Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Свидетельство о публикации

Автоматическая выдача свидетельства о публикации в официальном СМИ сразу после добавления материала на сайт - Бесплатно

Добавить свой материал

За каждый опубликованный материал Вы получите бесплатное свидетельство о публикации от проекта «Инфоурок»

(Свидетельство о регистрации СМИ: Эл №ФС77-60625 от 20.01.2015)

Инфоурок / Начальные классы / Конспекты / Конспект по башкирскому языку и литературе
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 28 июня.

Подать заявку на курс
  • Начальные классы

Конспект по башкирскому языку и литературе

библиотека
материалов

Ҡыш”шиғырын өйрәнеү


Маҡсат.1.Ҡыш миҙгеле тураһында белемде тәрәнәйтеү. 2.Уҡыусыларҙың һүҙ байлығын телмәрен, фекерләү кимәлен үҫтереү, 3. Тәбиғәткә һөйөү, һаҡсыл ҡараш тәрбиәләү.

Йыһаҙландырыу. ҡағыҙ биттәрендә Ҡыш шиғыры, Һүрәттәр, карточкалар,туп, ҡар бөртөктәре.

Дәрес барышы.

1.Ойоштороу мәле.

Башланып китте дәрес,

Беҙ матур ултырабыҙ,

Дүртле,бишле билдәләрен

Көн һайын арттырабыҙ.


1.Инеш әңгәмә. Уҡыусылар, беҙгә бөгөн дәрескә бер ҡунаҡ килгән. Ә кем икәнлеген йомаҡты сискәс белербеҙ.

Ҡып-кыҙыл бүрек менән

Аҡ тунын кейгән.

Балаларҙы һөйөндөрөп,

Бүләктәр биргән.

Көтә уны һәр ҡыҙ-малай,

Кем ул был йомарт бабай? (Ҡыш бабай)

-Ҡыш бабай ошо ҡапсығында һеҙгә төрлө эштәр һәм күстәнәстәр алып килгән. Ул барыбыҙҙы ла урамға саҡыра.Урамда нимә менән йөрөүебеҙ хаҡында Ҡыш бабай йомаҡ әҙерләгән.

Шыма табанлы сана

Атһыҙ ҙа алға саба.

Етеҙ булһа аяҡтар,

Ҡулда була таяҡтар. (Саңғы)

2.Артикуляцион һәм фонетик күнегеүҙәр. Һәр беребеҙ саңғы кейһен өсөн бер нисә тел шымартҡыс ҡабатларбыҙ. Дәрестә тасуири уҡыу һәм һөйләү өсөн телдәребеҙҙе шымартып алабыҙ.


Ынйы-ынйы ҡарҙар яуа,

Ғәжәп матур көн бөгөн!

Ҡулға тотоп алғы килә

Ҡарҙың һәр бөртөгөн.


Аҡ ҡар баҫҡан яланды

Ҡураларҙы,соланды.

Ябалаҡлап ҡар яуа,

Бөгөн буранлы һауа. (Ғ. Туҡай)

Ҡайһы һөйләмдә һүҙҙәр тәртибе дөрөҫ бирелгән

а) Ябалаҡлап ҡар яуа б) Ҡар яуа ябалаҡлап в) Яуа ҡар ябалаҡлап.


Өндәр өҫтөндә эш. Таблицала ниндәй хәрефтәр күрһәтелгән? Беренсе юлдағы өндәрҙе уҡығыҙ. Улар ниндәй өндәр?Икенсе юлдағы өндәрҙе әйтегеҙ. Улар ниндәй өндәр?


Ижекләп уҡыу.(ғү, ҙү,һү,ҫү,ғә.ҙә,һә.ҡә,


Һәр хәрефкә миҫалдар уйлайыҡ:

Ә-әсәй,әбей

Ө-өләсәй,өйрәк,өтөр

Ү-үтек,үлән,үрмәксе

Ғ-ғаилә,ғүмер

Һ-һыйыр,һан,Һигеҙ,һары

Ҡ-ҡар,ҡыш,ҡаҙ.ҡыҙ,

Ҙ-ҙур ҫ хәрефенә һүҙҙәр бармы

Бик матур уҡынығыҙ,һүҙҙәр уйлап йттегеҙ. Ҡыш бабай һәр беребеҙгә саңғылар кейҙерә. Хәҙер сыҡһаҡ та була. Саф һауа һуларбыҙ.


3. Темаға инеш. –Балалар, тышҡа күҙ һалығыҙ әле. Урамда миҙгелдең иң матур мәле. Ә хәҙер,балалар,күҙҙәрегеҙҙе йомоп, уй менән ошо хозур тәбиғәт донъяһына сумайыҡ.

- Тышта ҡар яуа, ҡар бөртөктәре ашыҡмай ғына ергә ҡойола. Әйҙәгеҙ уларҙы усыбыҙға ҡундырайыҡ. Иғтибар итегеҙ әле, тәбиғәт –рәссам ниндәй һоҡланғыс биҙәктәр тыуҙырған. Әйҙәгеҙ тәрән һулыш алып, уларға өрәйек, Көслөрәк, тағы ла көслөрәк…

- Ҡар бөртөктәре шундай матур. Улар осҡанда нимәне хәтерләтә?

(йондоҙҙо, күбәләкте)

  • Ә улар ниндәй була?

  • (йомшаҡ, күпереп тора, епшек, шаян, ап-аҡ)

  • Ҡояш ҡалҡты. Ҡар бөртөктәре күҙҙәрен асты. Улар ҡояш нурҙары аҫтында нисек күренә?

  • Емелдәй, төрлө төҫтәр менән сағыла, ялтырай.

  • Ҡар нисек яуа?

  • Ябалаҡлап,елпенеп,талпынып.

  • Кемгә ҡыш миҙгеле оҡшай? Ул ниндәй?

  • (сана,саңғы шыуар өсөн, Яңы йыл байрамы, хоккей уйнар, тәбиғәт матур, бөтө донъя ап-аҡ,һауа саф)

  • Һалҡын, ҡырыҫ,шаян, уға барыһы ла буйһона.

  • Афарин,балалар.

Ҡыш бабай беҙгә бик хикмәтле шиғыр әҙерләгән.

Шиғырҙы батшаларҙың кәйефенә тап килтереп уҡырға кәрәк:

Шиғырҙы ҡабатлау һәм тасуири уҡыу.

Аҡ күбәләк кеүек ҡарҙар

Яуалар ҙа яуалар.

Уйнайбыҙ ҙа, көләбеҙ ҙә,

Беҙ бәхетле балалар.

Ҡайһы рәттең уҡыуы шиғырҙың мәғәнәһенә тура килә? Фекерегеҙҙе иҫбатлағыҙ.

Балалар, был шиғыр нисек уҡылырға тейеш?

4.Үтелгәндәрҙе ҡабатлау, өйгә эште тикшереү. -Уҡыусылар, әле ниндәй ай? Күбәләктәй аҡ ҡар йылдың ниндәй миҙгелендә яуа? Бөгөн ҡар яуамы?

  • Хәҙер үҙегеҙ әҙерләп килгән ҡар бөртөгөн таҡтаға элегеҙ ҙә . уның хаҡында һөйләгеҙ.

  • Минең ҡар бөртөгөм ап-аҡ. - Минең ҡар бөртөгөм-шаян.

  • Минең ҡар бөртөгөм аҡ күбәләктәй.

  • Минеке йомшаҡ.

  • Ә минеке йондоҙ кеүек.

  • Ҡыш бабайға яуаптарығыҙ бик оҡшаны

  • Уҡыусылар, ә бына минең ҡар бөртөктәрем- тылсымлы…

Ҡар бөртөктәренең һәр береһенә эш яҙылған, уларҙы башҡарғас та, әйләндерә барабыҙ. Уларҙың иң һуңғыһын асҡас, танышасаҡ шиғырҙың исемен уҡырбыҙ.

5.Дәрескә маҡсат ҡуйыу.

Таҡталағы һүрәттәр һәм алдығыҙҙағы шиғыр буйынса бөгөнгө дәрестең маҡсатын әйтеп ҡарағыҙ.

-Дөрөҫ, бөгөн дәрестә ҡыш тураһында һөйләшеүҙе дауам итәбеҙ, шиғыр уҡыйбыҙ, грамматика буйынса белемде нығытабыҙ,һүҙ байлығын арттырабыҙ.

6.Яңы тема. 1-се ҡар бөртөгөнә яҙылған шиғыр менән танышыу.

  • Бөгөн дәрестә “Ҡыш” шиғырын өйрәнәсәкбеҙ. Мин шиғырҙы тасуири уҡып күрһәтәм, ә һеҙ аңлашылмаған һүҙҙәрҙең аҫтына һыҙа барығыҙ.

  • Ниндәй яңы һүҙҙәр таптығыҙ. Уларҙы таҡтаға яҙығыҙ. Беренсе эште башҡарҙыҡ, ҡар бөртөгөн әйләндерһәк тә була.

`2.Һүҙлек эше.

Ыжғыр буран-вьюга, ҡалтырата-трясет, өшөтө-обмораживает, бөркәнде-накрылся, семетә-щиплет, һырғалаҡ-горка

-Уйнап алабыҙ.” Яңғыраубикә “ уйыны. Беренсе уҡыусы һүҙҙе ҡысҡырып уҡый,ҡалғандар уны өс тапҡыр ҡабатлағас, тәржемә итә. Эш сылбыр буйынса дауам итә.


3.Тасуири уҡыу өҫтөндә эш.

-Шиғырҙы үҙ аллы уҡыу

-хор менән

-сылбырлап берәр юл уҡыу.

Кем иғтибарлыраҡ ?” уйыны. Мин һөйләмдең башын уҡыйым, ә дауамын уҡыусылар уҡый.

4.Шиғырҙың йөкмәткеһен анализлау.

-Шиғырҙа һүҙ нимә тураһында бара?

-Ҡышҡы тәбиғәт нисек һүрәтләнгән?

-Балалар тауҙа нимә эшләйҙәр

-Ул һеҙгә оҡшаймы?

- Тәбиғәттең матурлығын һаҡлау өсөн ниндәй эштәр башҡараһығыҙ

-Тәбиғәтте йыл әйләнәһенә һаҡламаһаҡ,киләсәк буынға нимә ҡаласаҡ.

5.Үҙеңде тикшер.(Карточкалар буйынса индивидуаль эш)

Эйе Юҡ

Урмандар ҙа, ағастар ҙа …… ……

Аҡ шәлдәргә бөркәнде …… ……

Кемдер ҡар бабай яһамай …… ……

Ап-аҡ тунлы йәй мәле ……. ……..

Кемдер саңғы шыуа ……. ……

Һыуыҡ биттәрҙе йылыта ……. ……

Ыжғыр бурандар уйнай ……. …..

Һыуыҡ өшөтә ……. …..

6.Ял минуты. (Ҡыш темаһы буйынса яңы танышҡан һүҙҙәрҙе иҫкә төшөрөү)

- Мин ниндәйҙер һүҙ әйтәм дә,тупты һеҙгә ырғытам,ә һеҙ ул һүҙҙе тәржемә иткәс , миңә кире ырғытаһығыҙ. Уйын сылбыр буйынса, бөтәһе лә ултырғансы дауам итә.(хаталанған бала баҫып ҡала)

Ҡар-снег,ҡар бөртөгө-снежинка,ел-ветер,юрған-одеяло,ҡыш-зима,һыуыҡ-холод,ҡар бабай-снеговик, сана-санки, саңғы-лыжи.


7. Шыршыны биҙәү. (төркөмләп эшләү) Балалар,Кыш бабай беҙгә ике шыршы биҙәргә ҡуша. Һәр төркөм шиғырҙан исем, ҡылым һәм сифат табып, таҡталағы шыршыға яҙа.

Кем Нимә

Ниндәй

Нимә эшләй

Ҡайһы төркөм күберәк һүҙ яҙа- шул еңеүсе. (ҡыш-ҡар-урман.Ап-аҡ-аҡ- бөркәнде-семетә-өшөтә-шыуа)

-Афарин, балалар,Был эште лә йырып сыҡтығыҙ.

-Юлды дауам итәбеҙ.

8.Уҡыусылар,һеҙ ҡыш темаһына ниндәй һынамыштар беләһегеҙ

Төтөн тура сыҡһа, һыуыҡ була.

Ағастар шаулаһа, буран булыуын көт.

Төнөн бәҫ төшһә,көндөҙ ҡар яумай.


9. Һүрәттәр буйынса эш. Таҡтанан шиғырҙың йөкмәткеһенә тура килгән һүрәттәрҙе һайлап алығыҙ. Шиғыр юлдарын файҙаланып бәләкәй генә хикәйә төҙөгөҙ.

9.Йомаҡ ҡойоп алайыҡ


10. 1)Ҡайһы һөйләмдә һүҙҙәр тәртибе дөрөҫ бирелгән

а) Ябалаҡлап ҡар яуа б) Ҡар яуа ябалаҡлап в) Яуа ҡар ябалаҡлап

Ял минуты. Урам буйлап йөрөү арытты. Ҡулымдағы ҡар бөртөгө кемгә эләгә шул ҡыш тураһында берәр һүҙ әйтә.

Ҡыш бабай: Ҡыш тураһында шиғырҙар беләһегеҙме ,тип һорай.(шиғыр һөйләйҙәр)

Өй эше: шиғырҙы ятларға.

Йомғаҡлау.










Подайте заявку сейчас на любой интересующий Вас курс переподготовки, чтобы получить диплом со скидкой 50% уже осенью 2017 года.


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Автор
Дата добавления 30.10.2016
Раздел Начальные классы
Подраздел Конспекты
Просмотров120
Номер материала ДБ-300372
Получить свидетельство о публикации
Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх