Инфоурок Биология ПрезентацииБиологиялық мембараналар құрылымы (ЖОО студенттеріне)

Биологиялық мембараналар құрылымы (ЖОО студенттеріне)

Скачать материал
библиотека
материалов
Биологиялық мембраналардың қурылымы мен функциялары Дайындаған: Таштамирова...

Описание презентации по отдельным слайдам:

1 слайд Биологиялық мембраналардың қурылымы мен функциялары Дайындаған: Таштамирова
Описание слайда:

Биологиялық мембраналардың қурылымы мен функциялары Дайындаған: Таштамирова Зухра Қабылдаған: Тулеубаев Жаксыбай Б17-3 тобы (презентациялық схема)

2 слайд САБАҚ ЖОСПАРЫ 1. Мембраналық биофизика 2. Биологиялық мембраналардың құрылымы
Описание слайда:

САБАҚ ЖОСПАРЫ 1. Мембраналық биофизика 2. Биологиялық мембраналардың құрылымы 3. Биологиялық мембраналардың қызметі (функциясы) Пайдаланылған әдебиеттер

3 слайд Биологиялық мембрана Мембраналар биофизикасы Биологияда маңызы зор жасуша- л
Описание слайда:

Биологиялық мембрана Мембраналар биофизикасы Биологияда маңызы зор жасуша- лар биофизикасының негізгі тарауы. Көптеген тіршілік үдерісі, өзгеруі биологиялық мембраналарда жүреді. Мембраналық үдерісті қалыпты күйден ауытқулары көптеген патологиялық жағдайға əкелді. Ауытқуларды емдеу шаралары көп жағдайда биологиялық мембраналарға əсер ету арқылы жүзеге асырылады. жануарлар мембранасы (қабықшасы) өсімдіктер мембранасы басқа да тірі ағзалар мембранасы мембраналар физикасында осы мембраналық құрылымдардың мембраналарындағы процесстер, қасиеттері мен ерекшеліктері зерттеледі.

4 слайд Биологиялық мембрана Барлық өсімдіктер мен жануарлар құрылысының негізі – ті
Описание слайда:

Биологиялық мембрана Барлық өсімдіктер мен жануарлар құрылысының негізі – тірі жасуша. Барлық құрылым деңгейіндегі ағзалардың тіршілік əрекетінің міндетті шарты – қоршаған ортадан жекеленуімен қатар, тығыз байланысты болуы. Сондықтан жасушаның тіршілік етуінің жəне жалпы тіршіліктің маңызды шарты – биологиялық мембраналардың қалыпты əрекеті мен қызмет етуі. Биологиялық мембрана Барлық құрылым деңгейіндегі ағзалардың тіршілік əрекетінің міндетті шарты – қоршаған ортадан жекеленуімен қатар, тығыз байланысты болуы. Сондықтан жасушаның тіршілік етуінің жəне жалпы тіршіліктің маңызды шарты – биологиялық мембраналардың қалыпты əрекеті мен қызмет етуі. Мембрана-тірі ағзаға тән барлық қызметтерді атқарады. Биологиялық мембрананың моделін Дэвсон мен Даниэли ұсынды Н.Дэвсон мен Даниэли

5 слайд Биологиялық мембраналардың түрлері Плазмолемма (жасушаның сыртқы қабаты) Жас
Описание слайда:

Биологиялық мембраналардың түрлері Плазмолемма (жасушаның сыртқы қабаты) Жасуша ішілік мембраналар Базальды мембрана 1 2 3 тірі ағзалалар жасушасының сыртқы қабаты екіншілік қабық, ішкі мүшелерді астарлайды ядро қабықшасы жатады

6 слайд Мембрана құрылымы туралы жалпы мәліметтер рентгенқұрылымдық және рентгенспек
Описание слайда:

Мембрана құрылымы туралы жалпы мәліметтер рентгенқұрылымдық және рентгенспектрлік анализдер, электропарамагниттік және ядролық магниттік резонанс, люминесценттік анализ әдістерімен алынған. Осы әдістерді қолдану нәтижесінде жасушаның барлық бөліктеріндегі биологиялық мембрана табиғатының ұқсас болатыны анықталды. Базальды мембрана гликолипидтер мен ақуыздардан тұрады және қанның құрамындағы қоректік заттардың ұлпаға, жасушаға енуін қамтамасыз етеді. Белоктар Аз мөлшерде қанттар Липидтер Мембрананың екі жағында қышқылдылық, температура, заттың ерітілген концентрациясы, электрлік потенциалы және т.б. бірдей емес

7 слайд Биологиялық мембраналардың қызметі Биологиялық мембраналар негізгі үш қызмет
Описание слайда:

Биологиялық мембраналардың қызметі Биологиялық мембраналар негізгі үш қызмет атқарады: Биологиялық мембраналар-дың қызметі Кедергілік Механикалық Энергетикалық Матрицалық Жасушалар мен жеке бөліктерге керексіз бөлшектердің еніп кетуінен қорғайды әртүрлі қызмет атқарушы ақуыздарды ұстап тұрушы және өзара орналасуын, қалпын сақтайды жасуша мен жасушаішілік құрылымдардың тұрақтылығын жəне автономиялық (өз бетінше) тіршілік етуін қамтамасыз етеді. энергетикалық күрделі алмасуларды реттейді, толығымен энергия өндіреді немесе энергия гығаруға жәрдем етеді. Адам ағзасында биологиялық мембраналардың жалпы ауданы ондаған мың текше метрге жетеді, бұл мəселе тіршілік үдерістерде мембраналардың аса маңызды рөлімен түсіндіріледі.

8 слайд Биологиялық мембраналардың қызметі Кедергілік (барьерлік) Матрицалық Энергет
Описание слайда:

Биологиялық мембраналардың қызметі Кедергілік (барьерлік) Матрицалық Энергетикалық Механикалық қоршаған ортамен таңдаулы зат алмасуды қамтамасыз етеді, яғни белгілі бір заттар мембрана арқылы тасымалданып, кейбір заттар тасымалданбайды жəне геном мен жасушаның тіршілік жағдайына байланысты бұл үрдіс реттеліп отырады. мембраналық ақуыздардың өзара орналасып, бағытталуын жəне қолайлы əрекеттесуін қамтамасыз етеді (мысалы, мембраналық ақуыздардың өзара əрекеттесуін); митохондриялардың ішкі мембраналарындағы АТФ синтезі жəне хлоропластар мембраналарында жүретін фо- тосинтез; биопотенциалдарды жинақтап өткізу; рецепторлық (механикалық, акустикалық, иіс сезу, көру, химиялық, терморе- цепциялық мембраналық үдерістер) жəне басқа көптеген қызметтержатады жасуша мен жасушаішілік құрылымдардың тұрақтылығын жəне автономиялық (өз бетінше) тіршілік етуін амтамасыз етеді.

9 слайд Биологиялық мембраналардың құрылымы Биологиялық мембраналардың алғашқы модел
Описание слайда:

Биологиялық мембраналардың құрылымы Биологиялық мембраналардың алғашқы моделі 1902 жылы ұсынылды. электрондық-микроскопиялық зерттеу нəтижелерінің маңызы зор болды Мембрана құрылымының зерттелуі Мембрана құрылымының ерекшеліктері Физикалық зерттеу әдістердің маңызы да зор болды Мембрананың жалпы құрылымы Мембраналардың қалыңдығы бірнеше нм (5-10 нм) шамасында, сондықтан оны оптикалық микроскоппен емес, электрондық микроскоппен ғана көруге болады

10 слайд Екі қабатты липидтік қабат екі жеке моноқабаттардан құрылады. Гидрофобты “құ
Описание слайда:

Екі қабатты липидтік қабат екі жеке моноқабаттардан құрылады. Гидрофобты “құйрықшалары” ішке бағытталады. Бұл кезде молекуланың гидрофобтық бөліктерінің сумен жанасу беті ең аз болады Фосфолипидтердің тығыздығы фосфолипидтер құрамына қандай май қышқылдарының енуіне байланысты болады. Биологиялық мембрананың құрылымы мен ерекшелігі туралы нақты ғылыми мәліметтер 20 ғасырдың басында белгілі болды. Мембрана көптеген әртүрлі ақуыздардан тұрады. Бір ақуыздар мембрананың беткі жағында орналасса (перифериялық немесе шеткері), басқалары мембрананы тесіп өтеді (интегралдық). Мембранада ездесетін ақуыздардың түрлері өтімділігі мембрана арқылы белсенді өту электрлік потенциалдың түрленуі және т.б. Мембранадағы ақуыздардың қызметі 1925 жылы Гортер мен Грендел

11 слайд Мембрананың құрылысы Фосфолипидтердің екі қабаты Липид молекулалары гидрофил
Описание слайда:

Мембрананың құрылысы Фосфолипидтердің екі қабаты Липид молекулалары гидрофилды бастан және гидрофобты құйрықшаны түзейді Билипидты қабатына ақуыз молекулалары, гликопротеиндер мен көмірсулар батырылған Фосфолипид құрылысы Басы Денесі (мойны) құйрықшалары Мембраналық липидтер 3 негізгі топқа бөлінеді: фосфолипидтер гликолипидтер стероидтар

12 слайд имрсв Мембрана құрылымы жөніндегі заманауи көзқарастар Сингер жəне Никольсон
Описание слайда:

имрсв Мембрана құрылымы жөніндегі заманауи көзқарастар Сингер жəне Никольсон пікірі бойынша: + Физикалық зерттеу әдістері Химиялық зерттеу әдістері = Мембрана құрылымы зерттелді, жаңа көзқарастар пайда болды арасында ақуыз молекулалары орналасқан фосфолипидтердің қос қабаты биологиялық мембраналардың құрылымдық негізін түзеді Плазматикалық мембрананың сұйықтық мозайкалы моделі Физиологиялық жағдайда липидтер сұйық агрегатты күйде болады. Барлық мембраналар дың негізгі құрылымына ақуыздар липидтер Аз мөлшерде қанттар Полисахаридтер Биологиялық мембраналарда фосфолипидтер жəне ақуыздармен қатар басқа химиялық қосылыстар да болады.

13 слайд «Қосқұйрықты» фосфолипид молекуласының сызба бейнесі (а) жəне осындай молеку
Описание слайда:

«Қосқұйрықты» фосфолипид молекуласының сызба бейнесі (а) жəне осындай молекулалардан қос қабатты мембрананың түзілу сызбасы (б) Мембрана фосфолипидті молекуласы Биологиялық мембраналарындағы липидтер Полярлы бастары Полярлы емес құйырықшалары Гидрофильді Гидрофобты Фосфолипидтер мен су қоспасында полярлы бастары суға батып, ал полярлы емес құйрықшалары судан алшақтау орналасқаны термодинамикалық тұрғыдан тиімді болып келеді. Мембрананың қызмет əрекетінің режимі липидтік қосқабаттың қоюлығы мен мембранадағы фосфолипидтік молекулалардың қозғалғыштығына жəне мембраналық липидтердің фазалық «Бірқұйрықшалы» фосфолипидтік молекуланың (а) жəне «бірқұйрықшалы» молекулалардан мембранада саңылау түзілуінің (б) сызба бейнесі

14 слайд Биологиялық мембрананы электрлік конденсатор ретінде қарастыруға болады, мұн
Описание слайда:

Биологиялық мембрананы электрлік конденсатор ретінде қарастыруға болады, мұнда қабаттар қызметін липидтер молекулалары орналасқан цитоплазма жəне жасушадан тыс ерітінділерінің электролиттері атқарады. Липидтер – молекулаларының полярлы емес бөлігінен түзілген диэлектрлік өткізгіштігі (ε=2) екіге тең диэлектриктер Биофизикалық мембрана Липидтердің молекулалы қабаттары (а); конденцатор сияқты мембрана (б), (С – электрлі сыйымдылық, ε – диэлектрлік өткізгіштік) Тегіс конденсатордың сыйымдылығы болады ε=8,85·1012 ф/м, d – конденсатор қабаттарының арақашықтығы, S – қабаттың ауданы. Биологиялық мембрананың меншікті сыйымдылығы (аудан бірлігіне) да болады

15 слайд Биомембраналар арқылы жүзеге асырылатын процесстер Эндоцитоз және экзоцитоз
Описание слайда:

Биомембраналар арқылы жүзеге асырылатын процесстер Эндоцитоз және экзоцитоз процесі Заттарды тасымалдау процесі Мембранаралық диффузия процесі бұл  заттардың  мөлшері  көп  жағынан  аз  жағына  қарай,  яғни  мөлшерлік  айырмашылығына  сәйкес  өтуі.  Мембрана  арқылы  оттек  және  көмірқышқыл  газы  осы  тәсілмен  өтеді.  Иондар,  глюкоза  мен  амин  қышқылдары,  майлар  баяу  өтеді.  Осмос процесі Осмос  мембрана  арқалы  су  молекуласы  заттардың   аз  мөлшерлі жағынан  көп   шоғырланысуы  жағына  қарай   ығысуы.  Тасымал  қоректік  және  қуаттық  заттардың  жасушаға  келуін,  қалдық  өнімдер  мен  биологиялық  дәртті  нәрселердің  одан  шығарылуын,  иондардың  алмасуын  қамтамасыз  етеді. Мембрана арқылы тасымал Эндоцитоз және экзоцитоз процесі Заттардың жасушалардан мембрана арқылы шығарылу процестері және жасушаға қоректік заттардың енуі

16 слайд 1. Биофизика [Мәтін]: Оқу құралы / Ж.С. Төлеубаев.- Тараз: ТарМПИ, 2009.- 248
Описание слайда:

1. Биофизика [Мәтін]: Оқу құралы / Ж.С. Төлеубаев.- Тараз: ТарМПИ, 2009.- 248б. 3 экз. 28.07я73 2. Биофизика: Физиологиялық негіздері [Текст]: Оқулық / П.Ф. Диллон; Ауд. К. Каримбаев, Б.С. Набиева.- Алматы, 2013.- 476с. 50 экз. 3. Антонов В.Ф. и др. Биофизика. М.: ГИЦ ВЛАДОС, 1999 4. Арызханов Б.С. Биологиялық физика. Алматы «Қайнар», 1990. ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

  • Если Вы считаете, что материал нарушает авторские права либо по каким-то другим причинам должен быть удален с сайта, Вы можете оставить жалобу на материал.
    Пожаловаться на материал
Скачать материал
Найдите материал к любому уроку,
указав свой предмет (категорию), класс, учебник и тему:
также Вы можете выбрать тип материала:
Краткое описание документа:

Биологиялық мембрана — жасушаның және жасуша ішіндегі бөлшектердің (ядро, митохондрии, хлоропластар, пластидтер) бетінде орналасқан молекулалық мөлшердегі (қалыңдығы 5 — 10 нм), ақуызды-липидтік құрылымды жұқа қабықша. Биологиялық мембрана өткізгіштік қасиетіне байланысты жасушада тұздардың, қанттың, амин қышқылдарының, иондардың, т.б. заттардың алмасу өнімдерінің концентрациясын, олардың тасымалын және алмасуын реттейді. Клетканың протоплазмасын қоршап тұрған биологиялық мембрана жасушалық мембрана деп аталады. Клеткалық мембрана қос қабатты ақуызды-липидті молекулалардан тұрады. Биологиялық мембрананың құрылымы мен ерекшелігі туралы нақты ғылыми мәліметтер 20 ғасырдың басында белгілі болды.

Проверен экспертом
Общая информация
Учебник: «Биология. Общая биология. Профильный уровень», Захаров В.Б.
Тема: Раздел 2. Учение о клетке

Номер материала: ДБ-1407061

Скачать материал

Вам будут интересны эти курсы:

Курс повышения квалификации «Организация и руководство учебно-исследовательскими проектами учащихся по предмету «Биология» в рамках реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «ФГОС общего образования: формирование универсальных учебных действий на уроке биологии»
Курс профессиональной переподготовки «Биология: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс повышения квалификации «Медико-биологические основы безопасности жизнедеятельности»
Курс повышения квалификации «Государственная итоговая аттестация как средство проверки и оценки компетенций учащихся по биологии»
Курс повышения квалификации «Нанотехнологии и наноматериалы в биологии. Нанобиотехнологическая продукция»
Курс повышения квалификации «Основы биоэтических знаний и их место в структуре компетенций ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Анатомия и физиология: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс повышения квалификации «Гендерные особенности воспитания мальчиков и девочек в рамках образовательных организаций и семейного воспитания»
Курс профессиональной переподготовки «Биология и химия: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс повышения квалификации «Составление и использование педагогических тестов при обучении биологии»
Курс профессиональной переподготовки «Организация и выполнение работ по производству продукции растениеводства»

Оставьте свой комментарий

Авторизуйтесь, чтобы задавать вопросы.