Логотип Инфоурока

Получите 30₽ за публикацию своей разработки в библиотеке «Инфоурок»

Добавить материал

и получить бесплатное свидетельство о размещении материала на сайте infourok.ru

Инфоурок География КонспектыКонспект урока по чеченскому языку на тему "Элпаш Уь,уь яздар", (1-ра класс).

Конспект урока по чеченскому языку на тему "Элпаш Уь,уь яздар", (1-ра класс).

63-г1а урок.

Урокан ц1е: « Йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь яздар».

1алашо: йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь довзийтар. Уьш шаьш а , дешдакъошкахь а , дешнашкахь а кхечу элпех хоьттина яздан 1амор.

Кхочушдан лерина жам1аш:

1 .Предметни: берашна девзар ду йозанан жима а , доккха а элп а уь , Уь . 1емар ду уьш нийса а ,хаза а яздан.

2. Метапредметни:

  • Регулятивни: берашна хуур ду шайн белхан план х1отто , оцу планан рог1алла а ларъеш йозанан кхиамаш баха. Берашна 1емар ду шайн дешар кхиамаш дика хуьлучу аг1ор д1адахьа. 1емар ду шайн кхиамаш ган , царех пайдаэеца , кхачамбацарш д1ататта.

  • Коммуникативни: берашна 1емар ду хьехархочун хаттаршна дуьззина я доца жоьпаш дала. 1емар ду шайна оьшург хата, луург д1аала. Берашна 1емар ду шайн кхиамех лаьцна дериг д1аала.

  • Познавательни: берийн алсамдер ду дешнаш довзар , тидаме хилар , меттан говзалла. Берашна девзар ду керла дешнаш.

3. Личностни: берашна луур ду нохчийн мотт дика 1амо. Шайн амалехь диканиг , г1иллакхениг кхиор ду бераша.

Урок д1аяхьар.

1. Маршалла хаттар.

2. Дешаре шовкъ кхоллар.

  • Ловзар: «Дог1у дош ала!».

-Бераш, аса д1айоьшу кегира байташ , со сецча аша т1етоха маь1ница дог1уш долу дош.

Ма даий вай маьлхан х1уш,

Школа ц1анъеш ма дац ....(Уьш)


То мел йи ас говран нуьйр,

Ч1аг1луш ю тхойшиннан ....(Уьйр).


Юьстах бели, те1аш астаг1,

Жаюкъаражима .... (Уьстаг1)


Баьккхина ши б1аьрг шен хьет1е

Хьоькху мохь цо, екош .... (Уьйт1е)


Пеша тесна йоккха гуьйриг

Луьстур бу ас т1ерг1ан .... (Уьйриг)

-Муьлха дешнаш туьйхи аша т1е? (Уьйт1е, уьйриг , уьш, уьйр).

-Х1ун ду церан юкъара? (Царна юьххьехь хеза аз (Уь).

-Аз (Уь) муьлхачу элпашца билгалдо йозанехь? (уь,Уь).

3. 1алашо йовзийтар.

-Бераш , таханлера т1едахкарш ду туьркийн суьрташ ч1охь. Шуна дукха езий туьркаш? Цхьацца туьрк схьа а оьцуш шаьш бен болу болх билгал баккха. Х1ун кхиамаш бохур бу аша тахана?

-Вайна тахана девзар ду йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь. 1емар ду и элпаш ша-ша а , дешдакъошкахь а , дешнашкахь а кхечу элпашца хоьттина яздан.

4. Йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь довзийтар , яздар.

  • Йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь довзийтар.

- Бераш , муьлха элпаш девзира вайна яханчу урокехь?( уь , Уь).

-Схьагайта шайгарчу элпаш юккъехь зорбанан жима элп уь, доккха элп Уь.

-Хьанна девза йозанан жима элп уь? Схьагайта и. Йозанан доккха элп Уь ? Схьагайта.

-И ши элп цхьатера ду я тайп-тайпана ду? (Цхьатера ду)

-Маса хьаьрках пайдаэцна элп Уь яздеш? (Шина хьаьрках).

-Муьлханаш ю уьш? (У , ь).

-Элп Уь цхьалха ду я шалха ду? (Шалха ду).

  • Фонетически зарядка.

-Н1аьна муха кхойкху? («1уь-1а-ре-1уь»)

-Муьлха аз хеза ? (Уь).

-Аз (Уь) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъа).

  • Йозанан жима элп уь яздар.

(Хьехархочо тептарш т1ехь яздина хила деза элп уь. Уьн т1ехь а гойту элп уь муха яздан деза).

уь уь уь уь уь уь уь уь уь у

-Д1аязде элпаш шайн тептарш т1е.

-Х1ун кхиамаш бехи аша?



  • Йозанан жима элп уь яздар.

туь дуь буь куьй суьй

-Хьан т1едузар дара дешдакъа ТУЬ? (ТУЬХА).

-Дешдакъа ДУЬ? (ДУЬРА).

-Дешдакъа ОЬЗ? (Оьзда).

-Дешдакъа БУЬ? (БУЬЙРА).

-Дешдакъа СУЬЙ? (СУЬЙРЕ).

-Д1адеша дешдакъош. Д1аязде уьш шайн тептарш т1е.

-Х1ун кхиамаш бехира аша?

  • УЬСТАГ1 дешан схема х1оттор.

-Х1етал-метал хаьийла шуна:

Хьуьнчохь а, арахь а кетар лелош? (Уьстаг1)

TIapгIa къажбеш а, к1ади деш а яц,

амма адамна т1е бедар юху? (Уьстаг1).

-Х1ун ю иза? (Уьстаг1).

-Маса дешдакъа ду УЬСТАГ1 дешан? (Шиъ).

-Муьлахниг ду хьалхара? (Уьс).

-Шолг1а? (Таг1).

-Муьлханиг ду хьалхара аз? (Уь).

-Аз (Уь) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъа).

-Муьлханиг ду шолг1а аз? (С).

-Аз (С) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъаза).

-Муьлханиг ду кхоалг1а аз? (Т).

-Аз (Т) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъаза).

-Муьлханиг ду доьалг1а аз ?(А).

-Аз (А) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъа).

-Муьлханиг ду пхоьалг1а аз? (Г1).

-Аз (Г1) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъаза).

-Маса аз ду УЬСТАГ1 дашехь? Маса элп ду? Маса еък1ов хила еза схемин? Аьзнийн цхьанаэдаларш дуй дашехь? Муха билгалдоху уьш схеми т1ехь?Йилла схема.

Ц1


С

Ц1

С


С

-Х1ун кхиамаш бехи аша?

5. Сада1аран миноташ.

Бераш:

- Уьнт1епхьид, уьнт1епхьид,

Т1улган ц1а т1ехь лелон пхьид,

Мичахь лелаш хьо яра,

Ловза ма ца еара?

Уьнт1епхьид:

- Х1орда чохь со лелара,

К1орнеш хи чу сайн яьхна:

Нека дан уьш 1амийра,

Куьйгаш, когаш детташ,

Хи чохь даим сетташ:

Аркъал, бертал, пел доьрзуш,

Нека дора хих ца 1ебаш.

Уьнт1епхьид а хоржий, бераш класса чухула дуьилало цунна т1аьххье, цо дийриг а деш: нека до мотгуьйтуш, куьйгаш д1аса алестош, аркъал сетташ, охьате1аш, aгlop доьрзуш.

6. Йозанан жима элп уь дешнашкахь яздар.

  • Дешнаш йозанан жима элп уь яздар.

Уьн т1е д1аяздо дешнаш.

Куьзга , уьстаг1 , буьрка,туька , туьха, уьйриг.

-Д1адеша и дешнаш. Маса дешдакъа ду БУЬРКА дашехь? Муьлханиг ду хьалхара ? Шолг1а? (Иштта толлу важа дешнаш).

-Д1аязде и дешнаш тептарш т1е дешдакъошка а доькъуш.

-Шина тобане декъа и дешнаш. Муьлха дешнаш далийна аша хьалхарчу тобане?(Куьзга, туька, туьха, буьрка).

-Муьлхачу билгалонашца далийна аша уьш цхьана тобане? (Царна юккъехь элп уь ду).

-Муьлха дешнаш далийна аша шолг1ачу чу тобане?(Уьйриг, уьстаг1).

-Муьлхачу билгалонашца далийна аша уьш цхьана тобане? (Царна хьалхахь элп уь ду).

-Х1ун кхиамаш бехи аша?

  • Предложенеш язъяр.


Уьн т1е язйо предложенеш.


Хьуьнахула едда йоьдура пхьагал. Цунна гира цхьогал.



-Д1аеша хьалхара предложени. Маса дашах лаьтта иза? Муьлханиг ду хьалхара дош? Шолг1а? Кхоалг1а? Доьалг1а?Муха къастайо предложенеш вовшех йозанехь? Муьлхачу элпаца яздо предложенехь хьалхара дош?

7. Жам1 дар.

-Муьлха элпаш девзира шуна? (Йозанан жима а , доккха а элпаш уь, Уь).

-Уь элпо муьха аз билгалдо? (Уь)

-Аз (Уь) мукъа ду я мукъаза ду?(Мукъа ду).

-Муьлхачу дешнашкахь хеза аз (Уь).

8. Рефлекси.

-Х1ун кхиамаш бехира аша?













64-г1а урок.

Урокан ц1е: « Йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь яздар».

1алашо: йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь кхин д1а а довзийтар. Уьш шаьш а , дешдакъошкахь а , дешнашкахь а кхечу элпех хоьттина яздан 1амор.

Кхочушдан лерина жам1аш:

1 .Предметни: берашна кхин д1а а девзар ду йозанан жима а , доккха а элп а уь , Уь . 1емар ду уьш нийса а ,хаза а яздан.

2. Метапредметни:

  • Регулятивни: берашна хуур ду шайн белхан план х1отто , оцу планан рог1алла а ларъеш йозанан кхиамаш баха. Берашна 1емар ду шайн дешар кхиамаш дика хуьлучу аг1ор д1адахьа. 1емар ду шайн кхиамаш ган , царех пайдаэеца , кхачамбацарш д1ататта.

  • Коммуникативни: берашна 1емар ду хьехархочун хаттаршна дуьззина я доца жоьпаш дала. 1емар ду шайна оьшург хата, луург д1аала.

  • Познавательни: берийн алсамдер ду дешнаш довзар , тидаме хилар , меттан говзалла. Берашна девзар ду керла дешнаш.

3. Личностни: берашна луур ду нохчийн мотт дика 1амо. Шайн амалехь диканиг , г1иллакхениг кхиор ду бераша.

Урок д1аяхьар.

1. Маршалла хаттар.

2. Дешаре шовкъ кхоллар.

-Х1етал-метал хаьийла шуна:

Х1ои чуьра схьайолушшехь хи

чу йоьдург? (Уьнт1епхьидан к1орни)


Шена т1ехь т1улган ц1а лелошерг? (Уьштепхьид)

-Х1ун ю иза? (Уьнт1е пхьид).

-Х1ун ю уьнт1епхьид? (Берийн жоьпаш).

-Муьлха аз хеза УЬНТ1ЕПХЬИД дешан юьххьехь? (Уь).

-Кхин хьан далор дара аз (Уь) хьалхахь долуш масалаш? (Уьйриг).


3. 1алашо йовзийтар.

-Бераш , таханлера т1едахкарш ду туьркийн суьрташ ч1охь. Шуна дукха езий туьркаш? Цхьацца туьркаш схьа а оьцуш шаьш бен болу болх билгалбаккха. Х1ун кхиамаш бохур бу аша тахана?

-Вайна тахана кхин д1а адевзар ду йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь. 1емар ду и элпаш ша-ша а , дешдакъошкахь а , дешнашкахь а кхечу элпашца хоьттина яздан.

4. Йозанан жима а , доккха а элпаш уь , Уь яздар.

  • Йозанан жима элп уь д1аяздо тептарш т1е.

уь уь уь уь уь

-Х1ун кхиамаш бехи аша?

  • Йозанан доккха элпаш Уь яздар.

(Хьехархочо уьн т1ехь гойту , муха яздан деза йозанан доккха элп Уь ).

Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь Уь

-Д1аязде элп Уь тептарш т1е.

-Х1ун кхиамаш бехи аша?

  • Харжаман диктант.

-Бераш , уьн т1ехь долчу дешнашна юкъара схьаязде Уь шайна юьххьехь дерш.

1уьйре, суьйре , гуьйре, Куьйра, аьхке , оьзда, дуьра , туьха.

-Уь элпана буха сиз хьакха.

-Х1ун кхиамаш бехи аша?

  • УЬЙРИГ дешан схема х1оттор.

Шарадаш

Массарна а со девзаш ду:

Урчакх т1ехь со хьовзадой,

Юха, луьстуш, авгол бой,

Т1ерг1ан пасаташ а йой,

Берийн кога уьш юху.

Вай йийцинчу х1уманна

Хьалха Г ахь диллахь,

Диттах яьлларг сох хир ю. (Уьйриг - гуьйриг)


Адамаш вовшехдетташ, барт беш

Даим лелаш со ма ю,

Нагахь хьалха Н ахь диллахь,

Говран г1ирс а хир ма бу(Уьйр –нуьйр).

-Х1ун ю юйцург? (Уьйриг , гуьйриг, уьйр , нуьйр).

-Маса дешдакъа ду УЬЙРИГ дешан? (Шиъ).

-Муьлханиг ду хьалхара? (УЬЙ)

-Шолг1а? (РИГ).

-Муьлханиг ду хьалхара аз ?(Уь).

-Аз (Уь) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъа).

-Муьлханиг ду шолг1а аз? (Й).

-Аз (Й) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъаза).

-Муьлханиг ду кхоалг1а аз ?(Р).

-Аз (Р) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъаза).

-Муьлханиг ду доьалг1а аз ?(И).

-Аз (И) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъа).

-Муьлханиг ду пхоьалг1а аз ?(Г).

-Аз (Г) мукъа ду я мукъаза ду? (Мукъаза).

-Маса аз ду УЬЙРИГ дашехь? Маса элп ду? Маса еък1ов хила еза схемин? Аьзнийн цхьанаэдаларш дуй дашехь? Муха билгалдоху уьш схеми т1ехь?Йилла схема.

Ц1


С

Ц1

С


С

-Х1ун кхиамаш бехи аша?

5. Сада1аран миноташ.

П1елгаш

Оха язди, дукха язди,

Йозанотхан п1елгаш к1адди.

П1елгаш, 1адда ма 1елаш,

Хьалхий-т1аьхьий идалаш.

Кхийса-кхийса-кхийсалуш,

Ида,ида, к1ад ца луш.

Мохо бецаш лестайо,

Д1а а,схьа а техкайо.

П1елгаш, мохах шу ма кхера,

Ловза лелхаш, шайн сакъера.

(П1елгаш метах дохуш йоьшу xlapa байташ)

Х1орш ма бу сан г1оьнчий:

Кегий к1ентий, йо1арий.

Хьайна лаахь, шина декъе

Берзош, уьш ахь бекъа:

Лаахь - иштта, лаахь - вуьшта,

(Куьйгашхьала а дохуьйтий,

0ьг1аз гlyp бац цкъа а!

п1елгаш шина декъедоькъуш, байташ йоьшу).

6. 1амийнарг т1еч1аг1дар.

  • Предложенеш язъяр.

Уьн т1е д1аязйо предложенеш.

Хьавас хьелий 1алашдо. Куьйра 1у ву.

-Д1аеша хьалхара предложении. Шолг1аниг, кхоалг1аниг. Маса дашах лаьтта хьалхара предложени?Муьлханиг ду хьалхара дош? Шолг1а? Кхоалг1а?

-Д1аязъе предложенеш шайн тептарш т1е.

  • Жима проект яр.

Бераш, вай х1инца жима проект йийр ю. Аша шайна Уь элпах лаьцна хаьарг шаьш урокехь болх ма бара д1анисде кехат т1ехь.

-Дуьххьара муха девзира вайна аз (Уь)? (Суьрташца болх беш).

-Муьлха суьрташ оьшу вайна ? (Уьстаг1 , уьйриг).

-Д1алата де уьш. УЬСТАГ1 , УЬЙРИГ аьлча муьлха аз хеза ? Аз буха яздо? (Къовларш юккъе).

-Д1аязде. Х1ун бос хила беза цуьнан? (Ц1ен).

-Х1унда? (Мукъа аз ду).

-Муьлхачу элпаца билгалдо аз (Уь) ? (Уь элпаца).

-Муьлха элпаш яздо книги т1ехь? (Зорбанан).

-Тептарш т1ехь? (Йозанан).

-Д1аязде уьш проект т1е.

-Хьанна евза байт Уь элпах лаьцна? Д1аязъе .

-Хьанна хаьа х1етал-металш, кроссвордаш? Х1итта е уьш.

-Хьан дуьйцур дара шеен балхах лаьцна?

7. Жам1 дар.

-Чакхъяккха сан ойла:

Уьстаг1, уьйриг дешнашкахь хеза аз ….(Уь).

-Аз (Уь) олуш багахула х1аваъ парг1ат арадолу, цундела иза ду …(мукъа).

-Аз (Уь) йозанехь билгалдо жима , доккха а элпашца..( уь, Уь).

8. Рефлекси.

-Х1ун кхиамаш бехи аша?





Просмотрено: 0%
Просмотрено: 0%
Скачать материал
Скачать материал

Найдите материал к любому уроку, указав свой предмет (категорию), класс, учебник и тему:

5 482 532 материала в базе

Материал подходит для УМК

Скачать материал

Другие материалы

Вам будут интересны эти курсы:

Оставьте свой комментарий

Авторизуйтесь, чтобы задавать вопросы.

  • Скачать материал
    • 01.10.2020 528
    • DOCX 32.9 кбайт
    • Оцените материал:
  • Настоящий материал опубликован пользователем Батарова Зулпа Алиевна. Инфоурок является информационным посредником и предоставляет пользователям возможность размещать на сайте методические материалы. Всю ответственность за опубликованные материалы, содержащиеся в них сведения, а также за соблюдение авторских прав несут пользователи, загрузившие материал на сайт

    Если Вы считаете, что материал нарушает авторские права либо по каким-то другим причинам должен быть удален с сайта, Вы можете оставить жалобу на материал.

    Пожаловаться на материал
  • Автор материала

    Батарова Зулпа Алиевна
    Батарова Зулпа Алиевна
    • На сайте: 5 лет и 2 месяца
    • Подписчики: 6
    • Всего просмотров: 375932
    • Всего материалов: 253