Инфоурок / Другое / Конспекты / Доклад учителя технологии:Универсальные формирования технологической культуры и инновационные подходы на уроках технологии
Обращаем Ваше внимание: Министерство образования и науки рекомендует в 2017/2018 учебном году включать в программы образовательные события, приуроченные к году экологии (2017 год объявлен годом экологии в Российской Федерации).

Учителям 1-11 классов и воспитателям рекомендуем принять участие в Международном конкурсе «Я люблю природу», приуроченном к году экологии. Все ученики будут награждены красочными наградными материалами, а учителя получат бесплатные свидетельства о подготовке участников и призёров международного конкурса.

СЕГОДНЯ (15 ДЕКАБРЯ) ПОСЛЕДНИЙ ДЕНЬ ПРИЁМА ЗАЯВОК!

Конкурс "Я люблю природу"

Доклад учителя технологии:Универсальные формирования технологической культуры и инновационные подходы на уроках технологии



Московские документы для аттестации!

124 курса профессиональной переподготовки от 4 795 руб.
274 курса повышения квалификации от 1 225 руб.

Для выбора курса воспользуйтесь поиском на сайте KURSY.ORG


Вы получите официальный Диплом или Удостоверение установленного образца в соответствии с требованиями государства (образовательная Лицензия № 038767 выдана ООО "Столичный учебный центр" Департаментом образования города МОСКВА).

ДИПЛОМ от Столичного учебного центра: KURSY.ORG


библиотека
материалов


ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ

«ӨРЛЕУ» БАҰО АҚ Павлодар облысы бойынша филиалы










РЕФЕРАТ

Әмбебап технологиялық мәдениетті қалыптастырудың

инновациялық тұрғылары








Курс тыңдаушысы Бексултанова А.А.,

Технология пәнінің мұғалімі Лебяжі ауданы

Жамбыл ЖОББМ












Павлодар, 2015 ж

МАЗМҰНЫ


Кіріспе ............................................................................................................................................ 3-4 І. Негізгі бөлім.............................................................................................................................. 5-11

1.1. Әмбебап технологиялық мәдениет, мазмұндық сипаты .................................................... 5-7 1.2. Мұғалімдердің оқушылар бойындағы әмбебап технологиялық мәдениетті қалыптастырудағы инновациялық тұрғысы, теорисы мен практикасы ................................. 8-11 Қорытынды .................................................................................................................................... 12 Қолданылған әдебиеттер ............................................................................................................... 13




































КІРІСПЕ


Тақырыптың өзектілігі: Қазіргі адамзат баласының өмір сүріп отырған үшінші мыңжылдық технологиялық жетістіктердің қарқынды даму кезеңі болып табылады. Жаңа технологиялардың пайда болуының түбегейлі қайта құрумен үйлестірілуі тек көптеген өндіріс салаларын ғана емес, мәдениет саласын да өзгеріске ұшыратты. Жаңа технологиялардың кеңінен енуі мен пайдаланылуы адамзат әрекетінің «ауырлық нүктесінің» рухани және материалдық өндірісте орындаушылықтан шығармашылыққа ауысуын талап ететінін атап өту қажет. Мұндағы негізгі мәселе арқауына тек мәдениетте қалыптасатын шығармашылық мүмкіндіктер арқылы ауысуы туралы ғана емес, сонымен қатар жаңа мүмкіндіктерді, «жаңа» мәдениетті жобалауда болуы керек. Сондай «жаңа» мәдениет ғалымдардың пайымдауынша әмбебап технологиялық мәдениет болып табылады.

Ел президенті Н. Назарбаевтың «Қазақстан халқына арналған жолдауында» «Біздің болашақтағы жоғары технологиялық және ғылыми өндірістері үшін кадрлар қорын жасақтауымыз қажет» деген сөздері бар. Демек, оқушылардың шығармашылық қабілетін дамыту, қазіргі техниканы тиімді пайдалану мәдениетіне тәрбиелеу – технология ғылымы саласындағы басты бағыттардың бірі делінген.

Қазіргі «Технология» білім саласының басты мақсаты – оқушылардың өздігінен еңбек етуіне ықпал ету, оларды әртүрлі материалды өңдеудің қазіргі заманғы технологиялық мәдениетіне және бұйымдарды көркем жобалауды орындауына қатыстыру болып табылады. Бұл:

-жастардың политехникалық дамуын, оларды қазіргі заманғы және болашақ технологиялармен таныстыруды, жалпы еңбек біліктіліктері мен дағдыларын игеруді;

-оқушылардың шығармашылық және эстетикалық дамуын;

-оқушылардың өзін-өзі анықтауына мүмкіндік туғызуды, техника мен технология әлемін зерделеуді, өзіндік анықталу мақсатында кәсіптік іс-әрекет элементтерінен практикалық тәжірибе алуды ескереді және оқушылардың жобалау мен конструкциялау мәселелерін шешу бойынша ізденімпаздығы мен қабілеттілігін дамыту мәселесін қарастырады.

Қазақстан Республикасы орта білім мемлекеттік стандарты «Технология» білім саласының басты мақсатында: оқушылардың өздігінен еңбек етуіне ықпал ету, оларды әр түрлі материалдарды өңдеудің қазіргі заманғы әмбебап технологиялық мәдениетіне және бұйымдарды көркем жобалауды орындауына қатыстыру керектігі атап көрсетілді. Қазіргі заманауи өндірістің, технологиялық дәуірдің негізгі ерекшелігі – технологиялық мәдениеті қалыптасқан тұлғаны мектеп қабырғасынан тәрбиелеуді қажет етуі.

Осының бәрі оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға жеткілікті зейін аударуға мүмкіндік беретін болашақ технология пәні мұғалімдерін кәсіби даярлау үдерісін жетілдіре түсу керек екендігін негіздейді.

Зерттеудің тақырыбы: Әмбебап технологиялық мәдениетті қалыптастырудың инновациялық тұрғылары.

Зерттеу мақсаты: технология пәні мұғалімдерін оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға даярлығын әдіснамалық-теориялық тұрғыдан негіздеу.

Міндеттер:

-Мұғалімдерге арнап оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруға бағытталған пәндер құрылымы мен мазмұнын әдістемелік тұрғыдан негіздеу.

-Білім беру жүйесінде мұғалімдерді оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруға даярлаудың әдіснамалық тұғырларын анықтау.

-Оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруға болашақ мұғалімдерді даярлаудың теориялық негіздерін айқындау.

Күтілетін нәтиже: Оқушылардың бойында әмбебап технологиялық мәдениетті жүзеге асыру нәтижесінде оқушы алған білімдерін практикалық жағдайларда тиімді және әлеуметтік бейімделу процессінде пайдалануға мүмкіндік беретін негізгі құзыреттіліктер жүйесін меңгеруі болып табылады.







































НЕГІЗГІ БӨЛІМ


1.1. Әмбебап технологиялық мәдениет, мазмұндық сипаты

ХХІ ғасырда білім мен ғылым саласында болып жатқан өзгерістер болашақ мамандар даярлауда жоғары мектептің алдына жаңа міндеттер қойып отыр. Осыған орай, болашақ маманның бүгінгі әлеуметтік білім беру кеңістігіне сай білім алуы мен іскерлікті, жеке тұлғалық және кәсіби сапалық қасиеттерді меңгеруі қоғамның негізгі талабы ретінде қарастырылуда. Ал, жоғары білімді педагог маман ғана қоғам мен экономиканың, әлеуметтік және мәдени өркендеуіне үлес қосатын ұрпақ тәрбиелей алады. Осы себепті, Қазақстан Республикасының 2015 жылға дейінгі білім беруді дамыту тұжырымдамасында: «Жоғары білімді дамытудың негізгі үрдісі мамандар даярлау сапасын арттыру, қарқыны ғылыми-зерттеу қызметімен ықпалдастырылған инновациялық білімді дамыту, жоғары оқу орындары зерттеулерінің әлеуметтік сала мен экономиканың қажеттіліктерімен тығыз байланысы, білім беру және ақпараттық технологияларды жетілдіру болып табылады» - деп атап көрсетілген.

Мұғалімдерді оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруға даярлаудың теориялық-әдіснамалық тұғырлары айқындалып, тұжырымдамасы жасалса; оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға болашақ мұғалімдерді даярлаудың құрылымдық-мазмұндық моделі әзірленсе; болашақ мұғалімдерді даярлау үдерісі мектептің технология пәні бағдарламасы мен қазіргі өндірістік заманауи технологияның дамуына, сондай-ақ оны оқытуға сәйкес жүзеге асырылса, онда өндіріс салалары үшін мектеп оқушыларының технологиялық мәдениетін жоғары деңгейде қалыптастыруға мұғалімдерді даярлау қамтамасыз етіледі, өйткені технология пәні мұғалімдерін кәсіби даярлауда «өндіріс↔мектеп» жүйесінің өзгерісін қамтитын үдеріс жүзеге асырылады.

Республикамыздың жаңа экономикалық саясатқа көшуіне орай еліміздің әлеуметтік-экономикалық дамуын жетілдіру міндеттерін шешу мектеп оқушыларының еңбек және технологиялық дайындығының деңгейіне едәуір дәрежеде байланысты. Жасөспірімдерді еңбекке баулу адамзат қоғамының барлық кезеңдерінде де дамыған. Егер өтіп бара жатқан ұрпақ өзін алмастыратын келесі ұрпаққа өзінің тәжірибесін бермесе, оларды тәрбиелемесе, еңбекке баулымаса, онда қоғамның өмір сүруі мен дамуы болмауы мүмкін еді. Сондықтан да қазіргі біздің өмір сүріп отырған қоғамның дамуының өзіндік тарихы және заңдылығының бары көпшілік ғылым саласының мамандарын, озық ойлы ойшылдарын қызықтырып, оларды әртүрлі аспекті тұрғысынан зерттеуге бағыттайтыны белгілі.

ХХ ғасырдың 90-жылдарынан технологиялық білім беру – бұл ғылыми негізде түрлендіруші іс-әрекетке дайындықты көрсететін технологиялық мәдениетті қалыптастыру мақсатымен оқушылардың технологиялық білім, іскерлік, дағды және жеке тұлғалық сапалық қасиеттерді шығармашылықпен, белсенділікпен меңгерудегі үдеріс және оның нәтижесі ретінде анықталды. Технологиялық дайындық білім беру жүйесінің болжамды аяқталған кезеңіндегі жеке тұлғаның сәйкес білімі мен іскерлігінің жиынтығы болғандықтан мәдениет мәселесіне назар аударылды.

Әмбебап технологиялық білім беру – ғылыми негізде түрлендіруші іс-әрекетке дайындықты көрсететін технологиялық мәдениетті қалыптастырудағы үдерісті есептейміз. Ол нәтиже ретінде қарастырылады. Ал оның әдіснамалық тұғыры ғылыми тұрғыда зерттеуді қажет етеді.

Мұғалімдерді оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруға даярлаудың әдіснамалық, жалпы ғылыми негізіне логикалық-танымдық және диалектикалық мәніне сәйкес жүйелік, іс-әрекеттік, жеке тұлғалық және тұжырымдық тұғырлар жататыны анықталды. Зерттеліп отырған мұғалімдерді даярлаудың мәні ұғымдар, заңдар, проблемалар, теориялар, педагогикалық-ғылыми және философиялық принциптер жүйесі ретінде көптеген гносеологиялық, оның ішінде синтездеуші, дүниетанымдық, әдіснамалық, эвристикалық функцияларға ие. Олар ғылыми дүниетаным қалыптастырудың және заманауи ойлаудың, оқу орындарында дайындықты теориялық талдап қорыту, жүйелеу және интеграциялаудың әдіснамалық негізі қызметін атқарады.

Жүргізілген талдау мәдениет феноменінің көптүрлі және көпаспектілі екендігін көрсетеді. «Мәдениет» ұғымы әлеуметтік-философиялық білімнің іргелі категориясы болып табылады және оның қазірге дейінгі зерттеулер көрсетіп отырғандай аяқталған, белгіленген теориялық мәртебесі жоқ. Мәдениет ұғымының мазмұны, көлемі мәселесі бойынша оның басқа категориялармен қатынасы әртүрлі көзқарастар барын көрсетеді. Мәдениет табиғат, қоғам және адам, құндылық және шығармашылық, белгі коммуникативті жүйе және іс-әрекет ұғымына қатысты. «Мәдениет» ұғымының көп мәнділігі оның әртүрлі ой мен қатынаста пайдаланылуы мен қолданылуы, біріншіден, мәдениеттің күрделі және көпжоспарлы құбылыс екендігімен; екіншіден, мәдениет қандай да бір өзінің элементіне сәйкес келмейтінімен және қандай да бір тұтастық, күрделі жүйе ретінде қарастырылмайтынымен түсіндіріледі.



hello_html_10a35557.gif















«Мәдениет» ұғымының мазмұны



Соңғы онжылдықта мәдениет, іс-әрекет және адам мәселесіне үлкен назар аударылуы, технология мәселесінің субъективті аспектілерін талдауға алып келді. Технологияның өзін айқындайтын адамның түрлендіруші ойы жөніндегі болжам мүмкіндігі адамның түрлендіруші іс-әрекетіне ие болуы себепті әмбебап технологиялық мәдениетті адамның қоғамдағы функцияларына байланысты төмендегідей етіп кескіндеуге болады.





hello_html_61f4648.gif
















Адамның қоғамдағы функцияларына сәйкес

әмбебап технологиялық мәдениеті



Білім беру тұрғысынан қалыптастырылуы тиіс технологиялық мәдениетті: технологиялық іс-әрекеттерді сапалық тұрғыдан ұйымдастыру түрлерін орындау үлгілері; технологиялық үдерістердегі адамның шығармашылық күші мен қабілеті; орындалатын іс-әрекеттерді адамның өзін сапалық тұрғыдан қалыптастырудағы үдерістер ретінде қарастыруға болады.

Біздің пікірімізше, оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениеті дегеніміз - өндірістік технологиялық үдерістерді танып білу мен оны сапалық тұрғыдан жүзеге асырудағы ұйымдастыру түрлерін орындау үлгілері; оқушылардың техникалық-технологиялық шығармашылығы мен қабілеті; оқушылардың технологиялық білім, іскерлік және сапалық қасиеттерін қалыптастыруды қамтамасыз ететін үдеріс ретінде анықталады.

Әмбебап технологиялық мәдениет өмірге, жеке тұлғаның әдетіне енгенде, танымдық әдебінде, оның түрлендіруші іс-әрекетінің барлық жиынтығында көрініс тапқанда, шын мәніне айналады. Осыдан туындайтыны, технологиялық мәдениеттің қалыптасу мәселесін шешу үшін іс-әрекет теориясының әдіснамалық мәні ұғынықты бола түседі.

Іс-әрекет теориясы (Л.С.Выготский, С.Л.Рубинштейн, А.Н.Леонтьев және т.б.) шеңберінде және осыған негізделген дамыту, оқыту теориясы (Д.Б.Эльконин, В.В. Давыдов) баланың дамуы деп жеке тұлғалық типті және оқыту мен тәрбие үдерісінен шығатын олардың қабілеттеріне сәйкес іс-әрекеттерді меңгеруді, содан келіп, оларды жүзеге асыруды түсіндіреді.

Оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыру үшін психологиялық-педагогикалық зерттеулердің нәтижелері негізге алынады. Технологиялық мәдениеттің негізгі құраушыларына білім мен еңбек іскерліктері қатысты екендігі зерттеу жұмысында қарастырылады.




1.2. Мұғалімдердің оқушылар бойындағы әмбебап технологиялық мәдениетті қалыптастырудағы инновациялық тұрғысы, теориясы мен практикасы

Оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға мұғалімдерді даярлауда олардың технологиялық мәдениетін қалыптастыру басты мәнге ие.

Мұғалімдердің технологиялық мәдениетін философиялық категория тұрғысынан қарастырғанда, онда төмендегідей тізбеде елестетуге болады: жалпы (мәдениет) → жалпы негізгі (педагогикалық мәдениет) → ерекше (кәсіби педагогикалық мәдениет) → жеке-дара (өндіріске тән технологиялық мәдениет). Ал технология пәні мұғалімдерінің технологиялық мәдениеті туралы айтқанда, онда қарастырылып отырған мәдениет түрлері кәсіби-педагогикалық мәдениеттің құраушысы болып табылады.

Педагогикалық тұрғыдан технологиялық мәдениет – бұл білім берудің бөлігі емес, заманауи білім беру үдерісінің мақсаты немесе нәтижесі. Технологиялық мәдениет әмбебап мәдениеттің, жалпы және кәсіптік мәдениеттің іргелі компонентінің бірі болып табылуы қоғам және адам өмірінің барлық жақтарына ықпал етеді.

Зерттеу жұмысы тақырыбына байланысты оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруда төмендегідей педагогикалық шарттарды оқыту жүйесінің мазмұндық сипатына сәйкес атап көрсетуге болады: 1) технологиялық мәдениетке бағыттылық; 2) мазмұндық аспектідегі технологиялық мәдениет функциясын атқарушы оқу материалдары, оқу элементтері; 3) технологиялық мәдениетті қалыптастыруды қамтамасыз етудегі оқыту принциптері; 4) технологиялық білімдерді оқытудағы анықталған дидактикалық жоспарлар; 5) меңгерілген технологиялық мәдениет негіздерін түзетін білімдерді, іскерліктерді өндіріс саласында қолдануды қамтамасыз ететін оқытудың әдістері мен тәсілдері және оқыту технологиялары; 6) технологиялық мәдениетті қалыптастырудағы оқыту және еңбекті ұйымдастыру формалары; 7) танымдық қызығушылықты қоздырушы факторлар; 8) технологиялық мәдениетті қалыптастыруды ұйымдастыруға қатысты мәселені конструктивті шешуге қажетті мұғалімнің білімі; 9) технологиялық мәдениетке тән білім мен іскерліктерді атқарушы оқу материалдарын меңгеру, іс-әрекеттерді орындау.

Аталған педагогикалық шарттар болашақ мұғалімдерді оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастырудың мазмұнын анықтауда бағдар қызметін атқарады.

Технология пәні мұғалімі оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруда мыналарды игеруі тиіс: 1) Зерттеліп отырған мәдениеттің негізін қалайтын, қалыптастыратын бағдарламалық оқу материалдары мен іскерліктерді; 2) Оқушылардың танымдық әрекетін және ұғымдарды, еңбек дағдыларын қалыптастырудың психологиялық негізін; 3) Мектеп қабырғасында оқушылардың теориялық мағлұматтарды білуге танымдық қызығушылықты және еңбек іс-әрекеттеріне баулитын, дағдыландыратын әдістемелік нұсқауды; 4) Субъектілік басқаруды. Мысал келтірсек, субъектілік басқару ұғымы дәстүрлі емес сабақ жүргізу формасымен тікелей байланысты. Төменде дәстүрлі және дәстүрлі емес сабақ формаларының кейбір салыстырмалы мысалдары көрсетілген:


«мұғалім-оқушы» жүйесіндегі субъект-объектілік өзара іс-әрекеті, оқушылардың бір-бірімен өзара коммуникативті байланысы

Жетістіктер:

«мұғалім-оқушы» жүйесінде оқушылар арасында коммуникативті (интерактивті) байланыс жасауда субъектілік көзқарас орнау

Мақсат

Жетістігі:

Білім, шеберлілік және дағды қалыптасуы

Жетістіктер:

Оқушының шығармашылық көзқарасының дамуы

Оқушылардың оқудағы әдістері мен тәсілдері

Даяр білімді жеткізу, үлгі бойынша оқыту, механикалық еске сақтау, ауызша түрде жеткізу

Сабақ тәсілі:

Сабақ–оқу ойыны, зерттеу, модельдеу, конструкциялау т.б.

Оқу материалының мазмұны

Оқытылатын материал оқулық мазмұнымен сәйкес келеді, хабарлардың жеткізілуі факті негізінде беріледі

Оқулық аясынан тыс мазмұндау, өзектілік критерийлеріне мазмұнның сәйкестігі, сын тұрғысының белсенділігі

Материалды түсіндірудегі мұғалімнің іс-әрекеті

Басымдылық, билік мұғалімде, басқару мен бақылау соның қолында

Оқу нәтижесін бағалауда, жоспарлауда, мақсат құруда, шешім қабылдау істерінде мұғалім мен оқушының бірлесіп жұмыс істеуі



Мұғалім қызметінде басым көпшілік уақыт шығыны пән бойынша оқу материалдары мазмұнын талдау, таңдау және іріктеу, сондай-ақ сабаққа дайындалу кезінде оқу материалдарын (дидактикалық және әдістемелік) қайта өңдеуге жұмсалады. ХХІ ғасырдың бастауында педагог мамандарды даярлау үдерісіне технологиялық әдіс ендіріле басталды. Мектептердегі еңбекке баулу пәні «Технология» деп жаңаша аталуына сәйкес педагогикалық жоғары оқу орындарында “Технология мұғалімі” біліктілігі туралы пікірлердің пайда болуы орынды.

Педагогикалық үдерісті проблемалық талдау жүйесінің негізгі оқыту технологиясын әзірлеуге алып келеді. Бірыңғай оқыту технологиясынан туындайтын түрлік оқыту технологиясы ретінде үлгі әзірленді.

Дидактикалық жоспарға сәйкес оқыту технологиясының жиынтығы

Әдістер

Тәсілдер

Оқыту әдістері

Оқу әдістері

Логикалық

Техникалық

1

2

3

4

5

6

7

І

Мотив туғызу


Проблемалы баяндау

Жаттығу (ақыл-ой, аралас)

Талдау, салыстыру, жинақтау, т.б.

Техникалық оқыту құралда-рын пайдалану

ІІ

Оқу мате-риалдарын меңгерту


Оқу демонстра-циясы, ауызша баяндау

Техникалық құжаттармен жұмыс жасау

Себеп-салдар-лық байланыс-тарды бөліп алу

ТОҚ пайдалану

ІІІ

Оқу мате-риалдарын меңгерту


Оқу демонстра-циясы, ауызша баяндау

Техникалық құжаттармен жұмыс жасау

Негізгісін, маңыздысын бөлу

Еңбек құрал-дарын, ТОҚ пайдалану

ІV

Білім меңгерту


Индуктивті, дедуктивті баяндау

Сызбаларды, нұсқау карта-ларын қолдану

Талдау салыстыру, талдап қорыту

ТОҚ пайдалану

V

Байланыс-тарды ұғындыру


Проблемалы баяндау, ауызша мазмұндау

Оқу экспери-менті, ғылыми-техникалық әдебиеттермен жұмыс жасау

Себеп-салдарлық байланыстарды бөліп алу

ТОҚ пайдалану

Ой қа-лыптас-тыру


Оқу демонстра-циясы, пробле-малы баяндау

Оқу экспери-менті, жаттығу

Талдау, салыс-тыру, жинақтау, талдап қорыту

ТОҚ пайдалану

VІІ

Теорияны практика-мен ұш-тастыру


Ауызша баяндау

Оқу-өндірістік жұмыстар

Бағдарлы іс-әрекетті образ-ды қалыптас-тыру

Еңбек құралдармен жұмыс жасау


Технологиялық мәдениет жасөспірімдерге білім берудің міндеті мен мазмұнына өзіндік ықпал етеді. Ол жалпы білім беру жүйесінде оқушыларды технологиялық дайындау арқылы жүзеге асырылады. Оның мақсаты – технологиялық мәдениетті және ғылыми білімдерді пайдалану мен қайта түрлендіруші іс-әрекетке дайындығын қалыптастыру. Ол оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға болашақ мұғалімдерді дайындаудың әдістемесі мазмұнын анықтау міндетін алға тартады.

Оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруға мұғалімдерді дайындау әдістемесі төмендегіше берілді:

1) оқушылардың технологиялық мәдениетінің мазмұнын; болашақ мұғалімдерді оқушылардың технологиялық әмбебап мәдениетін қалыптастыруға дайындығының мазмұнын анықтау (бұл кәсіби-педагогикалық іс-әрекетке қатысты технологиялық мәдениетті (педагогикалық іскерліктерді) және өндірістік іс-әрекетке қатысты мәдениетті (жалпыеңбектік, жалпыөндірістік іскерліктер мен дағдыларды) қамтиды);

2) дайындықты жүзеге асыру логикасын, құрылымын түзу;

3) дайындықты қалыптастыратын оқу жұмыс түрлерін: 1) дидактиканың қазіргі заманғы жүйелері (дәстүрлі оқыту, аудиовизуальды құрал және оқулық моножүйесі, т.б.); 2) педагогикалық үдерісті проблемалық талдау жүйесі тұрғысынан негіздеу және оны жүзеге асыру, нәтижесінде оқыту технологиясын әзірлеу;

4) қалыптастырылған даярлықты талдау және нәтижелерін деңгейлер бойынша топтастыру. Ұсынып отырған әдістеме ашылып жазылуымен, ғылыми еңбектің сәйкес тақырыптарында тәжірибелік-педагогикалық жұмыс барысында жүзеге асырылуы толықтай мазмұндалды.

Технология пәні мұғалімінің оқушылардың технологиялық әзірлігін қалыптастыруға даярлығын қамтамасыз етуде эксперимент жұмыстары ұйымдастырылды. Зерттеу мақсатындағы эксперимент үш кезеңде (анықтау, қалыптастыру, бақылау) жүргізілді. Алдымен болашақ технология пәні мұғалімдерінің өздерінің технологиялық дайындығы “Материалдар өңдеу практикумы” пәні бойынша жүзеге асырылды. Соңынан оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға дайындығын қамтамасыз етуге бастапқы жай-күйін анықтау мақсатында анықтау эксперименті жүргізілді. Жалпы мұғалім келесі ұстанымдары негізінде жұмыс істеуі нәтижесінде әмбебап технологияны оқушылар бойында қалыптастыруда жүйелі нәтижесін алады:

-оқушы оқыту субъектісі болып қалыптаспайды, субъектілік тәжірибені алып жүретін тұлға ретінде танылады;

-оқу тікелей оқыту туындысы болып табылмайды, ол қабілетті, дербес, өте жоғары іс-әрекетті даму көзі;

-«даму векторы» оқушыдан оның дамуына әсер ететін дербес педагогикалық ықпалына қарай қалыптасады;

-оқушы қоғамдық қана емес, жеке тәжірибесімен, соның негізіндегі дамуды жетілдіру әрекетімен бағаланады

Әрине, артқарылған істер аз емес. Дегенмен, әлі де болса ойландыратын, толғандыратын істер жетерлік. Атап айтқанда, олар – білім сапасын арттыру, сыныптағы барлық оқушылардың шығармашылық еңбек дағдыларын дамыту, ғылыми-ізденіс қабілеттерін қалыптастыру, т.с.с. Өйткені, ХХІ ғасыр- білімділер ғасыры. Ендеше бізге ой өрісі жоғары дамыған, зерделі, жан-жақты парасатты ұрпақ керек екенін бір сәтте естен шығармағанымыз жөн.


























ҚОРЫТЫНДЫ


Оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыруға даярлау бойынша жүргізілген ғылыми-зерттеу нәтижелері мынадай қорытындылар жасауға мүмкіндік берді:

-Еліміздегі әлеуметтік-экономикалық өзгерістердің орын алуы технологиялық білім беру мазмұны мен құрылымының өзгеруіне алғышарттар болғандығын көрсетеді. Технологияны түрлендіруші іс-әрекет ретінде оның ғылыми негіздерін және басым бағыттарын зерделеуге арналған, кіріктірілген, арнайы сипаттағы жаңа оқу пәні мектепте пайда болғандығын айғақтайды.

-Оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыру үдерісі мектепте педагогикалық үдерістің ішкі жүйесі ретінде белгілі психологиялық, дидактикалық теорияларға негізделеді. Зерттеу барысында анықталған оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастырудың педагогикалық шарттары мұғалімдерді даярлауға бағдар беру қызметін атқарады.

-Болашақ мұғалімдерді оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға даярлаудың тұжырымдамасы жүйелік тұғыр тұрғысынан зерттеуді және оқыту үдерісін ұйымдастыруға бағыттайды.

-Мектептегі еңбекке дайындық бағытындағы пәндер (оның ішінде «Технология») мазмұнын оқу құралдарын дайындау арқылы жетілдіру, оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруда мектеп мұғаліміне көмектеседі және жоғары оқу орындарында оқытуда оқу-әдістемелік құрал болып табылатынын көрсетті.

-Технология оқу пәні мазмұнындағы қарастырылатын тақырыптарды оқытуда оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыруға бағытталған педагогикалық тапсырмаларды педагогикалық үдерісті проблемалық талдауға сәйкес әзірлеу қажет және оларды жоғары оқу орындары оқыту үдерісінде кеңінен пайдаланған жөн.

Оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениеті белгілі ортада қалыптасады. Сол себепті де, біріншіден технология пәні мұғалімдерін даярлаудағы оқу жоспарына «Оқу-материалдық база және оны жабдықтау» пәнін міндетті түрде енгізу керек; екіншіден, «Технология пәнін оқыту әдістемесі» міндетті пән ретінде оқытылуы тиіс.

Зерттеу жұмысы күрделі де көпжақты мәселені толығымен шешуді мақсат тұтпайды. Төмендегідей зерттеу тақырыптары жеке зерттеу жұмыстарын жүргізуді алға тартады: оқушылардың әмбебап технологиялық мәдениетін қалыптастыру (бастауыш сыныптарда, жалпы білім беретін мектептің орта буынында, жоғары сыныптарында); болашақ технология пәні мұғалімдерінің кәсіби-педагогикалық іс-әрекетіндегі технологиялық мәдениетін қалыптастыру; мұғалімдердің өндірістік іс-әрекеттеріне тән технологиялық мәдениетін қалыптастыру және т.б.










ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР:


  1. Кәсіпке бағдарлаудың теориясы мен әдістемесі. Оқу-әдістемелік құрал. Шымкент, 2010.

  2. Қожахметова К.Ж., Әлімбекова С.Ш. Оқушылардың технологиялық мәдениетін қалыптастыру. Оқу-әдістемелік құрал. Шымкент, 2009.

  3. Назарбаев Н.Ә. «Біздің халқымыз жаңа өмірге бейімделуі керек»// «Егемен Қазастан», 2000.

  4. Оқушылардың техникалық шығармашылығы. Оқу құралы. Шымкент, 2008.

  5. «Технология» пәнін оқыту әдістемесінің жалпы мәселелері. Оқу құралы. Шымкент, 2010.

  6. «Технологиялық мәдениет» ұғымының мәні// Қазақстан мектебі, 2005.

  7. Технология пәнінің негізгі ерекшеліктері// Қазақстан орта мектебі, 2007.



Очень низкие цены на курсы переподготовки от Московского учебного центра для педагогов

Специально для учителей, воспитателей и других работников системы образования действуют 65% скидки при обучении на курсах профессиональной переподготовки.

После окончания обучения выдаётся диплом о профессиональной переподготовке установленного образца с присвоением квалификации (признаётся при прохождении аттестации по всей России).

Подайте заявку на интересующий Вас курс сейчас: KURSY.ORG


Общая информация

Номер материала: ДБ-012502

Похожие материалы

Получите наградные документы сразу с 38 конкурсов за один орг.взнос: Подробнее ->>