Инфоурок Другое Рабочие программыКалендарно-тематический план по родному (якутскому) языку (4 класс)

Календарно-тематический план по родному (якутскому) языку (4 класс)

Скачать материал

Календарно-тематическое планирование

 

№п/п

Уруок темата

Чаас аахсаана

Дата

Үөрэх ирдэбилэ (билии, сатабыл)

 

Тыл үөрэҕин тиэмэлэринэн үөрэтии сүрүн ис хоһооно

 

 

Үөрэнээччи үлэтэ

 

Дьиэ  үлэтэ

Эбии бэлиэ-тээhиннэр

б/б

ч/ы

САНА ЧААСТАРА. ААТ ТЫЛ

1

Хатылааьын. Дор5оон арааьа

1

 

 

Тиэкис этиилэрин араарар, сөпкө интонациялаан аа5ар.

Билиэхтээх:

дор5оону таба саңарыы, тылга кылгас уһун аһа5ас дор5ооннору, дифтонг арааһын, маарыннаһар, хоһуласпыт, сэргэстэспит бутэй дор5ооннору арааран истэр,  тылы сатаан көһөрөр;

Сатыахтаах: тылы таба суруйар, дор5оонору  сөпкө ырытар, этиини чилиэнинэн ырытар, киири тыл дор5оонун арааран истэр

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р)

Төрөөбүт тылы үөрэтиигэ көдьүүстээхтик үлэлиир (Л),

Бэйэтин санаабыт, ба5атын сиэрдээхтик этэр (К)

Сахалыы таба суруйуу (П)

Болдьох бэлиэлэри, араас схемалары  сөпкө  туһанар (П)

 

 

2

Тыл оло5о. Сыьыарыы арааьа.

1

 

 

Тыл састаабын ырытар, оло5ун уонна араас сыhыарыыларын араарар.

Билиэхтээх: этии уонна тыл ситимин уратылара, тыл ситимин этиигэ булуу, тиэкис тиибин, тутулун;

Сатыахтаах:

этиигэ тыл ситимин булар,  сөптөөх ыйытыыны туруорар буолуохтаах,  тыл ситимин онорор

Үлэ хаамыытын хайдах салайан иhэрин кэтээн көрөр (Р),

Болдьох бэлиэлэри, араас схемалары  сөпкө  туһанар (П),

Саңарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

 

 

3

4

Тиэкис.

2

 

 

Тиэкис сүрүн бэлиэлэрин ырытар. Тиэкис араас типтэрин ис хоhооннорун өйдөөн араарар. Тиэкис тутулун, тылга аhа5ас дор5ооннор наардаhыыларын билэр.

Билиэхтээх: этии уонна тыл ситимин уратылара, тыл ситимин этиигэ булуу, тиэкис тиибин, тутулун;

Сатыахтаах: этиигэ тыл ситимин булар,  сөптөөх ыйытыыны туруорар буолуохтаах,  тыл ситимин онорор

Үлэ хаамыытын хайдах салайан иhэрин кэтээн көрөр (Р),

Болдьох бэлиэлэри, араас схемалары  сөпкө  туһанар (П),

Саңарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

 

 

5

Аат тыл. Аат тыл суолтата

1

 

 

 

Аат тыл биир уонна элбэх ахсааңңа туттуллурын, пааралаhар түбэлтэтин быhаарар.

Аат тыл өйдөбүлэ.Ким уонна туох диэн ыйытыылары саха нучча тылыгар туттуу уратылара.Аат тыллары суолталарынан уонна грамматическай халыыптарынан бөлөхтөөһүн, аналларын быһаарыы.Предмети уонна өйдөбүлү бэлиэтиир аат тыллар.Уопсай уонна анал аат тыллар.нуучча тылыттан киирбит аат тылы саҥарыы уонна суруйуу уратылара.

Тылы сайынарыы.Саҥа чаастарынан тыл бөлөҕүн хомуур суолталаах тылга, тыл кэккэтигэр тирэҕирэн ситэрэр,ааттыыр, суолталарыгар сөп түбэһиннэрэн тыл ситимэ уонна этии толкуйдуур.Бэриллибит тыл олоҕуттан саҥа чаастарынан тылы үөскэтэр араас сыһыарыыны туһанан,сахалыы тыл эгэлгэтин үөскэтэргэ эрчиллэр.

Тыл олоҕор тылы үөскэтэр уонна уларытар сыһыарыы эбилиннэҕинэ, таба суруйууга тахсар уустук түбэлтэлэри болҕойуу.Уустук тутуллаах уонна саҥа үөрэпппит тылларын таба суруйарга эрчиллэр.

Быһаарыы. Сахалыы тыл састаабын,үөскүүр уонна уларыйар уратытын,саҥа чаастарын араастарын туһунан бэйэтин тылынан быһаарар.

Тэҥнээһин. Саҥа чаастарынан бэриллибит тыллары үөскһһр сыһыарыыларынан грамматическай халыыптарынан тэҥнээн наардыыр.

Ырытыы. Тылы ырытар халыыбы тутуһан, тылы састаабынан ырытар (тыл олоҕо,тылы уларытар, тылы үөскэтэр сыһыарыы диэн быһаарар).

Түмүктээһин. Араас тылы грамматическай халыыптарынан ханнык саҥа чааһа буоларын быһааран түмүктүүр.

Бөлөхтөөһүн. . Араас тылы суолталарынан, грамматическай халыыптарынан, саҥа чаастарынан бөлөхтүүр.

Ханыылатан ситэрии.Ыйытыы халыыбыгар,тылы үөскэтэр уонна уларытар сыһыарыылар халыыптарыгар сөп түбэһиннэрэн ханыылатан тыл арааһын үөскэтэр уонна тылы уларытар.

Киэпкэ киллэрии.Тылы састаабынан киэпкэ кииллэрэн көрдөрөр (тыл олоҕун,тылы уларытар уонна үөскэтэр сыһыарыылары арааран анал бэлиэнэн көрдөрөр.

Алҕаһы булуу уонна көннөрүү.Тыл литературнай нуормата кэһиллэн, тыл грамматическай халыыбыгар тахсыбыт алҕаһы булар,сөптөөх халыыбынан солбуйар.

Быһаарыы. Тиэкис сүрүн өйдөбүлүн, тиэкис тиибин арааһын , тутулун бэйэтин тылынан быһаарар, ырытар.

 

 

6

7

Аат тыл үөскээһинэ

2

 

 

Аат тыл үөскээһинэ.Туохтууртан аат тылы үөскэтии, аат тыллары бөлөҕүнэн наардаһын. Тардыылаах аат тыл

 

 

8

Тардыылаах аат

1

 

 

 

 

9

Аат тыл туьуктэниитэ.

1

 

 

Аат тыл падежтарынан уларыйыыларын уонна араас ыйытыыга хоруйдуурун быhаарар.

Араас тылы грамматическай халыыптарынан ханнык саҥа чааһа буоларын быһааран түмүктүүр

 

 

10

Торут туьук. Араары туьук

1

 

 

Төрүт падежка оло5уран араарыы падеж ханнык ыйытыыга хоруйдуурун быhаарар.

Төрүт түһүгү үөрэтии, холобурдары ырытыы

 

 

 

11

Сыьыарыы туьук

1

 

 

Сыhыарыы падежка турар аат тыл ханнык ыйытыыга хоруйдуурун быhаарар.

Сыһыарыы падежка турар аат тыл кимиэхэ туохха ханна диэн ыйытыыга хоруйдуурун,бу түһүккэ турар аат тыл биэрэбин диэн туохтууру кытта ситимнэнэрин өйдөөһүн

Бэриллибит тыллары туттан тыл ситимин оҥоруу,араары  түһүккэ турар аат тылы булуу, ыйытыыны туруоруу, бэлиэтээһин,аат тылы арааран түһүккэ уларытан этиини ситэрэн суруйуу,тыл ситимин оҥоруу,этииини саҥа чааһынан ырытыы,сомоҕо домоҕу быһаарыытын кытта ситимнээһин.

 

 

12

Туохтуу туьук

1

 

 

Туохтуу падеж ыйытыытын, сыhыарыытын, этиигэ туттуллуутун быhаарар.

Туохтуу падежка аат тыл кими тугу диэн ыйытыыга хоруйдуурун,бу түһүккэ турар аат тылы көрөбүн диэн туохтууру кытта ситимнэнэрин өйдөөһүн

Бэриллибит тыллары туттан тыл ситимин оҥоруу, сыһыарыы түһүккэ турар аат тылы булуу, ыйытыыны туруоруу, бэлиэтээһин,аат тылы арааран түһүккэ уларытан этиини ситэрэн суруйуу,тыл ситимин оҥоруу,этииини саҥа чааһынан ырытыы,сомоҕо домоҕу быһаарыытын кытта ситимнээһин.

 

 

13

Таьаары туьук

1

 

 

Таhаарыы падеж ыйытыытын, туттуллуутун быhаарар.

Таһаарыы падежка  аат тыл кимтэн туохтан хантан диэн ыйытыыга хоруйдуурун,бу түһүккэ турар аат тылы ылабын  диэн туохтууру кытта ситимнэһэрин өйдөөһүн

Бэриллибит тыллары туттан тыл ситимин оҥоруу, туохтуу түһүккэ турар аат тылы булуу, ыйытыыны туруоруу, бэлиэтээһин,аат тылы көрөбүн туохтууру кытта ситэрэн суруйуу,тыл ситимин оҥоруу,этииини саҥа чааһынан ырытыы,криптограмманы таайыы.

 

 

14

Туттуу туьук

1

 

 

Туттуу падеж ыйытыытын, сыhыарыытын быhаарар.

Туттуу падежка  аат тыл киминэн тугунан ханан диэн ыйытыыларга хоруйдуурун,бу түһүккэ турар аат тылы ыытабын диэн туохтууру кытта ситимнэһэрин өйдөөһүн

Фишка көмөтүнэн тылы ситэрэн хоһоону устуу, ыйытыыны туруоруу, ылабын диэн туохтууру кытта тыл ситимин оҥоруу, тылы таһаарыы түһүккэ уларытыы, схеманан этии толкуйдааһын.

 

 

15

Холбуу туьук

1

 

 

Холбуу падеж ханнык ыйытыыга хорйдуурун быhаарар.

Холбуу түһүккэ  аат тыл кимниин туохтуун  диэн ыйытыыларга хоруйдуурун,бу түһүккэ турар аат тылы доҕордоһобун  диэн туохтууру кытта ситимнэһэрин өйдөөһүн

Аат тылга ыйытыыны туруоруу, киминэн тугунан ыйытыыга уларытан ситими ааҕыы,сурук бэлиэтин туруоран этиини устуу,сыһыарыыга сөптөөх тылы булуу, тыллары түһүгүнэн уларытыы.

 

 

16

Тэннии туьук

1

 

 

 

 

17

 

Аат тыл элбэх ахсааныгар туьуктэниитэ

1

 

 

Аат тыл элбэх ахсааңңа падеhынан уларыйыытын быhаарар.

Аат тыл элбэх ахсаанын падеhынан уларыйыытын өйдөөһүн.

Аат тылы элбэх ахсааҥҥа уларытыы, тыл суолтатын быһаарыы, тылы ситимнээн этиини оҥоруу, бэриллибит ааттары падеhынан уларытыы, схемаҕа сөп түбэһэр тылы булуу, хоһоону өйтөн суруйууга бэлэмнэнии.

 

 

18

Ситиьиибитин сыаналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

 

19

20

Нууччалыы суруллар аат тыл туьуктэниитэ

2

 

 

Нууччалыы суруллар тыллар падежтарынан уларыйыыларын ырытар.

Нуучча тылыттан киирбит тыл наар илин аһаҕас дорҕоон буоллаҕына сыһыарыыта илин аһаҕас дорҕоон буолар. Оттон тыл олоҕор биир эмэ кэлин аһаҕас баар буоллаҕына сыһыарыыта кэлин аһаҕас буоллаҕына сыһыарыыта кэлин аһаҕас дорҕоон буолар.

Кими тугу ыйытыыга уларытыы, аат тылы түһүктэринэн уларытыы,тыл ситимин оҥоруу,сыһыарыыны ситэрэн этиини устуу.этиини толкуйдааһын,истэн диктант суруйуу.

 

 

21

Чинэтии

1

 

 

 

 

 

 

 

22

Ситиьиибитин сыаналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

Бэйэ билиитин бэрэбиэркэлэнии

 

 

23

Хонтуруолунай диктант

1

 

 

Таба суруйар, сатабылын чиңэтэр, орфограммалары арааран өйдүүр.

Билиини бэрэбиэркэ

Оңорбут үлэтин сыанатын  сөпкө быhаарар (Р);

Былааны тутуhан  сөпкө үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Сахалыы таба суруйуу, сурук бэлиэтин быраабыларын тутуһар (П)

 

 

24

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх

Былааны тутуhан   сөпкө  үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Бэйэни өрүү кэтэнэр, көрүнэр, ал5аhа суох саңарарга кыhаллар (Л)

Сахалыы таба суруйуу, сурук бэлиэтин быраабыларын тутуһар (П)

 

 

ДА5ААЬЫН ААТ

25

26

Да5ааьын аат

2

 

 

Да5ааьhын ааттары көрдөрөр бэлиэлэринэн наардыыр

Даҕааһын аат өйдөбүлэ.Даҕааһын ааттары суолталарынан грамматическай халыыптарынан бөлөхтөөһүн,аналларын быһаарыы.Даҕааһын аат арааһа (төрүт, киирии, үөскээбит). Даҕааһын ааты  үөскэтии. Даҕааһын аат уларыйыыта.

Этииини тэҥнээн предмет бэлиэтин көрдөрөр тылы булуу,тугу көрдөрөрүн быһаарыы, даҕааһын аат сыһыарыытын булуу, тугу көрдөрөрүн быһаарыы, тиэкистэн даҕааһын ааты булуу,бэриллибит саҕалааһынынан кэпсээн суруйуу.

 

 

27

28

Да5ааьын аат аат тылтан уоскээьинэ

2

 

 

Да5ааhыны атын саңа чаастарыттан сыhыарыы көмөтүнэн үөскэтэр.

Билиэхтээх:

Да5ааьын аат тыл суолтатыгар тутуллуутун; тылы састаабынан ырытар

Сатыахтаах:

Этиигэ да5ааьын аат  ситимин булан көрдөрөр, саңа чааhын бөлө5үнэн наардыыр, да5ааhын аат этии чилиэнинэн ырытыы

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р),

Тугу билэрин-билбэтин, тугу ситэри үөрэтиэхтээ5ин арааран өйдүүр (Л);

Сахалыы таба суруйуу, сурук бэлиэтин быраабыларын тутуһар (П);

Бэйэни өрүү кэтэнэр, көрүнэр, ал5аhа суох саңарарга кыhаллар (Л)

 

 

29

Да5ааьын аат туохтууртан уоскээьинэ

1

 

 

Да5ааhын аат ойо5ос чилиэн уоннна кэпсиирэ буоларын тэңнээн көрөн быhаарар.

Билиэхтээх:

Да5ааьын аат тыл атын саңа чаастартан араарар; тылы састаабынан ырытар

Сатыахтаах:

Да5ааьын аат  тылы сыhыарыы көмөтүнэн үөскээhинин  сатыахтаах, сана чааhын бөлө5үнэн наардыыр

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р),

Тугу билэрин-билбэтин, тугу ситэри үөрэтиэхтээ5ин арааран өйдүүр(Л);

Мунаарбыт боппуруоhун быhаарсар (К)

Болдьох бэлиэлэри, сөпкө туhанар (П)

 

 

30

Да5ааьын аат да5ааьынтан уоскээьинэ

1

 

 

Да5ааhын аат ойо5ос чилиэн уоннна кэпсиирэ буоларын тэңнээн көрөн быhаарар.

 

 

 

 

31

Нууччалыы суруллар да5ааьын аат

1

 

 

Нуучалыы суруллар да5ааhын ааттары сөпкө саңарар, суруйар.

Билиэхтээх: нууччалыы суруллар тыллар быраабылатын;

Сатыахтаах:

Нууччалыы суруллар да5ааhын тыллары  сөпкө суруйар буолуохтаах

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р),

Саңарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

Араас тугэннэ кэпсэтиини сатаан са5алыыр, түмүктүүр (К)

 

 

32

33

34

Чинэтии

3

 

 

 

Сатыахтаах:  барбыт тематын быраабыларын сатаан ырытар буолуохтаах,, да5ааһын этиигэ оруолунан наардааһын, грамматическай халыыптарынан наардааһын.

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р),

Сахалыы таба суруйуу, сурук бэлиэтин быраабыларын тутуһар (П

Санарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

 

 

35

Ситиьиибитин сыаналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

 

36

Бэрэбиэркэлиир тиэст

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

 

37

Суругунан улэ

1

 

 

Таба суруйар, сатабылын чиңэтэр, орфограммалары арааран өйдүүр.

Билиини бэрэбиэркэ

Оңорбут үлэтин сыанатын  сөпкө быhаарар(Р);

Былааны тутуhан  сөпкө үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Сахалыы таба суруйуу, сурук бэлиэтин быраабыларын тутуһар (П)

 

 

АХСААН ААТ

38

Ахсаан аат. Тоьо ахсаан аат

1

 

 

 

Билиэхтээх:

Хайааьыны хаьан? хайдах? буоларын кордорор тыл сыьыат;

Сатыахтаах:

Тыл ситимин онорор, сыьыаттары тиэкискэ булар

Былааны тутуьан  сопко улэлиир, бэйэтин кэтэнэн корунуохтээх (Р);

Мунаарбыт боппуруоьун быьаарсар (К)

Болдьох бэлиэлэри, араас схемалары сопко туьанар (П)

Бэйэтин санаатын, ба5атын сиэрдээхтик этэр (К)

 

 

39

Кэрискэ ахсаан аат

1

 

 

 

 

 

40

Ситиьиибитин саналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

 

СОЛБУЙАР ААТ

41

Солбуйар аат суолтата

1

 

 

Солбуйар ааты тиэкистэн булар.

Солбуйар аат. Солбуйар аат өйдөбүлэ. Солбуйар ааттары суолталарынан бөлөхтөөһүн, аналларын быһаарыы.Солбуйар аат. Арааһа, уларыйыыта.

Этиини солбуйар аатынан ситэрэн ааҕыы,туохтууру солбуйар ааты кытта ситимнээһин,көппүт солбуйар ааты фишка көмөтүнэн ситэрэн суруйуу,анал аат оннугар солбуйар ааты суруйуу, этиини саҥа чааһынан, Чилиэнинэн ырытыы,солбуйар ааты булан ыйытыыны туруоруу, ахсаанын, түһүгүн ыйыы, этиини ааҕан ханнык сирэйтэн этиллэрин ыйыы,

Мин ытым темаҕа ойуулааһын тиэкис суруйуу.

 

 

42

Сирэй солбуйар аат

1

 

 

Сирэй солбуйар ааттар сирэйинэн, ахсаанынан уларыйыытын быhаарар.

 

 

43

 

Ыйар, ыйытар солбуйар аат

1

 

 

Сирэй солбуйар ааттар падеж ыйытыыларынан уларыйыытын быhаарар.

 

 

44

Ситиьиибитин саналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

 

45

Хонтуруолунай диктант

1

 

 

Таба суруйар, сатабылын чиңэтэр, орфограммалары арааран өйдүүр.

Билиини бэрэбиэркэ

Оңорбут үлэтин сыанатын  сөпкө быhаарар (Р);

Былааны тутуhан  сөпкө үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

 

 

46

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх,

тыл грамматическай халыыбыгар тахсыбыт ал5аһы булар

Былааны тутуhан   сөпкө  үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Бэйэни өрүү кэтэнэр, көрүнэр, ал5аhа суох саңарарга кыhаллар (Л)

 

 

ТУОХТУУР

47

Туохтуур суолтата

1

 

 

Тиэкистэн туохтуурдары булан ыйытыы туруорар.

Туохтуур өйдөбүлэ, туохтуурдары этиигэ оуролларынан наардааһын, грамматическай халыыптарынан бөлөхтөөһүн,аналларын быһаарыы.Туохтуур арааһа

(тус туохтуур, сыһыат туохтуур, аат туохтуур).туохтуур арааһын үөскэтии.

Тус туохтуур өйдөбүлэ,

грамматическай уратыта,сүрүн грамматическай уратыта (сирэйдэниитэ, кэмэ),тус туохтууру үөскэтии, үөскээбит ньымаларынан, грамматическай халыыптарынан бөлөхтөөһүн.

Сыһыат туохтуур өйдөбүлэ, грамматическай уратыта, сыһыат туохтуур этиигэ оруола,

Сыһыат туохтуур арааһын үөскэтии.

Аат туохтуур өйдөбүлэ, грамматическай бэлиэтэ,а

Аат туохтуурдаах тыл ситимин арааһын үөскэтии.

Туохтууру элбэх ахсааҥҥа уларытан суруйуу,буолбат хайааһыҥҥа уларытыы, паараласпыт тылы ситэрии, ыйытыынан сирдэтэн ойуулааһын тиэкис суруйуу.

 

 

48

49

Туохтуур билинни кэмэ

2

 

 

Туохтуур билиңңи бириэмэтэ хайааhын саңарар кэмңэ буоларын көрдөрөрүн билэр.

Туохтууру ырыта үөрэнии( саҥа чааһа, бириэмэтэ, ахсаана, сирэйэ, туохтуур билиҥҥи кэмэ хайааһын саҥарар түгэҥҥэ буола турарын , эбэтэр куруук  буоларын көрдөрөрүн өйдөөһүн.

 

 

50

51

Туохтуур ааспыт кэмэ

2

 

 

Туохтууру саңа чааhын уонна этии чилиэнин быhыытынан ырытар.

Туохтууру булан буолбат хайааһыҥҥа, ааспыт  кэмҥэ уларытыы, паараласпыт туохтууру ааспыт кэмҥэ суруйуу,синонимы булан бириэмэҕэ уларытыы, графическай диктант.

 

 

52

53

Туохтуур кэлэр кэмэ

2

 

 

Кэлэр бириэмэ саңарбыт кэннэ оңоруллар хайааhыны көрдрөрүн өйдүүр.

Туохтууру булан буолбат хайааһыҥҥа, кэлэр  кэмҥэ уларытыы, паараласпыт туохтууру кэлэр  кэмҥэ суруйуу,синонимы булан бириэмэҕэ уларытыы, графическай диктант.

 

 

54

Паараласпыт туохтуурдар

1

 

 

Кэпсиирэ буолбут паараласпыт туохтуурдары этии чилиэнинэн ырытар.

Билиэхтээх:

Туохтуур аат өйдөбүлэ,  туохтуур аат кэминэн уларыйарын, туохтууру атын сана чаастартан араарар, тылы састаабынан ырытар

Сатыахтаах:

Туохтуур аат өйдөбүлэ, туохтуурдары  этиигэ оруолунан наардааһын, грамматическай халыыптарынан бөлөхтөөһүн, аналларын быһаарар,  үс кэминэн уларыйарын, паараласпыт уонна көмө туохтуурдары араар буолуохтаах

Паараласпыт туохтууру булан буолбат хайааһыҥҥа,  кэмҥэринэн уларытыы, паараласпыт туохтууру оҥорон  суруйуу,синонимы булан бириэмэҕэ уларытыы,  көҥүл  диктант.

 

 

55

Туохтуур соруйар киэбэ

1

 

 

Соруйар киэп элбэх ахсааныгар ң сурулларын билэр, аат тыллартын туохтуур соруйар киэбин сатаан үөскэтэр.

Туохтууру элбэх ахсааҥҥа иккис сирэйигэр уларытан суруйуу,аат тылтан туохтуур соруйар киэбин үөскэтии,тиэкиһи кытта үлэ, хонтуруолунай устуу.

 

 

56

Комо туохтуурдар

1

 

 

Көмө туохтуурдары паараласпыт туохтуурдартан араарар.

Туохтууру туруоран ааҕыы, тиэкискэ көмө туохтууру эбэн  уларытан ааҕыы, этиини ырытыы,талан диктант суруйуу.

 

 

57

Хайааьыны дьуьуннуур туохтуур

1

 

 

Дьүhүннүүр туохтуурдары тылынан, суругунан саңа5а туттар.

Билиэхтээх: хайааһыны көрдөрөр тылы дьүһүннүүр туохтуур  өйдөбүлэ.

Сатыахтаах: туохтууру буолар уонна буолбат халыыбынан уларытар

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р),

Саңарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

Санарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

 

 

58

Хайааьын буолар буолбат халыыба

1

 

 

Буолар, буолбат хайааhыны көрдөрөр туохтуурдары сирэйинэн, ахсаанынан уларытар.

Билиэхтээх: хайааһыны көрдөрөр тыллар буолар уонна буолбат халыыптаах.

Сатыахтаах: тылы буолар уонна буолбат халыыбынан уларытар, тылы састаабынан уларытар, туохтуур аналын.

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р);

Болдьох бэлиэлэри, араас схемалары сопко туьанар (П);

Санарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

 

 

59

Туохтуур уоскээьинэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

туохтууру атын сана чаастартан араарар, тылы састаабынан ырытар, туохтуур арааһын үөскэтии.

Сатыахтаах:

туохтуур сыһыарыы көмөтүнэн үөскээһинин  сатыахтаах, саңа чааһын бөлө5үнэн наардыыр

Былааны тутуһан   сөпкө  үлэлиир, дьону кытты бииргэ алтыһан үөрэнэр (Р);

Мунаарбыт боппуруоьун быһаарсар (К)

Сахалыы таба суруйуу, сурук бэлиэтин быраабыларын тутуһар (П)

 

 

  60

   61

 

Чинэтии

2

 

 

 

Сатыахтаах:  барбыт тематын быраабыларын сатаан ырытар буолуохтаах

Былааны тутуьан  сопко улэлиир, сыыьаларын коннорор (Р);

Болдьох бэлиэлэри, араас схемалары сопко туьанар (П);

Санарбыт уонна суруйбут тылларыгар эппиэтинэстээх (Л)

 

 

62

Ситиьиибитин саналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

 

63

Суругунан улэ

1

 

 

 

Билиини бэрэбиэркэ

Оңорбут үлэтин сыанатын  сөпкө быhаарар(Р);

Былааны тутуhан  сөпкө үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

 

 

64

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх,

тыл грамматическай халыыбыгар тахсыбыт ал5аһы булар

Былааны тутуhан   сөпкө  үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Бэйэни өрүү кэтэнэр, көрүнэр, ал5аhа суох саңарарга кыhаллар (Л);

 

 

 

СЫЬЫАТ (13 ч.)

65

66

Сыьыат. Кэм, миэстэ сыьыаттара

2

 

 

Туохтууру кытта сыhыат ситимин сатаан оңорор

Билиэхтээх:

Хайааьыны хаьан? хайдах? буоларын кордорор тыл сыьыат;

Сатыахтаах:

Тыл ситимин онорор, сыьыаттары тиэкискэ булар

Былааны тутуьан  сопко улэлиир, бэйэтин кэтэнэн корунуохтээх (Р);

Мунаарбыт боппуруоьун быьаарсар (К)

Болдьох бэлиэлэри, араас схемалары сопко туьанар (П)

Бэйэтин санаатын, ба5атын сиэрдээхтик этэр (К)

 

 

67

68

Буолуу. Торуот сыьыаттара

2

 

 

 

 

69

 

Чинэтии

1

 

 

 

 

70

Ситиьиибитин саналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

 

71

Суругунан улэ

1

 

 

Таба суруйар, сатабылын чиңэтэр, орфограммалары арааран өйдүүр.

Билиини бэрэбиэркэ

Оӊорбут үлэтин сыанатын  сөпкө быhаарар(Р);

Былааны тутуhан  сөпкө үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

 

 

72

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх

Былааны тутуhан   сөпкө  үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Бэйэни өрүү кэтэнэр, көрүнэр, ал5аhа суох саӊарарга кыhаллар (Л)

 

 

73

Хонтуруолунай диктант

1

 

 

Таба суруйар, сатабылын чиңэтэр, орфограммалары арааран өйдүүр.

Билиини бэрэбиэркэ

Оӊорбут үлэтин сыанатын  сөпкө быhаарар(Р);

Былааны тутуhан  сөпкө үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

 

 

74

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх

Былааны тутуhан   сөпкө  үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Бэйэни өрүү кэтэнэр, көрүнэр, ал5аhа суох саӊарарга кыhаллар (Л)

 

 

75

76

Чинэтии

2

 

 

 

Сатыахтаах:  барбыт тематын быраабыларын сатаан ырытар буолуохтаах

 

 

 

ЭТИИ (15 ч.)

77

78

Этии арааьа

2

 

 

Тыл ситимин этииттэн араарар.

Этии арааһа. Этии тиибэ( сэһэн, ыйытыы, соруйуу) Этии интонацията,сурук бэлиэтэ. Судургу уонна холбуу этии өйдөбүлэ.холбуу этии суолтата уонна үөскүүр ньымата. Тэҥҥэ уонна баһылатыылаах холбуу этиилэр.

Билиэхтээх: тыл ситиминэн этии онорор, тыл ситимин булан, ыйытыынана сибээстиир, этиигэ сирэй солбуйары булар.

Сатыахтаах: тэнийбит этии онорор,  тыллартан этии онорор,  чилиэннэринэн ырытар, биир уустаах чилиэннэри булан, соптоох сурук бэлиэтин туруорар

Суруйуу. Этиигэ төрүт уонна киирии тыллар таба суруллууларын уратытын болҕойуу.  Уустук тутуулаах уонна саҥа үөрэпппит тылларын таба суруйарга эрчиллэр.

Быһаарыы. Этии уонна этии арааһын сүрүн өйдөбүллэрин бэйэтин тылынан быһааран кэпсиир.

Тэҥнээһин. Этии үс тиибин, тэнийбит уонна тэнийбитэх, биир уонна икки састааптаах, судургу уонна холбуу этиилэри, диалогу.сирэй саҥаны уонна туора киһи саҥатын, тэҥҥэ уонна баһылатыылаах холбуу этиилэр уратыларын тэҥнээн быһаарар.

Ырытыы. Этиини ырытан, этии арааһын быһааран түмүктүүр.

Бөлөхтөөһүн. Бэриллибит тыл ситимнэрин, этиилэри састааптарынан, араастарынан бөлөхтүүр.

Киэпкэ киллэрии. Этии арааһын  састаабынан тутулунан көрөн анал бэлиэнэн

(фишканан) киэпкэ киллэрэн көрдөрөр.

Эбии матырыйаалы туһаныы. Этиигэ сурук бэлиэтин туруорууга уустук , мөккүөрдээх түгэн үөскээтэҕинэ, сурук бэлиэтин туруору быраабылаларын сатаан туһанар.

Алҕаһы булуу уонна көннөрүү. Сахалыы этии тутулугар тахсыбыт алҕаһы булар, көннөрөр.

(норуот айымньытыгар туттуллар, кубулуйбат эпитеттары, метафоралары  тыыннааҕымсатыы холобурдарын) өс хоһооннорун, бэргэн этиилэри  таба туһанар Кэпсиир  тиэмэтин  ис хоһоонун, тутулун, тылын-өһүн тупсарарга кыһаллар, этэр санааны чопчулаан- чуолкайдаан биэрэргэ, хомоҕойдук саҥарарга эрчиллэр.

Быһаарыы. Тиэкис сүрүн өйдөбүлүн, тиэкис тиибин арааһын, бэйэтин тылынан быһаарар.

 

 

79

80

 

Тэнийбит, тэнийбэтэх этии

2

 

 

Тэнийбит, тэнийбэтэх этиилэри арааран билэр.

 

 

81

82

Этии ойогос чилиэннэрэ

2

 

 

 

 

 

83

84

 

Этии биир уустаах чилиэннэр

2

 

 

Этии чилиэннэрэ то5о биир уустаах диэн ааттаналларын быhаарар.

 

 

85

86

Туьулуу

2

 

 

 

 

 

87

Сирэй сана

1

 

 

 

 

 

88

Чинэтии

1

 

 

 

 

 

89

Тылы сайыннарыы уруога. Этиилэри тэнитии

1

 

 

Аналлаах тиэкси ырытар, билиинит-көрүүтүн хаңатар.

Тыл ситимин оҥоруу, ыйытыыны туруоруу, сыһыарыыны бэлиэтээһин, тэҥнээһин, тыллары түһүгүнэн уларытыы,тылы сүһүөххэ араарыы, кэлим тыл суолтатын булуу.

 

 

90

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

 

 

91

92

Ситиьиибитин саналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

2

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

 

 

 

93

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх

 

 

94

Суругунан бэрэбиэркэлиир улэ. Сыллаа5ы хонтуруолунай диктант

1

 

 

Таба суруйар, сатабылын чиңэтэр, орфограммалары арааран өйдүүр.

Билиини бэрэбиэркэ

Оӊорбут үлэтин сыанатын  сөпкө быhаарар(Р);

Былааны тутуhан  сөпкө үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

 

 

95

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх

Былааны тутуhан   сөпкө  үлэлиир, сыыhаларын көннөрөр (Р).

Бэйэни өрүү кэтэнэр, көрүнэр, ал5аhа суох саӊарарга кыhаллар (Л)

 

 

ХАТЫЛААЬЫН (8 ч.)

96

Аат тыл

1

 

 

Аат тыл элбэх ахсааңңа падеhынан уларыйыытын быhаарар

Тыл састаабын, сүһүөҕүн арааһын, тылы сүһүөхтүүргэ хоһуласпыт уонна сэргэстэспит бүтэй дорҕооннор оруоллара, тылы көһөрүү быраабылата, тыл састааба, саха тылыгар тыл тутула нуучча тылыттан уратыта,тыл олоҕун сыһыарыыта, тылы уларытар сыһыарыылаах тыл суолтатын өйдүүргэ тыл олоҕун быһаарыы суолтата. Тылы уларытар уонна үөскэтэр сыһыарыылар.Сыһыарыы суолтата.Тылы уларытыы.Тыллары уларыйбыт сыһыарыыларын

Арааһынан бөлөхтөөһүн.биир бөлөххө киирэр тыллар сыһыарыыларын суолтатын тэҥнээн көрүү.

Суруйуу. Тиэкискэ төрүт уонна киирии тыллар таба суруллууларын уратытын болҕойуу.  Уустук тутуулаах уонна саҥа уустук  тыллары таба суруйарга эрчиллэр.

Кэпсээһин. Истибитин  кэпсииргэ, айан кэпсииргэ, хартыына ис хоһоонун кэпсииргэ эрчиллэр.Күннээҕи олоҕун түгэннэриттэн, дьиэ кэргэнин, доҕотторун,

оскуола олоҕун, кыыллар, айылҕа, таптыыр дьарыгын тустарынан, о.д.а, кэпсииригэр  уус уран сиһилиир ньымалары ( норуот айымньытыгар туттуллар, кубулуйбат эпитеттары, метафоралары  тыыннааҕымсатыы холобурдарын) өс хоһооннорун, бэргэн этиилэри  таба туһанар Кэпсиир  тиэмэтин  ис хоһоонун, тутулун, тылын-өһүн тупсарарга кыһаллар, этэр санааны чопчулаан- чуолкайдаан биэрэргэ, хомоҕойдук саҥарарга эрчиллэр.

Быһаарыы. Тиэкис сүрүн өйдөбүлүн, тиэкис тиибин арааһын, бэйэтин тылынан быһаарар.

Тэҥнээһин.Тиэкис тиибин быһаарарыгар сэһэргээһин,ойуулааһын,тойоннооһун сүрүн уратыларын тэҥниир.Табыллыбыт уонна табыллыбатах тиэкистэр уратыларын тэҥнээн быһаарар.

Ырытыы. Тиэкис тутулун, тиибин анал ырытар халыыбынан сирдэтэн ырытар.

Холбооһун.Этиилэри холбоон бүтүн тиэкис оҥорор.Тиэкис ыһыллыбыт чаастарын сааһылаан, бүтүн тиэкис оҥорон холбуур.

Түмүктээһин.Тиэкиһи ырытан, ис хоһоонунансирдэтэн тиэкис тиибин быһааран түмүктүүр.

Бөлөхтөөһүн.Бэриллибит тиэкистэри тиэмэлэринэн , сүрүн санааларынан, тутулларынан, тииптэринэн бөлөхтүүр.

 

 

97

Да5ааьын аат

1

 

 

Да5ааьhын ааттары көрдөрөр, бэлиэлэринэн наардыыр

 

 

98

Туохтуур

1

 

 

Туохтууру саңа чааhын быhыытынан ырытар.

 

 

99

Солбуйар аат. Ахсаан аат. сыьыат

1

 

 

Сирэй солбуйар ааттарга ыйытыы туруоран сирэйдэрин, ахсааннарын, падежтарын быhаарар.

 

 

100

Ситиьиибитин саналыыбыт, билиибитин бэрэбиэркэлэнэбит

1

 

 

Үөрэнээччи бэйэтин билиитин-кыа5ын көрүнэр.

Сатыахтаах:  барбыт тематын быраабыларын сатаан ырытар буолуохтаах

 

 

101

Сыыьа5а улэ

1

 

 

 

Билиини бэрэбиэркэ

 

 

102

Чинэтии

1

 

 

 

Билиэхтээх:

үлэ5э туhэрбит сыыhаларын быраабылатын билэр буолуохтаах;

Сатыахтаах:

Таба суруйуу уонна сурук бэлиэтин суолтатын быhаарар, сурукка түhэрбит сыыhаларын бэрэбиэркэлэнэ үөрэниэхтээх

 

 

 


 

Просмотрено: 0%
Просмотрено: 0%
Скачать материал
Скачать материал
Скачать материал

Найдите материал к любому уроку, указав свой предмет (категорию), класс, учебник и тему:

5 924 696 материалов в базе

Скачать материал

Другие материалы

Вам будут интересны эти курсы:

Оставьте свой комментарий

Авторизуйтесь, чтобы задавать вопросы.

  • Скачать материал
    • 11.10.2018 836
    • DOCX 41.8 кбайт
    • Оцените материал:
  • Настоящий материал опубликован пользователем Корякина Алена Витальевна. Инфоурок является информационным посредником и предоставляет пользователям возможность размещать на сайте методические материалы. Всю ответственность за опубликованные материалы, содержащиеся в них сведения, а также за соблюдение авторских прав несут пользователи, загрузившие материал на сайт

    Если Вы считаете, что материал нарушает авторские права либо по каким-то другим причинам должен быть удален с сайта, Вы можете оставить жалобу на материал.

    Пожаловаться на материал
  • Автор материала

    Корякина Алена Витальевна
    Корякина Алена Витальевна
    • На сайте: 3 года и 8 месяцев
    • Подписчики: 1
    • Всего просмотров: 6301
    • Всего материалов: 6

Ваша скидка на курсы

40%
Скидка для нового слушателя. Войдите на сайт, чтобы применить скидку к любому курсу
Курсы со скидкой