Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Другое / Конспекты / Конспект урока татарской литературы по теме Тукай в наших сердцах

Конспект урока татарской литературы по теме Тукай в наших сердцах



  • Другое

Поделитесь материалом с коллегами:

Җир яшәрмәс, гөл ачылмас- төшми яңгыр тамчысы;

Кайдан алсын шигърен шагыйрь, булмаса илһамчысы”

( Тукайны укыгач... Проект яклау дәресе)

Максат: Г. Тукайны кеше һәм шагыйрь буларак өйрәнү,аның мәхәббәт хисләренә мөнәсәбәтен ачыклау, укучыларда фән белән кызыксыну уяту, проектны яклау барышында мөстәкыйль фикер йөртүләрен камилләштерү, укучыларны аудитория каршында чыгыш ясарга өйрәтү.

Материал һәм җиһазлау: Г. Тукайның төрле елларда чыккан җыентыклары, әдәбият белгечләренең фәнни хезмәтләре, Г. Тукай иҗаты буенча презентация

Дәрес барышы.

  1. Уңай психологик атмосфера тудыру.

 Исәнмесез, кадерле укучылар. Хәерле көн! Кәефләрегез ничек? Бүгенге дәресне башлыйбыз. Проект эшләрен башкарып чыга алдыгызмы? Кыенлыклар булмадымы?

  1. Уку мәсьәләсен кую.

 Укучылар, без сезнең белән Габдулла Тукай турында өйрәндек. Бүгенге дәресебез өйрәнгәннәрне үзләштерү дәрәҗәсен күрсәтү булыр. Әдәби хәзинәләребезне нәрсәләр белән баеттык икән? Әнә шул хакта сөйләшербез.

  1. Уку мәсьәләсен чишү.

1.Укытучының кереш сүзе:

 Чын шагыйрь булу бервакытта да җиңел булмаган. Шагыйрьлек көченә ия булган кеше куркып калмаска, шагыйрьне төрле яктан кыссалар да, ”күкрәк биреп каршы” торырга тиеш. Ваксынып китеп, алтын шылтыравы астына төшәсең икән, шагыйрьлек таҗы мәңге сиңа булмас. Тәне картайса да, шагыйрьнең күңеле япь-яшь, җаны көчле булып кала. Күкрәгендә шигырь уты сау булганда,  ул тауларны күтәрерлек куәткә ия. Г.Тукайга иҗат итү өчен язмыш тарафыннан бары сигез генә ел вакыт бирелгән булып чыкты. 1905 елда аеруча ялкынланып яза башлаган каләме 1913 елның апрелендә туктап калды. Ләкин зур талантларның гомер озынлыгы еш кына аның ничә ел каләм тибрәтүе белән түгел, бәлки нинди әдәби мирас калдыруы белән билгеләнә.

Тукайның гаҗәеп зур шигъри дөньясы халык иҗатына, мифологиягә, фольклорга, әкиятләргә, бәетләргә таяна. Тукай халыкның бу зирәклеген  аңа гына хас булган нәфислек, юмор, эчке җылылык белән бик нечкә һәм табигый рәвештә кабул итте. “Печән базары, яхүд Яңа Кисекбаш”, “Казан һәм Кабан арты”, “Су анасы”, “Шүрәле”, “Кәҗә белән сарык” поэмаларында күпме әкияти тылсым! Менә шул әкияти тылсымны рәссамнарыбыз, композиторларыбыз, шагыйрьләребез ничек күрделәр икән? Шушы сорауга җавап эзләүне без дәресебезнең максаты итеп алдык.

     Бүгенге дәрескә без сезнең белән Г.Тукайның тормышы һәм иҗаты буенча төркемнәргә бүлешеп проект эшләре алган идек, хәзер мин сүзне сезгә бирәм.







I төркем: “Халык күңелендә мәңгегә урын алган олы шагыйребез”

(укучыларның компьютер презентациясе ярдәмендә әдип биографиясенә багышланган чыгышлары) (слайд 1-2)

Укытучының нәтиҗәсе:

 Рәхмәт сезгә, укучылар. Димәк, нәтиҗә ясап шуны әйтергә кирәк, кыска гына, авыр, катлаулы тормыш кичерсә дә, Тукай безгә бик бай мирас калдырган, ул халык күңелендә мәңгегә урын алган олы шагыйребез .

 Ә хәзер минем сүзне проект эшләрен күрсәтү өчен II төркемгә бирәсем килә.

II төркем: Тукай һәм мәхәббәт.

(бер укучының компьютер презентациясе ярдәмендә биографиясенә багышланган чыгышы) (слайд 1-2)

Ике укучы өстәмә мәгълүмат буенча чыгыш ясый. Сезнең чыгышларны тыңлаганнан соң, шундый фикер әйтәсем килә. Тукай халыкның теле дә, рухы да, моңы да. Билгеле булганча, шагыйрь хатын-кызларны ихтирам иткән. Ә Тукайның мәхәббәте иксез-чиксез диңгез һәм анда ике кеше драмасы да, шагыйрьнең язмышы да ташып тора.

III төркем: Тукай һәм музыка

Мин яралдым серле моңнарым белән бар дөньяны еглатырга” (слайд 1)

(1укучының компьютер презентациясе ярдәмендә әдип биографиясенә багышланган чыгышы) (слайд 1-2) Укучы чыгышы.

Укытучы сүзе:

 Бөек шагыйребезнең музыка белән бәйләнеше халык рухына барып тоташа. Аның нечкә күңеле, музыкаль рухлы, моңлы булуы халыктан килә.Олы шәхесләр генә олы сәнгатькә юл ала. Тукай- шундыйлардан.

Минемчә, проект якланды. Өйрәнгәннәрне тикшереп карар вакыт та җитте. Үзләштерү дәрәҗәсен тикшерү өчен, мин сезгә тест биремнәре таратам. Биремнәрне эшләп бетергәч, җавапларын тиз генә тикшереп тә алырбыз.

( тестны слайдта күрсәтелгән сорау һәм җаваплар буенча үзләре тикшерәләр, бәяләү критерийлары әйтелә)

      Г.Тукайга багышлап күп җырлар, музыкаль әсәрләр, рәсем һәм сынлы сәнгать әсәрләре иҗат ителде. Югарыда әйтелгәннәргә өстәп тагын шуны әйтәсе килә: шагыйрьне халкыбызга якынайтуда һәм танытуда С.Хәким, Р.Ишморат, Т.Миңнуллин, Р.Батуллалар да зур көч куйдылар. Тукай әсәрләрендәге образларны үз иҗатларында Б.Урманче, Н.Адылов, Р.Нигъмәтуллинналар стилистик яктан төрлечә ачып бирделәр. Серле урман  һәм анда яшәүчеләр стихиясе үзе үк рәссамнарга шартлы-символик сурәтләү кирәклеген әйтеп торды. Судан чыккан су анасы чынбарлыктагы образларда матур һәм кызыктыргыч булып күренә; әлеге чалымнар аның иелгән башында, сибелеп торган озын чәчләрендә, шәүләсенең бөгелеп торуында чагыла.



Г.Тукай, күп еллардан бирле, әдәбият һәм сәнгать эшлеклеләрен яңа әсәрләр иҗат итүгә рухландыручы илһам чыганагы булып тора. Бүген дә әдипләребез, шагыйрьләребез, рәссамнарыбыз,

композиторларыбыз Тукай образын һәм мирасын үз иҗатында чагылдырып торалар, чөнки Тукай татар халкының чың улы булган, шул халык дип яшәгән, үлгән.

 Ә хәзер укучылар бүгенге дәрестән кем үзенә нинди яңалык алды икән, шуны ачыклап китик әле:  (слайдта язылган, укучылар дәвам итә).

V. Рефлексия.

Бүген мин.... белдем...

Миңа.... ошады....

Мин ....аңладым....

VI. Йомгаклау

  1. Укытучының төркем җитәкчеләренә билге куюы.

  2. Өй эше. Тукайга хат язарга. Вакыт калса үрнәк хат белән таныштырырга.










































Автор
Дата добавления 14.09.2016
Раздел Другое
Подраздел Конспекты
Просмотров29
Номер материала ДБ-193540
Получить свидетельство о публикации

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх