Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015

Автоматическая выдача свидетельства о публикации в официальном СМИ сразу после добавления материала на сайт - Бесплатно

Добавить свой материал

За каждый опубликованный материал Вы получите бесплатное свидетельство о публикации от проекта «Инфоурок»

(Свидетельство о регистрации СМИ: Эл №ФС77-60625 от 20.01.2015)

Инфоурок / Химия / Конспекты / Ғылыми жоба “Тоғыз жолдың торабындағы ауылым”
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 26 апреля.

Подать заявку на курс
  • Химия

Ғылыми жоба “Тоғыз жолдың торабындағы ауылым”

Выберите документ из архива для просмотра:

Выбранный для просмотра документ Атмосфера ?ылыми жоба.docx

библиотека
материалов

hello_html_15c0650e.gifhello_html_m42db5285.gifhello_html_m42db5285.gifhello_html_3ad992aa.gifБатыс Қазақстан облысы

Теректі ауданы

Подстепный қазақ жалпы орта білім

беретін мектебі



Жұмыстың тақырыбы:





C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0875.JPG

Орындаған: Талиева М.

Жетекші: Химия пәнінің

ІІ санатты мұғалімі Керешова Б.А


Подстепный ауылы 2013 жыл

Кіріспе

Қазіргі кезде қоршаған ортаға қолайсыз әсер ететін ластаушылардың негізгі көзінің бірі – автокөліктер. Бензинмен жүретін әр автокөлік – 15000 км жүргенде 4350 кг оттегі жұмсайды. Бұл жағдайда қоршаған ортаға 3550 кг көміртек диоксиді, 530 кг көміртегі оксиді, 93 кг көмірсутектер, 27 кг азот оксидтері бөлінеді.

Әрбір автокөлік жылына 4 тонна ауа жұтып, 800 кг көміртегі оксидін, 40 кг азот оксидін және 200 кг – дай әртүрлі көмірсутектерді атмосфераға бөледі.

Автокөліктерден бөлінетін – 200 – дей заттардың қоспалары. Олардың ішінде қорғасын, көміртегі мен азот оксидтері, көмірсутектер, бензопирен бар. Автокөліктерден бөлінетін газдардың ең қауіпті қосылыстарының бірі бензин құрамындағы тетраэтилқорғасын Pb(С2Н5)4. 1 литр бензин жағылғанда ауаға 200 – 700 мг қорғасын бөлінеді.

Транспорт моторы жай айналымда, жылдамдық алар кезде және кептелісте тұрғанда қоршаған ортаға көмірсутектер көп бөлінеді. Осындай жағдайда отын толық жанбайды да, лас ауа 10 есе көп бөлінеді.

Қалыпты жағдайда қозғалтқыштан бөлінетін газдың құрамында СО2 – 2,7 % болса, жылдамдықты түсірген жағдайда – СО2 – 3,9 % - ға, ал жай қозғалған кезде – СО2 – 6,9 % дейін көбейеді. Мұнан басқа бөлінген лас газдардың құрамында отынның толық жанбауынан ыдырап бітпеген көмірсутектер болады. Негізінен этилен қатарына жататын гексан мен пентан. Отынның толық жанбауы себебінен көмірсутектің бір бөлігі құрамында шайырлы заттары бар қара күйеге айналады. Егер автокөліктің моторы нашар жұмыс істейтін болса, бөлінетін шайырлы заттар мен қара күйе соғұрлым көп болады. Мұндай жағдайда машинаның артынан будақтап қара түтін шығады.

Көлік түтіні құрамында бензинге қосылатын тетраэтилқорғасынның жануынан бейорганикалық қорғасында бөлінеді. 1 литр бензин құрамында тетраэтилқорғасынды антидетонатор ретінде қосады. Тетраэтилқорғасынның жануы кезінде бөлінген қорғасын қосылыстары бүкіл планета атмосферасына таралады.








Автомобильдерден шығатын газдардың құрамы

(% көлемі бойынша)

Компоненттер

Қозғалтқыш



N2

О2

Н2О

СО2

СО

NОх

СхНу

Альдегидтер

Күйе тозаңы, г/м3

Бензопирен, мгк/м3

Карбюраторлы

Дизельді

72 – 75

0,3 – 0,5

3,0 – 8,0

10 – 14,5

0,5 – 1,3

0,1 – 0,8

0,2 – 0,3

0 – 0,2

0,1 – 0,4

10 - 20

74 – 76

1,5 – 3,6

0,8 – 4,0

6,0 – 10

0,1 – 0,5

0,01 – 0,5

0,02 – 0,5

0 – 0,01

0,1 – 1,5

10 дейін



























Негізгі бөлім


І. Автоколіктерден бөлінетін заттардың физиологиялық әсері


ІІ валентті, ІҮ валентті СО2 ауаға қарағанда салмағы ауыр, жердің бетіне жақын жиналады. Адам организміне жағымсыз әсерлердің – көліктерден бөлінетін газ құрамында көп кездесетін қорғасын және оның бейорганикалық түрдегі формалары. Ауадағы қорғасын мөлшері көбейген сайын оның мөлшері адам қанында да көбейе түседі. Нәтижесінде қан оттегімен қанығу нашарлап, ферменттердің белсенділігі төмендейді.Ал бұл өз кезегінде кезегінде зат алмасу процесінің бұзылуына алып келеді. Сондай – ақ ІІ валентті СО – да қандағы гемоглабинмен қосылып басқа мүшелерге оттегінің жеткізілуін қиындатады. Транспорттан бөлінген газдардың құрамында одан басқа иісі күшті, тітіркендіргіш альдегидтер (акролен, формальдегид) болады.


р/с

Ластаушы заттар

Физиологиялық әсерлері

1

Шаң

Тыныс алу жолдарына, бауырға, қанға әсер етеді

2

Көмірқышқыл газы

Жүйке жүйесі ауруларына ұшырайды. Мұндай жағдайда бас ауырып, ұйқы бұзылып, адамның есте сақтау қабілеті нашарлайды. Онкологиялық ауруларға алып келеді.

3

Иіс газы

Қандағы гемоглабинмен қосылып басқа мүшелерге оттегінің жеткізілуін қиындатады.

4

Азот (ІҮ) оксиді

Тыныс алу жолдарының ауруына ұшырайды. Бронхитке алып келеді.

5

Қорғасын

Бензин құрамында кездеседі. Тірі клеткадағы ферменттік жүйелерге және зат алмасуға әсер етеді. «Сатуризмге» әкеліп соқтырады. Мұндай жағдайда тез шаршап, кешке көру қабілеті төмендеп, қан аздыққа ұшырайды,бүйректің зақымданады, жүрек ауырып, уақытынан бұрын босану, түсік тастауы мүмкін.

6

Физикалық ластаушы – шу

Қысқа уақыттағы шуыл организмнің барлық жүйелеріне жағымсыз әрекет етеді.


ІІ. Подстепный ауылының географиялық орны

Подстепный – Теректі ауданындағы ауыл, әкімшілік аймақ орталығы.

Аудан орталығы Федоровкадан солтүстік батысқа қарай 32 км, Орал қаласынан оңтүстік шығысқа қарай 8 км жерде орналасқан.

Ауыл климаты бір қалыпты континенталды, ылғалы жеткіліксіз және қысы ызғарлы, жазы жылы. Қаңтар айының орташа температурасы – 14,5ºС, шілде +22,5º С, жылдық орташа температура +4,3º С, жылдық орташа жауын – шашын мөлшері 350 мм,ең көп жауатыны қазанда 31 мм. ең азы ақпанда 14 мм.

Қыстың басы 19 – 22 қарашада басталып ол 4 – 4,5 айға созылады. Жерге 1,5 метрге дейін тоң түседі. Көктем – оңтүстік пен батыста наурыз айының ортасынан кейде сәуірдің басынан басталады.

Жаз – мамыр айының ортасынан басталады. Жазы ыстық, құрғақ, жауын – шашын тек 75 – 1000 мм. Жаңбыр бір қалыпты жаумайды, кей жылдары 1,5 – 2 ай жауынның жаумауына байланысты қуаңшылық болып тұрады.

Күз – қыркүйек айының ортасында басталады, кейде ертерек басталуы мүмкін. Күз бұлтты, көбінесе құрғақ, тек қазан айында кей жылдары жаңбырлы болады.

Іргесі 1959 жылы Орал қаласын бау – бақша, көкөніс өнімдерімен қамтамасыз ететін шаруашылық ретінде салынған.

Тұрғылықты адам саны 6532, ауылда 1640 үй бар. Жалпы жер көлемі 566 – 570 мың шаршы метр жаңа тұрғын үй салынды.


C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0861.JPG


Подстепный ауылының қасынан 1973 жылы салынған «Ақжол» - жолаушыларды ұшақпен тасымалдау әуежайы бар. Қазіргі күнде әуежай халықаралық болып есептелінеді.


C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0867.JPG


Подстепный ауылының арасымен екі үлкен халықаралық Шымкент – Самара және Орал – Орынбор көлік жолдары өтеді. Шымкент – Самара тас жолының Подстепный ауылындағы ұзындығы 2,5 км, ал Орал – Орынбор тас жолының ұзындығы 2,7 км. Осы тас жолдар арқылы жеңіл және түрлі жүк көліктері күндіз – түні толассыз ағылуда.





C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0869.JPGC:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0864.JPG

C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0860.JPGC:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0867.JPG



Шымкент – Самара

Автокөліктер

Күн (орт. есеп.)

Ай (орт. есеп.)

Жыл (орт. есеп.)

Жеңіл

4656

139680

1676160

Жүк

384

11520

138240

Автобустар

323

9690

1116280


C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0883.JPGC:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0873.JPG

Орал – Орынбор

Автокөліктер

Күн (орт. есеп.)

Ай (орт. есеп.)

Жыл (орт. есеп.)

Жеңіл

5460

163800

1965600

Жүк

390

11700

140400

Автобустар

393

11790

141480


C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0875.JPGC:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0877.JPG


Шымкент – Самара (әрбір бензинмен жүретін машина)

Улы газдар

15000 км

2,5 км

СО2

3250 кг

0,542кг

СО

530 кг

0,0883 кг

NОх

93 кг

0,0155 кг

көмірсутектер

27 кг

0,0045кг


C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0886.JPG

Жеңіл машина

Металл

1 л бензин/12,5 км

0,2л бензин/2,5км

қорғасын

200 – 700 мг

40 – 140 мг

Жүк машина

Металл

1 л бензин/12,5 км

0,375л бензин/2,5км

қорғасын

200 – 700 мг

75 – 263 мг


Орал – Орынбор (әрбір бензинмен жүретін машина)

Улы газдар

15000 км

2,7 км

СО2

3250 кг

0,585 кг

СО

530 кг

0,0954 кг

NОх

93 кг

0,01674 кг

көмірсутектер

27 кг

0,00486 кг


C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0871.JPG

Жеңіл машина

Металл

1 л бензин/12,5км

0,22л бензин/2,7км

қорғасын

200 – 700 мг

44 – 154 мг

Жүк машина

Металл

1 л бензин/12,5 км

0,405л бензин/2,7км

қорғасын

200 – 700 мг

81 – 284 мг


Шымкент – Самара, Орал – Орынбор тас жолының бойындағы көше тұрғындарынан алынған сауалнама қорытындысы.


Жол торабындағы үйлерді аралап тұрғындармен сұхбат жүргізгенде тұрғындардың басым көпшілігі бастарының жиі ауыратынын,түнде бірталай уақытқа дейін машина шуылынан ұйықтай алмайтындығын, тез шаршайтындығын, көбінесе «Глицин» дейтін дәріге сүйеніп кеткендігі және балаларының тіпті өздерінің есте сақтау қабілеттерінің төмендегенін, жоғары тыныс жолдары ауруына шалдығатындығын айтады. Бау – бақша дақылдарының түсімі аз екендігін, әсіресе,қиярдың түсімі нашар екенін, қызанақтың ауырмауына түрлі жағдай жасасада, жыл сайын түптері қарайып шығатынын айтып отыр.

Самара – Шымкент тас жолының бойындағы жол бойынан 20 метр қашықтықта орналасқан Уральская көшесіндегі 8–ші үйде тұратын Белхайров Мухсим Идиятұлы өзінің 1998 жылы осы ауылға көшіп келгенін айтты. «Қазір отбасымызда 6 адам тұрады. Бұрынғыдай емес қазір есік алдына шығып демалып отыру жылма – жыл қиындап отыр. Машинаның шуылы, шаң, бензиннің иісі басымызға тиеді. Басымыз, бүйрегіміз жиі ауырады және соңғы кезде жүрегім шаншып жүр. Немерем мен балаларым неге екенін білмеймін, көбінесе гайморритпен, бронхитпен ауырады. Ал бау бақша өніміне келсек, көшіп келген жылдары 3х4 учаскіге егілген қиярдан шамамен 25 – 30 кг-дай өнім алатын едік, ал қазір осындай мөлшердегі учаскеден бұрынғыдай тыңайтқыштар пайдалансамда, бұрынғыдай баптап күтсемде бұрынғыдай өнім ала алмаймыз. Ілкіде жақсы шығып келеді де соңынан жапырақтары сарғайып, өнімді аз береді» - дейді Мухсим Идиятұлы.

C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0887.JPG


Самара – Шымкент тас жолының бойындағы жол бойынан 20 метр жердегі Советская көшесіндегі 17–ші үйде тұратын Утепкалиевтар отбасы да осы ауылға 1997 жылы көшіп келіпті. Жанұясында 6 адам бар екен. Оның екеуі егде жастағы қария. «Көшіп келген жылдары бақша өте тамаша шығып, қызанақтарды шелектеп жинайтын едік. Соңғы кезде топырақты қаншалықты тыңайтсақта, отырғызатын орнын ауыстырсақта қызанақтарымыздың түбі қарайып кете береді. Ал денсаулығымызға келер болсақ, үлкен кісілердің қан қысымы жоғарылап, ұйқыларының бұзылғандығы байқалып жүр және соңғы кездері үлкен – кішіміз барлығы ұмытшақтыққа тап болып жүрміз» дейді Мәншүк Жақсығалиқызы.

C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0890.JPG


Шымкент – Самара және Орал – Орынбор тас жолынан 150 метр жердегі Лесная көшесіндегі 118 – ші үйде тұратын Бисенғалиева Амина апай өзінің осы жерге 2003 жылы көшіп келгендігін айтты. Жанұясында төрт адам барын және екі қызының мектепте өте жақсы оқитындығын айтты. Денсаулықтарында еш ақаудың жоқ екенін айта келіп, бау – бақша өнімінің жақсы екендігін айтты.

C:\Users\СОШ\Desktop\Фото\Фото0615.jpg



Жол бойындағы автокөліктерді тоқтатып, көлік иелеріне жүргізілген сауалнама қорытындысы

Жол бойында автокөліктерді тоқтатып сауалнама жүргізгенде қымбат автокөліктер әрине тоқтаған жоқ. Тоқтағандарының кейбіреулері сауалнамаға жауап беруден бас тартса, ал жауап бергендері өз машиналарының газ шығаратын мұржаларында сүзгілерінің жоқтығын және автомобильдерін техникалық тексерістен әлі өткізбегендігін айтып отыр.


C:\Users\СОШ\Desktop\Бибигул\SAM_0870.JPG

Орал – Орынбор тас жолының бойында «Golf 3» автокөлігінің иесі Исмагулов Бейбіттің берген сұхбатында «Мына машинамды мен жақында бұрынғы көлігіме ауыстырып алғанмын. Бұрынғы көлігімді техникалық тексеруден өткізген жоқпын, мына көлігімде техникалық тексеруден өтпеген. Бөлінетін түтінді тазалайтын фильтр менде жоқ, ондай зат болатындығын сізден жаңа ғана естіп отырмын.» - дейді.











Қорытынды.


Еліміздің әлеуметтік жағдайы артқан сайын халқымыздың әл – ауқаты жақсаруда. Бұдан автокөліктер санының күрт артқандығынан байқауға болады. Бұл бір жағынан жақсы болғанымен, екінші жағынан атмосферағдағы көміртегі оксидтерінің, азот оксидтерінің, қорғасынның т.б. зиянды заттардың концентрациясының артуына әкеліп соқтыруда. Бұл жанармай сапасының төмен болуына, автокөліктерден бөлінетін түтінді тазалайтын сүзгіштердің болмауының кесірінен. Осыған байланысты жанармай сапасын арттырып, автокөліктерден бөлінетін түтінді тазалайтын сүзгіштерді әрбір автокөлікте болуын қадағалау керек және Елбасымыз Н.Ә. Назарбаевтың «Жасыл ел» бағдарламасын үнемі жүзеге асырып отыруымыз керек деп ойлаймын.

«Табиғаттың тарылтпайық мөлдір , кәусар тынысын,

Пәк табиғат жүрегімнің жырысың.» - деп

сөзімді қорытындылай келе, адамзат таза ауамен дем алу үшін әрбір адам қолынан келгенше ат салысуы керек деп ойлаймын.























Қолданылған әдебиеттер:

1.А.Т.Қуатбаев «Экология және қоршаған орта проблемалары»

Алматы «Қазақ Университеті» 2011 ж.

2. Г.С. Оспанова, Г.Т. Бозшатаева «Экология»

Алматы «Экономика» 2002ж.

3. «Уральская неделя» 2008 жыл 3 сәуір

Автомобильные выбросы

4. Асқарова Ұ.Б. «Экология және қоршаған ортаны қорғау»

Оқу құралы «Алматы» 2008 ж.


























































































































































ІІІ. Зерттеу нәтижесі

Әртүрлі оқулықтарды өз проблемаларымыз бойынша саралай келе автомобильдерден бөлінетін улы газдар қоршаған ортаны ластайтынын білдім. Бөлінетін улы газдардан барлық тірі ағзалар, атап айтсақ өсімдіктер, жануарлар және адамдар зардап шегеді.

Эксперименттік зерттеу 2011 жылдың қыркүйек айынан басталды.

 

Эксперименттің жүргізілу әдісі

 

Құрал – жабдықтар мен реактивтер

1)  колбалар;

2)  химиялық стакандар;

3)  кәрлен келі мен келісап;

4)  құйғылар;

5)  сынауықтар;

6)  сүзгі қағаздар;

7)  дистелденген су;

8)  этил спирті;

9)  калий иодидінің ерітіндісі;

10)  күміс нитратының ерітіндісі;

11)  әмбебап индикатор қағазы;

12)  топырақ үлгілері;

13) жатаған бидайық





 

Топырақ сынамаларын алу

Орал – Орынбор тас жолының жанынан алынды (№1 сынама) жолдан 10 м. (№2 сынама) жолдан 20 м. (№3 сынама) жолдан 30 м. (№4 сынама) жолдан 40 м. (№5 сынама) жолдан 50 м жерден алынды.

Қорғасын мен хлор иондарына сапалық анализ

Қорғасын ионын Рb2+ калий иодидінің ерітіндісі арқылы анықтауға болады. I- ионы қорғасын ионымен Рb2+ сары тұнба түзеді.

Pb 2+ + 2J- = Pb J2

Хлор ионын СІ- күміс нитратының ерітіндісінің көмегімен анықтауға болатынын біз білеміз. Ag+ күміс ионы СІ- хлор ионымен ақ ірімшік тәрізді тұнба түзеді.

Ag+ + Cl- = AgCl↓

Топырақты зерттеу

Әрбір сынамалардан массалары бірдей топырық үлгілерін алып колбаға салдық және олардың үстіне бірдей мөлшерде дистелденген су құйып, 3 күн қойдық. Сосын барлық сынамаларды сүзгі қағаз арқылы сүзіп, барлық сүзіндінің құрамында қорғасын және хлор иондарының бар екендігін анықтап, қышқылдығы тексерілді.

Зерттеу нәтижесін кестеге енгіздік

реактивтер

Анықталатын ион

Сынама

1

Сынама

2

Сынама

3

Сынама

4

Сынама

5

KJ

ерітіндісі

Pb2+

сары тұнба

сары тұнба

сары тұнба

Тұнба жоқ

Тұнба жоқ

AgNO3

ерітіндісі

Cl-

ақ ірімшік тәрізді тұнба

ақ ірімшік тәрізді тұнба

ақ ірімшік тәрізді тұнба

Аз ғана лайланды

Аз ғана лайланды

Әмбебап

индикатор

қағазы

pH орта

Әлсіз қышқылдық орта

Әлсіз қышқылдық орта

Бейтарап орта

Бейтарап орта

Бейтарап орта







Өсімдіктер жамылғысының құрамын зерттеу

Жиналған жатаған бидайық өсімдігін алып келіге салып келісаппен еземіз. Жатаған бидайықты алған себебіміз бұл өсімдік барлық жерде өсіп тұрғандақтан салыстырып зерттеуге қолайлы. Оған аздап этил спиртін және дистелденген су құйып 3 күнге қоямыз. 3 күннен кейін ерітіндіні сүзіп, сүзіндіде қорғасын және хлор иондары барлығын тексердік. Нәтижесін кестеге түсірдік.

реактивтер

Анықталатын ион

Сынама

1

Сынама

2

Сынама

3

Сынама

4

Сынама

5

KJ

ерітіндісі

Pb2+

сары тұнба

сары тұнба

сары тұнба

Тұнбаға түскен жоқ

Тұнбаға түскен жоқ

AgNO3

ерітіндісі

Cl-

ақ ірімшік тәрізді тұнба

ақ ірімшік тәрізді тұнба

ақ ірімшік тәрізді тұнба

Аз ғана лайланды

Аз ғана лайланды




Зерттеу қорытындылары

Қорғасын ионынның бар екенін калий иодидінің ерітіндісі арқылы анықтадық. №1,2,3 сынамада сары тұнбаның түзілгендігі жол жанынан және 10 – 30 метр жер аралығынан алынған топырақтың құмында қорғасынның бар екені анықталып отыр.№4,5 сынамаларда еш өзгеріс білінген жоқ. Бұдан түйгеніміз 40 -50 метрден кейін қорғасынның ионы жоқ екендігі.

Хлор иондары барлық №1,2,3,4,5 сынамаларда бар екендігі анықталып отыр. Алайда №4,5 сынамаларда аз ғана лайлану байқалды. Бұдан түйгеніміз жолдан алыстаған сайын хлор ионының мөлшерінің азаюы болып отыр.

Өсімдіктер жамылғысының құрамын зерттегенде жол бойынан жинаған жатаған бидайықтың сөлінде қорғасынның бар екенін көрсетті. Жол бойынан 50 метр ара қашықтықта өсіп тұрған жатаған бидайықтың сөлінде қорғасынның жоқ екенін білдік. Ал хлор ионы барлық сынамаларда кездесті.

Зерттеуге байланысты қорытынды:

  1. Автомобильдерден бөлінген улы заттар бізді қоршаған ортада жиналуда.

  2. Жүргізілген сауалнама бойынша ауыл арасынан өтетін автокөлік жолдарының бойындағы көшеде тұратын ауыл тұрғындарының денсаулығы және бау – бақша өнімі жол бойынан 100 – 150 метр қашықтықта орналасқан Лесная көшесі тұрғындарының денсаулығы және бау – бақша өнімінің түсімімен салыстырғанда өте нашар екендігі байқалды. Бұл әдебиеттерде көрсетілгендей автомобильдерден бөлінетін улы газдардың физиологиялық әсері екендігін дәлелдейді

  3. Біздің зерттеуіміздің нәтижесінде жұмысымыздың басындағы болжамымыздың растығы дәлелденді. Яғни, автомобиль жолының бойынан алынған топырақ сынамаларында қорғасын мен хлор иондарының болуы осының дәлелі.

  4. Тайғақтықты болдырмау үшін пайдаланатын заттар табиғатта хлор иондарының көбеюіне әкеліп отыр. Сол себептен, жол бойындағы үйлердің бау – бақшасының дұрыс өспейді. Себебі, өсімдіктер топырақтан улы заттарды сіңіреді де оларды бойында жинақтайды.

  5. Қорғасын мен хлор иондарының көп болуы өсімдіктердің өсіп өнуіне әсерін тигізеді. Өсімдіктер жай өсіп, жай дамып, тез өледі.

Ұсыныстар:

  1. Осыған байланысты жанармай сапасын арттырып, автокөліктерден бөлінетін түтінді тазалайтын сүзгіштерді әрбір автокөлікте болуын қадағалау керек.

  2. Ауыл арасымен жүк және баскада ірі автокөліктердің жүруіне тиым салу. Транзиттік және басқа автокөліктер жүруі үшін ауыл сыртына айналма жол салу керек.

  3. Жол бойында өсіп тұрған жемістерді теріп тамаққа пайдалануға болмайды. Себебі олар автомобильдерден бөлінетін улы заттарды денелерінде жинақтайды. Ал жемістер арқылы бұл зиянды заттар адам организміне түсіп, денсаулығына әсер етеді.

  4. Жол бойына автомобильдерден бөлінетін улы заттарды азайту үшін «Жасыл ел» бағдарламасын үнемі жүзеге асыра отырып, ағаштар отырғызуымыз керек деп ойлаймын.

  5. Тұрғындарға авмобильдерден бөлінетін улы газдардың қоршаған ортаға тигізетін зиянды әсері туралы түсінік жұмыстарын жүргізу.





Пікір

Жұмыс қазіргі экология және медицина үшін өте өзекті тақырыпты тарқатады. Подстепный ауылының географиялық және аймақтық ерекшеліктерін ескере отырып, туған ауылымыздың экологиялық жағдайына сипаттама береді. Соның ішінде ауаның автомобильдерден бөлінетін улы газдармен ластануы туралы және осы улы заттардың жол бойындағы топырақпен өсімдіктердің құрамынан табылғандығы, ол заттардың адам денсаулығына тигізетін кері әсерін ашып көрсетеді.Осы мақсатта ауыл арасымен өтетін автокөліктерді санап, автокөлік жүргізушілерімен және жол бойындағы көше тұрғындарымен сұхбаттасып, жол бойынан 10,20,30,40,50 метр жерден топырақ және өсімдіктер сынамалары алынып зерттелді. Осы мағлұматтарды оқушы қорыта келе туған өлке ауасын қорғаудың жолдарын ұсынады. Бұл жұмыс жас ұрпақтың бойына патриоттық және экологиялық тәрбие бастамаларын қалыптастыруға ықпал етеді деп санаймын.



Пікір жазған: жұмыс жетекшісі Керешова Бибигүл Асылбекқызы

химия пәнінің мұғалімі




























































































































Аннотация

Қазіргі кезде қоршаған ортаға қолайсыз әсер ететін ластаушылардың негізгі көзінің бірі – автокөліктер. Соған байланысты кіріспе бөлімінде әдебиеттерге сүйеніп, автокөліктерден бөлінетін улы заттардың құрамы туралы жаза келіп, негізгі бөлімінде Подстепный ауылының географиялық және аймақтық ерекшеліктерін ескере отырып, туған ауылымыздың экологиялық жағдайына сипаттама береді. Соның ішінде ауаның автомобильдерден бөлінетін улы газдармен ластануы туралы және осы улы заттардың жол бойындағы топырақпен өсімдіктердің құрамынан табылғандығы, ол заттардың адам денсаулығына тигізетін кері әсерін ашып көрсетеді.Осы мақсатта ауыл арасымен өтетін автокөліктерді санап, автокөлік жүргізушілерімен және жол бойындағы көше тұрғындарымен сұхбаттасып, жол бойынан 10,20,30,40,50 метр жерден топырақ және өсімдіктер сынамалары алынып зерттелді. Осы мағлұматтарды оқушы қорыта келе туған өлке ауасын қорғаудың жолдарын ұсынады. Қорытынды бөлімінде осы келеңсіздіктерді жою үшін тың идеялар ұсынылады.










































































Выбранный для просмотра документ то?ыз жолды? торабы.pptx

библиотека
материалов
Сағадатова Әдемау Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы Подстепный қазақ жал...
dam_1984@mail.ru “Тоғыз жолдың торабындағы ауылым” Батыс Қазақстан облысы Те...
Жұмыстың мақсаты:
dam_1984@mail.ru Қазіргі кезде қоршаған ортаға қолайсыз әсер ететін ластаушы...
dam_1984@mail.ru Автомобильдерден шығатын газдардың құрамы (% көлемі бойынша...
dam_1984@mail.ru Автоколіктерден бөлінетін заттардың физиологиялық әсері   р...
dam_1984@mail.ru Подстепный – Теректі ауданындағы ауыл, әкімшілік аймақ орта...
dam_1984@mail.ru Подстепный Подстепный Подстепный Подстепный Шымкент - Самар...
dam_1984@mail.ru Подстепный ауылының қасынан 1973 жылы салынған «Ақжол» - жо...
dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара Автокөліктер Күн (орт. есеп.) Ай (орт. есе...
dam_1984@mail.ru Орал – Орынбор Автокөліктер Күн (орт. есеп.) Ай (орт. есеп....
dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара (әрбір бензинмен жүретін машина) Улы газда...
dam_1984@mail.ru Орал – Орынбор (әрбір бензинмен жүретін машина) Жеңіл машин...
dam_1984@mail.ru   Топырақ сынамаларын алу Орал – Орынбор тас жолының жанына...
dam_1984@mail.ru Қорғасын ионын Рb2+ калий иодидінің ерітіндісі арқылы анықт...
dam_1984@mail.ru Өсімдіктер жамылғысының құрамын зерттеу Жиналған жатаған би...
dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара, Орал – Орынбор тас жолының бойындағы көше...
dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара, Орал – Орынбор тас жолынан 100 – 150 метр...
dam_1984@mail.ru Жол бойындағы автокөліктерді тоқтатып, көлік иелеріне жүргі...
dam_1984@mail.ru Зерттеуге байланысты қорытынды: 1.Автомобильдерден бөлінген...
dam_1984@mail.ru Ұсыныстар: 1. Осыған байланысты жанармай сапасын арттырып,...
 Назарларыңызға рахмет!
22 1

"Инфоурок" приглашает всех педагогов и детей к участию в самой массовой интернет-олимпиаде «Весна 2017» с рекордно низкой оплатой за одного ученика - всего 45 рублей

В олимпиадах "Инфоурок" лучшие условия для учителей и учеников:

1. невероятно низкий размер орг.взноса — всего 58 рублей, из которых 13 рублей остаётся учителю на компенсацию расходов;
2. подходящие по сложности для большинства учеников задания;
3. призовой фонд 1.000.000 рублей для самых активных учителей;
4. официальные наградные документы для учителей бесплатно(от организатора - ООО "Инфоурок" - имеющего образовательную лицензию и свидетельство СМИ) - при участии от 10 учеников
5. бесплатный доступ ко всем видеоурокам проекта "Инфоурок";
6. легко подать заявку, не нужно отправлять ответы в бумажном виде;
7. родителям всех учеников - благодарственные письма от «Инфоурок».
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://infourok.ru/konkurs

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1 Сағадатова Әдемау Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы Подстепный қазақ жал
Описание слайда:

Сағадатова Әдемау Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы Подстепный қазақ жалпы орта білім беру мектебі Талиева Мадина 9 әсынып оқушысы

№ слайда 2 dam_1984@mail.ru “Тоғыз жолдың торабындағы ауылым” Батыс Қазақстан облысы Те
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru “Тоғыз жолдың торабындағы ауылым” Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы Подстепный қазақ жалпы орта білім беретін мектебі Орындаған: Талиева М. Жетекші: Химия пәнінің ІІ санатты мұғалімі Керешова Б.А Тақырыбы:

№ слайда 3 Жұмыстың мақсаты:
Описание слайда:

Жұмыстың мақсаты:

№ слайда 4 dam_1984@mail.ru Қазіргі кезде қоршаған ортаға қолайсыз әсер ететін ластаушы
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Қазіргі кезде қоршаған ортаға қолайсыз әсер ететін ластаушылардың негізгі көзінің бірі – автокөліктер.Бензинмен жүретін әр автокөлік – 15000 км жүргенде 4350 кг оттегі жұмсайды. Бұл жағдайда қоршаған ортаға 3550 кг көміртек диоксиді, 530 кг көміртегі оксиді, 93 кг көмірсутектер, 27 кг азот оксидтері бөлінеді. Әрбір автокөлік жылына 4 тонна ауа жұтып, 800 кг көміртегі оксидін, 40 кг азот оксидін және 200 кг – дай әртүрлі көмірсутектерді атмосфераға бөледі. Автокөліктерден бөлінетін – 200 – дей заттардың қоспалары. Олардың ішінде қорғасын, көміртегі мен азот оксидтері, көмірсутектер, бензопирен бар. Автокөліктерден бөлінетін газдардың ең қауіпті қосылыстарының бірі бензин құрамындағы тетраэтилқорғасын Pb(С2Н5)4. 1 литр бензин жағылғанда ауаға 200 – 700 мг қорғасын бөлінеді.

№ слайда 5 dam_1984@mail.ru Автомобильдерден шығатын газдардың құрамы (% көлемі бойынша
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Автомобильдерден шығатын газдардың құрамы (% көлемі бойынша) Компоненттер Қозғалтқыш N2 О2 Н2О СО2 СО NОх СхНу Альдегидтер Күйе тозаңы, г/м3 Бензопирен, мгк/м3 Карбюраторлы Дизельді 72 – 75 0,3 – 0,5 3,0 – 8,0 10 – 14,5 0,5 – 1,3 0,1 – 0,8 0,2 – 0,3 0 – 0,2 0,1 – 0,4 10 - 20 74 – 76 1,5 – 3,6 0,8 – 4,0 6,0 – 10 0,1 – 0,5 0,01 – 0,5 0,02 – 0,5 0 – 0,01 0,1 – 1,5 10 дейін

№ слайда 6 dam_1984@mail.ru Автоколіктерден бөлінетін заттардың физиологиялық әсері   р
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Автоколіктерден бөлінетін заттардың физиологиялық әсері   р/с Ластаушы заттар Физиологиялық әсерлері 1 Шаң Тыныс алу жолдарына, бауырға, қанға әсер етеді 2 Көмірқышқыл газы Жүйке жүйесі ауруларына ұшырайды. Мұндай жағдайда бас ауырып, ұйқы бұзылып, адамның есте сақтау қабілеті нашарлайды. Онкологиялық ауруларға алып келеді. 3 Иіс газы Қандағы гемоглабинмен қосылып басқа мүшелерге оттегінің жеткізілуін қиындатады. 4 Азот (ІҮ) оксиді Тыныс алу жолдарының ауруына ұшырайды. Бронхитке алып келеді. 5 Қорғасын Бензин құрамында кездеседі. Тірі клеткадағы ферменттік жүйелерге және зат алмасуға әсер етеді. «Сатуризмге» әкеліп соқтырады. Мұндай жағдайда тез шаршап, кешке көру қабілеті төмендеп, қан аздыққа ұшырайды,бүйректің зақымданады, жүрек ауырып, уақытынан бұрын босану, түсік тастауы мүмкін. 6 Физикалық ластаушы – шу Қысқа уақыттағы шуыл организмнің барлық жүйелеріне жағымсыз әрекет етеді.

№ слайда 7 dam_1984@mail.ru Подстепный – Теректі ауданындағы ауыл, әкімшілік аймақ орта
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Подстепный – Теректі ауданындағы ауыл, әкімшілік аймақ орталығы. Аудан орталығы Федоровкадан солтүстік батысқа қарай 32 км, Орал қаласынан оңтүстік шығысқа қарай 8 км жерде орналасқан.

№ слайда 8 dam_1984@mail.ru Подстепный Подстепный Подстепный Подстепный Шымкент - Самар
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Подстепный Подстепный Подстепный Подстепный Шымкент - Самара Орал - Орынбор Подстепный “Ақ жол” кафесі “Таити” кафесі Масштаб: 1:100000 1см 1км

№ слайда 9 dam_1984@mail.ru Подстепный ауылының қасынан 1973 жылы салынған «Ақжол» - жо
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Подстепный ауылының қасынан 1973 жылы салынған «Ақжол» - жолаушыларды ұшақпен тасымалдау әуежайы бар. Қазіргі күнде әуежай халықаралық болып есептелінеді. Подстепный ауылының арасымен екі үлкен халықаралық Шымкент – Самара және Орал – Орынбор көлік жолдары өтеді. Шымкент – Самара тас жолының Подстепный ауылындағы ұзындығы 2,5 км, ал Орал – Орынбор тас жолының ұзындығы 2,7 км. Осы тас жолдар арқылы жеңіл және түрлі жүк көліктері күндіз – түні толассыз ағылуда.    

№ слайда 10 dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара Автокөліктер Күн (орт. есеп.) Ай (орт. есе
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара Автокөліктер Күн (орт. есеп.) Ай (орт. есеп.) Жыл (орт. есеп.) Жеңіл 4656 139680 1676160 Жүк 384 11520 138240 Автобустар 323 9690 1116280

№ слайда 11 dam_1984@mail.ru Орал – Орынбор Автокөліктер Күн (орт. есеп.) Ай (орт. есеп.
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Орал – Орынбор Автокөліктер Күн (орт. есеп.) Ай (орт. есеп.) Жыл (орт. есеп.) Жеңіл 5460 163800 1965600 Жүк 390 11700 140400 Автобустар 393 11790 141480

№ слайда 12 dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара (әрбір бензинмен жүретін машина) Улы газда
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара (әрбір бензинмен жүретін машина) Улы газдар 15000 км 2,5 км СО2 3250 кг 0,542кг СО 530 кг 0,0883 кг NОх 93 кг 0,0155 кг көмірсутектер 27 кг 0,0045кг Металл 1 л бензин/12,5 км 0,2л бензин/2,5км қорғасын 200 – 700 мг 40 – 140 мг Металл 1 л бензин/12,5 км 0,375л бензин/2,5км қорғасын 200 – 700 мг 75 – 263 мг

№ слайда 13 dam_1984@mail.ru Орал – Орынбор (әрбір бензинмен жүретін машина) Жеңіл машин
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Орал – Орынбор (әрбір бензинмен жүретін машина) Жеңіл машина Жүк машина Улы газдар 15000 км 2,7 км СО2 3250 кг 0,585 кг СО 530 кг 0,0954 кг NОх 93 кг 0,01674 кг көмірсутектер 27 кг 0,00486 кг Металл 1 л бензин/12,5км 0,22л бензин/2,7км қорғасын 200 – 700 мг 44 – 154 мг Металл 1 л бензин/12,5 км 0,405л бензин/2,7км қорғасын 200 – 700 мг 81 – 284 мг

№ слайда 14 dam_1984@mail.ru   Топырақ сынамаларын алу Орал – Орынбор тас жолының жанына
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru   Топырақ сынамаларын алу Орал – Орынбор тас жолының жанынан алынды (№1 сынама) жолдан 10 м. (№2 сынама) жолдан 20 м. (№3 сынама) жолдан 30 м. (№4 сынама) жолдан 40 м. (№5 сынама) жолдан 50 м жерден алынды. Топырақты зерттеу Әрбір сынамалардан массалары бірдей топырық үлгілерін алып колбаға салдық және олардың үстіне бірдей мөлшерде дистелденген су құйып, 3 күн қойдық. Сосын барлық сынамаларды сүзгі қағаз арқылы сүзіп, барлық сүзіндінің құрамында қорғасын және хлор иондарының бар екендігін анықтап, қышқылдығы тексерілді.

№ слайда 15 dam_1984@mail.ru Қорғасын ионын Рb2+ калий иодидінің ерітіндісі арқылы анықт
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Қорғасын ионын Рb2+ калий иодидінің ерітіндісі арқылы анықтауға болады. I- ионы қорғасын ионымен Рb2+ сары тұнба түзеді. Pb 2+ + 2J- = Pb J2↓ Хлор ионын СІ- күміс нитратының ерітіндісінің көмегімен анықтауға болатынын біз білеміз. Ag+ күміс ионы СІ- хлор ионымен ақ ірімшік тәрізді тұнба түзеді. Ag+ + Cl- = AgCl↓ Қорғасын мен хлор иондарына сапалық анализ реактивтер Анықталатын ион Сынама №1 Сынама №2 Сынама №3 Сынама №4 Сынама №5 KJ ерітіндісі Pb2+ сары тұнба сары тұнба сары тұнба Тұнба жоқ Тұнба жоқ AgNO3 ерітіндісі Cl- ақ ірімшік тәрізді тұнба ақ ірімшік тәрізді тұнба ақ ірімшік тәрізді тұнба Аз ғана лайланды Аз ғана лайланды Әмбебап индикатор қағазы pHорта Әлсіз қышқылдық орта Әлсіз қышқылдық орта Бейтарап орта Бейтарап орта Бейтарап орта

№ слайда 16 dam_1984@mail.ru Өсімдіктер жамылғысының құрамын зерттеу Жиналған жатаған би
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Өсімдіктер жамылғысының құрамын зерттеу Жиналған жатаған бидайық өсімдігін алып келіге салып келісаппен еземіз. Жатаған бидайықты алған себебіміз бұл өсімдік барлық жерде өсіп тұрғандақтан салыстырып зерттеуге қолайлы. Оған аздап этил спиртін және дистелденген су құйып 3 күнге қоямыз. 3 күннен кейін ерітіндіні сүзіп, сүзіндіде қорғасын және хлор иондары барлығын тексердік. Нәтижесін кестеге түсірдік. реактивтер Анықталатын ион Сынама №1 Сынама №2 Сынама №3 Сынама №4 Сынама №5 KJ ерітіндісі Pb2+ сары тұнба сары тұнба сары тұнба Тұнбаға түскен жоқ Тұнбаға түскен жоқ AgNO3 ерітіндісі Cl- ақ ірімшік тәрізді тұнба ақ ірімшік тәрізді тұнба ақ ірімшік тәрізді тұнба Азғаналайланды Аз ғана лайланды

№ слайда 17 dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара, Орал – Орынбор тас жолының бойындағы көше
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара, Орал – Орынбор тас жолының бойындағы көше тұрғындарынан алынған сауалнама

№ слайда 18 dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара, Орал – Орынбор тас жолынан 100 – 150 метр
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Шымкент – Самара, Орал – Орынбор тас жолынан 100 – 150 метр қашықтықта орналасқан Лесная көшесінің тұрғындарына жүргізілген сауалнама

№ слайда 19 dam_1984@mail.ru Жол бойындағы автокөліктерді тоқтатып, көлік иелеріне жүргі
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Жол бойындағы автокөліктерді тоқтатып, көлік иелеріне жүргізілген сауалнама қорытындысы

№ слайда 20 dam_1984@mail.ru Зерттеуге байланысты қорытынды: 1.Автомобильдерден бөлінген
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Зерттеуге байланысты қорытынды: 1.Автомобильдерден бөлінген улы заттар бізді қоршаған ортада жиналуда. 2. Жүргізілген сауалнама бойынша ауыл арасынан өтетін автокөлік жолдарының бойындағы көшеде тұратын ауыл тұрғындарының денсаулығы және бау – бақша өнімі жол бойынан 100 – 150 метр қашықтықта орналасқан Лесная көшесі тұрғындарының денсаулығы және бау – бақша өнімінің түсімімен салыстырғанда өте нашар екендігі байқалды. Бұл әдебиеттерде көрсетілгендей автомобильдерден бөлінетін улы газдардың физиологиялық әсері екендігін дәлелдейді. 3. Біздің зерттеуіміздің нәтижесінде жұмысымыздың басындағы болжамымыздың растығы дәлелденді. Яғни, автомобиль жолының бойынан алынған топырақ сынамаларында қорғасын мен хлор иондарының болуы осының дәлелі. 4.Тайғақтықты болдырмау үшін пайдаланатын заттар табиғатта хлор иондарының көбеюіне әкеліп отыр. Сол себептен, жол бойындағы үйлердің бау – бақшасының дұрыс өспейді. Себебі, өсімдіктер топырақтан улы заттарды сіңіреді де оларды бойында жинақтайды. 5. Қорғасын мен хлор иондарының көп болуы өсімдіктердің өсіп өнуіне әсерін тигізеді. Өсімдіктер жай өсіп, жай дамып, тез өледі.

№ слайда 21 dam_1984@mail.ru Ұсыныстар: 1. Осыған байланысты жанармай сапасын арттырып,
Описание слайда:

dam_1984@mail.ru Ұсыныстар: 1. Осыған байланысты жанармай сапасын арттырып, автокөліктерден бөлінетін түтінді тазалайтын сүзгіштерді әрбір автокөлікте болуын қадағалау керек. 2. Ауыл арасымен жүк және баскада ірі автокөліктердің жүруіне тиым салу. Транзиттік және басқа автокөліктер жүруі үшін ауыл сыртына айналма жол салу керек. 3. Жол бойында өсіп тұрған жемістерді теріп тамаққа пайдалануға болмайды. Себебі олар автомобильдерден бөлінетін улы заттарды денелерінде жинақтайды. Ал жемістер арқылы бұл зиянды заттар адам организміне түсіп, денсаулығына әсер етеді. 4. Жол бойына автомобильдерден бөлінетін улы заттарды азайту үшін «Жасыл ел» бағдарламасын үнемі жүзеге асырып отыруымыз керек деп ойлаймын. 5. Тұрғындарға авмобильдерден бөлінетін улы газдардың қоршаған ортаға тигізетін зиянды әсері туралы түсінік жұмыстарын жүргізу.

№ слайда 22  Назарларыңызға рахмет!
Описание слайда:

Назарларыңызға рахмет!

Автор
Дата добавления 01.03.2016
Раздел Химия
Подраздел Конспекты
Просмотров193
Номер материала ДВ-497943
Получить свидетельство о публикации

"Инфоурок" приглашает всех педагогов и детей к участию в самой массовой интернет-олимпиаде «Весна 2017» с рекордно низкой оплатой за одного ученика - всего 45 рублей

В олимпиадах "Инфоурок" лучшие условия для учителей и учеников:

1. невероятно низкий размер орг.взноса — всего 58 рублей, из которых 13 рублей остаётся учителю на компенсацию расходов;
2. подходящие по сложности для большинства учеников задания;
3. призовой фонд 1.000.000 рублей для самых активных учителей;
4. официальные наградные документы для учителей бесплатно(от организатора - ООО "Инфоурок" - имеющего образовательную лицензию и свидетельство СМИ) - при участии от 10 учеников
5. бесплатный доступ ко всем видеоурокам проекта "Инфоурок";
6. легко подать заявку, не нужно отправлять ответы в бумажном виде;
7. родителям всех учеников - благодарственные письма от «Инфоурок».
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://infourok.ru/konkurs


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ


Идёт приём заявок на международный конкурс по математике "Весенний марафон" для учеников 1-11 классов и дошкольников

Уникальность конкурса в преимуществах для учителей и учеников:

1. Задания подходят для учеников с любым уровнем знаний;
2. Бесплатные наградные документы для учителей;
3. Невероятно низкий орг.взнос - всего 38 рублей;
4. Публикация рейтинга классов по итогам конкурса;
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://urokimatematiki.ru

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх