1035647
столько раз учителя, ученики и родители
посетили сайт «Инфоурок»
за прошедшие 24 часа
+Добавить материал
и получить бесплатное
свидетельство о публикации
в СМИ №ФС77-60625 от 20.01.2015
Дистанционные курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации для педагогов

Дистанционные курсы для педагогов - курсы профессиональной переподготовки от 1.410 руб.;
- курсы повышения квалификации от 430 руб.
Московские документы для аттестации

ВЫБРАТЬ КУРС СО СКИДКОЙ ДО 90%

ВНИМАНИЕ: Скидка действует ТОЛЬКО до конца апреля!

(Лицензия на осуществление образовательной деятельности №038767 выдана ООО "Столичный учебный центр", г.Москва)

ИнфоурокКлассному руководителюДругие методич. материалыБаяндама: Оқушылардың оқуға ынтасын, пәнге қызығушылығын арттыру, ауызекі сөйлеу қабілеттерін дамыту

Баяндама: Оқушылардың оқуға ынтасын, пәнге қызығушылығын арттыру, ауызекі сөйлеу қабілеттерін дамыту

библиотека
материалов
Скачать материал целиком можно бесплатно по ссылке внизу страницы.


Заградовка орта мектебі

















Баяндама:

Оқушылардың оқуға ынтасын,пәнге қызығушылығын арттыру,

ауызекі сөйлеу қабілеттерін дамыту







Орындаған: Тыштыкаева А.К.

















Оқушылардың оқуға ынтасын,пәнге қызығушылығын арттыру,

ауызекі сөйлеу қабілеттерін дамыту

 

 Бүгінгі таңдағы басты мәселелердің бірі басқа ұлт өкілдеріне қазақ тілін үйрету, мемлекеттік тілдің мәртебесін көтеріп, қолдану аясын кеңейту.    Мемлекеттік тілді орыс мектептерінде оқытуда оқушыларды қазақша дұрыс сөйлеуге, оқуға, сауатты жазуға, бір-бірімен қарым-қатынас жасауға (айтылым, жазылым, оқылым, сөйлесім әрекеттері ) үйрету, ойлау қабілетін дамыту және олардың өз ойын қазақша жеткізе алатындай болуы көзделеді. Қандай істі болсын жүзеге асырудың әдіс-тәсілдері мен көмекші құралдары болады. Осыларды дұрыс таңдап тиімді пайдаланғанда ғана мақсатқа жете аламыз.                                                  

Сабақтың тартымды, қызықты, әрі сапалы болуы әр оқытушының өзіне, білім деңгейіне, кәсіби шеберлігіне байланысты, тапқырлықты, көп ізденуді қажет етеді. Осы мақсатта сабақта әр түрлі әдіс-тәсілдерін пайдаланып, сөйлеу жаттығуларын, ойын элементтерін және көрнекіліктер қолданамын. Оқытуда түрлі жұптық, топтық жұмыс түрлерін қолданудамын, әр түрлі бақылау формаларын: алдын ала берілген ауызша сынақ тапсырмалары, тесттер, дифференциалдық тапсырмаларды орындатамын.                                                            

Диалог оқушылардың сөйлесу әрекетін, сұрақты дұрыс қоя білуде, ақпарат алмасуда, жалпы тіл үйренуде таптырмас жұмыс түрі. Оны құрастыру үшін бір тақырып бойынша оқушының сөздік қорын дамыту, жаңа сөздер үйретіп, мағынасын түсіндіре отырып, оларды жасайтын формаларды меңгертіп, сөйлем құрауға үйрету, сөз бен сөзді байланыстыруға, ауызша ойларын жүйелі айтуға, әңгімелеуге жаттықтыру керек. Сонда оқушы диалог құру кезінде сауатты құруға тырысады.  Бұл оқушының тілін дамытады.                                                                    

Диалогтарды толықтыру жаттығуына бірнеше мысал келтірейік:

  • Кешіріңіз, білуге бола ма, сіз қай мектепте оқисыз?

  • ................................................................................... .

  • Мектебіңіз қай жерде орналасқан?

  • .................................................................................   .

  • Мектебіңіз ұнай ма?

  • ................................................................................ .

  • Осы мектепті не үшін таңдадыңыз?

  • ................................................................................ .

  • Сіз қайда жұмыс  істейсіз?

  • ................................................................................ .

  • Отбасыңыз бар ма? Неше балаңыз бар?

  • .............................................................................. .

  • Үйіңізде сізбен бірге кімдер тұрады?

  • ................................................................................. .                

  1. ..................................................... не үшін бардыңыз?

  2. Астанада ................................................ көрдіңіз?

  3. ................................................ бірге болдыңыз?

  4. Елордада........................................... таныстыңыз?

  5. Барған мақсатыңыз..................................?

  6. Онда қанша күн.......................................?

  7. ...................................................... қандай әсер алдыңыз?                

Сұрақ-жауап түріндегі сөйлесу үлгісі (диалог):  

  • Қазақстан қандай мемлекет?

  • Қазақстан – көп ұлтты, тәуелсіз мемлекет.

  • Онда қанша ұлт өкілдері тұрады?

  • 100-ден астам.

  • Олар қалай тұрады?

  • Олар бір-бірімен тату, ынтымақты тұрады.

  • Қазақстанның халқы кімдер?

  • Қазақстанның байырғы халқы –қазақтар.

  • Қазақтар қандай халық?

  • Қазақ халқы – қайырымды, мейірімді халық.

Осы диалогтің жауап сыңарлары арқылы баяндауға болады:

        

    Қазақстан – көп ұлтты мемлекет. Онда 100-ден астам ұлт өкілдері бар. Олар бір-бірімен тату, ынтымақты тұрады. Қазақстанның байырғы халқы – қазақтар. Қазақ халқы – мейірімді, қайырымды халық.

Керісінше, осы жауап сыңарларына сұрақтар қою жолымен қайта диалогке көшуге болады.

        Оқушылардың сөйлеу қабілеттерін арттыру барысында жұмыс жүргізудің бірі – мәтінмен жұмыс. Мәтінмен жұмыс істер алдында міндетті түрде мәтіндегі кездесетін таныс емес сөздермен жұмыс жасаймыз. Жаңа сөздердің мағынасын оқушылар түсініп, аудармаларын меңгерулері қажет. Мәтінді меңгеруді  түрлі жолдармен жүргіземіз:                                                                                                                                                                

1) Мәтінді толық мәнерлеп оқу.                                                                                

2) Мәтінді қазақ тілінен орыс тіліне аудару.

3) Оқыған мәтіннің мазмұнын айтқызу. Қазақ тілінде ауырлау болса, орыс тілінде жеткізу.

4) Мәтіндегі сұраққа дұрыс жауап беру.

5) Мәтінді өз ойымен бірнеше сөйлем арқылы жеткізе білу.

6) Мәтіндегі жаңа сөздер мен сөз тіркестерін тақтаға жазып, есте сақтауын қадағалау.

7) Мәтіндегі негізгі ойды қысқаша баяндау және дәптерлеріне жаздыру.    

Қазақ тілін меңгерудің басты мақсаты – тыңдау, сөйлеу, ойлау, оқу, жазу болса, мәтінді меңгеру барысында тілдік қызметтің барлық түрі жан – жақты қамтылады.                                                                                              

 Тіл дамыту жұмысының негізгі түрлерінің бірі – сөздік жұмыс. Сөздік жұмысы – тіл дамыту жұмысының бастапқы негізі болып табылады. Егер оқушының сөздік қоры кедей болса, ол айтайын деген ойын нақты жеткізе алмайды. Сондықтан да сөздік жұмысының оқушыларға сөздерді, сөйлемдерді дұрыс жазуына, сөйлеу дағдыларын дұрыс қалыптастыруына тигізетін көмегі зор. Сөздік жұмысы әр сабақ үстінде, жыл бойында, бүкіл оқу кезеңінде белгілі жоспармен, жүйемен жүргізілуі керек. Оқушы сабақ сайын жаңа сөз үйреніп отырады. Әр сабақта үйретілетін жаңа сөзді оқушының күнделік өмірде, қарым-қатынаста қолданатын белсенді сөздігіне айналдыру оқушының сөздік қорын байытудағы негізгі мақсат болып саналады.  Жаңа сөздер есте қалу үшін «Жоғалған әріп», «Сөз ойлан», «Дұрыс ата»  ойын элементтерін қолдануға болады.                                                                                                              Оқушының сөздік қорын тек сабақ кезінде ғана толықтырмай, сыныптан тыс уақытта да толықтырып отыруға болады. Оған әсіресе сыныптан тыс жұмыстар күшті әсер етеді. Қызықты ұйымдастырылған сыныптан тыс жұмыстарға оқушылар қызығып, белсенді түрде қатысады.                                         Қазіргі екінші тілді үйрену сабақтарында кең қолданылатын әдістің бірі – ойын. Ойын түрлерін қолдану пәнге деген қызығушылықтарын арттырып, сабаққа белсенді қатысуын қалыптастырады.  Шәкірттеріміздің оқуға ынтасы асып, оқу процесінің деңгейі көтеріледі. Енді өз тәжірибемде өткізетін ойынның бірнеше түрлерін   айта кетейін:                                                        “Қазақстан Республикасы” бойынша сұрақ-жауап ойыны. Тәртібі: үстелдегі билет түріндегі қағазды оқушы алады. Екінші бетінде Қазақстанның жер, облыс атаулары, т.б. өтілген тақырыптарға сәйкес сұрақтар, тапсырмалар жазылған. Оқушы оларды Қазақстан картасынан көрсетеді немесе сұрақтарға жауап  қайтарады.                                                                                                              “Жұбын тап” ойыны. Мұнда мақалдарды айтып үйрену жаттығуы жүргізіледі. Үстелде мақалдың бір сыңары бір қағазда, екінші сыңары екінші қағазда араласып жатады. Ойнаушы бір сыңарын таңдап, оның екінші сыңарын табады. Сөйтіп біріктіріп оқиды, оны қолданып сөйлем құрайды.              “Тірек сөздер”. Мұнда оқушыларға жақсы таныс әр түрлі тұрмыстық тақырыптарда (өмірбаян, отбасы, сыныптың бір күні, мектептегі спорт жарысы, т.б.) берілген тірек сөздерді пайдаланып шығарма жазады. Сондай-ақ берілген тірек сөйлемдер негізінде ойды кеңейтіп, дамытып, өз туындысын туындатады.                                                                                                                 Топтық ойындар:1.Тіл үйренушілер екіге бөлініп, бірінші топ жуан сөздер, екінші топ жіңішке сөздер айтып жарысады.                                                               Сынып екі топқа бөлініп, бір топ ілік септікті бір есім сөз айтады, екінші топ тәуелдік жалғауының 3-ші жағын қосып, сөз тіркесінің жалғасын айтады.  Мысалы: 1 топ: оқушының...                                                                                            2 топ: дәптері т.б.                                                                                                 Осыған ұқсас ойын түрлерін мұғалімнің өнертапқыштығына қарай көптеп ойлап табуға болады.                                                                                            Сонымен бірге өз тәжірибемде жүйелі қолданатын оқытудың бір түрі – деңгейлік тапсырмалар. Деңгейлік тапсырмалар оқушының қазақ тілінен алатын білімін толықтыра отырып, қажетті дағдылар мен біліктердің қалыптасуын қамтамасыз етеді, оқушының ойлау қабілетін, тілін дамытады. Бұл тәсілдің ең маңыздылығы – әр оқушы өз шамасына қарай тапсырманы орындай отырып, өзінің нені білетін және білмейтінін толық сезінеді, сыныптастарынан қалмау үшін келесі жолы білмегенін біліп алуға тырысады. Әр оқушының деңгейіне, ерекшелігіне қарай сынып тапсырмалары мен үй жұмысының тапсырмаларын дайындап беремін.                                                Мектепте  қазақ тілін оқытуда тағы бір ең қолайлы жолдарының бірі – тірек-сызбаларын пайдалану. Тірек сызбалар оқушылардың сөйлеу тілін арттыру мақсатында пайдаланатын тәсілдің бірі. Сонымен қатар тірек сызба жаңа грамматикалық және лексикалық тақырыпты жеңіл түсінуге, есте сақтап қалуға көмектеседі. Тірек сызбалар арқылы  сөйлем құрастырып, өз ойларын айтып жеткізуге үйренеді, сабаққа қызығады, еңбектенуге талпынады.        Сондай-ақ интерактивті тақта арқылы әр түрлі тест тапсырмалары,  презентациялар, викториналар дайындалып жүргізілсе, оқушылардың оқуға ынтасы, пәнге қызығушылығы арта түсетіні даусыз.                                              Осылайша оқушылармен әр түрлі жұмыс түрлерін өткізуге тырысамын. Бұл жұмыстар өз нәтижелерін беруде. Әрине бұнымен шектелмей, жұмысты одан әрі жалғастыру басты міндетім.                                                                              Қорыта келе осы әдіс-тәсілдерді қолдану нәтижесі:                                          - Оқушы тұлғасының танымдық қабілеттерін дамытуға;                                  

- Оқуға жағымды қызығушылық қалыптастыруға;                                                   - Белсенді сөздік қорын, ауызша және жазбаша тілін ұстартуға;                                 Тұлғаның қиындықтарға даяр болу және оны білу, қарым – қатынас, ойын, танымдық, өзін-өзі бекіту қажеттіліктерін қанағаттандыруға ықпал етеді.                      

ӘДЕБИЕТТЕР                                                      

  1. Дюсебаев С. Қазақ тілі: Методическое руководство. – Алматы: Мектеп,

2008 ж.

  1. Сатыбаева А., Сатыбаева Г. Қазақ тілін оқыту әдістемесі. – Астана:  Фомант, 2008 ж.  

  2. Рысбаева Г. Қазақ тілі мен әдебиет. 2000 ж.,  № 4.  

  3. Қараев Ж. Деңгейлік оқыту технологиясы.   
















Общая информация

Номер материала: ДВ-313328

Вам будут интересны эти курсы:

Курс повышения квалификации «Организация работы с одаренными детьми в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Использование мини-проектов в школьном: начальном, основном и среднем общем и среднем профессиональном естественнонаучном образовании в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Психолого-педагогические аспекты инклюзивного образования в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Средства педагогического оценивания и мониторинга в работе учителя в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Тайм-менеджмент - персональная эффективность преподавателя»
Курс повышения квалификации «Теория и практика инклюзивного обучения в образовательной организации в условиях реализации ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Тьюторское сопровождение обучающихся в системе инклюзивного образования»
Курс повышения квалификации «Система работы специалистов ОО по подготовке учащихся старших классов к сдаче экзаменов»
Курс повышения квалификации «Основы музейной педагогики в работе учителя как одно из условий реализации Федерального государственного образовательного стандарта (ФГОС)»
Курс повышения квалификации «Целеполагание как основа современного образования в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Организация и проведение культурно-досуговых мероприятий в соответствии с ФГОС НОО»
Курс повышения квалификации «Техники креативного мышления как инструмент формирования общих компетенций по ФГОС»
Курс повышения квалификации «Методы интерактивного обучения»
Курс профессиональной переподготовки «Методическое сопровождение педагогического процесса в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Инструменты и методы воспитания российской гражданской идентичности согласно ФГОС»

Благодарность за вклад в развитие крупнейшей онлайн-библиотеки методических разработок для учителей

Опубликуйте минимум 3 материала, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную благодарность

Сертификат о создании сайта

Добавьте минимум пять материалов, чтобы получить сертификат о создании сайта

Грамота за использование ИКТ в работе педагога

Опубликуйте минимум 10 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Свидетельство о представлении обобщённого педагогического опыта на Всероссийском уровне

Опубликуйте минимум 15 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данное cвидетельство

Грамота за высокий профессионализм, проявленный в процессе создания и развития собственного учительского сайта в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 20 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Грамота за активное участие в работе над повышением качества образования совместно с проектом "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 25 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Почётная грамота за научно-просветительскую и образовательную деятельность в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 40 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную почётную грамоту

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.