Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Музыка / Конспекты / «Ля мажор гаммасындағы тоникалық трезвучияның айналымы» панорамалық сабағы
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 24 мая.

Подать заявку на курс
  • Музыка

«Ля мажор гаммасындағы тоникалық трезвучияның айналымы» панорамалық сабағы

библиотека
материалов


Бала тәрбиесіндегі ата-ананың рөлі


Шиелі аудандық балалар

Әуез мектебінің сольфеджио пәнінің мұғалімі:

Досжанова Айда Мақсұтқызы


Бала тәрбиесі әрбір отбасы, қоғам, мемлекет үшін кезек күттірмейтін мәселе. Баланы өмірге бейімдеуде мектеп, ұстаз, ата-ананың орны ерекше. Баланың өмір сүруге құш- тарлығының оянуы өзін қоршаған ортасына, ұстазға, ата- анаға, құрбы-құрдастарына, олардың іс әрекеттеріне, жүріс- тұрысына, сырт көрінісіне, сөйлеген сөзіне, әдептілігіне, т.б.

Қасиеттеріне байланысты. Тірбие қонбайтын адам жоқ. «Сол адамды адам етіп тәрбиелеу кімнің қолында?» деген сұраққа жауап іздеудің өзі қисынсыз. Бала тәрбиені өзі қор- шаған ортадан алады десек, баланың қоғамдық-әлеуметтік дамуы, тәрбиеленуі, жанұяда өз орнын алуынан басталады. Осыған орай халқымыз «Ұяда не көрсең, ұшқанда соны іл- ерсің» деп тегін айтпаған.

Халқымыздың сан ғасырдан бергі даналығына құлақ ассақ «Адамның бақыты балада» деген екен. Кез келген адам өмір бойы қуып жете алмайтын бақыт деген құдіретті сөздің өл- шемі өмірінің жалғасы ұрпағымен келетіні аян. Олай болса адам өмірінің мәні, қуанышы, бақыты өз ұрпағы болмақ. Шыр етіп дүниеге келген сәттен бастап ата-ана алдында нәзік те қиын, қыр-сыры мол үлкен қоғамдық міндет тұрады Ол бала тәрбиесі. Бала тәрбиесіндегі бас ұстазы ата-анасы. Ата-ана-отбасының негізгі діңгегі, бастапқы дәнекерң.

«Балапан қыран болу үшін оны самғатып ұшыратын ата-анасы да қыран болу керек» деп отбасылық тәрбиеге ерекше тоқталған. Бала әрқашан да ата-анадан меірімділікті, сүйіс- пеншілікті, жүрек жылуын қажет етіп, ата-ананы өмірдің ті-регі санайды. Ата-ананың тіршілігіндегі көрген қызығы, жақсылығының ең бағалысы-ол прзент. Баланың бойында туған үйдің жылуы оның көкірегінде көп жылдар бойы сақ-талып, мәңгі есінде болады. «Отбасында адам бойындағы асыл қасиеттер жарқырай көрініп қалықтайды. Отанға деген ыстық сезім жақындарына, туған туысқандарына деген



-2-

Сүйіспеншіліктен басталады-деп Нұрсұлтан Назарбаев айт- қандай,Отанымыздың болашағы балалардың тірбиелі де өнегелі азамат болып өсуіне ата-ананың алар орны ерекше.

Отбасы-бала тәрбиесінің ең алғашқы ұжымы. Баланың тәрбиелі болып өсуіне берекелі отбасының тигізетін әсері мол. Бала тәрбиесін негізге ала отырып мамандар жанұяны мынадай 5 топқа бөледі.

1-топ. Жанұядағы адамгершілік құндылық жоғары деңгей-де қалыптасқан, бақыттыдені сау жанұя. Балаларға бар мүмкіндік жасалған. Кей уақытта жекелеме кеңестер қажет. Алайда ұстаздардың араласуы аса керек емес.

2-топ. Жанұядағы ата-аналардың қарым қатынасы жақсы бола тұра бала тәрбиесінде бағыт жоқ. Бала тек ата-анасы-ның «ерекше қамқорлығын сезінеді, өзімшіл» болып өсіп келеді. Сондықтан ұстаздардың көңіл аударуын сөзсіз талап етеді.

3-топ. Ынтымақсыз жанұя. Мұндай жағыдайда ата-аналар өзара қарым-қатынас дауынан аса алмайды. Бала тәрбиесі мүлде ескерусіз қалады.

4-топ. Сырттай қарағанда қолайлы жанұя қатарында бол- ғанымен, нақты адамгершілік құндылықтар, ұрпақтар ізгілі-гінің бұзылуы сияқты жағымсыз қасиеттер болады. Мұндай жанұямен тәрбие жұмысын жүргізу ерекше қиындық туғызады.

5-топ. Қолайсыз жанұя, мұнда дөрекілік, ұрыс-керіс, жа-ғымсыз тәртіп сияқты сипаттар көп. Баланың қызығушылы-ғын қорғау үшін мұндай жанұяларға тұрақты педагогикалық бақылау, қоғамдық орындардың араласуы керек.

Жанұяның міндеттері:

Баланың үздіксіз дамуын бақылау;

Баланың денсаулығына қамқорлық жасау;

Еңбек тәрбиесі мен мамандық таңдауға көмектесу;

Баланың жан-жақты дамуына көмектесу;

Баланың қызығушылығын, бейімділігін, шығармашылығын

дамыту;

Баланы өзін-өзі тәрбиелеуге, өзін-өзі дамытуға дайындау;

Балаға жыныстық тәрбие беру, болашақ өмірге дайындау;

-3-

Бала тәрбиесі-ата-ана үшін күрделі де жауапты міндет. Жас шыбық иілгіш келсе, адам сол сияқты, жақсыға да, жаманға да, бейім болатыны баршамызға мәлім. Ата-ана-ның үйдегі іс әрекеті балалардың көз алдында өтеді.Сон-дықтан жақсы, жаман әдетіміздің бала тәрбиесінде ықпалы зор.

Адамгершілік, бауырмалдық, татулық, қайрымдылық, әдептілік, инабаттылық сияқты қасиеттер жанұяда баоаға тәрбие сөзден, теориямен дамымайды, үлкендердің үлгісі-мен сіңеді. «Әкеге қарап ұл өсер, шешеге қарап қыз өсер»-дейді халқымыз. Отбасындағы бала тәрбиесімен айналыса-тын ата-ана өз түсінігі мен өмір тәжірибесіне сүйенеді. Әйтсе де белгілі бір жағыдайларда балаларының теріс қы-лығына налып «Қай жерден қателестім?» деген өкінішке кезігеді. «Жаңылмайтын жақ, сүрінбейтін тұяқ жоқ» демек-ші, ересектердің де қателіктерге бой алдыратын кездері болады. Осыған орай психолрг мамандар бала тәрбиелеуші ата-аналарға мынадай қателіктерді болдырмауға кеңес береді.

Бірінші кемшілік-сүймейтінін айтып сөз беру. «Егерсен мен қалағандай болмасаң, мен сені енді жақсы көрмеймін» деп баласына дүрсе қоя беретін ата-анаға маман кеңесі мынадай: өз балаңызға сүймейтініңізді айтып сөз беру- тәр-биелеудің қатаң құралдарының бірі. Бірақ бұл қорқытудың орындалмайтыны айдан анық. Ал балаларды алдау мүлде мүмкін емес. Бір рет алдап балаңыздың сенімін жоғалтуы-ңыз мүмкін. Бала сізді өтрікшілер қатарына қосады. Сіз бұл сөзді мына кеиіпте айтыңыз: «Мен сені бәрәбір жақсы көре-мін, бірақ сенің қылығыңды құптамаймын». Алдыңғыға қа-рағанда баланы ақылға шақырып ойлантады.

Екінші қателік-бәріне көз жұма қарау. «Не істесең оны іс-те, маған бәрі бір» дейтін әке-шеше,балаңыздың немен шұ-ғылданып жүргеніне қызықпайтыныңызды білдірмеңіз. Ол сезіп қойса бірнеше мәрте тексеруі мүмкін. Мұның арты түрлі жағымсыз қылықтардың жиі орын алып, тіпті қылмыс жасауына әкелуі ғажап емес. Балаңыздың әрекеті қанша



-4-

Көңілге қонымсыз болса да оныме бейбіт әңгімелесіп, ше-шімін табуға тырысыңыз. «Білесің бе бұл мәселеде мен сенімен келіспеймін. Саған көмектескім келеді, өйткені сені жақсы көремін. Қажет болса кез келген сәтте менен кеңес сұрауыңа болады» деп көмек қолын созуды сұрайды мамандар.

Үшінші қателік-аса қаталдық «Мен не айтсам соны орын-дауың керек, өйткені мен үйде басшымын» деушілер. Бұлар төмендегідей тұжырымға тоқталса: балалар бір нәрсені неге және не үшін жасап жатқанын түсінуі қажет. Тым қатал тәр-биелеу аңды қолға үйреткенмен бірдей. Бала сіздің айтқаны-ңызды бұлжытпай орындауы мүмкін, егер сіз қасында бол- саңыз ғана. Ал керісінше жағдайда қолды бір сілтеп кете барады. Тайға таңба басқандай көрсетіп, сендіріп, иланды-рып, түсіндіру қаталдықтан әлдеқайда жақсырақ. «Сен қа-зір менің айтқанымды орындайсың, ал кешке біз бәрін бай-салдылықпен талқылаймыз».

Төртінші қателік-балаларды тым еркелету: «Менің баламның күші жетпегендіктен мұны өзім істей салайын» деп баласына кезіккен кедергіге өзі тойтарыс беріп, бәйек болып жүретін ата-ана. Бұларға ой салар пікір: шолжаң, ерке балаларға өмір соқпағы оңай түспесі анық. Егер ата-ана баласының жолында жатқан әрбір қиыршық тасты алып тастап отырса, бала өзін бақытты сезіне қоймас. Қайта ол жалғыздықты түсінеді. Сондықтан: «Мұны өзің жасап көр, егер ойдағыдай шықпаса мен саған қуана көмектесемін» деп отырып демеу жөн болар.

Бесінші қателік-бала тәәрбиелеу үшін уақыттың тым аздығы. «Өкінішке қарай, саған көңіл бөлуге менің тіптен уақытым жоқ» деп жанұя мен бала тәрбиесін ысырып қойып белсенді еңбек етушілер қаталескенін кеш ұғып жатады

Мұндай ата-аналарға ұсынылатын кеңес. Ересектер бала-ларына қажетті уақытты жеткізе алмай жұмыс кестесінің



-5-

Жоспарын бұза алмай маңызды минуттарды жіберіп алады. Ата-анасынан «уақыт жоқты» көп еститін бала туысқандық жылылықты басқа адамдар арасынан іздейді. Тіпті сіздің жұмыс күніңіз жоспарланып қойылса да кешкісін жарты са-ғат тауып балаңыздың төсегінің қасында отырып онымен сөйлесіп, ертегі айтып, кітап оқып беріңіз. Балаңызға бұл- өте қажет.

Алтыншы қателік-«Көп ақша-жақсы тәрбие» Махаббаттың қай түрі болмасын ақшаға сатып ала алмайсыз

Құлаққа бір түрлі естілген мен оң пікір. Кейбір аз қамтыл- ған жанұя «Бала ешқашан тарықпасын» деп жанұшырып жүреді. Дегенмен балаңыздың арманын орындай алмағаны-ңыз үшін өзіңізді кінәлі сезінбеңіз. Шындығында оған сіздің әмияныңыздан гөрі махаббатпен, мейіріммен еркелетіңіз, онымен бірге ойнап, бірге өткізген уақытыңыз маңызды.

