Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / История / Другие методич. материалы / Қазақстан тарихы хх ғасырдың 20-80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар.

Қазақстан тарихы хх ғасырдың 20-80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар.

Идёт приём заявок на самые массовые международные олимпиады проекта "Инфоурок"

Для учителей мы подготовили самые привлекательные условия в русскоязычном интернете:

1. Бесплатные наградные документы с указанием данных образовательной Лицензии и Свидeтельства СМИ;
2. Призовой фонд 1.500.000 рублей для самых активных учителей;
3. До 100 рублей за одного ученика остаётся у учителя (при орг.взносе 150 рублей);
4. Бесплатные путёвки в Турцию (на двоих, всё включено) - розыгрыш среди активных учителей;
5. Бесплатная подписка на месяц на видеоуроки от "Инфоурок" - активным учителям;
6. Благодарность учителю будет выслана на адрес руководителя школы.

Подайте заявку на олимпиаду сейчас - https://infourok.ru/konkurs

  • История

Поделитесь материалом с коллегами:

Бекітемін_____________

Пән аты: Қазақстан тарихы

Сыныбы: 11 «а » сынып

Күні: 28. Х . 2014 ж

Сабақтың тақырыбы: ХХ ғасырдың 20-80 жылдарындағы наразылықтар,көтерілістер, қозғалыстар.                    

Сабақтың мақсаты:

1.     Қазақстандағы ХХ ғасырдың 20-80 жылдар аралығында болған наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар туралы түсіндіру;

2.      ХХ ғасырдың 20-80 жылдар аралығында болған қозғалыстар мен көтерілістердің негізгі себептері, сипаты, қозғаушы  күші, барысы, нәтижесі туралы оқушы білімін дамыту;

3.      Оқушыларды тарих төрінен лайықты орын алған тәуелсіздікті құрметтеуге, Отанының адал азаматтары болуға тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : аралас сабақ .

Қолданылатын әдістер: баяндау, тірек схема,

сұрақ-жауап,сауалнама толтыру, ой-пікір білдіру.

Сабақтың көрнекілігі :

ҚР –ның картасы, көтеріліс, наразылық қозғалыстар туралы суреттер, кесте, Тәуелсіз Қазақстан суреттер.(интерактивті тақта арқылы)

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру;

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау;

ІІІ. Жаңа  сабақ;

ІV. Жаңа  сабақты бекіту;

V. Қорытынды;

VІ. Бағалау;

VІІ. Үй  тапсырмасы Сабақтың жоспары :

1.     Қазақстанда 1920-1980 жылдарда болған наразылықтардың,көтерілістердің ,қозғалыстардың себептері,оның ішіндегі ең негізгі себептерін ашып көрсету.

2.     «Қазақ халқын қорғау» одағы қашан,қайда құрылды,алдына қандай мақсат қойды,қызметі немен аяқталды?

3.     Теміртау қаласындағы оқиғалар қашан болды,олардың шығу себептері мен сипаты қандай,оқиға немен аяқталды?

4.     Қазақстанда «Неміс автаномиясын құрмақ болған кімдер,олар қандай мақсатты көздеді?Бұл автаномия неліктер құрылмай қалды?

5.     1986 жлғы желтоқсан көтеріліс оқиғаларының негізгі себептері қандай? Оның басталуына не түрткі болды? Оның тарихи маңызы және салдары.

6.     Жаңаөзен көтерілісінің себептері,сипаты,қозғаушы күштер және салдары.

Сабақтың жүрілу барысы:

1.     Үй тапсырмасын тексеру немесе қайталау

Төмендегі берілген тапсырмалар арқылы оқушылардың дайындығын ауызша баяндау арқылы тексеру.

І деңгейl  Картадан көтеріліс болған тарихи орындар мен аймақтарды көрсетіңіз.

l  Қарапайым отбасылар неліктен шетелдерге қоныс аударды?

l  1931 жылы Маңғыстау өңірінде болған наразылық  туралы не білесің?

ІІ деңгейl  1929-31 ж.ж. қазақ шаруаларының баскөтеру себебі, сипаты, қозғаушы күштерін анықтаңдар?

l  Ұжымдастыруға, ауыр өнеркәсіпке көшу науқандары төңірегіндегі талас-тартыстарда Орталыққа өз пікірлерін ашық білдірген ұлт зиялыларынан кімдерді білесіздер?

l   Т.Әлниязұлы, Ж.Мыңбаев туралы не білдіңдер?

ІІІ деңгейl  Неліктен Кеңес өкіметі қарулы әскер жіберіп, халықты қырғынға ұшыратты?

l  Неге олар мәселені бейбіт жолмен шешпеді?

l  Дербестік үшін, ата-жұрттың  азаттығы  үшін  тағы да қандай ұлт-азаттық  қозғалыстарды бастан өткізген едік?

Жаңа сабақтың барысы:

Көтеріліс наразылықтары туралы ҚР-ның картасын пайдалану арқылы мұғалім баяндау.

1.  Көтеріліс наразылықтардың шығуының негізгі себептері

·        Қазақ халқының ғасырлар бойы қалыптасқан қоғамдық, саяси ,әкімшілік,аумақтық,шаруашылық,мәдени жүйесіне өзгеріс жасауы оның тамырына балта шабуы.

·        Көшпенді халыұтың  тіршілігін ұжымдастыру отырықшыландыру арқылы өзгеріске салу.

2.  «Қазақ халқын қорғау» одағының құрылуы туралы түсіндіру

·        1940-1941 жылдары Орал өңірінде «қазақ халқын қорғау» одағы құрылып жұмыс істеген.

·        Одақтың құрамы жастар болған . Ұйымның мақсаты қазақ халқына қорған болу қамқорлық көрсету.,

·        Ұйымның жетекшілері кеңес басшылығының құрығына ілініп одақ басшысы Ғұдайдолла Әнесов атылып 14 мүшесі тұтқындалған

3.  1959 жылы Теміртау қаласындағы оқиға.

·        Қазақстанға басқа республикалардан қоныс аударушылардың көбеюі

·        Жұмысшылардың әлеуметтік жағдайының төмендеуі.

·        Әлеуметтік жағдайға байланысты жұмысшылардың ереуілге шығуы .

·        Ереуілдің соңында 16 адам опат боып ,50 джен астам адам жарақат алып қалғаны қудаланды

4.  Қазақстанда «Неміс автаномиясын» құру туралы коммунистік партияның саясаты.

·        Қазақстандағы «Неміс автаномиясын» құру туралы оқулықтағы мәліметпен оқушыларды өзө бетімен жұмыстату арқылы баяндау.

5.   1986 жылғы Желтоқсан оқиғасы туралы оқушылардың мағлұматтарын ,түсінгін сұрақ қою арқылы тақырыптың мазмұнын шығаруға ұйымдастыру

6.  1989 жылғы Жаңаөзендегі Горбвачевтың саясатына қарсы басқа жақтан келген кавказдықтардың озбырлығын әшкерелеуге байланысты  болған ереуіл және оныі нәтиежесін қысқаша түсіндіру  

Үй тапсырмасы:

§12-13. ХХ ғасырдың 20-80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар тақырыбын оқу, мазмұндау;

Қазақстандағы қазіргі саяси партиялар туралы деректер жинап келу.


Сабақтың тақырыбы: Сырым Датұлы бастаған кіші жүз қазақтарының 1783 - 1797 жылдардағы көтерілісі.
Сабақтың мақсаты:
Білімдік: Оқушылардың көтерілістің басталу себептерімен, барысымен, жеңлу себептерімен танысқандықтарын әртүрлі тапсырмалар беру арқылы тексеру.
Дамытушылық: Көтерілістің тарихи маңызы Ресей империясының отарлау саясатына қарсы қазақтардың жүргізген саясаты.
Тәрбиелік: Сырым Датұлы бастаған кіші жүз қазақтарының патша үкметінің саясатына қарсы жүргізген көтерілістің тарихи маңызын анықтау, оқушыларға патриоттық тәрбие беру.
Көрнекілік: Қазақстан картасы, сөзжұмбақ, кестелер, суреттер.
Сабақтың түрі: Тақырыпты қорытындылау.
Сабақтың барысы: 1. Ұйымдастыру.
Оқушыларды сабақтың мақсатымен, жүргізілу тәртібімен таныстыру, орындалатын тапсырмалар жайлы айтып кету.
Сабақтың барысы:
1 - тапсырма: Қалтырылып кеткен сөздерді жазу.
Сырым Датұлы бастаған.......................... қазақтарының 17..... – 17..... жылдардағы көтерілісі.
2 - тапсырма: Картамен жұмыс. Көтерілістің болған жерлерін картадан көрсету.
3 - тапсырма: Перфокарталармен жұмыс істеу. Оқушылар берілген сұрақтарға жауабтарын жазып ауызша жауап береді.
4 - тапсырма: Сызбаны толтыру:
Сырым Датұлы бастаған көтеріліс
себебі қозғаушы күші сипаты кімге қарсы болды
5 - тапсырма: Суретпен жұмыс.
Ә. Қастеевтің «Өрттенген ауыл» суретіне байланысты әңгіме құрастырып сабаққа қатынасын анықтау.
6 - тапсырма: «Ойлан тап» ойыны: «Қай жылы болды»
...................... - Сырым Датұлы бастаған көтерілісшілер қатары
1000 адамға жетті.
...................... – Көтерілісті басуға арнайы генерал - майор Смирновтың
әскері келді.
...................... – Орынбор губерниясы таратылды.
...................... – Сырымның Орал казактарымен кескілескен күресі.
...................... – Орал казактарымен қақтығыста Сырым балалары
қаза табады.
...................... – Сырым тобы Мұғалжар тауларына қарай ойысты.
...................... – Ералы Кіші жүз ханы болып сайланды.
...................... – Казак әскерінің атаманы Д. Донсковтың қатыгездігі туралы
шетелдер коллегиясының мүшесі граф А. А. Безбородкоға
шағым жасалды.
...................... – Есім хан болып сайланды.
...................... – Көтерілістің жеңілуі, аяқталуы.
...................... – Сырымның өзін қолдаған ауылдармен бірге Сырдарияға
қарай қонысын өзгертуі.
7 - тапсырма: «Сырым» сөзжұмбағы.
1. Қазақстандағы өзен.
2. С. Датұлы старшын болған ру.
3. 1791ж кіші жүз ханы болып кім сайланды.
4. Кіші жүз территориясында орналасқан өзен.
5. С. Датұлы бастаған көтерілісшілер кіші жүзде қай ханды өлтірді.
Сөзжұмбақ жауабы:
1. СЫРДАРИЯ
2. БАЙБАҚТЫ
3 ЕРАЛЫ
4. ЖАЙЫҚ
5. ЕСІМ
Ортада СЫРЫМ деген сөз шығады.
Сабақты қорытындылау: (сабақ төмендегі тапсырманы орындау арқылы қорытындыланады)
Қалтырылып кеткен сөздерді жазу арқылы сабақтын негізгі бөлімдері бекітіледі
1. Көтерілістің тарихи маңызы зор: бұл кіші........... ірі халықтық сипаттағы қозғалыс.
2. Көтеріліс патша үкіметінің................ саясатына қарсы бағытталды.
3. Жайық бойындағы өңірді............ өкіметінің басып алуға мейлінше тырысқандығына қарсы бағытталған көтеріліс болды.
4. Көтерілістің басты талабы....... мәселесі 1836 - 1838 жылғы «Ішкі ордадағы көтерілісте жалғасын тапты.
5. Тарихи............. ру арасындағы қайшылықтар халықтың басты мақсатына жетуіне зор кедергі болатынын көрсетті.
6.............. кейін де қазақ шаруаларының күресі бірден тоқтай қоймады.
7. Осы ұлт - азаттық............. қазақ халқының тәуелсіздікке, егемендікке деген алғашқы қадамдары еді.
Бағалау:
Үйге тапсырма: Сырым Датұлы бастаған кіші жүз қазақтарының
1783 - 1797 жылдардағы көтерілісі қайталау.

































































Жоңғар шапқыншылығына қарсы күрестің қолбасшылары

Сабақтың мақсаты:
Білімділік: сабақ барысында оқушыларды қазақ хандығы төңірегінде қалыптасқан саяси оқиғалармен таныстыру, қазақ билеушілерінің басы бірікпеуінің салдары қандай болғанын көрсету, үш жүздің әскери күштерін біріктірудегі Әбілқайырдың рөлі және халықтың тәуелсіздік үшін күресінің маңызын әңгімелеу
Дамытушылық:оқушыларды материалды жүйелеуге оқиғалар арасын байланыстырып, одан қорытынды шығаруға машықтандыру
Тәрбиелік: оқушыларға отанның тәуелсіздігі мен азаттығы үшін күрескен батырлардың ерлігін айта отырып, жауаптылыққа, батылдыққа үйрету, патриоттық тәрбие беру
Мұғалім сөзі: Жоңғар шапқыншылығына қарсы қазақтардың күресі 150 жылдан астам уақытқа созылды, қазақ халқының тең жартысы қырылды.
Халықтың тағдыры қыл үстінде тұрды. Олардың жоңғарларға бас иіп, оның құлдығына түсіп, тарихтан мүлде аты өшуі мүмкін еді, немесе тас - түйін болып ақырына дейін шапқыншылармен шайқасуы керек еді. Халық екінші жолды таңдады.
Тірек ұғымдар: Ұлт - азаттық қозғалыстың мақсаты, себебі1) сабақтастығы
2) XVII – XVIII ғасырлардағы қазақ хандығы және жоңғар шапқыншылығы.
«Ақтабан шұбырынды», «Алқакөл сұлама», «Ордабасы жиыны»
Көрнекі және дидактикалық құралдар.
1) XVII - XVIII ғасырлардағы Қазақстан картасы
2) Көшпенділер бейнетаспа
3) Интерактивті тақта. (слайдтар. «Аңырақай шайқасы», «Жоңғардың жеті бағыты».)
4) Қазақ хандары, батырларының фото - суреті.
Сабақ түрі. Аралас сабақ.
Сабақтың әдісі. Интерактивті әдіс (топпен жұмыс, рөлдік)
Сабақ барысы: 1. Ұйымдастыру
2.Өткен тақырыптарға шолу.3.. Жаңа сабақтың жоспары.
1. Жоңғарияның күшеюі және оның қазақ халқына қарсы шапқыншылығы
2. Қазақ халқының Жоңғар шапқыншылығына қарсы азаттық күресі
3. Жоңғарлардың қазақ жеріне шапқыншылығының салдары.
№ 1 тапсырма
Кесте
«XVIII ғасырдың I жартысындағы қазақ хандығы»
Елдің ішкі жағдайы Қазақ - орыс қатынастары Қазақ - жоңғар қатынастары
№2 тапсырма
1. Мына тақырыпта жоспар құру
«Жоңғар шапқыншылығы және Жоңғарларға қарсы халық күресін ұйымдастыру»
2. «Халық құрылтайы»
- Қайда өтті?
- Қандай мәселелер көтерілді?
- Немен аяқталды?
- Тарихи маңызы.
V. Бекіту сұрақтары
1. Қазақ және жоңғар хандықтары қарым - қатынасының шиеленісуіне не себеп болды?
2. Картадан Қазақстан аумағына жоңғарлар шабуылының негізгі бағытын және шайқас болған жерлерді уақытын белгілеп көрсету.
3. Қазақ - жоңғар соғысы кезінде көзге түскен қазақ хандары, сұлтандары, билері мен батырлары жазылған қандай әдеби шығармаларды білесіңдер?
4. Жоңғар шапқыншылығын жеңіспен аяқтаудағы Абылайдың рөлі қандай?
5. Халық күресін ұйымдастырған билер мен батырлардың өмірбаяндары жөнінде мәліметтер жинау.
Мұғалім сөзі: Оқушылар, Жоңғар шапқыншылығының салдары қазақ қоғамына орасан зор болды Ш. Құдайбердіұлының келтірген деректері бойынша қазақтардың 3/2 бөлігі қырғынға ұшырады, далалықтардың көші - қон дәстүрі бұзылды. Шұрайлы мал
№1 Құжаттармен жұмыс.
Құжаттарды оқи отырып, қазақ жасақтары мен жоңғар әскерінің қарулары жөнінде салыстырмалы кесте құраймыз
Қару түрлері Қазақ жасақтары Жоңғар әскері
№2 Әскери іске үйрету қалай жүрді?
Құжаттарды оқи отырып, төмендегі сұрақтарға жауап беріңдер
1. Әскери ту қандай міндет атқарды?2. Әскери ұрандар жөнінде сендер не білдіңдер?
3. Қазақтар әскери өнерге қалай қарады?
4. Әскери жасақ жинау қалай жүрді?
5. Қазақ хандығында неге тұрақты әскер болмаған?
Театрландырылған көрініс.
Қазыбек би (Қазақ билері)
жайылымдарынан айырылды, сондықтан хан, сұлтандар, билер мен батырлар қазақ мемлекеттілігін қалай да сақтап қалуға күш - жігерін аямай жұмсады. Міне, бүгін де біз тәуелсіз еліміздің биігінде тұрып осы күнді армандаған бабаларымыздың биік мұраттары алдында, жан алысып, жан беріскен алмағайып замандарда азаттық үшін күрескен аталарымыздың өз аманаты алдында ел бостандығы жолында құрбан болған есіл ерлеріміздің мәңгі өшпес рухы алдында басымызды иіп, тағзым етеміз.
VI. Үйге тапсырма 
VII. Бағалау

Бекітемін_____________

Пән аты: Қазақстан тарихы

Сыныбы: 11 «а » сынып

Күні: 11. ІХ . 2014 ж

Тақырыбы : Қазақтардың Ресей империясының үстемдігіне қарсы үлт-азаттық күресі,
Сабақтың мақсаты: Еліміздің азаттығы  жолындағы Кенесары Қасымұлы, Махамбет Өтемісұлы мен  Исатай Тайманұлы бастаған көтерілістердің  ұлттық тарихи маңызын көрсету.
 Дамытушылық: Көтерілістердің себептерін,  мақсатын түсіндіре  отырып,  салыстыра білу, өз пікірлерін дәлелдермен тұжырымдау дағдысын дамыту.
Тәрбиелік: Оқушыларды Отанын, халқын  сүюге баули отырып , патриоттық сезімдерін ұштау.
Сабақтың түрі: Жаңа сабақты түсіндіру.
Сабақтың көрнекілігі: Қазақстан картасы.
Сабақтың әдістері: әңгімелеу, топпен жұмыс.
Ұйымдастыру :Оқушыларды түгелдеу

ІІ.Үй тапсырмасын сұрау:Жоспар бойынша мазмұндау.

Жаңа сабақ.
Кенесары Қасымұлына мінездеме беріп өтейік:

1.1802 жылы туған.  Абылай ханның немересі.
Жастайынан ат құлағында ойнаған.
Құралайды көзге атқан мерген болған.
Қара қылды қақ жарған әділ болған.
Ерік жігерімен, қажымас қайратымен батыл болған.
Ұйымдастырушылығымен көзге түскен.

2.Сызбаны  толықтыр  және  негізгі  себепті  белгілеп   көрсет.
Кенесары  Қасымов  көтеріліс  себептері.               1)………………………………………………………………………………………..          2)…………………………………………………………………………………………             3)…………………………………………………………………………………………

3. Сызбаны  толықтыр

Көтерілістің мақсаты    Көтеріліске қатысқан туыстары    Көтеріліске қатысқан батырлар    Жеңілу себебі

4.Мәтіндегі түсіп қалған  сөздерді  орнына  қойып  жаз.
1836-1838 жылдары  шаруалар  көтерілісінің басты себебі -                      ордасында  халық ханның саясатына қарсы көтерілді…. ордасы….       мен  Жайық  өзендерінің аралығында  орналасты. Көтерілісті….пен……басқарды. Исатай батыр үкімет әскерімен соғыста қаза болды , ал…….көтеріліс  күшпен  басылғаннан  кейін патша  тыңшыларының  қолынан  қаза тапты.

5.Топпен жұмыс. Әр топқа тапсырма беру: І-топ: 1837-1847 жылдардағы күрестің алғы шарттары, мақсаты, сипаты. ІІ-топ: Кенесары Қасымұлы- тұлға, қаһарман батыр, хан, қолбасшы, дипломат, шешен, мемлекет қайраткері. ІІІ-топ: Ұлт-азаттық күрестің барысы, жеңілуі, тарихи маңызы.

Бекіту:
Тест сұрақтары таратылады.

Қорытынды сұрақтар:

1.Кенесары Қасымұлы басқарған көтеріліс пен Исатай мен Махамбет бастаған көтерілістің ерекшелігін, ортақ белгілерін,сипатын ата.

2. 1836-1838, 1837-1847 жылдар аралығында болған көтерілістердің қамтыған жерлерін картадан тауып, салыстырыңдар.

Оқушыларды бағалау.

Үйге тапсырма:
1.Тақырыпты оқып келу.
2.«Аңыз адам» -Кенесары Қасымұлы,  Махамбет Өтемісұлы ,  Исатай Тайманұлы
туралы қызықты деректер жинап келу



































: 1 + 7 = ?

§37. Ыбырай Алтынсарин – ағартушы, педагог

 Шығыс Қазақстан облысы, Аягөз қаласы
№4 орта мектеп тарих пәнінің мұғалімі
Саукманова Анар Слямжановна

Пән: Қазақстан тарихы.   5 класс
Сабақтың тақырыбы:  §37. Ыбырай  Алтынсарин – ағартушы,   педагог.
Сабақтың мақсаты: Ы. Алтынсариннің өмірі, ағартушылығы, қызметімен таныстыру.
Дамытушылық: Оқушылардың шығармашылық , іздемпаздық қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Балаларға Ыбырай Алтынсаринның өмірін үлгі ету.
Сабақтың түрі : Жаңа сабақ.
Сабақтың әдісі : Сұрақ-жауап, баяндау.
Сабақтың көрнекілігі: Мақал-  мәтелдер, Ы. Алтынсариннің суреті, сөз жұмбақ.
Сабақтың барысы:
І.Психологиялық дайындық . Қызығушылық ояту.
Ы. Алтынсариннің «Кел, балалар оқылық» өлеңі  оқылады.
II. Мағынаны тану. «Ыбырай  Алтынсарин  кім болды?» сызбасын толтыру.
Оқушыларды  Ы. Алтынсарин өмірімен таныстырамын.
ІІІ.«Ыбырай  Алтынсариннің   педагогикалық қызметі» сызбасын толтыру.
ІV.« Ойлан »   Ы.Алтынсариннің қандай әңгімелерін білесіңдер?

1.
2.
3.

V.  Сөз жұмбақ « Ыбырай »
IV. Жаңа білімді бекіту.
1. Ы.Алтынсариннің жазған оқулықтарын ата
2. Қазақ балаларының білім алуы үшін не істеді?
3. Қай қалада қыздарға арнап мектеп ашты?
4. Ы.Алтынсариннің балалық шағы  туралы не білеміз?

Тақтадағы  сөздерді пайдаланып,  мақалдар  жазу.

VI. Үйге тапсырма:
1.Тақырыпты оқып келу .
2. Ы.Алтынсариннің  өмір тарихына байланысты тест құрастырып келу.

VII. Оқушыларды бағалау.

Filed under: Тарих пәні

Конец формы




Тақырыбы : §34. XIX ғасырдағы  тәуелсіздік  үшін   күрес.
Сабақтың мақсаты: Еліміздің азаттығы  жолындағы Кенесары Қасымұлы, Махамбет Өтемісұлы мен  Исатай Тайманұлы бастаған көтерілістердің  ұлттық тарихи маңызын көрсету.
 Дамытушылық: Көтерілістердің себептерін,  мақсатын түсіндіре  отырып,  салыстыра білу, өз пікірлерін дәлелдермен тұжырымдау дағдысын дамыту.
Тәрбиелік: Оқушыларды Отанын, халқын  сүюге баули отырып , патриоттық сезімдерін ұштау.
Сабақтың түрі: Жаңа сабақты түсіндіру.
Сабақтың көрнекілігі: Қазақстан картасы.
Сабақтың әдістері: әңгімелеу, топпен жұмыс.
Ұйымдастыру :
Кенесары Қасымұлына мінездеме беріп өтейік:

1.1802 жылы туған.  Абылай ханның немересі.
Жастайынан ат құлағында ойнаған.
Құралайды көзге атқан мерген болған.
Қара қылды қақ жарған әділ болған.
Ерік жігерімен, қажымас қайратымен батыл болған.
Ұйымдастырушылығымен көзге түскен.

2.Сызбаны  толықтыр  және  негізгі  себепті  белгілеп   көрсет.
Кенесары  Қасымов  көтеріліс  себептері.               1)………………………………………………………………………………………..          2)…………………………………………………………………………………………             3)…………………………………………………………………………………………

3. Сызбаны  толықтыр

Көтерілістің мақсаты    Көтеріліске қатысқан туыстары    Көтеріліске қатысқан батырлар    Жеңілу себебі

4.Мәтіндегі түсіп қалған  сөздерді  орнына  қойып  жаз.
1836-1838 жылдары  шаруалар  көтерілісінің басты себебі -                      ордасында  халық ханның саясатына қарсы көтерілді…. ордасы….       мен  Жайық  өзендерінің аралығында  орналасты. Көтерілісті….пен……басқарды. Исатай батыр үкімет әскерімен соғыста қаза болды , ал…….көтеріліс  күшпен  басылғаннан  кейін патша  тыңшыларының  қолынан  қаза тапты.

5.Топпен жұмыс. Әр топқа тапсырма беру: І-топ: 1837-1847 жылдардағы күрестің алғы шарттары, мақсаты, сипаты. ІІ-топ: Кенесары Қасымұлы- тұлға, қаһарман батыр, хан, қолбасшы, дипломат, шешен, мемлекет қайраткері. ІІІ-топ: Ұлт-азаттық күрестің барысы, жеңілуі, тарихи маңызы.

Бекіту:
Тест сұрақтары таратылады.

Қорытынды сұрақтар:

1.Кенесары Қасымұлы басқарған көтеріліс пен Исатай мен Махамбет бастаған көтерілістің ерекшелігін, ортақ белгілерін,сипатын ата.

2. 1836-1838, 1837-1847 жылдар аралығында болған көтерілістердің қамтыған жерлерін картадан тауып, салыстырыңдар.

Оқушыларды бағалау.

Үйге тапсырма:
1.Тақырыпты оқып келу.
2.«Аңыз адам» -Кенесары Қасымұлы,  Махамбет Өтемісұлы ,  Исатай Тайманұлы
туралы қызықты деректер жинап келу

Filed under: Тарих пәні



Leave a Reply

Начало формы

hello_html_7410b8e3.gifАты-жөні (міндетті)

hello_html_7410b8e3.gifE-mail (міндетті)

hello_html_7410b8e3.gifСпам қорғаныс: 1 + 7 = ?

§37. Ыбырай Алтынсарин – ағартушы, педагог

 Шығыс Қазақстан облысы, Аягөз қаласы
№4 орта мектеп тарих пәнінің мұғалімі
Саукманова Анар Слямжановна

Пән: Қазақстан тарихы.   5 класс
Сабақтың тақырыбы:  §37. Ыбырай  Алтынсарин – ағартушы,   педагог.
Сабақтың мақсаты: Ы. Алтынсариннің өмірі, ағартушылығы, қызметімен таныстыру.
Дамытушылық: Оқушылардың шығармашылық , іздемпаздық қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Балаларға Ыбырай Алтынсаринның өмірін үлгі ету.
Сабақтың түрі : Жаңа сабақ.
Сабақтың әдісі : Сұрақ-жауап, баяндау.
Сабақтың көрнекілігі: Мақал-  мәтелдер, Ы. Алтынсариннің суреті, сөз жұмбақ.
Сабақтың барысы:
І.Психологиялық дайындық . Қызығушылық ояту.
Ы. Алтынсариннің «Кел, балалар оқылық» өлеңі  оқылады.
II. Мағынаны тану. «Ыбырай  Алтынсарин  кім болды?» сызбасын толтыру.
Оқушыларды  Ы. Алтынсарин өмірімен таныстырамын.
ІІІ.«Ыбырай  Алтынсариннің   педагогикалық қызметі» сызбасын толтыру.
ІV.« Ойлан »   Ы.Алтынсариннің қандай әңгімелерін білесіңдер?

1.
2.
3.

V.  Сөз жұмбақ « Ыбырай »
IV. Жаңа білімді бекіту.
1. Ы.Алтынсариннің жазған оқулықтарын ата
2. Қазақ балаларының білім алуы үшін не істеді?
3. Қай қалада қыздарға арнап мектеп ашты?
4. Ы.Алтынсариннің балалық шағы  туралы не білеміз?

Тақтадағы  сөздерді пайдаланып,  мақалдар  жазу.

VI. Үйге тапсырма:
1.Тақырыпты оқып келу .
2. Ы.Алтынсариннің  өмір тарихына байланысты тест құрастырып келу.

VII. Оқушыларды бағалау.

Filed under: Тарих пәні

Конец формы



  • 0






































Сабақтың тақырыбы . Кіріспе

Сабақтың мақсаты :

Білімділік: Оқушыларға Ресей құрамына енген Кіші жүздің жағдайы, қазақ хандығының ауыр жағдайы

туралы түсінік беру.

Дамытушылық: Сабақ барысындағы тарихи оқиғалар мен фактілерді салыстырып, қорытынды

шығара білуге дағдыландыру.

Тәрбиелік: Оқушыларды бірлікке, адамгершілікке , елін , жерін сүйе, құрметтей білуге тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : Дәстүрлі

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту.

Сабақтың әдісі : Ауызша баяндау, сұрақ –жауап.

Көрнекілік : Сызбалар , кесте.

Құрал – жабдық : Карта.

Сабақ барысы : І. Ұйымдастыру .

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ.Жаңа сабақ

Қазақ хандығында шаруашылық саласы ретінде ғасырлар бойы қалыптасқан көшпелі және жартылай көшпелі мал шаруашылығы, кейбір аймақтарда отырықшылық дамыды. Төрт түліктен – қой, ешкі, жылқы, түйе болды, ал ірі қара мал тек егін шаруашылығы жетілген аймақтарда өсірілді.

Оңтүстік және оңтүстік шығыс аудандарда отырықшы және жартылай отырықшы егіншілік пен қала мәдениеті біршама даму жолына түсті. Басқа елдердегідей ауыл мен қала арасындағы жан-жақты байланыс қоғамның экономикалық дамуының негізгі кепілі болды. Қазақстандағы отырықшылану құбылысы Сырдария алқаптары мен Жетісудың батыс бөлігінде неғұлым шапшаң жүрді.

ХV-ХVІ ғ.ғ. Қазақстан қалаларында қорғаныс бекіністерін салу жүйесі қалыптасқан. Әдетте, осы бекіністердің жанында тұрғын үйлер, діни және қоғамдық ғимараттар – мешіттер, медіреселер, мазарлар, моншалар, дүкендер, базарлар, керуен-сарайлар салынған. Сауда қалаларында теңге ақшалар соғылды.

Қазақ қоғамының саяси-әлеуметтік қатнастарында діннің орны ерекше болды, тағы бір ерекшелік сасловиелік таптық топтарға жіктелу процесі олардың байлығынан гөрі шығу тегіне қарай негізделді. Қоғамның билік жүйесінің бигінде Шыңғыс тектері (ақсүйектер): хандар, сұлтандар, оғландар немесе төрелер тұрды. Қожлар да ақсүек қатарына жатты. Олар қазақ жүздері мен руларының ешбіріне кірмеді, өзіндік жабық әлеуметтік топ құрады. Әрбір сұлтан хан тағына үміткер бола алды. Қоғамда ақсүйек өкілдерімен қатар бұқара халықтан шыққан қарасүйек өкілдері де жетекші рөл атқарды. Солардың бірі билер еді. ХVІІ ғасырда «жоғары дәрежедегі әкімдер сеніміне ие болып, өздерінің даналығы мен ойын анық жеткізе білген адамдарды – би», деп атаған.

Тарихи деректерге сүйенсек қазақ хандығында мемлекеттік, соттық жүйе болмаған, сондықтан қоғам мүшелерінің мінез-құлық нормаларын кәдімгі құқық пен шариғат белгілеп келген. Сот үкімін сұлтандар, билер, ақсақалдар шығарып келген.

Әлеуметтік жағдайымен қоғамда басым болған райаттар. Бұл әлеуметтік топ құрамындағы шаруалар (көшпелі малшылар), егіншілер мен жатақтар, қарапайым қала тұрғындары, саудагерлер мен қолөнершілер, ауыл тұрғындары хан қазынасын түрлі салықтармен толықтыруға міндетті болды. Малшылардан – зекет, соғым, сыбаға, сый-құрмет; егіншілер мен қолөнершілерден салықтың ұшыр, тағар, баж және хараж түрлері алынды.

ІІІ.Жаңа сабақты бекіту.

1. Қазақ елінің ауыр сыртқы жағдайын кіші жүз ханы Әбілхайыр (1693-1748 жж) қалай шешпек болды? (Ресей империясының қолдауы арқылы).

2. Ханның ең басты мақсаты не еді? (жоңғарларға қарсы күресте Ресеймен байланыс орнату).

3. 1730 жыл –Кіші жүз билері Әбілқайырға қандай тапсырма берді? (Жоңғарияға қарсы күресу үшін Ресеймен әскери одақ құруды тапсырды).

4. Кіші жүздің 27 старшинасы қашан Ресейдің қол астына кіруге ант берді?

(1731 ж. 10 қазан).

5. Бұл бодандықты Әбілқайырдың жеке бас мүддесін ойлағаннан туындаған іс - әрекет деп түйіндеген тарихшы кім? (А.И.Левшин).


ҮІ . Қорытындылау

ҮІІ . Үйге тапсырма










Сабақтың тақырыбы . ХҮІІІ ғасырдың 30-40 – жылдарындағы Кіші және Орта жүздің жағдайы

Сабақтың мақсаты :

Білімділік: Оқушыларға Ресей құрамына енген Кіші жүздің жағдайы, Орта жүз сұлтаны Абылайдың

тұтқынға түсуі туралы түсінік беру.

Дамытушылық: Сабақ барысындағы тарихи оқиғалар мен фактілерді салыстырып, қорытынды

шығара білуге дағдыландыру.

Тәрбиелік: Оқушыларды бірлікке, адамгершілікке , елін , жерін сүйе, құрметтей білуге тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : Дәстүрлі

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту.

Сабақтың әдісі : Ауызша баяндау, сұрақ –жауап.

Көрнекілік : Сызбалар , кесте.

Құрал – жабдық : Карта.

Сабақ барысы : І. Ұйымдастыру .

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы:Кіші жүздің Ресей империясы құрамына кіруі.

1. Қазақ жүздерінің Ресеймен қарым-қатынас орнатуы.

2.Кіші жүздің Ресей қоластына енуі.

ІІІ. Тест тапсырмалары

1.1731 жылы аќпан айыныњ 19 к‰ні Кіші ж‰з елшілері Анна Иоанновнаныњ ќабылдауында болып

талќыланєан мјселе:

А) Кіші ж‰зді империя ќ±рамына ќабылдау.

В) Ќазаќстанѓа арнайы елшілік жіберді.

С) Єбілќайыр мен оныњ жаќтастарынан ант ќабылдау мєселесі.

D) Кіші ж‰зді Ресейге ќосуды талќылады.

Е) Сауда мјселесі.

{Правильный ответ}=А

2.Әбілќайыр Ресейге ќосылуѓа ант берді:

А) 1729 жылы.

В) 1730 жылы.

С) 1731 жылы.

D) 1734 жылы.

Е) 1735 жылы.

3. 1738 жылы ќазаќ с±лтандарыныњ съезі шаќырылды:

А) Омбыда.

В) Орынборда.

С) Петербургте.

D) Семейде.

Е) Самарада.

{Правильный ответ}=В

4. Жоњѓар ќонтайшысы Ќалдан-Серенніњ Орта ж‰з бен Кіші ж‰зге жасаѓан шапќыншылыѓы болды:

А) 1723-1727 жылдары.

В) 1741-1742 жылдары.

С) 1726 жылы.

D) 1729 жылы.

Е) 1730 жылы.

{Правильный ответ}=В

5. Жоњѓар шапќыншылыѓы кезіндегі ќайѓы-ќасірет јсерінен туєан јн:

А) «Елім-ай».

В) «Заман-ай».

С) «Ќайран д‰ние».

D) «Туѓан жер».

Е) «Елім меніњ».

{Правильный ответ}=А

6. Есімі ањызѓа айналѓан Бµгенбай батырдыњ руы:

А) Ќаракесек.

В) Ќанжыѓалы.

С) Ќоњырат.

D) Ќыпшаќ.

Е) Жалайыр.

{Правильный ответ}=В

7. 1718 жылы жоѓары Ертіс бойына салынѓан јскери бекініс:

А) Семей.

В) ¤скемен.

С) Железинск

D) Жєміш.

Е) Омбы.

{Правильный ответ}=А

ІҮ. Жаңа сабақ :

1740—жылы – парсы әміршісі Нәдір шах Хиуаны талқандап , Сырдария өңіріне жақындады.

1743 жылы – Орынбор шекаралық комиссиясының төрағасы И.И. Неплюев 1735 жылы негізі қаланған

Орск қалашығын жаңа жерге көшіріп, оны Орынбор деп атады

1741-1742 жылдары - Қалдан Серен Орта жүз Бен Кіші жүзге жорық ұйымдастырды.

1742 ж. 20- мамырда - Ресей Сенаты – қазақтарды және шекаралық өңірдегі бекіністерді қорғау

жөнінде арнайы жарлық қабылдады.

1742 ж. 2 – қыркүйек - Орынбор комиисиясының төрағасы Неплюев – Қалдан Серенге хат жолдайды.

1734 жылдан – орта жүздің ханы Әбілмәмбет пен , сұлтан Абылай қазақтардың өзі жоңғарларды

жеңе алатынын біледі.

1747 ж . – Нәдір шах өлтіріліп , орнына Батыр сұлтанның ұлы Қайып сайланады.

1748 ж - Әбілқайыр Барақ сұлтанның қолынан қаза табады.


ҮІ. Жаңа сабақты бекіту.

1. ХҮІІІ ғ. 30-40 жылдары Кіші жүздің жағдайы қандай болды?

2. Ресей үкіметінің отарлауының күшейгенін неден көруге болады ?

3. Әбілқайырдың Ресей қоластына енуінің қандай маңызы болды ?


ҮІ . Қорытындылау

ҮІІ . Үйге тапсырма

ХҮІІІ ғасырдың 30 -40 жылдарындағы Кіші және Орта жүздің жағдайы.











































Қазақстан тарихы . 8 «г» сынып 6 Х. 2011ж

8 «б» сынып 8.Х 2011ж.

Сабақтың тақырыбы . Қазақстан ХҮІІІ ғасырдың ортасында

Сабақтың мақсаты :

Білімділік: Оқушыларға Әбілқайыр өлгеннен кейінгі жағдай , жоңғария мемлекетінің құлауы , әскери

шептердің салыну барысы , қазақ-орыс сауда байланыстары туралы түсінік беру.

Дамытушылық: Сабақ барысындағы тарихи оқиғалар мен фактілерді туралы тапсырмалар беру

арқылы оқушының өз бетінше жұмыс жасау білу қабілетін дамыту

Тәрбиелік: Оқушыларды бірлікке, адамгершілікке , елін , жерін сүйе, құрметтей білуге тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : Дәстүрлі емес.

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту.

Сабақтың әдісі : Ауызша баяндау, сұрақ –жауап, жеке жұмыс.

Көрнекілік : Сызбалар , кесте.

Құрал – жабдық : Карта.

Сабақ барысы : І. Ұйымдастыру .

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Жаңа сабақ.

Тақырыбы:ХҮІІІ ғасыр ортасындағы Қазақстан.

Әр оқушыға тапсырмалар беріледі , сол тапсырмаларын түсіндіру керек.

1 тапсырма

Орыс ғалымдарының Қазақстанды зерттеуіне не себеп болды және не нәрселерді зерттеді?.





2 тапсырма

Князь Александр Бекович – Черкасскийдың Қазақстанды зерттеуі





3 тапсырма

Подполковник И.Д. Бухгольц Қазақстан жерінде қандай жетістіктерге жетті?





4 тапсырма

И.Г. Ренат кім , қандай еңбек жазды?






5 тапсырма

В.В.Веселовский қандай жетістікке жетті?





6 тапсырма

В.В.Веселовский қандай жетістікке жетті?





Ү. Жаңа сабақты бекіту


Қалған оқушылар жаңа сабақ көлемінде тест тапсырмасын дайындайды , сол бойынша сұрақтар қойылады.


ҮІ .Қорытындылау

Мен бүгінгі сабақта не білдім?

ҮІІ . Үйге тапсырма.

Қазақстан ХҮІІІ ғ. ортасында





Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «»

Күні : 19 . Х. 2012ж

Сабақтың тақырыбы: Қазақтардың 1773 – 1775 жылдардағы Е.И. Пугачев бастаған шаруалар

соғысына қатысуы

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға соғыстың алғышартары мен себептері, кіші және орта жүз қазақтарының шаруалар соғысына қатуы туралы түсінік беру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тақырып бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте

сақтау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты түсіндіру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Көрнекілік : : Суреттер , тірек сызбалар.

Құрал – жабдық : Қазақстанның саяси картасы, .

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы: Абылай хандығы.

  1. Абылайдың қолбасшы , саяси қайраткер ретінде қалыптасуы.

  2. Абылай ханның кезіндегі Қазақ хандығы.

ІІІ. Өткен сабақты бекіту

  1. Абылайдың белгілі қайраткер ретінде қалыптасуына қандай жағдай әсер етті?

  2. Абылай жоңғарларға қарсы күресті ұйымдастыруда қандай еңбек сіңірді?

  3. Абылайдың қазақ тарихында алатын орны қандай?


ІҮ. Жаңа сабақ.

Слайд №1

  1. Соғыстың алғышарттары мен себептері

И. Болотников ,

С.Разин

Ресейдегі К. Вулавин

Е . Пугачев көтерілістері басыбайлылыққа қарсы бағытталған бұқаралық

қозғалыс

Слайд №2 1773 - 1775 жылдардағы орыс шаруалар соғысы


Кіші жүз Орта жүз

Слайд №3

Көтерілістің басталуының негізгі себебі:

  • Патша үкіметінің Каспий теңізінің солтүстік-батыс өңіріндегі құнарлы да шұрайлы жерлерді орыс помещиктеріне бөліп беруі

  • Мал жайылатын өңірдің мейлінше тарылуы.

  • Жайық бойына бірінен кейін бірі бекіністер салынуы


Е. Пугачевтің араласуымен кіші және орта жүз қазақтары қатысты.

Слайд №4

Кіші жүз қазақтарының шаруалар соғысына қатысуы

І кезең - 1773жылдың қыркүйек - 1774 жылдың наурыз айы

Пугачев үндеулері Кіші жүзде жиі тарап, қазақтардың көтеріліске стихиялық

бағытта тартыла бастаған кезі

ІІ кезең - 1774 жылдың наурызы - күз айларының соңғы аптасы

Көтеріліске қатысу кең етек алды, халық жасақтары жеке батырлардың туы

астында шоғырланды.

ІІІ кезең - 1775 жылдың қыркүйек айы мен 1776 жылдың ақпан айы

Қозғалыс біртіндеп саябырсып, басыла бастаған кезі.

Слайд №5

Орта жүз қазақтарының шаруалар соғысына қатысуы

І кезең: 1773 жылдыңқыркүйек айынан 1774 жылдың сәуір айына дейін

Пугачев шабармандары кең байтақ орта жүзді кезіп, ауылдарды көтеріліске белсене

қатысуға шақырған кезі

ІІ кезең: 1774 жылдың сәуірі – маусым айлары

Орта жүз жасақтары Жоғарғы Жайық және Ой бекіністері төңірегінде Пугачев

күштерін қолдады.

ІІІ кезең: 1774 жылдың жазы мен 1776 жылдың аралығы

Пугачев жасақтарынан дербес қимылдаған Орта жүз қазақтары Ертіс және

Оңтүстік Сібірдегі әскери шептерге қауіп төндірген.


Слайд № 6 Кіші жүз

Қазақ шаруалары мен жеке феодалдардың шаруалар соғысына қатысуына түрткі болған –

жер мәселесі

1742 жылы қазан айында - Кіші жүздің ханы Нұралы көшпенді қауымның талаптарын ескеріп ,

патша үкіметінің Жайық өзені бойындағы мал жаюға тыйым салған үкімін

жоюды талап етті.

Бірақ талап орындалмады.

1756 жылы – императрица Елизавета Петровна башқұрт көтерілісін жаншуға көмектескені үшін

қазақтарға Жайық өзенінің сол жағасына малдарын жаюға уақытша рұқсат берді.

1756 жылы – Орынбор казак әскерімен арадағы қақтығысқа байланысты патша үкіметі

қазақтардың Жайық өзенінің оң жағасына көшіп қонуына тыйым салды.

Слайд № 7

1770 жылға дейін Жайық пен Еділ өзендері бойындағы қазақтар мен қалмақтардың арақатынасы

да тым күрделі болды.

1771 жылы – 30 мыңнан астам қалмақтардың Жоңғарияға көшіп кетуі жер тапшылығын

бірқатар бәсеңдетті.

Слайд № 8 . Орта жүз.

Орта жүздің де соғысқа қатысуының себебі :

  • жер мәселесі еді

  • ХҮІІІғ. 60-жылдарында Ертістің оң жағасындағы шұрайлы өлкені казактарға тартып алып берді.

  • Қазақтарды бекіністер орналасқан жерге жақындауына тиым салды.

Пугачев езілген халықты жермен қамтамасыз етемін деді.

Слайд – 9.

Патша үкіметінің билігін әлсірету үшін

  • Кіші жүздің ірі ақсүйектері – Ералы, Досалы, Айшуақ сұлтандар бұл соғысты қолдады.

  • Нұралы ханның өкілі Зәбір молданың Пугачевке арнайы сыйлық табыс етті

  • Абылай тұқымдары шаруалар соғысына үміт артты.

Ү. Жаңа сабақты бекіту. Тест тапсырмалары.

1.Е.Пугачев бастаған шаруалар көтерілісі болған жылдар:

А) 1772-1775 жж.

В) 1773-1775 жж.

С) 1775-1777 жж.

D) 1771-1773 жж.

Е) 1774-1776 жж.

{Правильный ответ} = В

2. Е.Пугачев көтерілісіне қатысқан қазақ жүздері

А) Ұлы және Кіші жүз

В) Кіші және Орта жүз

С) Орта және Ұлы жүз

D) Барлық үш жүз

Е) Тек Кіші жүз

{Правильный ответ} = В

3. Қазақтардың Е.Пугачев бастаған шаруалар соғысына қатысуына түрткі болған

А) Саяси мәселелер

В) Діни мәселелер

С) Жер мәселесі

D) Хандық биліктің жойылуы

Е) Әлеуметтік мәселе

{Правильный ответ} = С

4. Е.Пугачев әскерімен бірге Орынборда қоршауға қатысқан қазақтар саны

А) 50

В) 150

С) 200

D) 250

Е) 350

{Правильный ответ} = С

5. Патша үкіметінің Жайық бойында мал жаюға тыйым салынған үкімі жарық көрген жыл:

А) 1740 жылы қараша

В) 1741 жылы маусым

С) 1742 жылықазан

D) 1743 жылы қыркүйек

Е) 1745 жылы ақпан

{Правильный ответ} = С ҮІ. Қорытындылау . ҮІІ. Үйге тапсырма Пугачев соғысы

Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 -

Күні : ____________________________

Сабақтың тақырыбы . Қазақстандағы хандық биліктің жойылуы

Сабақтың мақсаты :

Білімділік: Оқушыларға Хандық биліктің жойылуының алғышарттары , Сібір қазақтары туралы

Жарғының қабылдануы , маңызы туралы түсінік беру.

Дамытушылық: Сабақ барысындағы тарихи оқиғалар мен фактілерді туралы тапсырмалар беру

арқылы оқушының өз бетінше жұмыс жасау білу қабілетін дамыту

Тәрбиелік: Оқушыларды бірлікке, адамгершілікке , елін , жерін сүйе, құрметтей білуге тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : Дәстүрлі

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту.

Сабақтың әдісі : Ауызша баяндау, сұрақ –жауап, жеке жұмыс.

Көрнекілік : Сызбалар , кесте.

Құрал – жабдық : Карта.

Сабақ барысы : І. Ұйымдастыру .

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы:ХҮІІІ ғасырдағы Қазақстан мәдениеті .

1. Орыс ғалымдарының Қазақстанды зерттеуі

2. Қазақ әдебиеті.

ІІІ . Өткен сабақты бекіту.


  1. Қазақстанның Рессей ықпалына біртіндеп өтуі нендей өзгерістер әкеледі?

  2. Азияға жол іздеу” талабын кім құрды?

  3. Рычковтың “ Қырғыз-қайсақ даласы туралы күнделік жазбалары” қашан шықты?

  4. И. Муравин, Д. Главдышев, Я. Гуляевтер қай хандардың ордаларында болды?

  5. Үмбетей жырау қай жылдары өмір сүрді?

  6. Жанақ шығармашылығының ең басты жетістігі не?

  7. Н.П. Рычков қайда және қандай қызмет атқарды?

  8. Орыс ғалымдарынан Қазақстанды зерттеген кім?

  9. Ақтамберді жырау қашан, қайда жерленген?

  10. Тәттіқара өз шығармаларында кімдердің ерлігін арқау еткен?

  11. Жоңғария картасын жасаған кім?

  12. Ақтамберді қай өңірде тұрды?

  13. Неміс саяхатшысы, натуралист П.С. Палластың “Ресей мемлекетінің әртүрлі аймақтарына саяхат” атты еңбегінде не айтылған?

  14. Ресей ғылым академиясының бірінші корреспондент мүшесі П.С. Рычковты кім қолдады?

  15. Қашан, қайда қазақ хандары мен сұлтандарының съезі болды?


4. “Тұлғаны таны” ойыны.

Шарты: Оқушыларға тұлға бейнесі жасырылады. Бұл кімнің бейнесі екенін табу үшін, 6 бөлікті ұяшықта ұпаймен берілген сұрақтар жасырылған. Ұпайдың-10 ұпайы оқушылар қоржынына түседі, қалған ұпай топқа есептеледі.

10 ұпай:

1. Қазақстанды қай елдің ғалымдары зерттей бастады?

20 ұпай:

2. Қазақ өлкесінің этнографиясы туралы ғылыми мұра қалдырған “Орынбор өлкесінің топографиясы”, “ Орынбор тарихы” (1730-1750 ) атты еңбектердің авторы, Әбілхайыр ханның бейітін суреттеп жазған ғалым?

30 ұпай:

3. XIX ғасырдың 80 жылдарында өлке тарихының белгілі зерттеушісі В.В. Вегеловский Жоңғария картасын алғаш рет қай қоғам жазбаларында жариялады?

40 ұпай:

4. Қазақстан туралы бағалы картографиялық мағлұматтар кімдердің жазбаларында кездеседі?

50 ұпай:

5. Қазақ жерін зерттеген шетел саяхатшыларын ата ?

60 ұпай:

6. Абылай сұлтанды босатуға қатысқаны туралы, Жоңғарияға сапары қазақ даласы арқылы өтетіндігі туралы мәлімет қалдырған және Сібір-Түмен, Тобыл, Барнаул туралы мағлұматтарды зерттеп, 1750 ж. “Сібір тарихы” еңбегін жазған, Сібір тарихының атасы атанған кім?

Жасырылған тұлға- Бұқар жырау.

Бұқар жырау туралы не білеміз?

( 6 бөлікті ұяшықтың алдында Бұқар жыраудың суреті жасырылған.)

Жауаптары:

  1. Қазақстанды орыс және шетел ғалымдары зерттей бастады. ( 10 ұпай )

  2. Рычков. (20 ұпай )

  3. 10

    20

    30

    40

    50

    60

    Орыс география қоғамында (30 ұпай )
  4. Капитан В. Урусов, И.М. Лихарев. (40 ұпай)

  5. П.С. Паллас, И. Фалок, И. Георги. (50 ұпай)

  6. Г.П. Миллер. (60 ұпай)


ІҮ. Жаңа сабақ .

ХІХ ғ. І жартысында - жергілікті өнеркәсіп пен кәсіпшіліктің жаңа салалары қалыптасты.

Ертіс

Жайық өзендері балық аулауды тұрақты кәсіпке айналдыра бастады.

Каспиий теңізі

Зайсан көлі



Батыс тұзды көлдерден тұз өндіріп , сата бастады.

Солтүстік -шығыс


Шығыс түсті металлдар , тас көмір өндіретін кен орындары

Орталық


Су және жел диірмені , ұста дүкені , кен,май , былғары зауыттары іске қосылды.

Орта Азиз хандықтарымен

Сібірмен сауда байланысын

ХІХ ғ. І жартысы - Қазақстан Қытай мемлекетімен



1803 жылы – Ресей үкіметі көпестерге өздерін қорғайтын қарулы топ ұстауына рұқсат берді.

Петропвл - Орта Азиямен сауда байланысын дамудағы ең ірі қала.


Сібір қазақтары туралы Жарғы

1. Қашан қабылданды ? - 1922ж.

2. Тарихи алғышарты : - Қазақ-ғы ХҮІІІ ғ. соңы мен ХІХ ғ. басында қалыптасқан әлеуметтік-саяси

өзгерістерге байланысты.

3. Қазақстанда хандық биліктің төмендегенін неден көруге болады?

4. «Жарғының» басты мақсаты:

5. «Жарғы» бойынша сот істері 3 – ке бөлінді :

6. «Жарғының» тарихи маңызы неде?

Ү. Жаңа сабақты бекіту.

1. Қазақстандағы хандық биліктің жойылуын тездетккен не нәрсе?

2. 1822 жылғы Жарғы бойынша қандай өзгерістер енгізілді?

3. Кіші жүздегі ең соңғы хан кім болды?

ҮІ. Қорытындылау.

ҮІІ . Үйге тапсырма

Қазақстандағы хандық биліктің жойылуы .





Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 «б » , « »

Күні : ____________________________

Сабақтың тақырыбы . Қазақтардың 1812 жылғы Ресейдің Отан соғысына қатысуы.

Сабақтың мақсаты :

Білімділік: Оқушыларға қазақтардың Отан соғысында көрсеткен ерліктері , алған марапаттары

туралы түсінік беру.

Дамытушылық: Сабақ барысындағы тарихи оқиғалар мен фактілерді туралы тапсырмалар беру

арқылы оқушының өз бетінше жұмыс жасау білу қабілетін дамыту

Тәрбиелік: Оқушыларды бірлікке, адамгершілікке , елін , жерін сүйе, құрметтей білуге тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : Дәстүрлі

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту.

Сабақтың әдісі : Ауызша баяндау, сұрақ –жауап, жеке жұмыс.

Көрнекілік : Сызбалар , кесте.

Құрал – жабдық : Карта.

Сабақ барысы : І. Ұйымдастыру .

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы:Қазақстанда хандық биліктің жойылуы.

1. Хандық биліктің жойылуының алғышартары

2. Сібір қазақтары Жарғысы

ІІІ . Өткен сабақты бекіту.

1. Қазақстандағы хандық биліктің жойылуын тездетккен не нәрсе?

2. 1822 жылғы Жарғы бойынша қандай өзгерістер енгізілді?

3. Кіші жүздегі ең соңғы хан кім болды?


ІҮ. Жаңа сабақ .

Ресей мен Франция соғысында атты әскер ерекше рол атқарды.

Бөкей Ордадан 48 мыңға жуық жылқы

1804 – 1815 жылдары

Кіші жүзден 1 мыңнан астам жылқы сатып алынды.

1812 ж. 6 – шілдеде - І Александр соғыс қаупі туралы манифест – үндеу қабылдады.


Байсақал Тілекұлы - орыс халқын қолдап , жауға қарсы күш жұмылдыруға шақырған , екі ел

достығы рухын көтеруге ат салысты.


р\с

Аты- жөні

Ерлік көрсеткен жері

Ерлігі , марапаттары

1

Майлыбайұлы

Қарынбай Зындағұлұлы

Бородино шайқасы

Күміс медалиен

Көгілдір ленталы медалмен






















Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 «б » ,

Күні : ____________________________

Сабақтың тақырыбы . Кенесары Қасымұлы бастаған көтеріліс

Сабақтың мақсаты

Білімділік: Оқулықтан тыс қосымша тарихи шығармалар, тарихи құжаттар мен деректерден ұлт-азаттық қозғалыстың алғы шарттарын, сипатын, ерекшелігін, мақсатын ашып көрсете отырып, Кенесары Қасымұлы өзі батыр, өзі хан, өзі көсем, өзі дипломат халқының бостандығы мен тәуелсіздігі үшін күрескен мемлекет қайраткері екендігін, “ұлт-азаттық қозғалыс”, “тәуелсіздік” ұғымын қалыптастыру, жан-жақты талдай білуге баулу.

Дамытушылық: 1837–1847 жылдары Кенесары бастаған ұлт-азаттық қозғалыс тақырыбын қортындылай келіп, түйіткілдерді сұраққа жауап беру барысында оқушыларды әлеуметтік – экономикалық және саяси дамудың тарихи құбылыстардың күрделі кешендері талдай білуге және олардың арасындағы байланыстарды айқындай білуге, идеологиялық құбылыстардың таптық мәнін аша білуге баулу.

Тәрбиелік: Халқының бостандығы мен тәуелсіздігі үшін күрескен Кенесарыдай батырдың ерлігін дәріптей отырып, оқушылардың ұлттық сана – сезімін жеріне, еліне деген сүйіспеншілігін арттыру, патриоттық тәрбие беру, өз көзқарасын дәлелдей алатын қоғамның саяси дамуын түсінетін, демократикалық қоғамның мүшесін тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : Дәстүрлі

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту.

Сабақтың әдісі : Ауызша баяндау, сұрақ –жауап, жеке жұмыс.

Көрнекілік : Сызбалар , кесте.

Құрал – жабдық : Карта.

Сабақ барысы : І. Ұйымдастыру .

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы:Қазақстанда хандық биліктің жойылуы.

ІІІ. Өткен сабақты бекіту

Тест тапсырмалары арқылы тексеру

ІҮ. Жаңа сабақ


hello_html_m3047f881.jpg


Абылай хан, Әбілмансұр – қазақ халқының ұлы ханы, қолбасшы және дипломат. Абылай – Жәңгір ханның бесінші ұрпағы. Абылай 20 жасында хан майданда ерлігімен танылады. 1730 -1733 жылдар аралығында болған бір ұрыста үлкен әкесінің аруағын шақырып, жауға “Абылайлап” шапқан Әбілмансұр жеңісті ұрыстан соң, Орта жүздің сұлтаны деп танылады, қазақ даласындағы ең беделді әміршілердің біріне айналады. Әбілмансұр есімі ұмытылып, Абылай атанады. 1771 жылы Абылай Түркістанда бүкіл Қазақ Ордасының ханы ретінде ақ киізге көтерілді. Қытай императоры, Жоңғария хандығы, Орта Азия мемлекеттері Абылайды бүкіл қазақ халқының ханы деп ресми түрле таныса, оның беделінен сескенген Ресей мемлекеті Орта жүз ханы ретінде ғана құрмет көрсетіп отырған. Қазақ Ордасын бөлшектеуді көздеген. Бұл кезеңде Абылай Қазақ хандығының күшін біріктіріп, әскери жағынан қуатты мемлекетке айналдырады.



hello_html_48e2d9f.jpgКенесары Қасымұлының Қоқан хандығымен күресі.

Кенесары мен Қоқан хандығы қарым-қатысының шиеленісіп кетуінің өзіндік себебі де бар еді. Өйткені, Қоқан хандығының билеушілері 1836 жылы оның бірге туған бауыры Саржан сұлтанды, 1840 жылы әкесі Қасым төрені өлтірген болатын. Мұның өзі оның Қоқан хандығының билеушілеріне деген ыза-кегін өршіте түсті. Қоқан хандығына қарсы күресте Кенесары Жанқожа Нұрмұхамедұлы батырдың көмегіне сүйенді. 1845 жылы Кенесары хан Қоқан хандығының Жаңақорған, Жүлек және Созақ сияқты бекіністерін тартып алды. 1846 жылы Қоқанның және бір мықты бекінісі Меркіні де қолға қаратты. Содан бастап Қоқан хандығының қазақтарға озбырлық жасауы уақытша болса да тыйылды. Бірақ Кенесары өзіне Қоқан мемлекеті сияқты және бір қатерлі дұшпан тауып алды.

Ү. Жаңа сабақты бекіту

  1. 1836 ж. Кенесарының ағасы Саржанды өлтіруге бұйрық берген хан:

А) Қоқан ханы В) Хиуа ханы С) Бұқар әмірі

D) Ташкент билеушісі Е) Ноғай ханы

2. Кекнесарының саяси көзқарастарының қалыптасына әсер еткен:

А) Әкесі Қасым сұлтан В) Ағасы Саржан С) Исатай Тайманұлы

D) Жоламан Тіленшіұлы Е) Сырым Датұлы

3. Кенесары Қасымұлы көтерілісі қамтыған аймақ:

А) Орта жүз В) Ұлы жүз С) Кіші жүз бен Орта жүз

D) Қазақстанның оңтүстігі Е) Бүкіл үш жүз

4. 1778 жылғы Сырым басындағы ауыр жағдай:

А) Балалары қайтыс болды В) Казактар тұтқынында болды

С) Қақтығыс кезінде ауыр жарақат алды D) Мал-мүлкі өртеніп кетті

Е) Көтеріліс талқандалды.

5. “Сырым Датұлы 1775 ж. көтерілісшілер топтары жетекшілерінің бірі” деп жазған:

А) Нұралы хан В) Генерал Н. Рейнсдорф С) Генерал А. Суворов

D) “Инвалид” газеті Е) жазушы В. Даль

6. Сырым 1791 ж. наурызда Табын және Кердері руларына қай жаққа көшуді ұсынды?

А) Арал өңіріне В) Хиуа маңына С) Ыстықкөлге қарай

D) Мұғалжар тауларына Е) Жайық бойына

hello_html_38df0c5a.pngҚорытындылау. ВЕНН диаграммасы












ҮІ. Үйге тапсырма . Кенесары Қасымұлы бастаған көтеріліс





Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б»

Күні : 19 .ХІІ . 2012


Сабақ тақырыбы: «1836-1838 жылдардағы Бөкей Ордасындағы шаруалар көтерілісі».

Сабақ мақсаты:

Білімдік: Бөкей Ордасының құрылуы, Ішкі Ордадағы 1836-1839 жылдардағы шаруалар көтерілісінің бастал себептері, басты мақсаты, көтерілістің негізгі қозғаушы күші және көтерілістің болашақ басшылары Исатай мен Махамбеттер қызметінің тарихи ықпалы.

Тәрбиелік: Адамгершілікке, басқыншылық соғыс атаулыны жек көруге тәбиелеу.

Дамытушылық:Оқушыларды өз бетінше ой қорытып, оны жеткізе білуге дағдыландыру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі емес

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту

Сабақтың әдісі: баяндау, әңгімелесу, сұрақ-жауап.

Сабақ көрнекілігі:

Құрал-жабдық: ҚР картасы, саяси карта;

а) И. Тайманұлы бастаған көтеріліс ( 1836-1838 ж.ж )- карта,

б) Ішкі Орданың аумағы – карта.

Сабақтың барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сәлемдесу;

б) Оқушыларды түгендеу;

II. Үй тапсырмасын сұрау.

Кенесары Қасымұлы бастаған көтеріліс


ІІІ. Өткен сабақты бекіту

1.1836 ж. Кенесарының ағасы Саржанды өлтіруге бұйрық берген хан:

А) Қоқан ханы В) Хиуа ханы С) Бұқар әмірі

D) Ташкент билеушісі Е) Ноғай ханы

2. Кекнесарының саяси көзқарастарының қалыптасына әсер еткен:

А) Әкесі Қасым сұлтан В) Ағасы Саржан С) Исатай Тайманұлы

D) Жоламан Тіленшіұлы Е) Сырым Датұлы

3. Кенесары Қасымұлы көтерілісі қамтыған аймақ:

А) Орта жүз В) Ұлы жүз С) Кіші жүз бен Орта жүз

D) Қазақстанның оңтүстігі Е) Бүкіл үш жүз

4. 1778 жылғы Сырым басындағы ауыр жағдай:

А) Балалары қайтыс болды В) Казактар тұтқынында болды

С) Қақтығыс кезінде ауыр жарақат алды D) Мал-мүлкі өртеніп кетті

Е) Көтеріліс талқандалды.

5. “Сырым Датұлы 1775 ж. көтерілісшілер топтары жетекшілерінің бірі” деп жазған:

А) Нұралы хан В) Генерал Н. Рейнсдорф С) Генерал А. Суворов

D) “Инвалид” газеті Е) жазушы В. Даль

6. Сырым 1791 ж. наурызда Табын және Кердері руларына қай жаққа көшуді ұсынды?

А) Арал өңіріне В) Хиуа маңына С) Ыстықкөлге қарай

D) Мұғалжар тауларына Е) Жайық бойына

III. Жаңа сабақ.

Жоспар:

1. Бөкей Ордасының құрылуы. Шаруалар көтерілісінің басталу себептері және оның барысы.

2. Патшаның көтеріліске қарсы шаралары. Көтерілістің жеңілуі.

3. Көтерілістің салдары және тарихи маңызы.


Жаңа сабақты түсіндіру:

I Кезең.1. Ниеттендіру. Осы тақырып бойынша не білесіңдер ? Миға шабуыл. Кесте толтыру

Білемін

Білдім

Нені білгім келеді?




I 2.Тарихи түсініктермен, терминдермен жұмыс

Ішкі Орда-

Мешіт-

Зайырлық-

Жәрмеңке-

Хан тоғайы-

II Кезең Топпен жұмыс:

1 тапсырма: Бөкей хандығының құрылу себептерін тірек кестеге толтыру. Оқулық мәтінімен жұмыс

Бөкей хандығының құрылу себептері

Бірінші


Екінші


Үшінші


Төртінші



Оқушы жауабын толықтырып, қорытындылау.Картамен жұмыс.


III Жәңгір Хан жеке тұлға және қазақ хандығының саяси қайраткері кесте толтыру

1.Шыққан тегі


2.Жеке басының қасиеттері


3. Жәңгір ханның жеке тұлға ретінде қалыптасуына әсер еткен орта және адамдар


4. Жәңгір ханның әлеуметтік-экономикалық реформалары


5.Мәдени-ағарту саласындағы қызметі



Проблемалық полеймика

Жhello_html_mc9ffb59.gifәңгір хан саяси қайраткер

hello_html_735b7dc9.gif


Жағымды Жағымсыз

hello_html_57aed7ff.gifhello_html_57aed7ff.gif


IV. Жаңа сабақты бекіту.

1.Бөкей Ордасы құрылды

А) 1801 жылы

В) 1803 жылы

С) 1806 жылы

D) 1809 жылы

Е) 1812 жылы

2. Бөкей Ордасының территориясы

А) Еділ мен Амударияның жоғарғы ағысына дейін

В) Тобылдан Сырдарияның төменгі ағысына дейін

С) Ембіден Жайық бойына дейін

D) Еділ мен Жайықтың аралығы

Е) Жайық пен Тобылдан Сырдарияның төменгі ағысына дейін

3.Ішкі Орданы құру туралы жарлыққа қол қойған орыс патшасы

А) І Александр

В) ІІ Екатерина

С) ІІ Александр

D) І Николай

Е) І Павел

4. Ішкі Ордадағы хан сарайы орналасты:

А) Жасқұста

В) Сарайда

С) Теректіқұмда

D) Жаманқалада

Е) Тастөбеде салынды

5. Ішкі Ордада «Хандық кеңес» құрылған жыл

А) 1820 жыл

В) 1815 жыл

С) 1810 жыл

D) 1801 жыл

Е) 1827 жыл

6. 1836-1838 жылдары Бөкей Ордасында болған көтерілістің басты қозғаушы күші

А) шаруалар

В) сұлтандар

С) қолөнершілер

D) старшындар

Е) жатақтар

7. ХІХ ғасырдың І жартысында Кіші жүздің территориясы қамтыған алқап

А) 750 000 шақырым

В) 850 000 шақырым

С) 100 000 шақырым

D) 950 000 шақырым

Е) 650 000 шақырым

8. 1827 жылы Бөкей хандығында құрылған хандық кеңестің мүшелерінің саны

А) 10 би

В) 15 сұлтан

С) 15 би

D) 12 би

Е) 20 би

9. 1836-1838 жылдары көтеріліске түрткі болған жағдай

А) Бөкей ордасына Жәңгір ханның тағайындалуы

В) Патша үкіметінің салықты өсіруі

С) Жәңгірдің қайын атасы Қарауылқожаның Каспий өңіріндегі руларға билеуші болып тағайындалуы

D) Жәңгірдің әділетсіздігі

Е) Исатайдың сотқа тартылуы

10. Бөкей Ордасында болған көтерілістің мақсаты айқын көрінеді:

А) Махамбеттің өлеңдерінде

В) Исатайдың старшындар съезінде сөйлеген сөзінде

С) Көтерілісшілердің патшаға жазған үндеуінде

D) Жәңгір ханға жолданған хаттар

Е) Көтерілісшілердің халыққа таратқан үндеу қағаздарында

11. 1837 жылы хан сарайын қоршауға алғандағы көтерілісшілердің саны

А) 10 мың

В) 5 мың

С) 2 мың

D) 3 мың

Е) 7 мың

12. Исатай қаза тапқан шайқас:

А) Тастөбе

В) Ақбұлақ

С) Теректіқұм

D) Нарын

Е) Жиделі

13. Орынбор генерал-губернаторының көрсетуі бойынша қай жылы Исатай Тайманұлы сотқа тартылды

А) 1815-1817 жж.

В) 1817-1823 жж.

С) 1823-1825 жж.

D) 1824-1828 жж.

Е) 1825-1833 жж.

14. Исатайдың подполковник Геке мен Жәңгірдің біріккен әскерімен шайқасы болды


А) 1836 ж. қазанда

В) 1837 ж. қазанда

С) 1837 ж. қарашада

D) 1838 ж. қаңтарда

Е) 1838 ж. шілдеде

15. 1836-1838 жылдары көтеріліс бойынша сот жазалау ісін басқарған

А) Жәңгір хан

В) князь Горчаков

С) граф Чернышев

D) полковник Геке

Е) полковник Данилевский

16. Исатай көтерілісін тездетіп басуға әсер еткен жағдай

А) Кенесары қозғалысының Кіші жүзді шарпуы

В) Көтерілісшілер санының көбеюі

С) Тастөбе түбіндегі көтерілісшілердің жеңілісі

D) Жазалаушы отрядтардың бірігуі

Е) Патшаның көтеріліске қарсы шаралары

17.Патша үкіметінің Исатайды ұстап берушіге белгіленген сыйдың мөлшері

А) 2000 сом

В) 1000 сом

С) 500 сом

D) 800 сом

Е) 1500 сом

18.1837 жылы қазанның 15 де Исатай мен Махамбет бастаған қол Теректіқұмда кімнің ауылын ойрандады

А) Баймағамбет сұлтанның

В) Жәңгір ханның

С) Балқы бидің

D) Табылды Шерғазыұлы сұлтанның

Е) Нұртазғани сұлтанның

19.Бөкей Ордасындағы 1842 жылғы көтерілістің басшылары

А) И.Тайманұлы мен М.Өтемісұлы

В) А.Қошайұлы мен Л.Мантайұлы

С) Қ.Өтемісұлы мен Б.Сарұлы

D) Жоламан Тіленшіұлы мен Е.Көтібарұлы

Е) И.Тіленбайұлы мен Д.Тәжіұлы

ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ .Үйге тапсырма



Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : ____________________________


Сабақтың тақырыбы: Мектепішілік тест

Сабақтың мақсаты:

білімділік: Оқушыларға өткен сабақтар бойынша тест тапсырмаларын беріп , алған білімдерін

тексеру, еске түсіру , қайталау.

Дамытушылық: Оқушылардың ойлау қабілетін дамытып , өз бетінше іздене білуіне дағдыландыру

Тәрбиелік: Оқушыларды бірлікке , адалдыққа тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : Дәстүрлі.

Сабақтың типі: Өткен сабақты қайталау.

Сабақтың әдісі : Тест тапсырмаларымен жұмыс.

Көрнекілік: Тест тапсырмалары

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру.

Сынып оқушыларын түгелдеу.

ІІ. Жаңа сабақ.

І нұсқа

1. С.Датұлы старшын болған ру:

А) Адай

В) Жағалбайлы

С) Байбақты

D) Беріш

Е) Шекті

Дұрыс жауап: С

2. С.Датұлы көтерілісінің негізгі қозғаушы күші

А) билер

В) жұмысшылар

С) батырлар

D) старшындар

Е) шаруалар

Дұрыс жауап: Е

3. С.Датұлының қазақ әскерлерімен алғашқы ашық қақтығысы болды

А) 1778 жылы

В) 1787 жылы

С) 1783 жылы

D) 1785 жылы

Е) 1784 жылы

Дұрыс жауап: С

4. 1783-1797 жылдары С.Датұлы бастаған көтерілістің қамтыған аймағы

А) Ұлы жүз

В) Жетісу

С) Орта жүз

D) Кіші жүз

Е) Сыр бойы

Дұрыс жауап: D

5. С.Датұлы бастаған көтеріліс кезінде өлтірілген Кіші жүз ханы

А) Нұралы

В) Ералы

С) Есім

D) Айшуақ

Е) Әбілқайыр

Дұрыс жауап: С

6. С.Датұлы бастаған көтеріліс кезінде халықтың жағдайын нашарлатқан жұт болды:

А) 1783-1784 жж.

В) 1790-1791 жж.

С) 1796-1797 жж.

D) 1802-1803 жж.

Е) 1785-1786 жж.

Дұрыс жауап: С

7. С.Датұлы бастаған Кіші жүз қазақтарының көтерілісі болды:

А) 1775-1787 жж.

В) 1785-1795 жж.

С) 1787-1797 жж.

D) 1781-1787 жж.

Е) 1783-1797 жж.

Дұрыс жауап: Е

8. 1785 жылы наурызда Сахарная бекінісне шабуыл кезінде тұтқынға түскен сұлтан:

А) Ералы

В) Нұралы

С) Досалы

D) Айшуақ

Е) Жантөре

Дұрыс жауап: D

9. 1785 жылы жазда Кіші жүз старшындарының съезінде қабылданған шешім

А) Нұралыны тақтан тайдыру туралы

В) Салықты көбейту

С) Көтерілісті қолдау туралы

D) Хандық кеңесті күшейту

Е) Қазақтарға қарсы күшті топтастыру

Дұрыс жауап: А

10. 1802 жыл С.Датұлы қаза болған жер

А) Хиуа хандығы

В) Бұқар

С) Сыр бойында

D) Орынборда

Е) Жайық бойында

Дұрыс жауап: А

11. 1797 жылы Барон Игельстромның ұсынысы бойынша патша үкіметі бекіткен хан

А) Айшуақ

В) Нұралы

С) Ералы

D) Есім

Е) Шерғазы

Дұрыс жауап: А

12. Игельстромның жоспары бойынша Кіші жүздегі билік берілді

А) Хандық кеңеске

В) Шекаралық сотқа

С) Орынбор әкімшілігіне

D) Старшындар тобына

Е) Аға сұлтанға

Дұрыс жауап: В

13.1797 жылы 17 наурызда С.Датұлы тұтқиылдан шабуыл жасады

А) Әскери бекіністерге

В) Хан сарайына

С) Жазалаушы тобына

D) Казак әскеріне

Е) Қарабай сұлтанның жасағына

Дұрыс жауап: В

14.1791 жылы Кіші жүздің ханы болып сайланды

А) Нұралы

В) Есім

С) Ералы

D) Досалы

Е) Айшуақ

Дұрыс жауап: С

15. С.Датұлы бастаған көтерілісі созылды:

А) 15 жылға

В) 14 жылға

С) 13 жылға

D) 12 жылға

Е) 11 жылға

Дұрыс жауап: В

16. Сырым Датұлы көтерілісінің нәтижесі

А) Патша өкіметінің отарлау саясаты әлсіреді

В) Қазақтарға Жайықтың оң жағынан өтуге рұқсат етілді

С) Кіші жүздер 1797 жылы хандық билік жойылды

D) Орыс-казак әскерінің қысымы жойылды

Е) Ру аралық қайшылықтар ұмытылды

Дұрыс жауап: В

17.Нұралы ханды тағынан тайдыру туралы шешімді қолдаған Кіші жүздің руларының саны:

А) 20-ға жуық

В) 10-ға жуық

С) 30-ға жуық

D) 40-ға жуық

Е) 50-ға жуық

Дұрыс жауап: А

18.Өлкенің этнографиясы туралы ғылыми мұра қалдырған, Қазақстан туралы еңбегі үшін Ресей ғылым академиясының бірінші корреспондент мүшесі болған

А) Г.Миллер

В) П.Рычков

С) И.Муравин

D) И.Андреев

Е) Я.Гуляев

Дұрыс жауап: В

19.Жоңғар тұтқынынан Абылайды босатуға қатысқаны туралы мәлімет, Қазақстан туралы көптеген бағалы деректер қалдырған

А) В.Урусов

В) И.Лихарев

С) Н.Рычков

D) Д.Гладышев

Е) И.Миллер

Дұрыс жауап: Е

20.XVIIІ ғасырда шығармаларын аңызға айналған сардарлар Қабанбай мен Бөгенбай батырларға арналған халық ауыз әдебиеті көрнекті өкілдерінің бірі

А) Шалкиіз

В) Бұқар

С) Жанаң

D) Ақтамберді

Е) Үмбетей

Дұрыс жауап: D

21.Абылайдың керемет қасиеттерін жырлап, Орта Жүздегі оқиғаларға белсене қатысқан, шығармаларына батырлар ерлігін арқау еткен XVIIІ ғасырдың

IІ жартысындағы танымал ақын

А) Жанақ

В) Үмбетей

С) Тәтіқара

D) Ақтамберді

Е) Бұқар

Дұрыс жауап: С


22.Соңғы шығармалары Абылай кезіндегі Қазақ қоғамының ішкі өмірі туралы маңызды мағлұмат көзі болып табылатын XVIIІ ғасырда өмір сүрген белгілі жырау

А) Ақтамберді

В) Тәтіқара

С) Үмбетей

D) Бұқар

Е) Жанақ

Дұрыс жауап: С

23. XVIIІ ғасырдағы қазақ әдебиетінің өкілі, ұлы тұлғалардың бірі, Абылайдың кеңесшісі болған жырау

А) Жанақ

В) Бұқар

С) Доспамбет

D) Тәтіқара

Е) Үмбетей

Дұрыс жауап: В

24.1797 жылы Сырым Датұлын қудалаған Кіші жүз билеушісі:

А) Айшуақ

В) Қарабай сұлтанның

С) Бөкей сұлтанның

D) Исатайдың

Е) Пугачевтің

Дұрыс жауап: В

25.Орынбор әкімшілігінің Сырымды өзіне тарту үшін жасаған әрекеті

А) Айшуақ бастаған «Хан кеңесін» құрды

В) С.Датұлын Кіші жүзге хан сайлау

С) Кіші жүзде хандық билікті жою

D) Хандық билікке қарсы С.Датұлы мен барон Игельстромның көзқарастары ортақ болды

Е) Орынбор әкімшілігі Сырымға оң қабақ танытқан емес

Дұрыс жауап: С

ІІ нұсқа


1.Кіші жүзде хандық билікті жойып, отаршылдықты күшейту туралы реформаның жобасын дайындаған

А) Екатерина ІІ

В) майор Назаров

С) князь Потемкин

D) барон Игельстром

Е) граф Панин

Дұрыс жауап: D

2. Бөкей Ордасы құрылды

А) 1801 жылы

В) 1803 жылы

С) 1806 жылы

D) 1809 жылы

Е) 1812 жылы

Дұрыс жауап: А

3.Бөкей Ордасының территориясы

А) Еділ мен Амударияның жоғарғы ағысына дейін

В) Тобылдан Сырдарияның төменгі ағысына дейін

С) Ембіден Жайық бойына дейін

D) Еділ мен Жайықтың аралығы

Е) Жайық пен Тобылдан Сырдарияның төменгі ағысына дейін

Дұрыс жауап: D

4.Ішкі Орданы құру туралы жарлыққа қол қойған орыс патшасы

А) І Александр

В) ІІ Екатерина

С) ІІ Александр

D) І Николай

Е) І Павел

Дұрыс жауап: Е

5. Ішкі Ордадағы хан сарайы орналасты:

А) Жасқұста

В) Сарайда

С) Теректіқұмда

D) Жаманқалада

Е) Тастөбеде салынды

Дұрыс жауап: А

6.«Қозы Көрпеш – Баян Сұлу» поэмасының ерекше бір нұсқасының авторы, XVIIІ ғасырдың суырып салма ақындардың бірі

А) Ақтамберді

В) Жанақ

С) Бұқар

D) Тәтіқара

Е) Үмбетей

Дұрыс жауап: В

7.«Орынбор тарихы» атты зерттеу еңбегінде қазақ тарихының даму кезеңдерін көрсеткен орыс ғалымы

А) В.Веселовский

В) И.Муравин

С) П.Рычков

D) Д.Глалдышев

Е) Я.Гуляев

Дұрыс жауап: С



8.Ішкі Ордада «Хандық кеңес» құрылған жыл

А) 1820 жыл

В) 1815 жыл

С) 1810 жыл

D) 1801 жыл

Е) 1827 жыл

Дұрыс жауап: Е

9. 1836-1838 жылдары Бөкей Ордасында болған көтерілістің басты қозғаушы күші

А) шаруалар

В) сұлтандар

С) қолөнершілер

D) старшындар

Е) жатақтар

Дұрыс жауап: А

10. ХІХ ғасырдың І жартысында Кіші жүздің территориясы қамтыған алқап

А) 750 000 шақырым

В) 850 000 шақырым

С) 100 000 шақырым

D) 950 000 шақырым

Е) 650 000 шақырым

Дұрыс жауап: В

11. 1827 жылы Бөкей хандығында құрылған хандық кеңестің мүшелерінің саны

А) 10 би

В) 15 сұлтан

С) 15 би

D) 12 би

Е) 20 би

Дұрыс жауап: D

12. 1836-1838 жылдары көтеріліске түрткі болған жағдай

А) Бөкей ордасына Жәңгір ханның тағайындалуы

В) Патша үкіметінің салықты өсіруі

С) Жәңгірдің қайын атасы Қарауылқожаның Каспий өңіріндегі руларға билеуші болып тағайындалуы

D) Жәңгірдің әділетсіздігі

Е) Исатайдың сотқа тартылуы

Дұрыс жауап: С

13.Бөкей Ордасында болған көтерілістің мақсаты айқын көрінеді:

А) Махамбеттің өлеңдерінде

В) Исатайдың старшындар съезінде сөйлеген сөзінде

С) Көтерілісшілердің патшаға жазған үндеуінде

D) Жәңгір ханға жолданған хаттар

Е) Көтерілісшілердің халыққа таратқан үндеу қағаздарында

Дұрыс жауап: А

14. 1837 жылы хан сарайын қоршауға алғандағы көтерілісшілердің саны

А) 10 мың

В) 5 мың

С) 2 мың

D) 3 мың

Е) 7 мың

Дұрыс жауап: С

15.Исатай қаза тапқан шайқас:

А) Тастөбе

В) Ақбұлақ

С) Теректіқұм

D) Нарын

Е) Жиделі

Дұрыс жауап: В

16.Орынбор генерал-губернаторының көрсетуі бойынша қай жылы Исатай Тайманұлы сотқа тартылды

А) 1815-1817 жж.

В) 1817-1823 жж.

С) 1823-1825 жж.

D) 1824-1828 жж.

Е) 1825-1833 жж.

Дұрыс жауап: С

17.Исатайдың подполковник Геке мен Жәңгірдің біріккен әскерімен шайқасы болды

А) 1836 ж. қазанда

В) 1837 ж. қазанда

С) 1837 ж. қарашада

D) 1838 ж. қаңтарда

Е) 1838 ж. шілдеде

Дұрыс жауап: С

18.1836-1838 жылдары көтеріліс бойынша сот жазалау ісін басқарған

А) Жәңгір хан

В) князь Горчаков

С) граф Чернышев

D) полковник Геке

Е) полковник Данилевский

Дұрыс жауап: D

19.Исатай көтерілісін тездетіп басуға әсер еткен жағдай

А) Кенесары қозғалысының Кіші жүзді шарпуы

В) Көтерілісшілер санының көбеюі

С) Тастөбе түбіндегі көтерілісшілердің жеңілісі

D) Жазалаушы отрядтардың бірігуі

Е) Патшаның көтеріліске қарсы шаралары

Дұрыс жауап: А

20. Патша үкіметінің Исатайды ұстап берушіге белгіленген сыйдың мөлшері

А) 2000 сом

В) 1000 сом

С) 500 сом

D) 800 сом

Е) 1500 сом

Дұрыс жауап: В

21. 1837 жылы қазанның 15 де Исатай мен Махамбет бастаған қол Теректіқұмда кімнің ауылын ойрандады

А) Баймағамбет сұлтанның

В) Жәңгір ханның

С) Балқы бидің

D) Табылды Шерғазыұлы сұлтанның

Е) Нұртазғани сұлтанның

Дұрыс жауап: С

22.Бөкей Ордасындағы 1842 жылғы көтерілістің басшылары

А) И.Тайманұлы мен М.Өтемісұлы

В) А.Қошайұлы мен Л.Мантайұлы

С) Қ.Өтемісұлы мен Б.Сарұлы

D) Жоламан Тіленшіұлы мен Е.Көтібарұлы

Е) И.Тіленбайұлы мен Д.Тәжіұлы

Дұрыс жауап: В

23.Патшаны қолдаушылардың ұйымдастыруымен Н.Өтемісұлы өлтірілді

А) 1838 жылы

В) 1842 жылы

С) 1846 жылы

D) 1848 жылы

Е) 1849 жылы

Дұрыс жауап: С


24. . Игельстромның жоспары бойынша Кіші жүздегі билік берілді

А) Хандық кеңеске

В) Шекаралық сотқа

С) Орынбор әкімшілігіне

D) Старшындар тобына

Е) Аға сұлтанға

Дұрыс жауап: В

25. 1797 жылы 17 наурызда С.Датұлы тұтқиылдан шабуыл жасады

А) Әскери бекіністерге

В) Хан сарайына

С) Жазалаушы тобына

D) Казак әскеріне

Е) Қарабай сұлтанның жасағына

Дұрыс жауап: В


Қазақстан тарихы 8 - сынып

І нұсқа

1. С.Датұлы старшын болған ру:

А) Адай

В) Жағалбайлы

С) Байбақты

D) Беріш

Е) Шекті

2. С.Датұлы көтерілісінің негізгі қозғаушы күші

А) билер

В) жұмысшылар

С) батырлар

D) старшындар

Е) шаруалар

3. С.Датұлының қазақ әскерлерімен алғашқы ашық қақтығысы болды

А) 1778 жылы

В) 1787 жылы

С) 1783 жылы

D) 1785 жылы

Е) 1784 жылы

4. 1783-1797 жылдары С.Датұлы бастаған көтерілістің қамтыған аймағы

А) Ұлы жүз

В) Жетісу

С) Орта жүз

D) Кіші жүз

Е) Сыр бойы

5. С.Датұлы бастаған көтеріліс кезінде өлтірілген Кіші жүз ханы

А) Нұралы

В) Ералы

С) Есім

D) Айшуақ

Е) Әбілқайыр

6. С.Датұлы бастаған көтеріліс кезінде халықтың жағдайын нашарлатқан жұт болды:

А) 1783-1784 жж.

В) 1790-1791 жж.

С) 1796-1797 жж.

D) 1802-1803 жж.

Е) 1785-1786 жж.

7. С.Датұлы бастаған Кіші жүз қазақтарының көтерілісі болды:

А) 1775-1787 жж.

В) 1785-1795 жж.

С) 1787-1797 жж.

D) 1781-1787 жж.

Е) 1783-1797 жж.

8. 1785 жылы наурызда Сахарная бекінісне шабуыл кезінде тұтқынға түскен сұлтан:

А) Ералы

В) Нұралы

С) Досалы

D) Айшуақ

Е) Жантөре

9. 1785 жылы жазда Кіші жүз старшындарының съезінде қабылданған шешім

А) Нұралыны тақтан тайдыру туралы

В) Салықты көбейту

С) Көтерілісті қолдау туралы

D) Хандық кеңесті күшейту

Е) Қазақтарға қарсы күшті топтастыру

10. 1802 жыл С.Датұлы қаза болған жер

А) Хиуа хандығы

В) Бұқар

С) Сыр бойында

D) Орынборда

Е) Жайық бойында

11. 1797 жылы Барон Игельстромның ұсынысы бойынша патша үкіметі бекіткен хан

А) Айшуақ

В) Нұралы

С) Ералы

D) Есім

Е) Шерғазы

12. Игельстромның жоспары бойынша Кіші жүздегі билік берілді

А) Хандық кеңеске

В) Шекаралық сотқа

С) Орынбор әкімшілігіне

D) Старшындар тобына

Е) Аға сұлтанға

13.1797 жылы 17 наурызда С.Датұлы тұтқиылдан шабуыл жасады

А) Әскери бекіністерге

В) Хан сарайына

С) Жазалаушы тобына

D) Казак әскеріне

Е) Қарабай сұлтанның жасағына

14.1791 жылы Кіші жүздің ханы болып сайланды

А) Нұралы

В) Есім

С) Ералы

D) Досалы

Е) Айшуақ

15. С.Датұлы бастаған көтерілісі созылды:

А) 15 жылға

В) 14 жылға

С) 13 жылға

D) 12 жылға

Е) 11 жылға

16. Сырым Датұлы көтерілісінің нәтижесі

А) Патша өкіметінің отарлау саясаты әлсіреді

В) Қазақтарға Жайықтың оң жағынан өтуге рұқсат етілді

С) Кіші жүздер 1797 жылы хандық билік жойылды

D) Орыс-казак әскерінің қысымы жойылды

Е) Ру аралық қайшылықтар ұмытылды



17.Нұралы ханды тағынан тайдыру туралы шешімді қолдаған Кіші жүздің руларының саны:

А) 20-ға жуық

В) 10-ға жуық

С) 30-ға жуық

D) 40-ға жуық

Е) 50-ға жуық

18.Өлкенің этнографиясы туралы ғылыми мұра қалдырған, Қазақстан туралы еңбегі үшін Ресей ғылым академиясының бірінші корреспондент мүшесі болған

А) Г.Миллер

В) П.Рычков

С) И.Муравин

D) И.Андреев

Е) Я.Гуляев

19.Жоңғар тұтқынынан Абылайды босатуға қатысқаны туралы мәлімет, Қазақстан туралы көптеген бағалы деректер қалдырған

А) В.Урусов

В) И.Лихарев

С) Н.Рычков

D) Д.Гладышев

Е) И.Миллер

20.XVIIІ ғасырда шығармаларын аңызға айналған сардарлар Қабанбай мен Бөгенбай батырларға арналған халық ауыз әдебиеті көрнекті өкілдерінің бірі

А) Шалкиіз

В) Бұқар

С) Жанаң

D) Ақтамберді

Е) Үмбетей

21.Абылайдың керемет қасиеттерін жырлап, Орта Жүздегі оқиғаларға белсене қатысқан, шығармаларына батырлар ерлігін арқау еткен XVIIІ ғасырдың

IІ жартысындағы танымал ақын

А) Жанақ

В) Үмбетей

С) Тәтіқара

D) Ақтамберді

Е) Бұқар

22.Соңғы шығармалары Абылай кезіндегі Қазақ қоғамының ішкі өмірі туралы маңызды мағлұмат көзі болып табылатын XVIIІ ғасырда өмір сүрген белгілі жырау

А) Ақтамберді

В) Тәтіқара

С) Үмбетей

D) Бұқар

Е) Жанақ

23. XVIIІ ғасырдағы қазақ әдебиетінің өкілі, ұлы тұлғалардың бірі, Абылайдың кеңесшісі болған жырау

А) Жанақ

В) Бұқар

С) Доспамбет

D) Тәтіқара

Е) Үмбетей

24.1797 жылы Сырым Датұлын қудалаған Кіші жүз билеушісі:

А) Айшуақ

В) Қарабай сұлтанның

С) Бөкей сұлтанның

D) Исатайдың

Е) Пугачевтің

25.Орынбор әкімшілігінің Сырымды өзіне тарту үшін жасаған әрекеті

А) Айшуақ бастаған «Хан кеңесін» құрды

В) С.Датұлын Кіші жүзге хан сайлау

С) Кіші жүзде хандық билікті жою

D) Хандық билікке қарсы С.Датұлы мен барон Игельстромның көзқарастары ортақ болды

Е) Орынбор әкімшілігі Сырымға оң қабақ танытқан емес



Қазақстан тарихы 8- сынып

ІІ нұсқа


1.Кіші жүзде хандық билікті жойып, отаршылдықты күшейту туралы реформаның жобасын дайындаған

А) Екатерина ІІ

В) майор Назаров

С) князь Потемкин

D) барон Игельстром

Е) граф Панин

2. Бөкей Ордасы құрылды

А) 1801 жылы

В) 1803 жылы

С) 1806 жылы

D) 1809 жылы

Е) 1812 жылы

3.Бөкей Ордасының территориясы

А) Еділ мен Амударияның жоғарғы ағысына дейін

В) Тобылдан Сырдарияның төменгі ағысына дейін

С) Ембіден Жайық бойына дейін

D) Еділ мен Жайықтың аралығы

Е) Жайық пен Тобылдан Сырдарияның төменгі ағысына дейін

4.Ішкі Орданы құру туралы жарлыққа қол қойған орыс патшасы

А) І Александр

В) ІІ Екатерина

С) ІІ Александр

D) І Николай

Е) І Павел

5. Ішкі Ордадағы хан сарайы орналасты:

А) Жасқұста

В) Сарайда

С) Теректіқұмда

D) Жаманқалада

Е) Тастөбеде салынды

6.«Қозы Көрпеш – Баян Сұлу» поэмасының ерекше бір нұсқасының авторы, XVIIІ ғасырдың суырып салма ақындардың бірі

А) Ақтамберді

В) Жанақ

С) Бұқар

D) Тәтіқара

Е) Үмбетей

7.«Орынбор тарихы» атты зерттеу еңбегінде қазақ тарихының даму кезеңдерін көрсеткен орыс ғалымы

А) В.Веселовский

В) И.Муравин

С) П.Рычков

D) Д.Глалдышев

Е) Я.Гуляев

8.Ішкі Ордада «Хандық кеңес» құрылған жыл

А) 1820 жыл

В) 1815 жыл

С) 1810 жыл

D) 1801 жыл

Е) 1827 жыл

9. 1836-1838 жылдары Бөкей Ордасында болған көтерілістің басты қозғаушы күші

А) шаруалар

В) сұлтандар

С) қолөнершілер

D) старшындар

Е) жатақтар

10. ХІХ ғасырдың І жартысында Кіші жүздің территориясы қамтыған алқап

А) 750 000 шақырым

В) 850 000 шақырым

С) 100 000 шақырым

D) 950 000 шақырым

Е) 650 000 шақырым

11. 1827 жылы Бөкей хандығында құрылған хандық кеңестің мүшелерінің саны

А) 10 би

В) 15 сұлтан

С) 15 би

D) 12 би

Е) 20 би

12. 1836-1838 жылдары көтеріліске түрткі болған жағдай

А) Бөкей ордасына Жәңгір ханның тағайындалуы

В) Патша үкіметінің салықты өсіруі

С) Жәңгірдің қайын атасы Қарауылқожаның Каспий өңіріндегі руларға билеуші болып тағайындалуы

D) Жәңгірдің әділетсіздігі

Е) Исатайдың сотқа тартылуы

13.Бөкей Ордасында болған көтерілістің мақсаты айқын көрінеді:

А) Махамбеттің өлеңдерінде

В) Исатайдың старшындар съезінде сөйлеген сөзінде

С) Көтерілісшілердің патшаға жазған үндеуінде

D) Жәңгір ханға жолданған хаттар

Е) Көтерілісшілердің халыққа таратқан үндеу қағаздарында

14. 1837 жылы хан сарайын қоршауға алғандағы көтерілісшілердің саны

А) 10 мың

В) 5 мың

С) 2 мың

D) 3 мың

Е) 7 мың


15.Исатай қаза тапқан шайқас:

А) Тастөбе

В) Ақбұлақ

С) Теректіқұм

D) Нарын

Е) Жиделі

16.Орынбор генерал-губернаторының көрсетуі бойынша қай жылы Исатай Тайманұлы сотқа тартылды

А) 1815-1817 жж.

В) 1817-1823 жж.

С) 1823-1825 жж.

D) 1824-1828 жж.

Е) 1825-1833 жж.

17.Исатайдың подполковник Геке мен Жәңгірдің біріккен әскерімен шайқасы болды

А) 1836 ж. қазанда

В) 1837 ж. қазанда

С) 1837 ж. қарашада

D) 1838 ж. қаңтарда

Е) 1838 ж. шілдеде

18.1836-1838 жылдары көтеріліс бойынша сот жазалау ісін басқарған

А) Жәңгір хан

В) князь Горчаков

С) граф Чернышев

D) полковник Геке

Е) полковник Данилевский

19.Исатай көтерілісін тездетіп басуға әсер еткен жағдай

А) Кенесары қозғалысының Кіші жүзді шарпуы

В) Көтерілісшілер санының көбеюі

С) Тастөбе түбіндегі көтерілісшілердің жеңілісі

D) Жазалаушы отрядтардың бірігуі

Е) Патшаның көтеріліске қарсы шаралары

20. Патша үкіметінің Исатайды ұстап берушіге белгіленген сыйдың мөлшері

А) 2000 сом

В) 1000 сом

С) 500 сом

D) 800 сом

Е) 1500 сом

21. 1837 жылы қазанның 15 де Исатай мен Махамбет бастаған қол Теректіқұмда кімнің ауылын ойрандады

А) Баймағамбет сұлтанның

В) Жәңгір ханның

С) Балқы бидің

D) Табылды Шерғазыұлы сұлтанның

Е) Нұртазғани сұлтанның

22.Бөкей Ордасындағы 1842 жылғы көтерілістің басшылары

А) И.Тайманұлы мен М.Өтемісұлы

В) А.Қошайұлы мен Л.Мантайұлы

С) Қ.Өтемісұлы мен Б.Сарұлы

D) Жоламан Тіленшіұлы мен Е.Көтібарұлы

Е) И.Тіленбайұлы мен Д.Тәжіұлы

23.Патшаны қолдаушылардың ұйымдастыруымен Н.Өтемісұлы өлтірілді

А) 1838 жылы

В) 1842 жылы

С) 1846 жылы

D) 1848 жылы

Е) 1849 жылы

24. . Игельстромның жоспары бойынша Кіші жүздегі билік берілді

А) Хандық кеңеске

В) Шекаралық сотқа

С) Орынбор әкімшілігіне

D) Старшындар тобына

Е) Аға сұлтанға

25. 1797 жылы 17 наурызда С.Датұлы тұтқиылдан шабуыл жасады

А) Әскери бекіністерге

В) Хан сарайына

С) Жазалаушы тобына

D) Казак әскеріне

Е) Қарабай сұлтанның жасағына






Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б»

Күні : 15 . І . 2013


Сабақ тақырыбы: Қазақстанға саяси жер аударылғандар

Сабақ мақсаты:

Білімдік: Орыс – қазақ байланысының дамуындағы декабристердің рөлін ашу, қазақ өлкесін зерттеуге

І Петрдің қандай үлес қосқанын көрсету.

Тәрбиелік: Оқушылар санасына адамгершілік тәрбиесін сіңіру.

Дамытушылық:Оқушылардың дүниетану көзқарасын , саяси мәдениетін қалыптастыру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі емес

Сабақтың типі : Жаңа сабақты меңгерту

Сабақтың әдісі: баяндау, әңгімелесу, сұрақ-жауап.

Сабақ көрнекілігі:

Құрал-жабдық: ҚР картасы, саяси карта;

Сабақтың барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сәлемдесу.

б) Оқушыларды түгендеу;

II. Үй тапсырмасын сұрау.

ХІХ ғасырдың 50 – жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық күресі

  1. Жанқожа батыр және Есет батыр көтерілісі

  2. 1858 жылғы қазақ шаруаларының көтерілісі

ІІІ. Өткен сабақты бекіту

Слайд № 1

І. «Кім жылдам?» ойыны

  1. ХІХ ғасырдың ортасында қазақтар кімдерге қарсы көтеріліске шығып отырды?

Ресейге , Хиуа , Қоқан хандарына қарсы

  1. Жанқожа көтерілісінің шығуына не себеп болды?

Хиуа ханының ұлы Мұхаммед – Рахым аллақұлдың Жаңадария және Қуаңдария

аудандарына көптеп қамал тұрғызуы

  1. 1843 жылы халық қолдауымен Хиуа бекінісін құлатқан кім?

Жанқожа

  1. Жанқожа батырдың даңқын үш жүзге таратқан қандай оқиға?

1845жылы жақсы қаруланған 2 мыңдай хиуалықтарды жеңіп шықты.

  1. Хиуалықтар Жанқожаға қарсы қандай әрекеттер жасады?

Кіші жүз ішіндегі қарсыластарын айдап салды

  1. Есет батыр көтерілісі қай жерді қамтыды?

Арал теңізінің солтүстік жағалауын

  1. Есет батырды ұстау кімге тапсырылды?

Билеуші сұлтан Арыстан Жантөринге

  1. 30 -40 жылдары Қазақстанның қай аумағы Қоқан билеушілерінің қол астында болды?

Жетісу және Оңтүстік Қазақстан

  1. Қоқан ханы Мырза Ахмет бектің резиденциясы қай қалада болды?

Ташкент қаласы

  1. Жанқожа көтерілісіне қатысқан рулар:

Кішкене шектілер, шөмекейлер, төртқаралар, қарасақалдар т.б

  1. 50 – жылдары Мырза Ахмет бектің салған қосымша салығы:

Қыздар мен тұрмыс құрмаған әйелдерге

  1. 1858 жылғы көтеріліске кімдер қатысты?

Қазақ және қырғыз халықтары

Слайд №2 ІІ. «Қандай оқиға болды?»


р\с

жылы

Болған оқиға

1

1847 ж

Хиуаның Райым бекінісін жойып жіберуге тырысқан әрекеті сәтсіз аяқталды

2

1856 ж. жаз

Жанқожаның қасына 2 мыңдай қарулы топ жиналды

3

1856 жыл желтоқсан

Жанқожа Қазалы портын қоршауға алды

4

1860ж

Жанқожа көтерілісі басып жаншылды

5

1855 ж.

8 шілде

Есет тобы күтпеген жерден Жантөрин лагеріне шабуылдады.

6

1858 ж. қыркүйек

Есет батыр көтерілісі басылып, патша билігін лажсыз мойындауға мәжбүр болды.


Слайд № 3 ІІІ. «Сөйлемді әрі қарай жалғастыр»

  1. Қоқан езгісіне қарсы ең ірі көтеріліс болды: Әулие ата маңында

  2. Мырза Ахмет бектің орнына келді: інісі Мұрат – аталық

  3. Көтеріліс кезінде қазақ феодалдары: Сатқындық жасады


ІҮ. Жаңа сабақ

1hello_html_m1a14650c.gifhello_html_7d17a515.gif825 жылға дейін – өзге ұлт өкілдері Қазақстан жерінде

қызмет бабымен жүрді жер аударылды.


Ресми мекемелерде Батенков , Жемчужников, Муравьев, Вольховский, Янушкевич қызмет етті.

Декабристердің 579 адамы жауапқа тартылды. Оның 108 –і Сібірге , Ертіс бекіністеріне, Орынбор шебіне жіберілді.

Жер аударылғандар

Қала аты

Аты – жөндері

Ертіс бекінісі

Коновницин , Лаппа

Орынбор

Горжанский , Жемчужников, Салтанов , Лушников


hello_html_33d6c96a.gifhello_html_m323f89ba.gifотаршылдық саясатта

әкімшілік қыспақта өмір сүрді.

Жhello_html_m78002eda.gifhello_html_59877d8a.gifер аударылғандар ауыр тұрмыста



Муравьев – Апостол – Бұқтырмада

С. Семенов – 1. Мәскеу университетін бітірген

2. Өскеменде қызмет атқарды. (кейін дәрігер болды)

3. Неміс ғалымдарымен бірге қазақ елін, жерін аралап, тұрғындардың , халықтардың

өмірін зерттеді.

Революциялық құпия үйірмелерге Величко, майор Кучевский, Старков, Карелин т.б мүше болды.

1827 жылы – Польша азаттық қозғалысының өкілдері Сібірге айдалды.

Карелин – Каспий теңізінің солтүстік –шығыс жағалауын зерттеді

Вольховский – Бұхарға экспедиция жасады

«Кіші жүз руларының картасын» жасады

1831 жылы – Орынборда Неплюев кадет корпусы ашылды.

Мұражай халықтың тұрмысын , тарихын зерттеді. Экспанат жинауда Бөкей ханы

Жәңгір көп көмек көрсетті

Орал – музей - Карелин көрмесі

Завалишин – Мәскеуде – 1867 жылы – «Батыс Сібірді сипаттау » еңбегі - 1 бөлігі қазақтар туралы

hello_html_4475a85d.gif«Іле бекінісіне қазақ жері

Кhello_html_m408e67fc.gifhello_html_5351c983.gifhello_html_m3eb4a767.gifоровков бару» шексіз даласы

Очерк байлығы

Ү. Жаңа сабақты бекіту

1. Декабристер орыс-қазақ байланысын дамытуда қандай рөл атқарды?

2. Қазақстандағы қандай жерлерді зерттеді?

ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ. Үйге тапсырма

Қазақстандағы саяси жер аударылғандар



Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : 22. 01. 2013 ж

Сабақтың тақырыбы: Ұлы жүздің Ресейге қосылуы

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға ұлы жүздің саяси жағдайы, Ресей әкімшілігінің күшеюі туралы түсінік беру.

Дамытушылық:Ұлы жүздің Ресейге қосылу тарихын оқыта отырып, оқушылардың логикалық ойлау,

еркін сөйлеу, өткен мен жаңа тақырыпты салыстыру арқылы мағынаны ажырата білу

қабілеттерін одан әрі дамыту.

Тәрбиелік: Оқушыларды ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты меңгерту

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Керекті құралдар: Қазақстанның саяси картасы, сызбалар.

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау

Қазақстанның Қытаймен сауда – экономикалық байланыстары

  1. Сауда байланыстары және оның дамуы

  2. Қазақстанның Ресей – Қытай саудасындағы орны


ІІІ. Өткен сабақты бекіту

  1. Қазақстанның Шығыс Түркістанның сауда байланыстарына қандай себептер , жағдайлар әсер етті?

  2. Өзара тиімді сауда қарым – қатынастарының басты орталықтарын ата.

  3. Қазақстанның Батыс Қытаймен сауда байланысына қандай жағдайлар кедергі жасады?


ІҮ. Жаңа сабақ

  1. Ұлы жүздің саяси жағдайы

ХҮІІІ ғасырдың соңы мен ХІХ ғасырдың басында Қазақстанның Кіші және Орта жүзінің көпшілік жері Ресейдің қол астына еніп болды. Сонда да халықтың жағдайы қиын еді. Себебі:

Кейбір қазақ рулары қыста Қоқан және Хиуа хандықтарының жерінде қыстап, жазда Ресей жеріндегі жайлауларына көшіп жүрді. Осыны пайдаланып бір жағынан Ресейліктер , екінші жағынан Орта Азия хандықтары халықты қысты.


1818 жылы – Сүйік сұлтан Абылайханұлы патша үкіметіне өзінің қарамағындағы рулардың Ресей

құрамында болуын қалайтынын мәлімдеді.

55 мыңнан аса қазақ қоныс тепкен аймақ жалайыр руы Ресей қоластына алынды


2. Ресей әкімшілігінің күшеюі

Оңтүстік Қазақстанда Ресей ықпалы одан әрі күшейіп , әскери бекіністер пайда бола бастады.

Орта жүз бен Ұлы жүз аумағы жапсарында Ақтау, Алатау, Қапал, Сергиополь, Лепсі бекіністері

салынды.

ХІХ ғасырдың 20-30 жылдарында – Ресей сыртқы министрлігі жанынан «Азия комитеті» құрылды.

1925 жылы шілдеде – Қаратал өзеніне келгенде топ екіге бөлінеді

Біреуі – Қараталда қалды

Екіншісі – хорунжий Нюхалев басқарған екіші топ Жетісуға енеді

Жетісудың 50 мың адамы бар үйсін руы – жаңа әкімшілік билікке мойынсынып , өз жерлерінен сыртқы округ ашуға рұқсат береді

Лепсі және Іле өзендері аралығында көшіп-қонып жүрген қазақтар мен 40 мың қырғыз отбасы отаршыл Ресей империясының билігін өз еріктерімен мойындау себебі:

  1. 1846 жылыдң жазында Қызылағаш өзені бойына орыс әскерінің келуі

  2. 1847 жылы Қапал бекінісінің салынуы


1848 жылы қаңтарда – Ұлы жүз қазақтарын басқару туралы ресейлік пристав тағайындалды

Ресейдің алдымен көз тіккен аймақтары- Жетісу мен Іле өңірі болды.


Ү. Жаңа сабақты бекіту

Тест тапсырмасы

1. 1817 жылы Сүйік Абылайханұлының патша үкіметіне жасаған мәлімдемесі

А) Сауда байланысын дамыту

В) Астық және өнеркәсіп тауарларын қазақтарға жеткізуді қамтамасыз ету

С) Қоқан, Хиуа хандығына қарсы күресте одақ болу

D) Қарамағындағы рулардың Ресей құрамына өтуді қалауы

Е) Жайылым жерлерді пайдалануды талап етті

{Правильный ответ} = D

2. Ресей бодандығын 1817 жылы бірінші болып қабылдаған Ұлы жүздің руы

А) Үйсін

В) Дулат

С) Албан

D) Жалайыр

Е) Қаңлы

{Правильный ответ} = D

3. ХІХ ғасырдың 40 жылдарында Оңтүстік Қазақстанда салынған Ресей әскери бекіністері

А) Лепсі, Қапал, Көкпекті

В) Сергиополь, Таушүбек

С) Мерке, Қастек, Верный

D) Ақтау, Алатау, Қапал

Е) Көксу, Іле, Райым

{Правильный ответ} = D

4. Қазақстанда «Азия комитеті» құрылды

А) ХІХ ғ. 10-20 жылдары

В) ХІХ ғ. 20-30 жылдары

С) ХІХ ғ. 30-40 жылдары

D) ХІХ ғ. 40-50 жылдары

Е) ХХ ғ. басында

{Правильный ответ} = В

5. Қапал бекінісі салынды

А) 1843 жылы

В) 1845 жылы

С) 1847 жылы

D) 1848 жылы

Е) 1849 жылы

{Правильный ответ} = С

6. Ұлы Жүзді басқаратын пристав тағайындалған жыл:

А) 1845 жылы

В) 1846 жылы

С) 1847 жылы

D) 1848 жылы

Е) 1849 жылы

{Правильный ответ} = D

7. ХІХ ғасырдың ортасында Ұлы Жүздің оңтүстік аймақтарын билігінде ұстаған хандық:

А) Қоқан хандығы

В) Бұқар хандығы

С) Хиуа хандығы

D) Иран

Е) Ресей

{Правильный ответ} = А

8. 1825 жылы өз жерлерінде сыртқы округ ашуға келісім берген Ұлы Жүздің руы

А) Үйсін

В) Дулат

С) Қаңлы

D) Жалайыр

Е) Ошақты

{Правильный ответ} = А

9. Ресейдің экономикалық және саяси мү дделеріне орай көз тіккен аймақтары

А) Орта Азия

В) Қытай мен Қоқан

С) Жетісу мен Іле өңірі

D) Шығыс Түркістан

Е) Солтүстік Қазақстан

{Правильный ответ} = С

10. ХІХ ғасырдың ортасында болған Оңтүстік Қазақстан мен Жетісудағы көтерілістер бағытталды:

А) Ресей патшасына қарсы.

В) Қытай билеушісіне қарсы.

С) Қоқан хандығына қарсы.

D) Хиуа хандығына қарсы.

Е) Иран шахына қарсы

{Правильный ответ} = С

ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ. Үйге тапсырма

Ұлы жүздің Ресейге қосылуы













Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : ____________________________

Сабақтың тақырыбы: 1867-1868 жылдардағы реформа

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Ресей империясының отарына айналған Қазақстанның 1867-1868 жылдардағы реформа

бойынша саяси басқару жүйесіндегі өзгерістер, реформаның дайындалу жолдары,

реформаның мазмұны мен мәні , реформаның Қазақстан жеріндегі кейінгі зардаптары

туралы түсінік беру.

Дамытушылық:1867-1868 жылдардағы реформаны оқыта отырып, оқушылардың логикалық ойлау,

еркін сөйлеу, өткен мен жаңа тақырыпты салыстыру арқылы мағынаны ажырата білу

қабілеттерін одан әрі дамыту.

Тәрбиелік: . Реформаның мазмұны мен мәнін аша отырып, балаларды ұлтжандылыққа,

отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты меңгерту

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Керекті құралдар: Қазақстанның саяси картасы, сызбалар.

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Топтарға ауызша тест сұрақтарын қою:

І топ:

1. ХІХ ғасырдың бас кезінде Қазақстан шәкірттері қай тілде оқытылды? (араб тілінде)

2. Азиялық училище қай жылы ашылды? (1789 ж.)

3. 1850 жылы Орынбор шекаралық комииссиясының жанынан қандай мекемелер ашылды?

(орысша білім беретін мектептер)

4. ХХ ғ. 20-30 жылдарында Қазақстан ғылымының штабын басқарған кеңестік ірі түрколог,

академик: (А.Н.Самойлович).

5. Сүйінбай Аронұлы ақындық өнерге қанша жасынан машықтанған? (14-15 жастан).

6. Қазақ халқында дамыған қолөнер салалары: (тоқымашылық, киіз басу, ағаш, металл,сүйек,

мүйіз өңдеу).

ІІ топ:

1.ХІХ ғасырдың бас кезінде Қазақстанда ағарту ісі балаларға нені үйретті? («Шариғат-ұл-иман», «Әптиек» сияқты діни мазмұндағы кітаптар ислам қағидаларын үйретті)

2. 1813 жылы Омбыда, 1825 жылы Орынбордағы әскери училищелер немен айналысты? (Ресей билеу әкімшілігі үшін шенеуніктер даярлау ісімен)

3.1833 жылы А.С. Пушкин Қазақстанның қай қаласында болды? (Орынбор)

4. 1848-1849 жылдары Г.С.Карелин Қазақстанның қай өңірін зерттеді? (Каспий теңізі маңын).

5. «Жетісу ақындарының алтын діңгегі атанған ақын» (Сүйінбай)

6.Қазақ ауылдарында шаруашылыққа арналған төбесі күмбез тәрізді шошала қандай мақсатта

тұрғызылған? (ет және азық-түлік өнімдерін сақтау үшін)

ІІІ топ:

1.ХІХ ғасырда білімін жалғастыру үшін ауқатты ата-аналар балаларын қай қалаларға оқуға

жіберді? (Бұхара мен Ташкент қалаларына)

2. 1841 жылы Бөкей Ордасында Жәңгір ханның ұйымдастыруымен ашылған мектептерде қай

тілдерде сабақ беріле бастады? (татар және орыс тілдерінде)

3. 1836-1838 жылғы шаруалар көтерілісінің басшылары И.Тайманұлы мен М. Өтемісұлына кім

қолдау көрсетті? (В.И. Даль).

4. 1845 жылы В.И.Дальдің «Бөкей мен Мәулен» повесі қай тілге аударылды? (Парижде, француз

тіліне)

5. М.Өтемісұлы қай жылы Калмыков түрмесінде отырды? (1829 жылы).

6. Киіз үйдің ішіндегі ең құрметті орын қалай аталады? (төр).

ІҮ топ:

  1. Ірі медреселерде араб тілінен сабақ беретін «мұғалімдікке» не талап етілді? (арнаулы куәлігі болу керек болды)

  2. 1831 жылы 18 қыркүйекте қай қалада орысша білім беретін училище ашылды? (Семей)

  3. 1833 жылы А.С.Пушкин Орынборда болған кезінде қай еңбегін жазды? (Пугачев бүлігінің тарихы).

  4. М:ӨТемісұлы 20 жасында қандай қызмет атқарды? (Жәңгірдің ұлы Зұлқарнайдың тәрбиешісі болды)

  5. Жастайынан екі көзінен айрылған ірі эпик ақын: (Шөже)

  6. Қазақ халқы зор құрметпен әнші –күйшілерді қалай деп атаған? (сал-серілер деп атады).

ІІІ. Үй тапсырмасын бекіту.

ІҮ.Жаңа сабақ:

А) Ой шақыру:

Жарғы, империя, отар, реформа сөздерінің мәнін ашу.


2. 1867 жылы ІІ Александр патша «Сырдария мен Жетісу облыстарын басқару туралы» ал, 1868 жылы 21 қазанда «Орынбор және Батыс Сібір генерал-губернаторлығындағы Дала облыстарын басқару туралы уақытша Ережені» бекітті.

1867-1868 жылдардағы реформа бойынша

Қазақ жерлерінің біріктірілуі


Тhello_html_72d50d51.gifhello_html_m767b4bbf.gifүркістан генерал-губернаторлығы

Оhello_html_72d50d51.gifhello_html_3d4e1250.gifрынбор генерал-губернаторлығы

Бhello_html_3d4e1250.gifhello_html_72d50d51.gifатыс-Сібір генерал-губернаторлығы



Ақмола

Семей

Орал

Торғай


Жетісу

Сырдария



3. Басқару жүйесі:

1822,1824 жылдардағы Жарғы бойынша 4-сатылы: 1.Облыс- 3-8 округтен

2. Округ-15-20 болыстардан

3. Болыс-10-12 ауылдан

4. Ауыл- 50-70 шаңырақтан құралды.

1.Облысты -губернатор;

2.Округті -аға сұлтан мен 2 ресейлік кеңесші;

3.Болысты- болыс сұлтаны;

4.Ауылды- ауыл старшыны басқарды.


1867-1868 жылғы реформа бойынша 5-сатылы: 1.Генерал-губернаторлық

2. Облыс

3. Уезд

4. Болыс

5. Ауыл

1.Генерал-губернаторлықты- генерал-губернатор;

2. Облысты- әскери-губернатор;

3. Уезді- уезд басшылары;

4. Болысты- болыстар;

5. Ауылды- ауылнайлар басқарды.


4. Сот ісі:

1822, 1824 жылдардағы Жарғы бойынша:


Қылмыстық істер Талап ету Болыстық басқармаға

шағым айту

hello_html_7b2dcded.gifhello_html_7b2dcded.gif

hello_html_23f96eba.gif




hello_html_7b2dcded.gifӘскери сот комиссиясы Уездік сот Билер мен қазылар соты



1867-1868 жылғы реформа бойынша


г) Оқушыларға оқулықпен жұмыс тапсыру; оқулықтың 143 бетін пайдаланып,1867-1868 жылғы реформа бойынша бөлінген 6 облыстың құрамына кірген уездерді сызба түрінде дәптерлеріне жаздыру.



Ү. Жаңа сабақты бекіту.

«Мен бүгінгі сабақты не білдім?» әр оқушы 1-2 ауыз сөзбен түсінгендерін айту

ҮІ. Қорытынды. Білімдерін бағалау.

ҮІІ. Үй тапсырмасы: 1. § 20 түсінік айту;

2. дәптерде жазылғандарды жаттау.















































Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : 2 .ІІІ . 2012

Сабақтың тақырыбы: Қазақстанның экономикалық дамуы

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға өткен сабақтар бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы өткен

сабақтардан алған білімін тексеру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте сақтау қабілеттерін одан әрі

дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды еңбекқорлыққа , бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: өткен сабақты қайталау

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Керекті құралдар: Қазақстанның саяси картасы, сызбалар.

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Сұрақтар:

  1. Қазақстанға орыс шаруаларын қоныстандыру қашан басталды?

ХІХ ғ. 60 – жылдарында

  1. Жетісу облысының губернаторы: Г.А. Колпаковский.

  2. «Жетісуда шаруаларды қоныстандыру туралы» Ереже қай жылдар аралығында жұмыс жасады? ( 1868 – 1883 ж.ж)

  3. Жан басына берілетін жер үлесінің 30 десятинадан 10 десятинаға азаю себебі не?

1883 ж. Шығыс Түркістанға жаңадан қоныс аудару

5. Ақмола және Семей облысы қазақтарынан тартып алынған жер мөлшері. 250 мыңнан , 33

мыңнан астам десятина жер

  1. 1884 – 1892 жылдар аралығында құрылған қоныстар саны: 37

  2. Қоныс аударушылардың басты аймағы : Жетісу

7.Шаруашылық


Мал шаруашылығы Егіншілік


Орт. Қаз. Бетпақдала . Маңғыстау Солт. Қазақстан

Семей , Ақмола

8. ХХ ғ. Басындағы темір жолдың ұзындығы: 1 818 шақырым.

9. ХІХ ғ. Соңғы кезңіндегі ірі өндіріс орындары: Успен кеніші , Қарағанды көмір алабы , Екібастұз , Риддер

10 . Банк бөлімшелері

Жылы

Ашылған банктер

1876ж

Орал

1881ж

Петропавл

1887 ж

Семей

1895 ж

Омбы

1912 ж

Верный

11. Қазақстанның шаруашылық өмірінде белгілі орын алған – «Орыстың сауда өнеркәсіптік банкі»бөлімшелері қашан құрылды? ХХ ғ. Басында

12. Қазақ даласында малмен сауда жасау арқылы әйгілі болған ірі көпестер: ботов, Колосов, Жиряков, Скажутин.

13. Тұңғыш жәрмеңке қашан , қай жерде ашылды? 1832 ж. Бөкей Ордасында

14. Қарақара уезінде ашылған аса ірі жәрмеңкелердің бірі: Талды – Қоянды жерінде 1848 ж. Көпес Варкав Ботовтың есімімен аталған жәрмеңке





15 . Қытаймен сауда арқылы белгілі болған жәрмеңкелер


Жетісу уезінде Орал облысында Семей облысы


Қарқара Ойыл Шар – Екатеринская


  1. ХІХғ. Соңы мен ХХғ. Басындағы қазақ жеріндегі жаңа қала саны: 19


ІІІ . Қорытындылау

ІҮ. Үйге тапсырма

Қазақстанның экономикалық дамуы

















Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : 10 .ІІІ . 2012

Сабақтың тақырыбы: ХІХ ғасырдың соңындағы Қазақстанның саяси - әлеуметтік дамуы.

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға отаршылдық езгінің күшеюі , сот құрылымындағы өзгерістер , жұмысшы

қозғалысының басталуы туралы түсінік беру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тақырып бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте

сақтау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды еңбекқорлыққа , бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты түсіндіру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Керекті құралдар: Қазақстанның саяси картасы, сызбалар.

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Қазақ – қытай сауда байланысы.

«Тез, тез , тез » ойыны

  1. 1851 жылы жасалған сауда келісімі: Құлжа

  2. Құлжа келісімі қай елдер арасында болды ? Ресей мен Қытай

  3. Орта Азия мен қазақтар үшін ең қажетті тауар : шай

  4. 1855 ж. Шыңжаңмен уақытша сауда байланысының тоқтау себебі:

  5. 1881жылы жасалған келісім: Петербург келісімі

ІІІ .Жаңа сабақ

1 . Отаршылдық езгінің күшеюі.

ХІХ ғ. 60 – жылдары қабылданған реформалар бірден іске асқан жоқ.

Қазақ шаруа-ң көтерілісі салдарынан 20 жылдан аса уақытқа созылды


1886 ж. 2 – маусымда «Түркістан өлкесін басқару және онда жер салықөзгерістерін енгізу туралы»

Ереже қабылданды.

Түркістан өлкесі


hello_html_m2823cef2.gifhello_html_m59492c59.gif

hello_html_57aed7ff.gifhello_html_57aed7ff.gifhello_html_57aed7ff.gif

Сырдария облысы

Ферғана облысы

Сармарқан облысы



hello_html_57aed7ff.gifhello_html_57aed7ff.gifhello_html_57aed7ff.gif


5 уезден және Әмудария бөлімінен


5 уезден

4 уезден



hello_html_6865fc9a.gifhello_html_m2df47aa7.gifhello_html_2595abbf.gif



Басқару орталығы Ташкент




1891 ж. 25 – наурызда «Ақмола , Сесей , Жетісу , Орал және Торғай облыстарын басқару туралы»

Ереже

  1. Ақмола облысы , Торғай облыстары 4 уезден тұрды.

  2. Аhello_html_m2b7a2b10.gifқмола

Сhello_html_5073de46.gifемей Дала генерал – губернаторлығы орталығы Омбы қаласы

Жетісу

Бұл өзгерістер отаршылдық басқармасының рөлін мейлінше күшейтті

  • Еңбекшілерге қысымды бұрынғыдан да күшейтті

  • Ірі облыстық орталықтарда қалалық полиция басқармалары

  • Басты уездік қалаларда полицейлік приставтық тәртіп бақылау мекемелері құрылды.

  • Әскери губернатор сайланатын болыс басқарушылары мен ауыл старшындарын өз билігіне алды.

  • Жер байлығын мемлекеттік меншік деп жариялады.

Генерал – губернаторға шексіз билік берді.


2 . Сот құрылымындағы өзгерістер


Заң ескертуді қосқанда 17 баптан тұрды.

Заң Ресейдегі үстем тап өкілдерін және Қаз-ғы отарлаушы әкімшілік пен жергілікті ақсүйек топтардың мүддесін қорғады.


1) «Халық соты» - мұсылман тұрғындардың ісін жүргізетін төменгі сот буыны

2) Соттардың төтенше съезі – уездік және болыстық тұрғындарға қатысты мәселелерді

шешетін сот жиыны

  • Сот жиыны тек әскери губернатордың рұқсаты бойынша шақырылды.

  • Төтенше съезд уезд бастығы немесе обл. Басқарма өкілдігіне ие болған шенеунік қатысқан жағдайда ғана болды.

  1. Бітістіруші сот – облыстық , уездік билеушілердің мүддесін қорғады

  2. Билер соты - күні кетіп бара жатқан жеңілдіктерін әлі де болса сақтап қалуға тырысқан билеуші топтар мүддесін қорғады.


3)Жұмысшы қозғалысының басталуы.

Қазақ еңбкекшілерінің жағдайы өте ауыр болды.

Жұмыс қолының 60 -70 % -ын құрады.

Техникадан еш хабары болмады.

Зауыт – фабрика ережелерімен таныс емес

Жалақысы өте аз


Алтын өнеркәсібінде әйелдердің үлес салмағы

1873 жылы - 12 %

1893 жылы - 17,8%

ХІХ ғ. 90 – жылд бастап бала еңбегі үлесі – 14 -% - ға көтерілді


Қарсылық түрлері:

Өндіріс орындарын тастап кету

Ереуіл . 1849 ж. Көкшетау кен округінде 150 жұмысшы әділ есеп айырысуды талап етті

1888 ж. Өскемен уезінде кеншілердің ауыр жағдайына байланысты ереуіл

Жалақысын арттырды.

1891ж. Өскемендегі Владимирскі алтын кенішіндегі ереуілді қарапайым қазақтар басқарды.

Нәтижесіз аяқталу себебі :

  1. Өндіріс орындары ұқсастығы

  2. Жұмысшылар санының аздығы

  3. Бірлік пен өзара түсініспеушіліктің жетіспеуі

  4. Қозғалыстардың саяси әлсіздігі


Маңызы : ХХғ. Басындағы саяси оқиғаларға алғышарт қалыптастырды.

Ү. Жаңа сабақты бекіту

1. Сот ісіндегі өзгерістердің отаршылыдқ және саяси бағытын неден көруге болады?

2. Жұмысшы қозғалыстарының шығуына не себеп болды , қандай олқылықтары болды?


ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ . Үйге тапсырма

$24

























Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : 16. .ІІІ . 2012

Сабақтың тақырыбы: Ұйғырлар мен дүнгендердің Жетісуға қоныс аударуы

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға қоныс аударудың себептері мен барысы , экономикалық ахуал туралы

түсінік беру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тақырып бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте

сақтау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды еңбекқорлыққа , бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты түсіндіру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Керекті құралдар: Қазақстанның саяси картасы, сызбалар.

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

ХІХ ғ. Соңындағы Қазақстанның саяси - әлеуметтік дамуы

1 . Отаршылдық езгінің күшеюі

2. Сот құрылымындағы өзгерістер

3. Жұмысшы қозғалысының басталуы

ІІІ . Өткен сабақты бекіту

  1. ХІХғ. Соңындағы отаршылдық езгінің күшейгенін неден көруге болады?

  2. Сот құрылымында қандай өзгерістер болды?

  3. Жұмысшылар өздерінің таптьық қарсылықтарын қалай көрсетті?

ІҮ. Жаңа сабақ.


hello_html_m1b348817.gif




hello_html_6f5b090a.gifhello_html_20e0a53e.gif

hello_html_m369f0e4d.gif

hello_html_m782c9e5a.gifhello_html_312ae7fd.gifhello_html_m4bd338e8.gifhello_html_m534ed961.gif

hello_html_m408e67fc.gif




hello_html_48f17892.gif

hello_html_714f043b.gif



hello_html_15e8aadf.gifhello_html_m1d4ffe26.gif




hello_html_m7caf60a3.gifhello_html_6f5b090a.gif


hello_html_m782c9e5a.gifhello_html_5351c983.gifhello_html_m169a0def.gifhello_html_m23790e33.gifhello_html_m437b17a6.gif









hello_html_55d0deac.gif



hello_html_48f17892.gif

hello_html_m2225b1b.gif

hello_html_5d210a37.gif

















Ү. Жаңа сабақты бекіту



  1. Ұйғыр , дүнген халықтары бір бөлігінің Жетісуға көшірілу себебі неде№

  2. Шаруашылықтың қандай түрімен айналысты?

  3. Мәдениет саласында қандай жаңа мазмұн қалыптаса бастады?


ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ . Үйге тапсырма

Ұйғырлар мен дүнгендердің Жетісуға қоныс ауцдаруы



























Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : 11 - 13. .ІІІ . 2012

Сабақтың тақырыбы: Мұсылмандардың ағарту жүйесінің ахуалы

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға исламдық білімнің жағдайы , білім берудің жалпы барысы туралы

түсінік беру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тақырып бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте

сақтау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды еңбекқорлыққа , бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты түсіндіру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Керекті құралдар: Қазақстанның саяси картасы, сызбалар.

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы: Қазақстандағы халық ағарту ісі

1 .Ағарту ісінің басты бағыттары , орталықтары

2. Ағарту ісінің құрылымы

ІІІ . Өткен сабақты бекіту

  1. Халық ағарту ісінің дамуына қандай жағдайлар әсер етті ?

  2. Қазақстанда қандай оқу орындарының буындары болды?

  3. Ағарту ісін дамытуда қандай қиындықтар болды?

ІҮ. Жаңа сабақ

  1. Исламдық білімнің жағдайы

1. Ұзақ жылдар бойы қазақ халқының сауаттылығы 2 % - ғана болды

2. Сауатты адамдардың саны есептелді : Ресейге қосылғаннан кейінгі орыс және орыс-қазақ мектептерінде білім алған адамдар санымен

3. Ресей үкіметі не нәрсеге тиым салды: Мұсылман халықтарынң ісламдық білім алуын кімде – кім анықтаса , зерттеуге тырысса

4. Патша үкіметінің мектептерді ашудағы міндеті не болды:

1. Жерг. Орыс қоныс-ң бастауыш білім алуға деген талабын қанағаттандыру

2. Өлкедегі бай табиғи байлықты игеру үшін білімді мамандарды даярлау

3.Әкімшілік үшін сауатты мамандар даярлау

4. Көшпелі халықты орыстандыру

5. Діни мектептерде қашан және қандай өзгерістер болды?

1867 – 1868 ж. Реформадан кейін өзгерістер болды. 1870 ж. Наурызда «Бөтен христиандар мен

татар магометандар туралы арнайы Ереже» қабылданды .

6. Сол кезеңде Қазақстандағы мектептер мен оқушылар саны қанша болды?

Семей облысының 13 қалалық мектебінде 1887 жылы 605 ұл бала оқыған

1912 жылы Қостанай уезінде 494 оқушысы бар 9 ер балалар және қыздар мектебі жұмыс істеген

7. Мектептерде қандай пәндер оқытылды?

Әліппе , Арифметикалық төрт амал , құран сүрелері

8.Медреселерде қандай пәндер оқытылды?

Құранды оқумен қатар , мүлікті мұраға қалдыру және бөлу туралы заң , тарих , философия , жаратылыстану , араб тілінің грамматикасы , логика, математика,орыс тілі

9. Медреседен соң қандай оқу жалғастырылды?

Бұқара мен Ташкенттегі діни оқу орындарында жалғастырды


  1. Білім берудің жалпы барысы.

«Таза тақта» ойыны

Жеке меншік : Мешіт жанындағы діни мектеп жеке меншік иесінде болды.

70 : бала саны, оқу үйлерінің жетіспеуінен бала саны аз болды

8 -20 жас. Оқушылар жасы

30 -40 жас : кейде медреседе осы жастағы қазақтар да оқыған

16 жас: «Ереже» бойынша оқушы жасы

3,4,5,10 – Медреседегі оқу бағдарламасының мерзімі

7.00.-.11.00 ; 13. 00 – 16.00 – оқу кестесі

Мамыр , тамыз - оқу жылының басталған , аяқталған мерзімі

ХІХғ. 80-жылдары – Верный , қапал . Сергиопольда 47 447 ұл бала және 17 271 қыз бала тіркелген

1896 жылғы мағлұмат – Мұсылман мектептерінде 77 711 бала есепте тұрған.

Жақып Ақбаев – алғашқы кәсіпқой қазақ заңгері , Семей облысынан шыққан , Петербург уни-ң

Стипендиаты

Ү. Жаңа сабақты бекіту

Тест тапсырмалары

  1. Қазақ халқының сауаттылығының мөлшері:

А) 1 пайыз в) 2 пайыз с) 4 пайыз д) 1,5 пайыз

2. Ереже бойынша білім алуға тиіс қазақтардың жас мөлшері

А) 8-20 жас В) 30 -40 жас с) 16 жас д) 18 жас

3. Тұңғыш қазақ заңгері кім?

А) А. Байтұрсынов в) Ш. Уәлиханов с) Ж. Ақбаев д) Ы. Алтынсарин


ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ . Үйге тапсырма

Мұсылмандардың ағарту жүйесінің ахуалы







































Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : 12 - 14. .ІІІ . 2012

Сабақтың тақырыбы: Ыбырай Алтынсарыұлы және Абай Құнанбаев

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға көрнекті ағартушы Ыбырай Алтынсарин мен ұлы ақын Абай Құнанбаев

туралы түсінік беру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тақырып бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте

сақтау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты түсіндіру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Көрнекілік : : Суреттер

Құрал – жабдық : Қазақстанның саяси картасы, .

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы: Мұсылмандардың ағарту жүйесінің ахуалы

І топ: сұрақтары.

1. Орыс сыныптары «мұсылмандар көп тұратын барлық орыс қалаларында бекітілді» деген ереже қашан қабылданды? 1870ж. 26 наурызда

2. Петропавл қоғамының жабылуына не себеп болды?

Мұсылмандардың мүддесін көздейді деп айып тақты

3. «Джамагияти магариф» қоғамы қашан құрылды? 1917жылы 10 қаңтар

4. «Ереже бойынша оқушылардың жасы: 16 жас

5. Метеп қандай жағдайда ашылмады? Орыс мұ ғалімін алмаса


ІІ топ: сұрақтары

1. Қазақ халқының сауаттылығы . 2 пайыз

2. Орыс үкіметінің мектептерді ашудағы міндеті не болды?

3. Далалық облыстардығы балалардың саны қанша болды , аз болуының себебі неде? 70. оқу орындары жетіспеді

4. 1917 жылы құрылған қоғамның ұйымдастырушысы кім?

М. Қойайдаров , Т. Үркімбаев, Ғ. Ибрагимова, Ж. Жазықбаев

5. Петропавлдағы ірі мұсылмандық орталық қай уақытқа дейін жұмыс істеді? 1910 ж.


ІІІ топ сұрақтары:

  1. «Джамагияти Маариф» қоғамы қандай мақсат қойды?

  1. ауылдарда мектеп және медресе ашу

  2. Оқулықтармен қамтамасыз ету

  3. Басқа оқу құралдарымен жабдықтау

2. Күнделікті оқу кестесі: 7.00 – 11. 00 13.00 – 16. 00

3. Оқу бағдарламасының ұзақтығы : 3,4,5 кейде 10 жыл

4. Ресей патшалығы не нәрсеге тиым салды?

5. 1870ж. наурызда қабылданған Ереже: «Бөтен христиандар мен татар магометандар туралы

арнайы ереже»

Тест тапсырмалары:

1. Ұйғырлар мен дүнгендердің Қазақстанға қоныс аудару себебі

А) Жетісудың шұрайлы өлкесі қызықтырды

В) Атамекеніне оралды

С) Қазақ жеріне басып кірді

D) Патшалы Ресейдің ұсынысымен көшті

Е) Цинь өкіметі қысым көрсетті

{Правильный ответ} = Е

2. 1881-1884 жылдары Қазақстанға қоныс аударған ұйғырлар саны

А) 5000

В) 45000

С) 10000

D) 15000

Е) 75000

{Правильный ответ} = В

3. 1881-1884 жылдары Қазақстанға қоныс аударған дүнгендер саны

А) 5000

В) 45000

С) 10000

D) 15000

Е) 75000

{Правильный ответ} = А

4. Ұйғырлар мен дүнгендер орналасқан аймақ

А) Сырдария

В) Жетісу

С) Орал

D) Өскемен

Е) Семей

{Правильный ответ} = В

5. Алматы облысында ұйымдастырылған ұйғыр болысының саны

А) 3

В) 4

С) 7

D) 6

Е) 9

{Правильный ответ} = D

6. Жетісуға қоныс аударған әрбір дүнгенге берілген жердің көлемі

А) 2 десятина

В) 3 десятина

С) 7 десятина

D) 10 десятина

Е) 15 десятина

{Правильный ответ} = В

7. Ұйғыр халқының дүние жүзілік мәдениет қорына жататын туындысы

А) «Манас»

В) «Бөкей мен Мәулен»

С) «Ғақлия»

D) «Алты аяқ»

Е) «Он екі мұқам»

{Правильный ответ} =Е

8. ХІХ ғасырдың 60 жылдарында қабылданған «Ережелерді» заңдастыру созылды:

А) 10 жылға жуық

В) 15 жылдай

С) 20 жылдан астам

D) 22 жылға

Е) 25 жылдай

{Правильный ответ} = С

9. 1886 жыл 2 маусымда бекітілген Ереже

А) «Орынбор қазақтарының Ережесі»

В) «Ақмола, Семей, Жетісу, Орал және Торғай облыстарын басқару туралы»

С) «Түркістан өлкесін басқару және онда жер, салық өзгерістерін енгізу туралы»

D) «Сырдария мен Жетісу облыстарын басқару туралы» Ереже

Е) «Сібір қазақтарының жарғысы»

{Правильный ответ} = С

10. 1891 жылғы «Ережеге» сай Дала генерал-губернаторлығына кірген үш облыстың орталығы болған қала

А) Торғай

В) Орынбор

С) Омбы

D) Семей

Е) Ақмола

{Правильный ответ} = С

11. 1891 жылы «Ережеге» сай құрылған жергілікті мұсылман тұрғындарының ісін қарайтын төменгі сот буыны

А) Уездік сот

В) Халық соттары

С) Бітістіруші сот

D) Облыстық сот

Е) Соттардың төтенше съезі

{Правильный ответ} = В

12. 1891 жыл 25 наурыздағы Ереже бойынша құрылған Дала генерал-губернаторлығына кірген облыстар:

А) Ақмола, Семей, Жетісу

В) Орал, Торғай, Ақмола

С) Түркістан, Сырдария, Қостанай

D) Орынбор, Өскемен, Ақмола

Е) Ташкент, Жетісу, Орал

{Правильный ответ} = А

13. ХІХ ғасырдың ІІ жартысында өндіріс орындарында жұмыс істеген қазақтардың үлесі:

А) 30-40 %

В) 45-50 %

С) 50-60 %

D) 60-70 %

Е) 70-85 %

{Правильный ответ} = D

14. 1893 жылы Қазақстан кен орындарында жұмыс істейтін әйелдердің үлесі

А) 12 %

В) 14 %

С) 16,2 %

D) 17,8 %

Е) 18 %

{Правильный ответ} = D

15. ХІХ ғасырдың 90 жылдарында кен орындарында жұмыс істеген 16 жасқа дейінгі жасөспірімдірдің үлесі

А) 8 %

В) 10 %

С) 12 %

D) 16 %

Е) 14 %

{Правильный ответ} = Е

16. ХІХ ғасырдың аяғында өз еркімен өндіріс орындарын тастап кеткен жұмысшыларға қолданылатын жаза

А) дүре соғу

В) өлім жазасына кесу

С) құн төлету

D) Сібірге айдау

Е) 3 ай абақтыға жабу

{Правильный ответ} = Е

17. 1886 жылдан бастап Түркістан өлкесіне енген облыстар

А) Ақмола, Семей

В) Орал, Торғай

С) Сырдария, Ферғана, Самарқан

D) Жетісу, Сырдария

Е) Верный, Әулиеата

{Правильный ответ} = С

18. 1888 жылы Өскемен уезіндегі кен өндірісіндегі қазақ жұмысшылары ереуілінің нәтижесі

А) Ереуілге қатысқандар жазаланды

В) Жағдайлары өзгерген жоқ

С) Барлық қазақ жұмысшылары атылды

D) Жұмысшылар жұмсалған шығынды төледі

Е) Жұмысшылардың жалақысы артты

{Правильный ответ} = Е

19. ХІХ ғасырдың соңындағы Қазақстандағы жұмысшы қозғалыстарының саяси әлсіздігі

А) ұйымшылдықтың болмауы

В) саяси сауатты ұйымдастырушы аз болды

С) өндіріс орнының ұсақтығы, жұмысшы санының аздығы

D) ұлттық қайшылықтың болуы

Е) Патша үкіметіне үміт артты

{Правильный ответ} = С

20. 1886 жылғы «Ережеге» сай уездік және болыстық тұрғындарға қатысты мәселелерді шешетін сот жиыны:

А) Соттардың төтенше съезі

В) Билер соты

С) Халық соты

D) Бітістіруші сот

Е) Уездік соты

{Правильный ответ} = А

ІҮ. Жаңа сабақ

1. Ы. Алтынсарин кім? Көрнекті ағартушы, қоғам қайраткері , жаңашыл педагог

2. Қай жылдар аралығында өмір сүрді? 1841 – 1889жж

3. Не себепті атасының тәрбиесінде болды? 3 жасында әкесінен айырылып қалады.

І. Кестемен жұмыс

Жылдар

Болған оқиға

1857 жылы

Орынбор шекаралық комиссиясы жанындағы мектепті алтын медалмен бітіреді

1864 жылы

Орынбор бекінісінде ашылған қазақ балаларын оқытуға арналған мектепте оқытушы болды

1879 жылы

Торғай облысындағы мектептің инспекторы болып тағайындалады






ІІ . «Сөйлемді әрі қарай жалғастыр»

1. Ыбырай тілдерді жақсы меңгерген: Орыс , араб, татар, парсы т.б.

2. 1867-1868 жылғы реформаны ілтипатпен қарсы алды , себебі. Қазақ халқына пайдалы іс деп

Ойлады

3.Ы. Алтынсариннің кейінгі ұрпаққа есімінің терең із қалдыруы: ағартушылық қызметіне

Байланысты

4.Ы. Алтынсариннің басты арманы: қазақ жастарын білімге тарту

5. Ыбырайдың педагогика саласындағы ауыз толтырып айтар жетістігі : Ырғыз қаласында қазақ қыздарына арналған мектеп- интернат ұйымдастыруы

6. Ы. Алтынсариннің жазған оқу құралы: 1. «Қырғыз хрестоматиясы»

2. Қырғыздарды орыс тіліне үйретуге негізгі басшылық

7. Алтынсарыұлының көңіл аударған саласы. Қазақ халқының әдет-ғұрпы

8. Шығармаларында сынады: тұрмыстағы жағымсыз қылықтарды, әдепсіздікті

9. Ы.Өлер алдындағы өсиетінің бірі: өзіне қарасты жерді Торғакй қаласындағы ауыл шаруашылығы мектебінің қарамағына берді

10. Шенеуніктер не себепті ағартушыны жауапқа тартпақшы болды: Жиілетіп ауылдық,

облыстық мектептер ашып , мұғалімдерді қалауы бойынша сараптап таңдап алды

Абай Құнанбаев

1. Өмір сүрген жылдары: 1845 – 1904 жылдар

2. Абай кім? Қазақ халқының жазба әдебиетінің негізін салушы , ойшыл, ұлы ғалым

3. Қай жерде дүниеге келген: Семей облысының Шыңғыстау өңірінде

4. Қандай оқу орындарында білім алды? Жалдамалы молдадан , кейін Семейдегі Ахмет Ризаның медресесінде

5. Абайдың оқуын аяқтамау себебі не? Әкесі балаларын ел билеу ісіне тартқысы келді

6. Абайдың ақындық шығармашылығының демократиялық бағытта қалыптасуына не әсер етті? Семейде кездескен орыс зиялы қауымының өкілдері , Семейде аудауда болған Ресей азаттық қозғалысының өкілжері

7. Абай не себепті орыс халқының тілін , мәдениетін үйренуге шақырды? Орыс- қазақ еңбекшілерінің достығын уағыздады

8. Абай сазгер: Пушкиннің «Евгений Онегинін» аударып , ән шығарған.

9. Ақын шығармашылығы не себепті қысымға ұшырады? Патша әкімшілігі ақынның халық мүддесін қорғауына наразылық білдірді.

10. Абай өліміне не себеп болды? 1895 жылы білімді де талантты Әбдірахманның , одан кейін сүйікті ұлы Мағауияның құрт ауруынан дүние салуы

Ү. Жаңа сабақты бекіту

1Ы. Алтынсариннің ағартушылық көзқарастары қалай қалыптасты?

  1. Абай шығармаларына , көзқарасына қандай жағдайлар әсер етті?

ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ . Үйге тапсырма

Ы. Алтынсарин және А. Құнанбаев


































Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “г» , «б»

Күні : 18 - 20. .ІҮ . 2012

Сабақтың тақырыбы: Қазақ халқының өнері және музыка мәдениеті

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға қазақтың музыка мәдениеті және өнері туралы түсінік беру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тақырып бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте

сақтау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты түсіндіру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі емес

Көрнекілік : Сызбалар , суреттер

Құрал – жабдық : Қазақстанның саяси картасы, .

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы: Ы. Алтынсарин және А. Құнанбаев

1 . Ыбырай Алтынсарин

2. Абай Құнанбаев

ІІІ . Өткен сабақты бекіту

1. Ұйғырлар мен дүнгендердің Қазақстанға қоныс аудару себебі

А) Жетісудың шұрайлы өлкесі қызықтырды

В) Атамекеніне оралды

С) Қазақ жеріне басып кірді

D) Патшалы Ресейдің ұсынысымен көшті

Е) Цинь өкіметі қысым көрсетті

{Правильный ответ} = Е

2. 1881-1884 жылдары Қазақстанға қоныс аударған ұйғырлар саны

А) 5000

В) 45000

С) 10000

D) 15000

Е) 75000

{Правильный ответ} = В

3. 1881-1884 жылдары Қазақстанға қоныс аударған дүнгендер саны

А) 5000

В) 45000

С) 10000

D) 15000

Е) 75000

{Правильный ответ} = А

4. Ұйғырлар мен дүнгендер орналасқан аймақ

А) Сырдария

В) Жетісу

С) Орал

D) Өскемен

Е) Семей

{Правильный ответ} = В

5. Алматы облысында ұйымдастырылған ұйғыр болысының саны

А) 3

В) 4

С) 7

D) 6

Е) 9

{Правильный ответ} = D

6. Жетісуға қоныс аударған әрбір дүнгенге берілген жердің көлемі

А) 2 десятина

В) 3 десятина

С) 7 десятина

D) 10 десятина

Е) 15 десятина

{Правильный ответ} = В

7. Ұйғыр халқының дүние жүзілік мәдениет қорына жататын туындысы

А) «Манас»

В) «Бөкей мен Мәулен»

С) «Ғақлия»

D) «Алты аяқ»

Е) «Он екі мұқам»

{Правильный ответ} =Е

8. ХІХ ғасырдың 60 жылдарында қабылданған «Ережелерді» заңдастыру созылды:

А) 10 жылға жуық

В) 15 жылдай

С) 20 жылдан астам

D) 22 жылға

Е) 25 жылдай

{Правильный ответ} = С




ІҮ . Жаңа сабақ .


§30. Қазақ халқының өнері және музыка мәдениеті

ХІХ ғасырдың ІІ-ші жартысында көрнекті музыка өнерінің негізін қалағандар





Тәттімбет Қазанғапұлы

Құрманғазы Сағырбайұлы

Біржан сал Қожағұлұлы

hello_html_m473399b9.gifhello_html_353a1eb2.gif


hello_html_5cba5c71.gifhello_html_432e367a.gif

1818-1889 жж. Күйші, сазгер, аспаптық музыканың (күйдің) классигі

«Сарыарқа», «Ақсақ киік», «Көбік шаш-қан», «Ақбай», «Адай»

hello_html_5cba5c71.gifhello_html_432e367a.gif

1834-1897 жж. Атақты сазгер, әнші, ақын

«Ғашығым», «Біржан сал», «Айтбай», «Жанбота»




1815-1862 жж. Шертпе күй негізін қалаушылар-дың бірі

«Саржайлау», «Былқылдақ», «Балбырауын», «Салқоңыр», «Алшағыр»

hello_html_m473399b9.gifhello_html_353a1eb2.gif

Ықылас

Дүкенұлы

hello_html_m473399b9.gifhello_html_353a1eb2.gif

1843-1916 жж. Күйші, қобызшы, сазгер

Жаяу Мұса Байжанұлы

«Ақсиса», «Хаулау», «Толғау», «Баянауыл», «Сұршақыз»

1835-1929 жж. Атақты халық сазгері, әнші



«Жарыс патша», «Бестөре», «Жалғыз аяқ», «Кер толғау», «Аққу», «Қорқыт сарыны»














Дәулеткерей Шығайұлы

Ақан сері Қорамсаұлы

hello_html_m473399b9.gifhello_html_353a1eb2.gifhello_html_m473399b9.gifhello_html_353a1eb2.gif




«Қосалқы», «Тартыс», «Ысқырма», «Ақ-қала қыз», «Құда-ша», «Желдірме»

1820-1887 жж. Күйші, сазгер, домбыра өнерін-дегі лирикалық бағыттың негізін салушы

1843-1913 жж. Ақын, сазгер, дарынды күйші

«Маңмаңкер», «Сырымбет», «Балқадиша», «Еркем»,

«Мақпал»







СӨЗЖҰМБАҚ






М










Ә










Д














Е













Н









И








Е










Т



1. Дәулескер күйшілердің аттарын ата?


СӨЗЖҰМБАҚ





Қ








О







Б











Ы














З













Ш








Ы









1. Ықылас Дүкенұлының қобызбен айтқан күйлері?


СӨЗЖҰМБАҚ








Д









О









М















Б














Ы









Р









А







  1. Тәттімбет күйлерінің атауы?

СӨЗЖҰМБАҚ





К













Ү








Й









Ш











І





















Л







Е










Р









  1. Ықыластың әкесінің атын ата?

  2. Құтпанұлының аты кім?

  3. Жаяу Мұсаның әкесінің атын ата?

  4. Дәулеткерейдің әкесінің есімін ата?

  5. Қазанғаптың әкесінің атын ата?

  6. Тәттімбеттің әкесінің атын ата?

  7. Құдайбергеннің әкесінің атын ата?

  8. Құрманғазының әкесінің атын ата?


СӨЗЖҰМБАҚ







М











У












З








Ы









К











А











  1. Ақан Серінің әкесінің аты?

  2. Байжанұлының есімі кім?

  3. Балуан Шолақтың әкесінің аты?

  4. Шернияздың әкесінің аты?

  5. Бөгенбайұлының есімін ата?

  6. Жаяу Мұсаның әкесінің аты?

СӨЗЖҰМБАҚ





Ө










Н







Е








Р










І








  1. Киіз басу үшін не пайдаланады?

  2. Ауыл зергерлігіне не жатады?

  3. Ауыл зергерлігіне не жатады?

  4. Ұлттық өнеркәсіптермен тоқылған не?

  5. Қандай үйдің ішін сәндеу қазақ өнерінің дәстүрлі көрінісі?


  1. Т.Қазанғапұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Тәттімбеттің қандай күйлерін білесің?


  1. Қ.Сағырбайұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Құрманғазының алғашқы ұстаздары кім?


  1. Д.Шығайұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Дәулеткерейдің қандай күйлерін білесің?


  1. Б.Қожағұлұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Біржанның қандай әндерін білесің?


  1. Жаяу Мұса Байжанұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Сазгердің қандай әндерін білесің?


  1. А.Қорамсаұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Ақансерінің қандай әндерін білесің?


  1. Ы.Дүкенұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Ықыластың қандай күйлерін білесің?


  1. Қ.Тілепбергенұлының өмірбаяны туралы айт?

  2. Қазанғаптың күйлерін ата?


  1. Орыс суретшісі Н.Хлудовтың өнері немен байланысты болды?

  2. Н.Хлудовтың шығармаларын ата?


  1. Музыка өнерінің негізі қай ғасырда қаланды?

  2. Ұлттық киімдер қай жылы, қай жерге көрмеге қойылды?


  1. Шорман балаларының жаласымен қай жылы, қай жерге жер аударылады?

  2. Ұлттық музыкалық өнердің дамуына терең із қалдырған кімдер?

ҮІ. Қорытындылау

ҮІІ . Үйге тапсырма

Қазақ халқының өнері мен музыка мәдениеті






СӨЗЖҰМБАҚ






М










Ә










Д














Е













Н









И








Е










Т



1. Дәулескер күйшілердің аттарын ата?



СӨЗЖҰМБАҚ





Қ








О







Б











Ы














З













Ш








Ы









1. Ықылас Дүкенұлының қобызбен айтқан күйлері?



СӨЗЖҰМБАҚ








Д









О









М















Б














Ы









Р









А







  1. Тәттімбет күйлерінің атауы?

СӨЗЖҰМБАҚ





К













Ү








Й









Ш











І





















Л







Е










Р









  1. Ықыластың әкесінің атын ата?

  2. Құтпанұлының аты кім?

  3. Жаяу Мұсаның әкесінің атын ата?

  4. Дәулеткерейдің әкесінің есімін ата?

  5. Қазанғаптың әкесінің атын ата?

  6. Тәттімбеттің әкесінің атын ата?

  7. Құдайбергеннің әкесінің атын ата?

  8. Құрманғазының әкесінің атын ата?


СӨЗЖҰМБАҚ







М











У












З








Ы









К











А











  1. Ақан Серінің әкесінің аты?

  2. Байжанұлының есімі кім?

  3. Балуан Шолақтың әкесінің аты?

  4. Шернияздың әкесінің аты?

  5. Бөгенбайұлының есімін ата?

  6. Жаяу Мұсаның әкесінің аты?

СӨЗЖҰМБАҚ





Ө










Н







Е








Р










І








  1. Киіз басу үшін не пайдаланады?

  2. Ауыл зергерлігіне не жатады?

  3. Ауыл зергерлігіне не жатады?

  4. Ұлттық өнеркәсіптермен тоқылған не?

  5. Қандай үйдің ішін сәндеу қазақ өнерінің дәстүрлі көрінісі?

















Бекітемін: ________________________

Пәні : Қазақстан тарихы

Сыныбы : 8 “б» , «г»

Күні : 26 - 28. .ІҮ . 2012

Сабақтың тақырыбы: Қазақстан Ресейдегі 1905 – 1907 жылдардағы революция кезінде

Сабақтың мақсаты:

Білімділік:. Оқушыларға Ресейдегі оқиғалардың Қазақстанға әсері , ірі бас көтерулер , саяси

қозғалыстың өрістеуі туралы түсінік беру.

Дамытушылық:Оқушыларғы тақырып бойынша сұрақтар , тапсырмалар беру арқылы ойлау , есте

сақтау қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: . Оқушыларды бірлікке ұлтжандылыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақтың типі: жаңа сабақты түсіндіру.

Сабақтың түрі: Дәстүрлі

Көрнекілік : : Суреттер

Құрал – жабдық : Қазақстанның саяси картасы, .

Сабақ барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі.

а) Сынып оқушыларын түгелдеу.

ә) Оқушылар назарын сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау , бағалау.

Тақырыбы: ХХғ. Басындағы Қазақстанның әлеуметтік – экономикалық дамуы.

  1. Өлкедегі жалпы экономикалық ахуал

  2. Аграрлақ даму ерекшеліктері

ІІІ . Өткен сабақты бекіту.

  1. ХХғасыр басында Қазақстанның шаруашылығының дамуы әсер еткен не?

  2. Қандай темір жолдар салынды?

3. Кестені толтыр:

р\с

Темір жолдың салынуының пайдасы

Темір жолдың салынуының зияны

1



2



3



  1. Кестені толтыр:


Жер көлемі

атауы

1 десятина жері бар


4 десятинаға дейін


5-8 десятинаға дейін


10 десятинаға дейін


15 десятинаға дейін


15 десятинадан асса



ІҮ. Жаңа сабақ

Қазақстанда революциялық көзқарастардың қалыптасуына әсер еткен – Қазақстанға жер аударылып келген соц-дем-қ ағымдардың өкілі.

1902 жылы – Орынборда тұңғыш маркстік құпия ұйымдар пайда болды.(

hello_html_m6c6a2088.gif

hello_html_m2288bb60.gifТүркістанда

hello_html_m408e67fc.gifhello_html_4b1b3a8c.gifhello_html_m73532f7a.gif 1905 жылы Перовскіде жергілікті отаршылдарға қарсы қарсылықтар

Болды.

Жосалыда

Шалқарда



1905 жылы мамырда – еңбекшілердің бірлігін қуаттайтын саяси ереуілдер болды.

Міржақып Дулатов – Қарқаралыда өткен халықтық жиынға белсене қатысты.

1905 жылы 17-қазанда – Патша манифест жариялады.


1917 жылы – 18-19 қазанда – Орынборда өткен шеруде : «Демократиялық республика жасасын»

«Самодержавие жойылсын» ұран

25 – қазанда – Омбыда саяси бой көтеру

1905 жылы 16-28 – қарашада – Семейде почта – телеграф қызметкерлері ереуілі болды.

Қарқаралыдан әскер шақырылып толқуды басты


Успен кенішіндегі ереуіл:

  • 300- ден аса жұмысшысы бар 265 – і қазақ.

  • Кеніш француз президентінің жиені Карноның меншігі

  • Іс басқарушысы – ағылшын Фелль

  • Басшылық еткен: «Капиталға қарсы орыс-қырғыз»одағы ұйымы

  • Жалақының аздығы, жұмыс істеу шарттарының аса ауырлығы , шетелдіктердің қатігездігі


Талаптар:

  • азық – түлікке бағаны төмендету.

  • 50 сомға дейінгі жалақыны 25% -ға

  • 50 сомнан асатын жалақыны 15% - ға арттыру

  • Жұмысшыларды су өтпейтін киіммен қамтамасыз ету.

  • 3 бөлімнен тұратын орыс-қазақ училищесін ашу

  • Жатын бөлмелерді адамның тұруына ыңғайлау.

  • Қатігез басшыларды жұмыстан аластату.


7 – желтоқсанда талап орындалмаса 12-не ереуілге шығатынын мәлімдеді.

Маңызы: 12 күнге созылған , 360 жұмысшы қатысқан ереуіл орыс-қазақ жұмысшыларының тізе

қосқан ереуілі болды.

ХХғ.басындағы рев-қ оқиғалардың ішіндегі ерекшесі

Күресте өз тәжірибелерін молайтты

Күрес барысында шыңдалды.








































Самые низкие цены на курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации!

Предлагаем учителям воспользоваться 50% скидкой при обучении по программам профессиональной переподготовки.

После окончания обучения выдаётся диплом о профессиональной переподготовке установленного образца (признаётся при прохождении аттестации по всей России).

Обучение проходит заочно прямо на сайте проекта "Инфоурок".

Начало обучения ближайших групп: 18 января и 25 января. Оплата возможна в беспроцентную рассрочку (20% в начале обучения и 80% в конце обучения)!

Подайте заявку на интересующий Вас курс сейчас: https://infourok.ru/kursy

Краткое описание документа:

Пән аты: Қазақстан тарихы

Сыныбы: 11 «а » сынып

Күні: 28. Х . 2014 ж

Сабақтың тақырыбы: ХХ ғасырдың 20-80 жылдарындағы наразылықтар,көтерілістер, қозғалыстар.

Сабақтың мақсаты:

1. Қазақстандағы ХХ ғасырдың 20-80 жылдар аралығында болған наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар туралы түсіндіру;

2. ХХ ғасырдың 20-80 жылдар аралығында болған қозғалыстар мен көтерілістердің негізгі себептері, сипаты, қозғаушы күші, барысы, нәтижесі туралы оқушы білімін дамыту;

3. Оқушыларды тарих төрінен лайықты орын алған тәуелсіздікті құрметтеуге, Отанының адал азаматтары болуға тәрбиелеу.

Сабақтың түрі : аралас сабақ .

Қолданылатын әдістер: баяндау, тірек схема,

сұрақ-жауап,сауалнама толтыру, ой-пікір білдіру.

Сабақтың көрнекілігі :

ҚР –ның картасы, көтеріліс, наразылық қозғалыстар туралы суреттер, кесте, Тәуелсіз Қазақстан суреттер.(интерактивті тақта арқылы)

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру;

ІІ. Үй тапсырмасын сұрау;

ІІІ. Жаңа сабақ;

ІV. Жаңа сабақты бекіту;

V. Қорытынды;

VІ. Бағалау;

VІІ. Үй тапсырмасы Сабақтың жоспары :

1. Қазақстанда 1920-1980 жылдарда болған наразылықтардың,көтерілістердің ,қозғалыстардың себептері,оның ішіндегі ең негізгі себептерін ашып көрсету.

2. «Қазақ халқын қорғау» одағы қашан,қайда құрылды,алдына қандай мақсат қойды,қызметі немен аяқталды?

3. Теміртау қаласындағы оқиғалар қашан болды,олардың шығу себептері мен сипаты қандай,оқиға немен аяқталды?

4. Қазақстанда «Неміс автаномиясын құрмақ болған кімдер,олар қандай мақсатты көздеді?Бұл автаномия неліктер құрылмай қалды?

5. 1986 жлғы желтоқсан көтеріліс оқиғаларының негізгі себептері қандай? Оның басталуына не түрткі болды? Оның тарихи маңызы және салдары.

6. Жаңаөзен көтерілісінің себептері,сипаты,қозғаушы күштер және салдары.

Сабақтың жүрілу барысы:

1. Үй тапсырмасын тексеру немесе қайталау

Төмендегі берілген тапсырмалар арқылы оқушылардың дайындығын ауызша баяндау арқылы тексеру.

І деңгейl Картадан көтеріліс болған тарихи орындар мен аймақтарды көрсетіңіз.

l Қарапайым отбасылар неліктен шетелдерге қоныс аударды?

l 1931 жылы Маңғыстау өңірінде болған наразылық туралы не білесің?

ІІ деңгейl 1929-31 ж.ж. қазақ шаруаларының баскөтеру себебі, сипаты, қозғаушы күштерін анықтаңдар?

l Ұжымдастыруға, ауыр өнеркәсіпке көшу науқандары төңірегіндегі талас-тартыстарда Орталыққа өз пікірлерін ашық білдірген ұлт зиялыларынан кімдерді білесіздер?

l Т.Әлниязұлы, Ж.Мыңбаев туралы не білдіңдер?

ІІІ деңгейl Неліктен Кеңес өкіметі қарулы әскер жіберіп, халықты қырғынға ұшыратты?

l Неге олар мәселені бейбіт жолмен шешпеді?

l Дербестік үшін, ата-жұрттың азаттығы үшін тағы да қандай ұлт-азаттық қозғалыстарды бастан өткізген едік?

Жаңа сабақтың барысы:

Көтеріліс наразылықтары туралы ҚР-ның картасын пайдалану арқылы мұғалім баяндау.

1. Көтеріліс наразылықтардың шығуының негізгі себептері

· Қазақ халқының ғасырлар бойы қалыптасқан қоғамдық, саяси ,әкімшілік,аумақтық,шаруашылық,мәдени жүйесіне өзгеріс жасауы оның тамырына балта шабуы.

· Көшпенді халыұтың тіршілігін ұжымдастыру отырықшыландыру арқылы өзгеріске салу.

2. «Қазақ халқын қорғау» одағының құрылуы туралы түсіндіру

· 1940-1941 жылдары Орал өңірінде «қазақ халқын қорғау» одағы құрылып жұмыс істеген.

· Одақтың құрамы жастар болған . Ұйымның мақсаты қазақ халқына қорған болу қамқорлық көрсету.,

· Ұйымның жетекшілері кеңес басшылығының құрығына ілініп одақ басшысы Ғұдайдолла Әнесов атылып 14 мүшесі тұтқындалған

3. 1959 жылы Теміртау қаласындағы оқиға.

· Қазақстанға басқа республикалардан қоныс аударушылардың көбеюі

· Жұмысшылардың әлеуметтік жағдайының төмендеуі.

· Әлеуметтік жағдайға байланысты жұмысшылардың ереуілге шығуы .

· Ереуілдің соңында 16 адам опат боып ,50 джен астам адам жарақат алып қалғаны қудаланды

4. Қазақстанда «Неміс автаномиясын» құру туралы коммунистік партияның саясаты.

· Қазақстандағы «Неміс автаномиясын» құру туралы оқулықтағы мәліметпен оқушыларды өзө бетімен жұмыстату арқылы баяндау.

5. 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасы туралы оқушылардың мағлұматтарын ,түсінгін сұрақ қою арқылы тақырыптың мазмұнын шығаруға ұйымдастыру

6. 1989 жылғы Жаңаөзендегі Горбвачевтың саясатына қарсы басқа жақтан келген кавказдықтардың озбырлығын әшкерелеуге байланысты болған ереуіл және оныі нәтиежесін қысқаша түсіндіру

Үй тапсырмасы:

§12-13. ХХ ғасырдың 20-80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар тақырыбын оқу, мазмұндау;

Қазақстандағы қазіргі саяси партиялар туралы деректер жинап келу.

Автор
Дата добавления 14.03.2015
Раздел История
Подраздел Другие методич. материалы
Просмотров2029
Номер материала 441491
Получить свидетельство о публикации

УЖЕ ЧЕРЕЗ 10 МИНУТ ВЫ МОЖЕТЕ ПОЛУЧИТЬ ДИПЛОМ

от проекта "Инфоурок" с указанием данных образовательной лицензии, что важно при прохождении аттестации.

Если Вы учитель или воспитатель, то можете прямо сейчас получить документ, подтверждающий Ваши профессиональные компетенции. Выдаваемые дипломы и сертификаты помогут Вам наполнить собственное портфолио и успешно пройти аттестацию.

Список всех тестов можно посмотреть тут - https://infourok.ru/tests


Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх