Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Другое / Презентации / Ұлттық саз аспаптары. Сөз таптары.Зат есім
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 24 мая.

Подать заявку на курс
  • Другое

Ұлттық саз аспаптары. Сөз таптары.Зат есім

библиотека
материалов
 Оқытушы: Н.С.Бексариев Орал ақпараттық технологиялар колледжі
1. Күй қалай орындалып тұр? 2.Осы күйді тыңдағанда қандай аспаптардың үнін ес...
Сөз таптары. Зат есім
Білімділік: Оқушының білімін толықтыру, пысықтау, деңгейлік тапсырмалар арқыл...
Ұлттық аспаптар туралы оқушылардың білімі кеңейеді, танып біледі. Деңгейлік т...
Сабақтың түрі: аралас сабақ 	Сабақта қолданылатын оқыту құралдары: компьютер...
Үрмелі аспаптар арасында сыбызғы - халық үшін ең сүйікті аспап болып табылад...
Сазсырнай 		Сазсырнай — саздан жасалған үрлемелі аспап. Үні ашық, нәзік болад...
Жетіген 		Жетіген — шертіп ойнайтын жеті ішегі бар музыкалық аспап. Тиектің о...
Шаңқобыз — темірден немесе күмістен жасалған сүйір тілшесі бар көне музыкалы...
Қылқобыз 		Қылқобыз — әлемдегі ысқышпен орындалатын ішекті аспаптардың атасы,...
Домбыра 		Домбыра — қазақ халқының кең тараған аспаптарының бірі. Қазақстанны...
Мәтінмен жұмыс “Ұлттық аспаптар – халық қазынасы ” 		 		Қазақ халқында ұлттық...
Сөздікпен жұмыс Аспап - инструмент Үрмелі аспап – духовой инструмент Ішекті а...
Деңгейлік тапсырмалар 	І-деңгейлік тапсырма: 	Сәйкестендіру; 		Тапсырма: аспа...
Ішекті аспап Үрмелі аспап Ұрмалы аспап
Ішекті аспап Үрмелі аспап Ұрмалы аспап
Ішекті аспап Домбыра Шертер Жетіген Қобыз
Үрмелі аспап Сыбызғы Саз сырнай Шаңқобыз
Ұрмалы аспап Дабыл Даңғыра Асатаяқ
ІІ- деңгейлік тапсырма: 		Берілген сөздерден сөйлемдер құрастыр. 		1. ұлттық...
Дұрыс жауабы: 1. Қазақ халқында ұлттық аспаптардың алатын орны ерекше 2. Қобы...
ІІІ-деңгейлік тапсырма: Домбыра туралы шағын әңгіме құрау. Қажетті сөздер:...
Тіл ұстарту Домбыра Екі ішектің бірін қатты, бірін сәл-сәл кем бұра. Қазақ-на...
Қобыз Ор текенің мүйізін Тиек қылған қобызым. Желмаяның терісін Шанақ қылған...
Жаңа сабақты бекіту
Тірек сызба Ұлттық аспап Кімдер? Не? Нелер? Кімдердің? Неден? Кім?
Шебер жасайды.
Ән мен күй орындалады.
Халқымыздың мақтанышы.
Әншілер, күйшілер ойнайды.
Домбыра, қобыз т.б. жатады
Ағаштан, сүйектен, мүйізден жасалады.
Қорытынды 		Міне, оқушылар, сіздердің араларыңызда да ұлттық аспаптарды дамыт...
Үйге тапсырма беру Қазақтың ұлттық аспаптары туралы оқып келу, қосымша мәліме...
37 1

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1  Оқытушы: Н.С.Бексариев Орал ақпараттық технологиялар колледжі
Описание слайда:

Оқытушы: Н.С.Бексариев Орал ақпараттық технологиялар колледжі

№ слайда 2 1. Күй қалай орындалып тұр? 2.Осы күйді тыңдағанда қандай аспаптардың үнін ес
Описание слайда:

1. Күй қалай орындалып тұр? 2.Осы күйді тыңдағанда қандай аспаптардың үнін естідіңдер? 3.Тағы қандай саз аспаптарын білесіңдер?

№ слайда 3 Сөз таптары. Зат есім
Описание слайда:

Сөз таптары. Зат есім

№ слайда 4 Білімділік: Оқушының білімін толықтыру, пысықтау, деңгейлік тапсырмалар арқыл
Описание слайда:

Білімділік: Оқушының білімін толықтыру, пысықтау, деңгейлік тапсырмалар арқылы білімдерін жетілдіру; Дамытушылық: Оқушылардың логикалық ойлау қабілеттерін, алған білімдерін тапсырмаларды орындату арқылы дамыту; Тәрбиелік: Пәнге деген қызығушылығын арттыру, өнер құдіретін сезінуге үйрету; Сабақтың мақсаты:

№ слайда 5 Ұлттық аспаптар туралы оқушылардың білімі кеңейеді, танып біледі. Деңгейлік т
Описание слайда:

Ұлттық аспаптар туралы оқушылардың білімі кеңейеді, танып біледі. Деңгейлік тапсырмалар арқылы біліктілігін дамытады. Пәнге деген қызығушылығы артады. Сабақтың міндеттері:

№ слайда 6 Сабақтың түрі: аралас сабақ 	Сабақта қолданылатын оқыту құралдары: компьютер
Описание слайда:

Сабақтың түрі: аралас сабақ Сабақта қолданылатын оқыту құралдары: компьютер, интерактивті тақта Сабақтың өтілу әдісі: сөздік, көрнекілік,деңгейлік тапсырмалар, тіл ұстарту,тірек сызба Пәнаралық байланыс: музыка, тарих, әдебиет

№ слайда 7
Описание слайда:

№ слайда 8 Үрмелі аспаптар арасында сыбызғы - халық үшін ең сүйікті аспап болып табылад
Описание слайда:

Үрмелі аспаптар арасында сыбызғы - халық үшін ең сүйікті аспап болып табылады. Ол халықтық музыкалық өнердің ажырамас бөлігіне айналды. Сыбызғы шопандардың отар бағып жүрген кезде жалғыздығын жебейтін аспап ретінде, ал кешкі демалыс мезгілінде музыканттар ол арқылы ескі аңыздар-жырларды айтқан. Сыбызғының оңай және тез жасалатынына қарамастан, ойнау жеңіл болмаған. Сыбызғылық күйлер әдетте екідауысты болып келеді. Бір дауыс аспаптан шықса, екінші дыбыс орындаушы-музыканттың тамақты дыбысынан пайда болған.       Осы екі дыбысты қатар орындау техникасын меңгерген адам сыбызғыда ойнай алатын болған. Талдық сыбызғылардан басқа ағаш сыбызғылар да бар. С Ы Б Ы З Ғ Ы

№ слайда 9 Сазсырнай 		Сазсырнай — саздан жасалған үрлемелі аспап. Үні ашық, нәзік болад
Описание слайда:

Сазсырнай Сазсырнай — саздан жасалған үрлемелі аспап. Үні ашық, нәзік болады. Сазсырнай Қазақстан аймағындағы Отырар қаласында жүргізілген қазба жұмыстары кезінде табылған. Ежелде бұл аспап балалар мен жасөспірімдер арасында кеңінен таралған.

№ слайда 10 Жетіген 		Жетіген — шертіп ойнайтын жеті ішегі бар музыкалық аспап. Тиектің о
Описание слайда:

Жетіген Жетіген — шертіп ойнайтын жеті ішегі бар музыкалық аспап. Тиектің орнына асықтарды пайдаланған. XX ғасырда белгілі фольклор зерттеушісі Болат Сарыбаев жетігенді көне көз қариялардың сипаттауы бойынша құрастырып, қайта қалпына келтірді. Ертеде жетіген аспабын жыраулар жиі қолданған — оның әуені аң аулуға шыққанда немесе алыс жорыққа аттанарда сәттілік әкеледі деп сенген.