Жетінші қателік-сіздің көңіл күйіңіз. Ата-аналар балала-рының жақсы қылытарына істеріне қуанып, жаман жақтарына ренжитінін меілінше ашық көрсетіп отыруы керек. Ересектер арагідік эгоизмге беріліп, бүгігі мақұлдаған ісіне ертең тиым салып жатады. Олай болса «Мен не істесемде бәрібір, бстысы анамның көңіл күйі жақсы болғаны» деген бала түсінігін сейілту үшін алдын ала онымен келісіп алыңыз. «Егер менің көңілім жай болса, саған ойыңа келгенді істе дегенді білдірмейді,ал нашар күй-де болсам, маған түсіністікпен қара» деген түсінікті ұғын-дырыңыз.

Осындай қарапайым қателіктерден қаша отырып тәжіри-белі мамандардың айтқанына ден қойсақ, әрбір жанұя жай-дарлық, тыныштық пен махаббат мекеніне айналары сөзсіз.

Жас кезінде дұрыс тәрбие алмаса, есейе келе тәртібі қиын-дап,оқу үлгірімі нашарлап кетеді. Мұндай жағыдайда не іс-теу керек деген ой туады. Әрине, ата-ана баласының оқу үл-гіріміне күделікті назар аударып, оның тәртібін қадағалап отыру қажет.Тәрбие ешқандай үзіліс, демалыс күндер



-6-


білмейді. Ата-ана бала тәрбиесіндегі басты тұлға болған-дықтан баласының жан дүниесіне үңіліп, мінез құлықтар-ындағы ерекшеліктерді жете білгені жөн. Балаларымен сөйлескенде олардың пікірлерімен де санасып отырған ор-ынды.

Ұлы ғалым, философ Әбунасыр Әл Фараби «Адамға ең бірінші білім емес, тәрбие берілу керек, тәрбиесіз берілген білім-адамзаттың қас жауы, келешекте оның өміріне қауып әкеледі» десе, Жан-Жак Руссо «Бала туғанда ақ қағаздай болып таза туады, оның үстіне шимайды қалай салсаң солай түседі. Бала тәрбиесі сол сияқты, өзің қалай тәрбиелесең, солай тәрбиеленеді» деген екен. Бұдан шығатын түйін: бала тәрбиесінде ең әуелі оның ата-анасының еңбекқорлығы, ұстамдылығы, ақыл-ойы,сана-сезімі, адамгершілігі әсер ет-пек. Балаға отбасы мүшелерігің сөзі, мінез-құлқы ғана емес,

ондағы қоршаған заттар да әсер етеді. Үйде кітап көп болса, баланың да көз ашып көргенінің қаншалықты әсерлі бола-тыны ғылыми-педагогикалық, көрем әдебиеттеде де айты-лып келеді. Баланың естігені оқу ғылым жайлы болса, он-дай баланың болашақта таңдап алар жолы да соған оны тар-та біледі.

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев өз жолдауында «Ұлттық бәсекелестік қабілеті бірінші кезекте оның білімділік, тәр-биелік деңгейімен анықталады» деп ұлтымыздыңболашағы ұрпағымыздың білімділігі мен тәрбиелігіне байланысты екенін атап көрсетеді. Сондықтан еліміздің болашағы жас-тарымыздың заман талабына сай сапалы білім, саналы тәр-бие алуына бірлесе атсалысайық, құрметті ата-ана!



Шиелі аудандық балалар әуез

мектебінің мұғалімі: Досжанова А.




Сыныптан сыныпқа көшу емтиханының

бағдарламасы. 2013-2014 о/ж.



Оқушының аты

жөні, сыныбы


Ойналатын шығармалар


Баға


Ескерту




























Оқытушы: Досжанов М












































Краткое описание документа:

«Ля мажор гаммасындағы тоникалық трезвучияның айналымы» панорамалық сабағы

 

 

Шиелі аудандық балалар

Әуез мектебінің сольфеджио пәнінің мұғалімі:

          Досжанова Айда Мақсұтқызы

 

       Бала тәрбиесі әрбір отбасы, қоғам, мемлекет үшін кезек күттірмейтін мәселе. Баланы өмірге бейімдеуде мектеп, ұстаз, ата-ананың орны ерекше. Баланың өмір сүруге құш- тарлығының оянуы өзін қоршаған ортасына, ұстазға, ата- анаға, құрбы-құрдастарына, олардың іс әрекеттеріне, жүріс- тұрысына, сырт көрінісіне, сөйлеген сөзіне, әдептілігіне, т.б.

Қасиеттеріне байланысты. Тірбие қонбайтын адам жоқ. «Сол адамды адам етіп тәрбиелеу кімнің қолында?» деген сұраққа жауап іздеудің өзі қисынсыз. Бала тәрбиені өзі қор- шаған ортадан алады десек, баланың қоғамдық-әлеуметтік  дамуы, тәрбиеленуі, жанұяда өз орнын алуынан басталады. Осыған орай халқымыз «Ұяда не көрсең, ұшқанда соны іл- ерсің» деп тегін айтпаған.

   Халқымыздың сан ғасырдан бергі даналығына құлақ ассақ «Адамның бақыты балада» деген екен. Кез келген адам өмір бойы қуып жете алмайтын бақыт деген құдіретті сөздің өл- шемі өмірінің жалғасы ұрпағымен келетіні аян. Олай болса адам өмірінің мәні, қуанышы, бақыты өз ұрпағы болмақ. Шыр етіп дүниеге келген сәттен бастап ата-ана алдында нәзік те қиын, қыр-сыры мол үлкен қоғамдық міндет тұрады Ол бала тәрбиесі. Бала тәрбиесіндегі бас ұстазы ата-анасы. Ата-ана-отбасының негізгі діңгегі, бастапқы дәнекерң.

«Балапан қыран болу үшін оны самғатып ұшыратын ата-анасы да қыран болу керек» деп отбасылық тәрбиеге ерекше тоқталған. Бала әрқашан да ата-анадан меірімділікті, сүйіс- пеншілікті, жүрек жылуын қажет етіп, ата-ананы өмірдің ті-регі санайды. Ата-ананың тіршілігіндегі көрген қызығы, жақсылығының ең бағалысы-ол прзент. Баланың бойында туған үйдің жылуы оның көкірегінде көп жылдар бойы сақ-талып, мәңгі есінде болады. «Отбасында адам бойындағы асыл қасиеттер жарқырай көрініп қалықтайды. Отанға деген ыстық сезім жақындарына, туған туысқандарына деген

 

 

                                       -2-

Сүйіспеншіліктен басталады-деп Нұрсұлтан Назарбаев айт- қандай,Отанымыздың болашағы балалардың тірбиелі де өнегелі азамат болып өсуіне ата-ананың алар орны ерекше.

   Отбасы-бала тәрбиесінің ең алғашқы ұжымы. Баланың  тәрбиелі болып өсуіне берекелі отбасының тигізетін әсері мол. Бала тәрбиесін негізге ала отырып мамандар жанұяны мынадай 5 топқа бөледі.

   1-топ. Жанұядағы адамгершілік құндылық жоғары деңгей-де қалыптасқан, бақыттыдені сау жанұя. Балаларға бар мүмкіндік жасалған. Кей уақытта жекелеме кеңестер қажет. Алайда ұстаздардың араласуы аса керек емес.

   2-топ. Жанұядағы ата-аналардың қарым қатынасы жақсы бола тұра бала тәрбиесінде бағыт жоқ. Бала тек ата-анасы-ның «ерекше қамқорлығын сезінеді, өзімшіл» болып өсіп келеді. Сондықтан ұстаздардың көңіл аударуын сөзсіз талап етеді.

   3-топ. Ынтымақсыз жанұя. Мұндай жағыдайда ата-аналар өзара қарым-қатынас дауынан аса алмайды. Бала тәрбиесі мүлде ескерусіз қалады.

   4-топ. Сырттай қарағанда қолайлы жанұя қатарында бол- ғанымен, нақты адамгершілік құндылықтар, ұрпақтар ізгілі-гінің бұзылуы сияқты жағымсыз қасиеттер болады. Мұндай жанұямен тәрбие жұмысын жүргізу ерекше қиындық 

Автор
Дата добавления 13.12.2014
Раздел Музыка
Подраздел Конспекты
Просмотров229
Номер материала 186699
Получить свидетельство о публикации

Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх