымаць язык за зубамі - ________________________________

Кату па пяту - _________________________________________

3. Замяні фразеалагізмы адным словам.

  1. Уцякаць з усіх ног ________________________;

  2. Устаць чуць свет _________________________;

  3. Працаваць не складаючы рук _________________________;

  4. Як рукой падаць ____________________________________;

5) Як кот наплакаỹ ____________________________________;

6) Яблыку няма дзе ỹпасці-________________________________ .

 

5. Злучы фразеалагізм з яго значэннем.


Майстар на ўсе рукі -бяздзейнічаць

Трымаць язык за зубамі –умелец

Чакаць з мора надвор’я -нарабіць памылак

Наламаць дроў -не гаварыць лішняга

 

  1. Замяні выразы аднім словам.


Біць лынды - _____________________

Быць на сёмым небе - ___________________________

Як снег на галаву - ____________________________

Імчацца з усіх ног - ________________________


  1. Замяні фразеалагізмы адным словам:


І расінкі ў губе не было - ________________________.

Ёсць галава на плячах - _________________________.

Жыць прыпяваючы - ___________________________.

Як нітка з іголкай - _____________________________.

Адказы


1.

А) вушы натапырыць а) вельмі дружна, у поўнай згодзе жыць

Б) за адным махам б) хутка (павінна адбыцца штосьці)

В) душа ў душу в) насцярожыцца, звялікай увагай слухаць

Г) не сёння-заўтра г) гаварыць абы-што, без толку балбатаць

Д) языком малоць д) заадно, адначасова, з чым-небудзь другім.


2. Замяні ўстойлівыя словазлучэнні адным словам.

Рукой падаць - блізка

За трыдзевяць зямель - далёка

Ва ўвесь дух - хутка

У час па чайнай лыжцы - памалу

Трымаць язык за зубамі - маўчаць

Кату па пяту - нізкі, маленькі


3. Замяні фразеалагізмы адным словам.

  1. Уцякаць з усіх ног хутка;

  2. Устаць чуць светрана;

  3. Працаваць не складаючы рук старанна;

  4. Як рукой падаць блізка;

5) Як кот наплакаỹ мала.



1


Выбранный для просмотра документ Часціны мовы.docx

библиотека
материалов

7

Часціны мовы


  1. З дадзеных літар “збяры” словы, са слоў складзі і запішы сказ. Зверху над кожным словам укажы часціны мовы.


Ялзіікб рлпыюяатць да анс нняайр снвяйо

__________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Падкрэслі галоўныя члены сказа.


Вясёлая песня жаўранка разбудзіла поле.

Люстэрка адбівала прамень сонца.


  1. Размяркуй назоўнікі ў тры слупкі, вызначыўшы іх скланенне.


Вярба, пень, жыццё, бяроза, чытанне, таполя, пальма, звон, восень, здарэнне, воўк, шчырасць, зямля, печ, вясна, цярплівасць.

________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

4. Устаўце дзясловы бушаваў, дзьмуў, злаваў, зрываў у вершы Эдзі Агняцвет:

_____________ паўночны змрочны вецер

І на ўсіх ______________ на свеце.

На дарогах ___________________.

Нават дахі ён ___________________.


5. Знайдзі новыя словы ў дадзеных словах, выпішы іх, вызнач часціны мовы.


Літара, пенал, галоўкі, гараж, смак, брод, віхор, дзьмухавец, паліто,

карысна, малако.

_____________________________________________________________________

_____________________________________________________________________

_____________________________________________________________________


6. Замяніце кожны сказ адным словам. Вызначце род і лік ў атрыманых словах.

1) Работнік пошты, які дастаўляе газеты, пісьмы, часопісы

__________________________________________.

2) Чалавек, які паляцеў у космас на касмічным караблі ____________________________________________.

3) Першы асенні месяц – ________________________________________.

4) Ранішняя яда ______________________________________________.

5) Перыядычнае выданне ў выглядзе вялікіх аркушоў паперы –_____________________________________________.

7. Які назоўнік не адносіцца да мужчынскага роду?

А) заяц

Б) певень

В) гусь

Г) індык

Д) конь


8. Вызначце род дадзеных назоўнікаў.

Мазоль (_________), шынель (__________), салата (____________), боль (_________), яблык (_________), палын (_________), зала (__________), гусь (________), медаль (___________), цень (__________).


9. Запішыце словы, якія пачынаюцца з літары “с” і абазначаюць:

невялікі вадаём ________________________________________________,

востраў на Далёкім Усходзе _____________________________________,

від адзення ___________________________________________________,
медыцынскую спецыяльнасць ___________________________________,

вадкае паліва _________________________________________________,

другога аўтара твора ___________________________________________,

назву месяца __________________________________________________,

насякомага-шкодніка ___________________________________________,

невялікую сасну _______________________________________________,

страву ________________________________________________________.

Абазначце род атрыманых слоў.

10. Ад прыметнікаў утвары і запішы назоўнікі, якія называюць людзей.

Разумны - _____________________ Здаровы - ______________________

Маўклівы - ____________________ Палахлівы - ____________________

Вялікі - _______________________ Хітры - ________________________


11. Да назоўніка сабака падбяры 2 прыметнікі.

_______________________________________________________

12. Да назоўніка гусь падбяры 2 прыметнікі.
________________________________________________________

13. Вызнач і запішы, якая часціна мовы адсутнічае ў сказе:

Яркае сонейка зіхацела ў вясновым небе.

______________________________________


14. Вызначы, якой часцінай мовы з’яўляюцца выдзеленыя словы. Запішы назву часціны мовы ў дужках пасля слова.


Буры (______________) мядзведзь – лясная жывёла.

Зімой на поўначы бываюць снежныя буры (_______________).

Коцік грэецца на пячы (_______________).

Мама, пячы (______________) аладкі!

Грэйпфрут быў крыху горкі (__________________).

Мы пайшлі катацца на горкі (__________________).


15. Уставіць літары, падкрэсліць дзейнік і выказнік.


Ц…рушыць сухі рэдзенькі сн…жок.


16. Дапоўніце сказы даданымі членамі сказа па пытаннях.


( Дзе?) плаваюць (якія?) рыбкі.________________________________________

(Якія? Лісточкі з’явіліся ( на чым?).____________________________________

(Калі?) расцвітаюць (якія?) пралескі.___________________________________


17. Устаў у тэкст прапушчаныя прыметнікі.


На ... паляне рос ... дуб. ... дрэва горда ўзвышалася над лесам. ... карані трымалі яго на зямлі. ... кара аберагала ад ... вятроў, ... сонца і ... насякомых.
У ... вецці рабілі свае гнёзды ... птушкі. Паласавацца жалудамі прыходзілі ... жывёлы.


Выкарыстайце словы: лясны, стары, дзікі, магутны, высокі, тоўсты, халодны, гарачы, шкодны, густы, розны.


  1. Падкрэслі назоўнікі, якія адпавядаюць наступным прыметам: ж.р., 3 скл., Р. скл., адз.л.

На радасць, сярод ночы, над крэпасцю, у кустах, за лесам, вясёлую гаворку,

з-пад печы, пасля свята.


19. У дадзеных сказах пастаỹ прапушчаныя знакі прыпынку. Падкрэслі галоỹныя члены сказа. У трэцім сказе(над словамі) вызнач часціны мовы.

 

Ручаёк льецца пеніцца журчыць.

 

У запаведніках жывуць зубры касулі алені ласі.

 

Вецер прабег па жыце і прыціх у кустах.

 


20. Дадзены словы: 1) адзенне ; 2) вясна ; 3) задача ; 4) паветра ; 5) сустрэча ; 6)неба ; 7) раніца ,8) возера ; 9) хваля. 

Вызначце толькі назоўнікі ніякага роду?


А) 1,3,5,7 ; Б) 1,4,6,8 ; В) 2,4,6,7 ; Г) 2,5,8,9 ; Д) 3,4,6,9.


21. Якія назоўнікі з дадзеных у давальным і месным склонах маюць канчаткі –і.

1)песня; 2) справа; 3) хлусня; 4) дарога; 5)трава; 6) зямля ?

А)усе назоўнікі .   Б) 1,4.   В)1,3,6.    Г) 2,4,5.     Д) 3,6.



22. Дадзены словы : 1)выра.., 2)сонечны.., 3) га.., 4) сіні.., 5) кі… 

Выберыце тыя словы, у якіх напішаце ў назоўным склоне на канцы літару й.

А)усе словы ; Б) 1,2,3.   В) 1,3,5 . Г) 2,3,5.   Д) 4,5.


23. Вызнач, колькі ў дадзеным тэксце:


назоўнікаў - ___________________

прыметнікаў - ____________________

дзеясловаў - _______________

прыназоўнікаў - ______________

займеннікаў - _____________


Сышоў снег. Закончылася зімовая казка. Птушкі звілі ўтульныя гнёзды і выводзяць птушанят. Часцей гучаць іх песні. У цёплым дупле дрэмлюць маленькія вавёркі. Хутка прыгрэе сонца. Тады яны вылезуць з дупла і паскачуць па дрэвах.


24. Дапішыце канчаткі прыметніка ў словазлучэннях:


Залат_____ медаль Салдацк______ шынель

Смачн____ яблык Нясцерпн____ боль

Зл____ сабака Бел____ гусь



  1. Разбяры сказы па членах. Вызнач часціны мовы.


У вёсцы стаяла маленькая хатка .


У хатцы жыла старэнькая бабуля.


У бабулі быў прыгожы і разумны кот.


Кот любіў бабулю, мурлыкаў ёй песенькі.


  1. Вызнач род назоўнікаў:


Шынель ( ______), палын ( ______), цень ( ______), твар ( ______),

боль ( _______), стэп ( _______).

  1. Пастаў назоўнікі ў патрэбным склоне, склон запішы ў дужках:


Рака - па ______________( )

Горад - у ______________ ( )

Нага - на ______________( )

Гараж - у ______________ ( )

Печ - за ______________ ( )

Страха - на ____________( )



  1. Да слоў падбярыце прыметнікі

Сэрца ___________________________________________________

Усмешка ________________________________________________

Характар ________________________________________________

Душа ___________________________________________________

Шкло ___________________________________________________

Шаша ___________________________________________________






















Адказы

  1. З дадзеных літар “збярыце” словы, са слоў складзіце і запішыце сказ. Зверху над кожным словам укажыце часціны мовы.

Ялзіікб рлпыюяатць да анс нняайр снвяйо

Наз. Дзеясл. Прын. Займ. Прым. Наз.

Зяблікі прылятаюць да нас ранняй вясной.


  1. Падкрэслі галоўныя члены сказа.

Вясёлая песня жаўранка разбудзіла поле. ____________________________

Люстэрка адбівала прамень сонца. __________________________)

  1. Размяркуйце назоўнікі ў тры слупкі, вызначыўшы іх скланенне.

Вярба, пень, жыццё, бяроза, чытанне, таполя, пальма, звон, восень, здарэнне, воўк, шчырасць, зямля, печ, вясна, цярплівасць.


Вярба Пень Жыццё

Бяроза Звон Чытанне

Таполя Воўк Здарэнне

Пальма

Зямля

Вясна


4. Дзьмуў, злаваў, бушаваў, злаваў.


5. Знайдзі новыя словы ў дадзеных словах, выпішы іх, вызнач часціны мовы.

Літара, пенал, галоўкі, гараж, смак, брод, віхор, дзьмухавец, паліто,

карысна, малако.


Тара (наз.), пена (наз.), лоўкі (прым.), гара (наз.), мак (наз.), род (наз.), хор (наз.), муха (наз.), палі (наз., дзеясл.), рыс (наз.), мала (прысл.)

6. Замяніце кожны сказ адным словам. Вызначце род і лік ў атрыманых словах.

  1. Работнік пошты, які дастаўляе газеты, пісьмы, часопісы паштальён – м.р., адз.л.

  2. Чалавек, які паляцеў у космас на касмічным караблі касманаўт – м.р., адз.л.

  3. Першы асенні месяц верасень - м. р., адз.л.

  4. Ранішняя яда снеданне – н. р., адз.л.

  5. Перыядычнае выданне ў выглядзе вялікіх аркушоў паперы газета – ж. р., адз.л.

7. Які назоўнік не адносіцца да мужчынскага роду?

А) заяц

Б) певень

В) гусь

Г) індык

Д) конь

8. Вызначце род дадзеных назоўнікаў.

Мазоль (м.р.), шынель (ж.р.), салата (ж.р.), боль (м.р.), яблык (м.р.), палын (м.р.), зала (ж.р.), гусь (ж.р.).

9. Запішыце словы, якія пачынаюцца з літары “с” і абазначаюць:

невялікі вадаём – сажалка (ж.р.),

востраў на Далёкім Усходзе – Сахалін (м.р.),

від адзення – сукенка (ж.р.),
медыцынскую спецыяльнасць – сястра (ж.р.),

вадкае паліва – спірт (м.р.),

другога аўтара твора - сааўтар (м.р.),

назву месяца – снежань (м.р.), сакавік (м.р.)

насякомага-шкодніка – саранча (ж.р.),

невялікую сасну – саджанец (м.р.),

страву – суп (м.р.).

Абазначце род атрыманых слоў.

10. разумнік, маўчун, велікан, здаравяк, палахлівец, хітрун.


11. разумны, прыгожы сабака.


12. прыгожая, шэрая гусь.


13. Адказ: займеннік.


14. прыметнік, назоўнік, назоўнік, дзеяслоў, прыметнік, назоўнік.



. Дзейнік (астатнія – назвы часцін мовы).

Боты (астатнія – назоўнікі толькі ў форме множнага ліку).

Дзённік (астатнія – назоўнікі жаночага роду).

Зіма (астатнія – маюць у сваім саставе суфікс).


7




Самые низкие цены на курсы переподготовки

Специально для учителей, воспитателей и других работников системы образования действуют 50% скидки при обучении на курсах профессиональной переподготовки.

После окончания обучения выдаётся диплом о профессиональной переподготовке установленного образца с присвоением квалификации (признаётся при прохождении аттестации по всей России).

Обучение проходит заочно прямо на сайте проекта "Инфоурок", но в дипломе форма обучения не указывается.

Начало обучения ближайшей группы: 20 сентября. Оплата возможна в беспроцентную рассрочку (10% в начале обучения и 90% в конце обучения)!

Подайте заявку на интересующий Вас курс сейчас: https://infourok.ru

Общая информация

Номер материала: ДБ-254284

Похожие материалы

2017 год объявлен годом экологии и особо охраняемых природных территорий в Российской Федерации. Министерство образования и науки рекомендует в 2017/2018 учебном году включать в программы воспитания и социализации образовательные события, приуроченные к году экологии.

Учителям 1-11 классов и воспитателям дошкольных ОУ вместе с ребятами рекомендуем принять участие в международном конкурсе «Законы экологии», приуроченном к году экологии. Участники конкурса проверят свои знания правил поведения на природе, узнают интересные факты о животных и растениях, занесённых в Красную книгу России. Все ученики будут награждены красочными наградными материалами, а учителя получат бесплатные свидетельства о подготовке участников и призёров международного конкурса.

Конкурс "Законы экологии"