№ слайда 11 Шаңқобыз — темірден немесе күмістен жасалған сүйір тілшесі бар көне музыкалы
Описание слайда:

Шаңқобыз — темірден немесе күмістен жасалған сүйір тілшесі бар көне музыкалық аспап. Оның сирек кездесетін бір түрі — ағаш шаңқобыз — ағашқа бекітілген жіпті тербеу арқылы дыбыс шығарылады. Бұл аспап әртүрлі атпен (Варган, темір қомыз, шаңқобыз және басқалары) көптеген халықтарда, кездеседі. Ол якуттарда, тувалықтарда, хакастарда, қырғыздарда, түркмендерде, өзбектерде, қарақалпақтарда, дұнғанда, башқұрда, қалмақтарда, украиндықтарда, орыстарда және басқа халықтарда бар. Шаңқобыздың құрылымы қарапайым. Ол кішкентай доға түрінде бастары жіңішкеріп келетін темір аспап, бұл доғаға жұқа темір серіппе бекітіледі. Шаңқобызды ерінге қойып, ойнайды.

№ слайда 12 Қылқобыз 		Қылқобыз — әлемдегі ысқышпен орындалатын ішекті аспаптардың атасы,
Описание слайда:

Қылқобыз Қылқобыз — әлемдегі ысқышпен орындалатын ішекті аспаптардың атасы, қос ішекті көне музыкалық аспап. Қобыздың екі ішегіне және ысқышына аттың құйрық жалының қылы тағылады. Қобыз адамның денесін шымырлатып, жүректі тербейтін қоңыр қою дыбыс береді. Қобыз күйлері халықтың мұңы мен қуанышын, ішіндегі сырын айқын суреттейді. Ерте заманда қобызда жыршылар, бақсылар, емші — балгерлер ойнаған. Қылқобыздың қазіргі заманғы түрі — прима қобыз.

№ слайда 13 Домбыра 		Домбыра — қазақ халқының кең тараған аспаптарының бірі. Қазақстанны
Описание слайда:

Домбыра Домбыра — қазақ халқының кең тараған аспаптарының бірі. Қазақстанның аймақтарына байланысты күйлер «төкпе» және «шертпе» дәстүріне бөлінеді. Домбыра аспабының пішіні де осы орындаушылық мектептерге байланысты жасалынады. Домбыра күйлері — қазақ хақының ішкі жан дүниесін суреттейтін туынды.

№ слайда 14 Мәтінмен жұмыс “Ұлттық аспаптар – халық қазынасы ” 		 		Қазақ халқында ұлттық
Описание слайда:

Мәтінмен жұмыс “Ұлттық аспаптар – халық қазынасы ” Қазақ халқында ұлттық аспаптардың алатын орны ерекше. Халқымыздың қолданылып жүрген аспаптары да, түрі мен пішіні жағынан бір – біріне ұқсамайды олардың бірі – ағаштан, бірі – саздан, енді бірі – теріден, сүйектен, мүйізден жасалады. Аспаптардың жасалған материалы табиғат заттар болғандықтан, одан табиғи үн шығады. Ұлттық аспаптар ойналу нақышына қарай, ұрмалы, үрмелі, ыспалы, шертпелі топтарға бөлінеді. Қолданылу аясы: Ұрмалы аспаптар: дабыл, дауылпаз, шыңдауыл, асатаяқ аңға шыққанда, діни мерекелерде, жорықтарда, үрмелі аспаптар: сыбызғы, сазсырнай, шаңқобыз халық билерін сүйемелдеуге қолданылса, ішекті аспаптар домбыра, қылқобыз, жетігенмен ән, күй орындаған.

№ слайда 15 Сөздікпен жұмыс Аспап - инструмент Үрмелі аспап – духовой инструмент Ішекті а
Описание слайда:

Сөздікпен жұмыс Аспап - инструмент Үрмелі аспап – духовой инструмент Ішекті аспап – струнный инструмент Ұрмалы аспап – ударный инструмент Мүйіз - рог

№ слайда 16 Деңгейлік тапсырмалар 	І-деңгейлік тапсырма: 	Сәйкестендіру; 		Тапсырма: аспа
Описание слайда:

Деңгейлік тапсырмалар І-деңгейлік тапсырма: Сәйкестендіру; Тапсырма: аспаптарды құрылысына қолданысына қарай сызба арқылы сәйкестендіріп құрастыр

№ слайда 17 Ішекті аспап Үрмелі аспап Ұрмалы аспап
Описание слайда:

Ішекті аспап Үрмелі аспап Ұрмалы аспап

№ слайда 18 Ішекті аспап Үрмелі аспап Ұрмалы аспап
Описание слайда:

Ішекті аспап Үрмелі аспап Ұрмалы аспап

№ слайда 19 Ішекті аспап Домбыра Шертер Жетіген Қобыз
Описание слайда:

Ішекті аспап Домбыра Шертер Жетіген Қобыз

№ слайда 20 Үрмелі аспап Сыбызғы Саз сырнай Шаңқобыз
Описание слайда:

Үрмелі аспап Сыбызғы Саз сырнай Шаңқобыз

№ слайда 21 Ұрмалы аспап Дабыл Даңғыра Асатаяқ
Описание слайда:

Ұрмалы аспап Дабыл Даңғыра Асатаяқ

№ слайда 22 ІІ- деңгейлік тапсырма: 		Берілген сөздерден сөйлемдер құрастыр. 		1. ұлттық
Описание слайда:

ІІ- деңгейлік тапсырма: Берілген сөздерден сөйлемдер құрастыр. 1. ұлттық, халқында, ерекше, қазақ, орны,аспаптардың,алатын 2.музыкалық, ішекті, қос, қобыз, аспап, көне 3.аңға, қолданылады, ұрмалы, шыққанда, аспаптар.

№ слайда 23 Дұрыс жауабы: 1. Қазақ халқында ұлттық аспаптардың алатын орны ерекше 2. Қобы
Описание слайда:

Дұрыс жауабы: 1. Қазақ халқында ұлттық аспаптардың алатын орны ерекше 2. Қобыз қос ішекті көне музыкалық аспап 3. Ұрмалы аспаптар аңға шыққанда қолданылады.

№ слайда 24 ІІІ-деңгейлік тапсырма: Домбыра туралы шағын әңгіме құрау. Қажетті сөздер:
Описание слайда:

ІІІ-деңгейлік тапсырма: Домбыра туралы шағын әңгіме құрау. Қажетті сөздер: Домбыра, аспап, орындау, күй

№ слайда 25 Тіл ұстарту Домбыра Екі ішектің бірін қатты, бірін сәл-сәл кем бұра. Қазақ-на
Описание слайда:

Тіл ұстарту Домбыра Екі ішектің бірін қатты, бірін сәл-сәл кем бұра. Қазақ-нағыз қазақ емес, Нағыз қазақ-Домбыра! Білгің келсе біздің жайды, содан сұра тек қана: Одан асқан жоқ шежіре, одан асқан жоқ дана. Ақиқатты айтқандардың бәрі осылай сорласын Деп бір хаһан шанағына құйған оның қорғасын. Көкірекке толған кезде бар қуаныш, бар бақыт, Сандуғаш боп, бұлбұл болып сайрайды ол әр уақыт. Көкірекке толған кезде бар қасірет, бар қайғы, Бозінген боп боздайды ол, бозінген боп сарнайды. Екі ішектің бірін қатты, бірін сәл-сәл кем бұра. Қазақ – нағыз қазақ емес, Нағыз қазақ – Домбыра!

№ слайда 26 Қобыз Ор текенің мүйізін Тиек қылған қобызым. Желмаяның терісін Шанақ қылған
Описание слайда:

Қобыз Ор текенің мүйізін Тиек қылған қобызым. Желмаяның терісін Шанақ қылған қобызым. Қыл құйрығын тұлпардың Қияқ қылған қобызым. Ақ түйенің сүтіне Шылап алған қобызым. Қарағайдың басынан, Қайырып алған қобызым. Үйеңкінің түбінен, Үйіріп алған қобызым. Қара еменді қақ жарып, Ойып алған қобызым. Бесті айғырдың құйрығын Ішек қылған қобызым.

№ слайда 27 Жаңа сабақты бекіту
Описание слайда:

Жаңа сабақты бекіту

№ слайда 28 Тірек сызба Ұлттық аспап Кімдер? Не? Нелер? Кімдердің? Неден? Кім?
Описание слайда:

Тірек сызба Ұлттық аспап Кімдер? Не? Нелер? Кімдердің? Неден? Кім?

№ слайда 29 Шебер жасайды.
Описание слайда:

Шебер жасайды.

№ слайда 30 Ән мен күй орындалады.
Описание слайда:

Ән мен күй орындалады.

№ слайда 31 Халқымыздың мақтанышы.
Описание слайда:

Халқымыздың мақтанышы.

№ слайда 32 Әншілер, күйшілер ойнайды.
Описание слайда:

Әншілер, күйшілер ойнайды.

№ слайда 33 Домбыра, қобыз т.б. жатады
Описание слайда:

Домбыра, қобыз т.б. жатады

№ слайда 34 Ағаштан, сүйектен, мүйізден жасалады.
Описание слайда:

Ағаштан, сүйектен, мүйізден жасалады.

№ слайда 35 Қорытынды 		Міне, оқушылар, сіздердің араларыңызда да ұлттық аспаптарды дамыт
Описание слайда:

Қорытынды Міне, оқушылар, сіздердің араларыңызда да ұлттық аспаптарды дамытып, болашақта музыкант болатын балаларда бар шығар. Өнерімізді өркентіп, ата-бабамыздың ізін жалғастыруға үлес қосар өрендер көп болсын. Бағалау Әр оқушының деңгейлік тапсырмасының жауабын анықтау. Оқытушы әр оқушының белсенділігіне қарай бағалайды.

№ слайда 36 Үйге тапсырма беру Қазақтың ұлттық аспаптары туралы оқып келу, қосымша мәліме
Описание слайда:

Үйге тапсырма беру Қазақтың ұлттық аспаптары туралы оқып келу, қосымша мәліметтер жинау Эссе жазу. “Киелі домбыра”.

№ слайда 37
Описание слайда:

Краткое описание документа:

Шаңқобызтемірденнемесекүмістенжасалғансүйіртілшесі бар көнемузыкалықаспапОныңсиреккездесетінбіртүріағашшаңқобызағашқабекітілгенжіптітербеуарқылыдыбысшығарылады.

  Бұласпапәртүрліатпен (Варган, темірқомыз, шаңқобызжәнебасқалары) көптегенхалықтарда, кездеседі. Олякуттарда, тувалықтарда, хакастарда, қырғыздарда, түркмендерде, өзбектерде, қарақалпақтарда, дұнғанда, башқұрда, қалмақтарда, украиндықтарда, орыстардажәнебасқахалықтарда бар. Шаңқобыздыңқұрылымықарапайым. Олкішкентайдоғатүріндебастарыжіңішкеріпкелетінтеміраспап, бұлдоғағажұқатемірсеріппебекітіледі. Шаңқобыздыерінгеқойып, ойнайды

Автор
Дата добавления 26.01.2015
Раздел Другое
Подраздел Презентации
Просмотров617
Номер материала 340682
Получить свидетельство о публикации

Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх