137129
столько раз учителя, ученики и родители
посетили сайт «Инфоурок»
за прошедшие 24 часа
+Добавить материал
и получить бесплатное
свидетельство о публикации
в СМИ №ФС77-60625 от 20.01.2015
Дистанционные курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации для педагогов

Дистанционные курсы для педагогов - курсы профессиональной переподготовки от 6.900 руб.;
- курсы повышения квалификации от 1.500 руб.
Престижные документы для аттестации

ВЫБРАТЬ КУРС СО СКИДКОЙ 50%

ВНИМАНИЕ: Скидка действует ТОЛЬКО сейчас!

(Лицензия на осуществление образовательной деятельности № 5201 выдана ООО "Инфоурок")

ИнфоурокДругоеДругие методич. материалыАшық сабақ: Сөздердің тіркесу түрлері

Ашық сабақ: Сөздердің тіркесу түрлері

библиотека
материалов
Скачать материал целиком можно бесплатно по ссылке внизу страницы.

Сабақтың тақырыбы: Сөз тіркесінің түрлері

Сабақтың мақсаты – білімділік: оқушыларға сөз тіркесінің түрлері туралы мағлұмат беру, оқушылардың алған білімдерін кеңейту, теориялық білімін практикамен ұштастыру

Сабақтың дамытушылығы: оқушылардың ойлау қабілетін, ой-өрісін, пәнге деген қызығушылығын арттыру, дамыту

Сабақтың тәрбиелік мәні: орындалатын жұмыстар арқылы отансүйгіштікке, ұлтжандылыққа, мәдениеттілікке тәрбиелеу

Сабақтың түрі: жаңа сабақты түсіндіру

Сабақтың әдісі: талдау, сұрақ-жауап

Сабақтың көрнекілігі: сызба, кесте, тест

Пәнаралық байланыс: әдебиет, тарих

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру кезеңі:

- оқушылардың сабаққа даярлығын, қатысымын тексеру

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау

Биылғы мерейтой иелерінің өлеңдерін жаттап келу

1) Сұлтанмахмұт Торайғыров (1893-1920) – 120 жыл

2) Мағжан Жұмабаев (1893-1938) – 120 жыл


ІІІ. Өтілген материялдарға арналған сұрақтар қою.

Ең алдымен «Біліміңді байқап көр» сайысы (теориялыр білімін тексеру)

  • грамматиканың синтаксис саласы нені қарастырады?

  • сөздің байланысу тәсілдері қандай?

  • сөз тіркесі дегеніміз не?

  • күрделі сөз дегеніміз не?

  • тұрақты тіркес дегеніміз не?

IV. Жаңа сабақ

Сөз тіркесінің түрлері

Сөз тіркесінің екі түрі бар: есімді сөз тіркесі және етістікті сөз тіркесі

Есімді сөз тіркесі – басыңқы сыңары есім сөзден болған сөз тіркесі. Мысалы: Жаңа киім, айтуға құштар, оның екеуі, менің бұным.

Етістікті сөз тіркесі – басыңқы сыңары етістіктен болған сөз тіркесі. Мысалы: Жел соқты, соғыс аяқталды, сурет салды.

253 – жаттығу. Сөз тіркесін тауып, байланысу тәсілдері мен түрлеріне қарай ажыратып талдаңдар. (тақтамен жұмыс)

254 – жаттығу. Мәнерлеп оқып шығыңдар. Сөз тіркесінің түрлерін ажыратыңдар. (ауызша)

Мақал – мәтелдерден сөз тіркесінің түрлерін табыңдар

  1. Татулық – шаңырақ шаттығы,

Ынтымақ – көңілдің пәктігі.

  1. Ұяты бар ертеңін ойлаңды,

Ұятсыз әдетін қоймайды.

  1. Жақсының сәлемі жоғалмайды,

Жаманның пәлегі оңалмайды.

  1. Өсиет айту – нұрға батырады,

Өсек айту – күнәға батырады.

  1. Жомарттық – жоғалмас қасиет,

Жамандық – жазылмас қасірет.

І. Деңгейлік тапсырма

Синтаксистік талдау жасаңдар.

  1. Мен келесі көшеде тұрамын.

  2. Көп үйлердің терезелерінің оты сөнген.

  3. Амантайдың оқушыға көмектескісі келеді.

  4. Мен бұл әңгімені инженерге айттым.

  5. Ол енді көпшілікке ұғымды әңгіме айтты.

  6. Келген ізімен қаладан шығып кетті.

ІІ. Деңгейлік тапсырма

Сөз тіркесін, тұрақты тіркесті, күрделі сөздерді топтап жазыңдар.

Кең бөлме, су жүрек, жүз жиырма бес, әдемі қыз, жүрек жұтқан, бара жатыр, жер шары, соғыс аяқталды, бесіктің үсті, бармағын тістеді.

Сөз тіркесі

Тұрақты тіркес

Күрделі сөз










ІІІ. Деңгейлік тапсырма

Мына сөздерге басыңқы сөз тіркеп есімді тіркес жасаңдар.

Қара ... , оқыған ... , жақсы ... , жаңа ... , жайнаған ... , мейірімді ... , сұлу ... , шөкім ... , суық ... , еңбектенген ... .


V. Шығармашылық тапсырма

1) Үнтаспадан Мағжан Жұмабаевтың «Қазақ тілі», Сұлтанмахмұт Торайғыровтың «Мен – қазақ» өлеңдерін тыңдатып, сөз тіркесінің түрлерін тапқызу.

2) Мына сөйлемдегі етістіктерді рай түріне жіктеп жазыңдар

Ашық рай

Бұйрық рай

Шартты рай

Қалау рай










  1. Бөгемеңдер, жол беріңдер. 2) Абайдың бұл ауылдан к0еткісі келмеді (М.Ә.) 3) Бал салмаса, ара қасиетсіз. 4) Анаңа ауыр сөз айтпа. 5) Амантайдың жігітке көмектескісі келді. (С.М.) 6) Менімен сөйлессін, осында алып келіңдер.

VI. Сабақты қорытындылау

ТЕСТ

  1. «Синтаксис» сөзі қай тілден енген?

а) араб

ә) грек

б) латын

2. Синтаксис нені зерттейді?

а) сөз табын

ә) сөз мағынасын

б) сөз тіркесі мен сөйлемді

3. Сөздердің байланысу тәсілдері нешеге бөлінеді

а) 4

ә) 3

б) 5

4. Қиысу қандай сөйлем мүшелерінің арасында болады?

а) анықтауыш пен баяндауыштың

ә) бастауыш пен баяндауыштың

б) толықтауыш пен бяндауыштың

5. Сөз тіркесі неше сыңырдан тұрады?

а) 1

ә) 3

б) 2

6. Есімді сөз тіркесін көрсетіңіз

а) бұны көрді

ә) келген адам

б) бүгін айтты

7. Етістікті сөз тіркесін көрсетіңіз

а) шамның сәулесі

ә) торы аттың

б) іркілмей айтты

8. Сөйлем деген не?

а) тілдің аяқталған ойды білдіретін ең кіші бөлшегі

ә) жеке ұғымды білдіреді

б) грамматикалық қарым-қатынасты білдіреді.

9. Көсемшенің жұрнақтарын көрсет

а) -ар, -ер, -р

ә) -ып, -іп, -п

б) –мақ, -мек, -пақ, -пек

10. Етістіктің райлары нешеге бөлінеді

а) 6

ә) 5

б) 4

VII. Оқушыларды бағалау

VIIІ. Үйге тапсырма: газет-журналдардан сөз тіркесінің түрлерін теріп жазу.

Общая информация

Номер материала: ДВ-139781

Вам будут интересны эти курсы:

Курс профессиональной переподготовки «Основы религиозных культур и светской этики: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс «Администратор гостиницы»
Курс повышения квалификации «Интеллектуальная собственность: авторское право, патенты, товарные знаки, бренды»
Курс «Инспектор по кадрам»
Курс профессиональной переподготовки «Организация логистической деятельности на транспорте»
Курс повышения квалификации «Специфика преподавания конституционного права с учетом реализации ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Логистика: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс повышения квалификации «Финансы предприятия: актуальные аспекты в оценке стоимости бизнеса»
Курс повышения квалификации «Использование активных методов обучения в ВУЗе в условиях реализации ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Основы организации рекреационной деятельности и лечебного туризма»
Курс повышения квалификации «Психодинамический подход в консультировании»
Курс профессиональной переподготовки «Организация деятельности помощника-референта руководителя со знанием иностранных языков»
Курс профессиональной переподготовки «Организация технической поддержки клиентов при установке и эксплуатации информационно-коммуникационных систем»
Курс профессиональной переподготовки «Эксплуатация и обслуживание общего имущества многоквартирного дома»
Курс профессиональной переподготовки «Управление качеством»

Благодарность за вклад в развитие крупнейшей онлайн-библиотеки методических разработок для учителей

Опубликуйте минимум 3 материала, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную благодарность

Сертификат о создании сайта

Добавьте минимум пять материалов, чтобы получить сертификат о создании сайта

Грамота за использование ИКТ в работе педагога

Опубликуйте минимум 10 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Свидетельство о представлении обобщённого педагогического опыта на Всероссийском уровне

Опубликуйте минимум 15 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данное cвидетельство

Грамота за высокий профессионализм, проявленный в процессе создания и развития собственного учительского сайта в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 20 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Грамота за активное участие в работе над повышением качества образования совместно с проектом "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 25 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Почётная грамота за научно-просветительскую и образовательную деятельность в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 40 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную почётную грамоту

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.