Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / История / Рабочие программы / Ежелгі түркілер. Түрік қағандығы 5-сынып
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 26 апреля.

Подать заявку на курс
  • История

Ежелгі түркілер. Түрік қағандығы 5-сынып

библиотека
материалов

5-сынып. Қазақстан тарихынан әңгімелер


Сабақтың тақырыбы: § 21. Ежелгі түркілер. Түрік қағандығы

Сабақтың мақсаты:

  • Білімділік: «Түрік», «қағанат» атауларына түсінік беру, Түрік қағандығының коғамдық құрылысының ерекшелігін ашып көрсету және саяси тарихы мен шаруашылық жағдайы туралы түсінік беру.

  • Дамытушылық: Түркі дәуірінің тарихы мен мәдениетін қазіргі Қазақстан тарихы және мәдениетімен байланыстырып, оқушылардың тарихи ойлап, қорытынды шығара білу қабілеттерін, ой-өрісін дамыту.

  • Тәрбиелік: Қазақтардың арғы ата-бабалары түріктердің жан-жақты даму тарихын оқыта отырып, оқушыларды отаншылдыққа, адамгершілікке тәрбиелеу.


Сабақтың түрі: Лекция

Әдісі: баяндау

Пәнаралық байланыс: география

Көрнекілік: 1.Түркі дәуірінің картасы.

2.Түркі дәуірінің ескерткіштерінің суреті.

З.Түркі қағандығының шаруашылығын, тұрмысын сипаттайтын суреттер.


Сабақтың барысы: I. Ұйымдастыру кезеңі.

II. Үй тапсырмасы.

2-3 оқушыға Еділге тарихи тұлға ретінде берген мінездемесін дауыстатып оқытамын. Қалған оқушылар оны тыңдай отырып, өздерінің алып-қосатындары болса қосымша қосады. Одан параграфтың соңындағы қалған сұрақтар бойынша тексеріп шығамын. Осылайша үй тапсырмасын қайталап, оқушылардың өткен сабақта алған білімдерін тиянақтағаннан кейін жаңа тақырыпка көшемін.

Жаңа сабақтың жоспары:

1. «Түрік» атауы.

2. Түріктердің көршілерімен саяси қарым-қатынасы.

3. Қағандықтың құрылуы.

4. Түрік қағандары.

5. Қағандық халқының кәсібі.

6. Түріктердің рухани мәдениеті.

Б.з-дың I мыңжылдығының орта шенінде Қазақстан даласында ірі этникалық өзгерістер басталды. Бұл дәуірді шартты түрде ежелгі түрік (ежелгі түркі) немесе көне түркі дәуірі деп атаймыз деп, одан әрі ұлы даланың тұрғындары түріктердің шығу тегі туралы аңыздарға тоқталамын. Одан кейін тақтадағы картаның көмегімен түркілердің әр түрлі бағыттағы көршілеріне және олармен қарым-қатынасына тоқталамын. Оқушыларға есте сақтауға ыңғайлы болуы үшін төмендегі сызбаны пайдаланамыз.


Ирандықтар

Тунгус-манчьжурлар

Қытайлықтар


Түркілер



Тохар тайпалары


Түріктер өздері мемлекеттің құру жолында осы тайпалармен бірде достық, бірде жаулық қарым-қатынастарда болғандығын сипаттай отырып, Түрік қағандығының құрылып, қуатты мемлекет дәрежесіне көтерілу кезеңдерін түсіндіремін. Осы кезеңде параграфтағы маңызды даталарға ерекше тоқталып, сабақ барысында олардың хронологиялық кестесін құру.


Маңызды даталар

Болған оқиғалар

Б.з-дың I мыңжылдығының ортасы

Қазақстан даласындағы ірі этникалық өзгерістер.

542 жыл

Қытай деректеріндегі алғаш «түрік» атауының кездесуі.

Ү-ІҮ ғасырларда

Орта Азияның тарихында түрік этносының жаңғыруы.

VI ғ-дың ортасына дейін

Түріктердің жужандарға бағынышты болуы.

551-555 жылдар

Жужандардың түріктерден жеңіліп, кеп бөлігінің қырылуы.

551-744 жылдар

Түрік қағандығының өмір сүрген жылдары.

551 жыл

Бумынның түрік қағандығының негізін салып, қаған атануы.

552-553 жылдар

Қараеске қағанның билік етуі.

553-572 жылдар

Мұқан қағанның билік еткен жылдары.

VІ-VІІ ғасырларда

Түріктердің қолдауымен Жетісуда, Жоңғарияда, Шығыс Түркістанда, Оңтүстік Сібірде сауда мекендерінің құрылуы.

VII ғасырдың басында

Азия кеңістігі үлкен аумағының Батыс жөне Шығыс Түркі державаларының колында болуы.

714-715 жылдар

Сырдария бойындағы өлкеге арабтардың жорығы.

VІ-ХІІ ғасырдың ортасында

Буддизм, манихейлік, христиандық діндердің түркі тілдес халықтардың арасында кең тарауы.

Осылайша оқушы білімін дамыта отырып, қағанат халқының кәсібі, оның қағандық өмірінде алатын орны мен маңызын ашып көрсетемін. Оқушылардың эстетикалық дамуын назарда қалдырмау үшін түрік халықтарының діни наным-сенімдері, жазу мәдениеті мен әдебиеті туралы жан-жақты сипаттама беріп, оқушыларды имандылык, адамгершілік сияқты ізгі қасиеттерге тәрбиелеу.


Бекіту сұрақтары:

1. Түркі дәуірі немесе көне түркі дәуірі деп қай кезеңді айтамыз?

2. Қытай деректері бойынша түріктер кімдердің ұрпақтары деп есептелінеді?

3. Ескі сына жазуларда түріктер өздерін қандай атпен жазған?

4. Түріктер мен жужандар арасындағы соғыс қай жылдары болды?

5. Түрік қағанаты құрамында өмір сүрген халықтарды атаңдар.

6. Түрік хандарының сенімді көмекшілері болғандар?

7. Түрік қағандығы халқының басым бөлігінің негізгі кәсібі не болды?

8. «Татсыз түрік жоқ» деп жазған кім?

9. «Құдатғу-білік» еңбегінің авторы кім?

10. 714-715 жылдары түркілер кімдермен шайқасты?

Бағалау:

Үйге тапсырма: 21-параграфты оқып, соңындағы сұрақ-тапсырмалар бойынша дайындалып келу.



Краткое описание документа:

5-сынып. Қазақстан тарихынан әңгімелер

 

Сабақтың тақырыбы: § 21. Ежелгі түркілер. Түрік қағандығы

Сабақтың мақсаты:

  • Білімділік: «Түрік», «қағанат» атауларына түсінік беру, Түрік қағандығының коғамдық құрылысының ерекшелігін ашып көрсету және саяси тарихы мен шаруашылық жағдайы туралы түсінік беру.

  • Дамытушылық: Түркі дәуірінің тарихы мен мәдениетін қазіргі Қазақстан тарихы және мәдениетімен байланыстырып, оқушылардың тарихи ойлап, қорытынды шығара білу қабілеттерін, ой-өрісін дамыту.

  • Тәрбиелік: Қазақтардың арғы ата-бабалары түріктердің жан-жақты даму тарихын оқыта отырып, оқушыларды отаншылдыққа, адамгершілікке тәрбиелеу.

 

Сабақтың түрі: Лекция

Әдісі: баяндау

Пәнаралық байланыс: география

Көрнекілік: 1.Түркі дәуірінің картасы.

2.Түркі дәуірінің ескерткіштерінің суреті.

З.Түркі қағандығының шаруашылығын, тұрмысын сипаттайтын суреттер.

 

Сабақтың барысы: I. Ұйымдастыру кезеңі.

II. Үй тапсырмасы.

2-3 оқушыға Еділге тарихи тұлға ретінде берген мінездемесін дауыстатып оқытамын. Қалған оқушылар оны тыңдай отырып, өздерінің алып-қосатындары болса қосымша қосады. Одан параграфтың соңындағы қалған сұрақтар бойынша тексеріп шығамын. Осылайша үй тапсырмасын қайталап, оқушылардың өткен сабақта алған білімдерін тиянақтағаннан кейін жаңа тақырыпка көшемін.

Жаңа сабақтың жоспары:

1. «Түрік» атауы.

2. Түріктердің көршілерімен саяси қарым-қатынасы.

3. Қағандықтың құрылуы.

4. Түрік қағандары.

5. Қағандық халқының кәсібі.

6. Түріктердің рухани мәдениеті.

Б.з-дың I мыңжылдығының орта шенінде Қазақстан даласында ірі этникалық өзгерістер басталды. Бұл дәуірді шартты түрде ежелгі түрік (ежелгі түркі) немесе көне түркі дәуірі деп атаймыз деп, одан әрі ұлы даланың тұрғындары түріктердің шығу тегі туралы аңыздарға тоқталамын. Одан кейін тақтадағы картаның көмегімен түркілердің әр түрлі бағыттағы көршілеріне және олармен қарым-қатынасына тоқталамын. Оқушыларға есте сақтауға ыңғайлы болуы үшін төмендегі сызбаны пайдаланамыз.

 

Ирандықтар

Тунгус-манчьжурлар

Қытайлықтар

 

Түркілер

 

 

Тохар тайпалары

 

 

Түріктер өздері мемлекеттің құру жолында осы тайпалармен бірде достық, бірде жаулық қарым-қатынастарда болғандығын сипаттай отырып, Түрік қағандығының құрылып, қуатты мемлекет дәрежесіне көтерілу кезеңдерін түсіндіремін. Осы кезеңде параграфтағы маңызды даталарға ерекше тоқталып, сабақ барысында олардың хронологиялық кестесін құру.

 

Маңызды даталар

Болған оқиғалар

Б.з-дың I мыңжылдығының ортасы

Қазақстан даласындағы ірі этникалық өзгерістер.

542 жыл

Қытай деректеріндегі алғаш «түрік» атауының кездесуі.

Ү-ІҮ ғасырларда

Орта Азияның тарихында түрік этносының жаңғыруы.

VI ғ-дыңортасына дейін

Түріктердің жужандарға бағынышты болуы.

551-555 жылдар

Жужандардың түріктерден жеңіліп, кеп бөлігінің қырылуы.

551-744 жылдар

Түрік қағандығының өмір сүрген жылдары.

551 жыл

Бумынның түрік қағандығының негізін салып, қаған атануы.

552-553 жылдар

Қараеске қағанның билік етуі.

553-572 жылдар

Мұқан қағанның билік еткен жылдары.

VІ-VІІ ғасырларда

Түріктердің қолдауымен Жетісуда, Жоңғарияда, ШығысТүркістанда, Оңтүстік Сібірде сауда мекендерінің құрылуы.

VII ғасырдың басында

Азия кеңістігі үлкен аумағының Батыс жөне Шығыс Түркі державаларының колында болуы.

714-715 жылдар

Сырдария бойындағы өлкеге арабтардың жорығы.

VІ-ХІІ ғасырдың ортасында

Буддизм, манихейлік, христиандық діндердің түркі тілдес халықтардың арасында кең тарауы.

 

Осылайша оқушы білімін дамыта отырып, қағанат халқының кәсібі, оның қағандық өмірінде алатын орны мен маңызын ашып көрсетемін. Оқушылардың эстетикалық дамуын назарда қалдырмау үшін түрік халықтарының діни наным-сенімдері, жазу мәдениеті мен әдебиеті туралы жан-жақты сипаттама беріп, оқушыларды имандылык, адамгершілік сияқты ізгі қасиеттерге тәрбиелеу.

 

Бекіту сұрақтары:

1. Түркі дәуірі немесе көне түркі дәуірі деп қай кезеңді айтамыз?

2. Қытай деректері бойынша түріктер кімдердің ұрпақтары деп есептелінеді?

3. Ескі сына жазуларда түріктер өздерін қандай атпен жазған?

4. Түріктер мен жужандар арасындағы соғыс қай жылдары болды?

5. Түрік қағанаты құрамында өмір сүрген халықтарды атаңдар.

6. Түрік хандарының сенімді көмекшілері болғандар?

7. Түрік қағандығы халқының басым бөлігінің негізгі кәсібі не болды?

8. «Татсыз түрік жоқ» деп жазған кім?

9. «Құдатғу-білік» еңбегінің авторы кім?

10. 714-715 жылдары түркілер кімдермен шайқасты?

Бағалау:

Үйге тапсырма: 21-параграфты оқып, соңындағы сұрақ-тапсырмалар бойынша дайындалып келу.

 



Автор
Дата добавления 24.02.2015
Раздел История
Подраздел Рабочие программы
Просмотров804
Номер материала 407738
Получить свидетельство о публикации

"Инфоурок" приглашает всех педагогов и детей к участию в самой массовой интернет-олимпиаде «Весна 2017» с рекордно низкой оплатой за одного ученика - всего 45 рублей

В олимпиадах "Инфоурок" лучшие условия для учителей и учеников:

1. невероятно низкий размер орг.взноса — всего 58 рублей, из которых 13 рублей остаётся учителю на компенсацию расходов;
2. подходящие по сложности для большинства учеников задания;
3. призовой фонд 1.000.000 рублей для самых активных учителей;
4. официальные наградные документы для учителей бесплатно(от организатора - ООО "Инфоурок" - имеющего образовательную лицензию и свидетельство СМИ) - при участии от 10 учеников
5. бесплатный доступ ко всем видеоурокам проекта "Инфоурок";
6. легко подать заявку, не нужно отправлять ответы в бумажном виде;
7. родителям всех учеников - благодарственные письма от «Инфоурок».
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://infourok.ru/konkurs


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ


Идёт приём заявок на международный конкурс по математике "Весенний марафон" для учеников 1-11 классов и дошкольников

Уникальность конкурса в преимуществах для учителей и учеников:

1. Задания подходят для учеников с любым уровнем знаний;
2. Бесплатные наградные документы для учителей;
3. Невероятно низкий орг.взнос - всего 38 рублей;
4. Публикация рейтинга классов по итогам конкурса;
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://urokimatematiki.ru

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх