Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Начальные классы / Конспекты / Бәйлек һәм бәйлек сүзләр. 4 класста татар теле дәресе
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 26 апреля.

Подать заявку на курс
  • Начальные классы

Бәйлек һәм бәйлек сүзләр. 4 класста татар теле дәресе

библиотека
материалов

4 нче сыйныфта татар теле дәресе

 

Тема: Бәйлек һәм бәйлек сүзләр.

Максат: бәйлек һәм бәйлек сүзләр турында төшенчә бирү; балаларның уйлау, фикерләү сәләтен, иҗади активлыгын, дөрес язу күнекмәләрен үстерү;  табигатькә, кошларга, җәнлекләргә сакчыл караш тәрбияләү.

Дәрес төре: иҗади-эзләнүле.

Дәрес тибы: сәяхәт-дәрес.

Дәресне җиһазлау, материал: Р.Х.Ягъфарова “Татар теле”, 4-сыйныф, 2-кисәк, 30-32 битләр; карточкалар, тест, урман картинасы, Шүрәле малае Шүркә (рәсеме), компьютер, магнитофон, диск, буяу карандашлары, таблицалар.

 

Дәрес башы.

1.     Оештыру өлеше.

-         Исәнмесез, балалар!

Күз алдыгызга китерегез әле, сез кечкенә орлыклар, ди (башларын тотып утыралар).

Бакчачы орлыкларны саклык белән тәрбияли, сулар сибә (укытучы бабаларның башларыннан сыйпап йөри).

Кояш нурлары җылысында орлыклар үсә, беренче яфраклар күренә башлый (балалар кулларын күтәреп, өскә күтәреләләр).

Сабак үсә (балалар тартылалар, җилкәләрен турайталар).

Ниһаять, шатлыклы мизгел: искиткеч матур чәчәкләр күренә (балалар чәчәк таҗлары ясап, кулларын күтәрәләр).

Чәчәкләр матурланганнан матурлана (бер-берсенә елмаялар).

Чәчәкләр кояшка тартыла (аяк очларына басалар һәм  утыралар).

-         Балалар, чәчәкләр кояш яктысына тартылган кебек, кешеләр дә белемгә тартыла. Сезнең дә күп беләсегез, күп шөгыльгә өйрәнәсегез килә, шулаймы?

-         Без бүген сезнең белән “Урман мәктәбе”нә укырга барырбыз (тактага урман картинасы, “Урман мәктәбе” дигән сүзләр куела).

-         Карагыз әле, безне көтеп тә торалар түгелме? Кем соң бу? (Шүрәле)

-         Балалар, бу Шүрәле малае Шүркә була. Ул да безнең шикелле мәктәпкә укырга килгән. Ул төрле уеннар, биремнәр дә әзерләп куйган әле. Сез аның биремнәрен үтәргә әзерме? Әзер булсагыз, әйдәгез, эшкә керештек.

2.     Дөрес язу күнегүләре. № 12. Шигырьне хор белән уку, дәфтәрләргә күчереп язу. Язганда дөрес һәм матур утыру кагыйдәләре искә төшерелә.

3.     Актуальләштерү.

-         Балалар, Шүркә дустыбыз сезгә бер бирем әзерләгән. Мин сезгә хәзер карточкалар бирәм. Сез шул карточкадагы таныш сүзләрне төрле төсләргә буярсыз.

 

-         Хәзер тикшерәбез инде. Исемнәрне (сыйфатларны, фигыльләрне) нинди сорау куеп таптыгыз?

-         Кайсы сүзләрне буямыйча калдырдыгыз? (белән, өчен, кебек).

-         Ә ни өчен буямадыгыз? (Сорау куеп булмаганга)

-         Димәк, балалар, сорау куеп булмый торган сүзләр дә була икән. (Экранда 1 нче слайд, беренче сүз)

 

4.     Яңа теманы аңлату.

-         Сорау куеп булмый торган сүзләр ни өчен кирәк? Хәзер шуны ачыклап китәрбез.

Иҗади диктант (нокталар урынына сүзләр куеп язу, асларына сыза бару).

... белән бардым,    ... турында уйлыйм,  ... таба йөгердем,  ... өчен сөйлим,

   ... башка бармыйм,               ... төсле матур,                ... соң килеп җиттем.

-         Асларына сызылган сүзләрне төшереп калдырып укып карагыз әле.

-         Я, ничек, матур чыктымы? Аңлашыламы?

-         Димәк, бу сүзләрне төшереп калдырып булмый икән. Алар ни өчен кирәк була инде?

-         Дөрес, сүзләрне бәйләп тору өчен. (Экранда 1 нче слайд, икенче сүз)

 

-         Димәк, без бүген сезнең белән сорау куеп булмый торган, сүзләрне бәйли торган сүз төркеме турында сөйләшербез. Сүзләрне бәйли дигән сүздән чыгып уйлап карагыз әле, бу сүзләрне сез ничек атар идегез?

-         Бәйлек сүзләр яки бәйлекләр. (Экранда 3 нче слайд чыга)

 

 

-         Ә хәзер хор белән бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне укыйбыз (слайдтагы сүзләрне укыту)

-         Алар бик күп. Без аларны әкренләп хәтердә калдырырбыз. Ә менә бәйлек сүзләрне истә калдырырга шушы гади генә урындык ярдәм итәр. Урындыкның бу алды (калганын балалардан әйттерү), арты, өсте, уртасы, яны, кыры, әйләнәсе.

Физкультминутка. (“Шүрәле” җырына балалар төрле бию хәрәкәтләре ясыйлар.)

5.     Ныгыту.

1). Дәреслек белән эш. 49 нчы күнегү (аңлату, яздырып эшләтү, язганнан соң тикшерү).

2). Дустыбыз Шүркә мине оныттылар дип үпкәләп утыра, аның да бер уены бар икән.

Кем тизрәк” уены. Сыйныф 3 командага бүленә. Һәр командага аерым битләрдә сүзләр бирелә. Тактада өй рәсемнәре ясалган, сүзләрне шул өйләргә дөрес итеп тутырырга кирәк. 1 нче команда – исемнәрне, 2 нче команда – бәйлекләрне, 3 нче команда – сыйфатларны тутыра. Кайсы команда дөрес һәм тиз итеп тутыра алыр?

 Шикелле, ямьле, япь-яшь, кадәр, диңгез, өчен, өстәл, өстеннән, матур, балык, акыллы, төсле, малай, охшаш, белән, мәктәп, зур, су, уртасында, якты, агач.

    3). Тактада күнегү эшләү.

    Кем зирәк” уены. Тактада сүзтезмәләр язылган. Нокталар урынына бәлекләр куерга (телдән әйтеләләр, тактага магнит белән ябыштыра баралар).

    Урманда яшәүче җәнлекләр...(белән) кошалрны куркытмагыз. Урман безнең  ... (өчен) күп нәрсә бирә. Урман ... (эчендә) йөргәндә шаулама.

   4). Әңгәмә.

 - Балалар, тагын бер кабат эчтән укып чыгыгыз әле. Нинди матур җөмләләр!       Дөрестән дә без яшеллекне, урманны, анда яшәүче җәнлекләрне, кошалрны, үсемлекләрне сакларга тиешбез.

 - Ни өчен аларны сакларга кирәк?

 - Чөнки алар матурлык, саф һава, чисталык, яшеллек чыганагы. Урманны гына түгел, без авыл янындагы, өйләребез янындагы агачларны рәнҗетергә тиеш түгел һ.б.

6. Рефлексия. Дәрескә йомгак.

 - Балалар, без бүген нинди сүзләр турында сөйләштек? Аларның үзенчәлеге нәрсәдә? Алар ни өчен кирәк? Нинди бәйлекләр һәм бәйлек сүзләр беләсез?

Шүркәнең  сезнең дәресне ничек үзләштергәнегезне беләсе килә. Аның өчен без хәзер тест эшлибез. Тест бик җайлы. Әйе (+) яки юк (-) дип кенә җавап бирәсе.

 

7.     Өй эше бирү. Карточкадан күнегүне эшләргә.

 

2). “Урман” темасына бәйлекләр кертеп хикәя, әкият яки шигырь язып килергә.

 

8.     Үзбәя.

 

Сораулар

Әйе (+)

Юк (-)

Татар телендә бәйлекләр һәм бәйлек сүзләр бар

 

 

Бәйлекләр сүзләрне бәйли

 

 

Бәйлекләр килеш белән төрләнә

 

 

Белән бәйлеге кем? соравына җавап бирә

 

 

Яшел сүзе - бәйлек

 

 

Өс, ас, ян, ал, арт – бәйлек сүзләр

 

 

Кебек, сыман, шикелле – бәйлекләр

 

 

Көрәк белән казу сүзтезмәсендә белән бәйлеге исменән соң килә

 

 

Сезнең кебек матур сүзтезмәсендә кебек бәйлеге исемнән соң килә

 

 

Бәйлекләр сорауга җавап бирми, аларның мәгънәсен аңлатып булмый

 

 



Сораулар

Әйе (+)

Юк (-)

Татар телендә бәйлекләр һәм бәйлек сүзләр бар

 

 

Бәйлекләр сүзләрне бәйли

 

 

Бәйлекләр килеш белән төрләнә

 

 

Белән бәйлеге кем? соравына җавап бирә

 

 

Яшел сүзе - бәйлек

 

 

Өс, ас, ян, ал, арт – бәйлек сүзләр

 

 

Кебек, сыман, шикелле – бәйлекләр

 

 

Көрәк белән казу сүзтезмәсендә белән бәйлеге исменән соң килә

 

 

Сезнең кебек матур сүзтезмәсендә кебек бәйлеге исемнән соң килә

 

 

Бәйлекләр сорауга җавап бирми, аларның мәгънәсен аңлатып булмый

 

 



Сораулар

Әйе (+)

Юк (-)

Татар телендә бәйлекләр һәм бәйлек сүзләр бар

 

 

Бәйлекләр сүзләрне бәйли

 

 

Бәйлекләр килеш белән төрләнә

 

 

Белән бәйлеге кем? соравына җавап бирә

 

 

Яшел сүзе - бәйлек

 

 

Өс, ас, ян, ал, арт – бәйлек сүзләр

 

 

Кебек, сыман, шикелле – бәйлекләр

 

 

Көрәк белән казу сүзтезмәсендә белән бәйлеге исменән соң килә

 

 

Сезнең кебек матур сүзтезмәсендә кебек бәйлеге исемнән соң килә

 

 

Бәйлекләр сорауга җавап бирми, аларның мәгънәсен аңлатып булмый

 

 


Сораулар

Әйе (+)

Юк (-)

Татар телендә бәйлекләр һәм бәйлек сүзләр бар

 

 

Бәйлекләр сүзләрне бәйли

 

 

Бәйлекләр килеш белән төрләнә

 

 

Белән бәйлеге кем? соравына җавап бирә

 

 

Яшел сүзе - бәйлек

 

 

Өс, ас, ян, ал, арт – бәйлек сүзләр

 

 

Кебек, сыман, шикелле – бәйлекләр

 

 

Көрәк белән казу сүзтезмәсендә белән бәйлеге исменән соң килә

 

 

Сезнең кебек матур сүзтезмәсендә кебек бәйлеге исемнән соң килә

 

 

Бәйлекләр сорауга җавап бирми, аларның мәгънәсен аңлатып булмый

 

 





Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.


Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.

Бәйлекләрне һәм бәйлек сүзләрне табып, түгәрәк эченә ал.

Көрәк белән казу. Мәктәпкә хәтле бару. Кичкә кадәр эшләү. Эштән соң күрешү. Белем өчен уку. Тау хәтле йорт. Абый кебек булу. Кыштан бирле уку. Җилгә каршы атлау. Әнисеннән башка яшәү. Җәй саен кайту. Урам аркылы чыгу. Дустыннан башка кешесе булмау. Авырганга күрә килмәү. Утырган килеш язу.





Бәйлек һәм бәйлек сүзләр


Сорауга җавап бирми      сүзлэрне бәйли

Бәйлекләр:                                      

Белән, өчен, аша, сыман, шикелле,аркылы, хәтле,

таба, кадәр, бирле һ.б.     


Бәйлек сүзләр:

Ас, өс, арт, ал, ян, урта, буй һ.б.

Автор
Дата добавления 29.03.2016
Раздел Начальные классы
Подраздел Конспекты
Просмотров475
Номер материала ДВ-566972
Получить свидетельство о публикации

Идёт приём заявок на международный конкурс по математике "Весенний марафон" для учеников 1-11 классов и дошкольников

Уникальность конкурса в преимуществах для учителей и учеников:

1. Задания подходят для учеников с любым уровнем знаний;
2. Бесплатные наградные документы для учителей;
3. Невероятно низкий орг.взнос - всего 38 рублей;
4. Публикация рейтинга классов по итогам конкурса;
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://urokimatematiki.ru


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ


"Инфоурок" приглашает всех педагогов и детей к участию в самой массовой интернет-олимпиаде «Весна 2017» с рекордно низкой оплатой за одного ученика - всего 45 рублей

В олимпиадах "Инфоурок" лучшие условия для учителей и учеников:

1. невероятно низкий размер орг.взноса — всего 58 рублей, из которых 13 рублей остаётся учителю на компенсацию расходов;
2. подходящие по сложности для большинства учеников задания;
3. призовой фонд 1.000.000 рублей для самых активных учителей;
4. официальные наградные документы для учителей бесплатно(от организатора - ООО "Инфоурок" - имеющего образовательную лицензию и свидетельство СМИ) - при участии от 10 учеников
5. бесплатный доступ ко всем видеоурокам проекта "Инфоурок";
6. легко подать заявку, не нужно отправлять ответы в бумажном виде;
7. родителям всех учеников - благодарственные письма от «Инфоурок».
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://infourok.ru/konkurs

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх