Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015

Опубликуйте свой материал в официальном Печатном сборнике методических разработок проекта «Инфоурок»

(с присвоением ISBN)

Выберите любой материал на Вашем учительском сайте или загрузите новый

Оформите заявку на публикацию в сборник(займет не более 3 минут)

+

Получите свой экземпляр сборника и свидетельство о публикации в нем

Инфоурок / Иностранные языки / Другие методич. материалы / Публикация
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 24 мая.

Подать заявку на курс
  • Иностранные языки

Публикация

библиотека
материалов





«Оқыту мен оқу үшін бағалаудың маңыздылығы»

9Аубакирова Айнагүл Аманжолқызы

5 гимназия, Астана қаласы

Сыныптағы бағалау тек қана техникалық тәсіл емес. Мұғалімдер жазбаша немесе ауызша түрде баға қою жолымен бағалайды. Олар қолданатын кез келген нысананның артында объекті немесе жеткілікті дәрежеде объекті емес нормалар мен стандарттар ғана емес, сондай-ақ баланың дамуы, оқуы және ынтасы туралы түсінік, сонымен қатар өзін-өзі бағалау , қабілеттік және күш-жігер сияқты ұғымдарға қатысты құндылықтар жатады. ( Александер, 2001)

Елімізде болып жатқан әлеументтік – экономикалық түрлендірулер адамзаттың барлық салаларына елеулі өзгертулер енгізді. Әсіресе бұл білім саласына айтарлықтай ықпал етті. Елбасымыз Н.Ә. Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдаған жолдауында білім мәселесіне нақты тоқталып, алдымызға міндеттер қойды. Дамыған мемлекеттердің қатарынан көрнуіміз үшін біз сауаттылығы жоғары мамандар дайындауымыз керектігін айтты.

Еліміздің білім беру жүйесіндегі даму іс-әркеті – білім мазмұны мен сапасын арттыру, білім беруде жаңаша педагогикалық көзқарас қалыптастыру секілді кешенді шараларға байланысты. Қолдауды қажет ететін бүгінгі күннің білімінің орнына елімізді алға тартатын, жастарымызды дұрыс жолға бағыттайтын білім факультеті арасындағы бірлесіп жасаған үш айлық бағдарламаның маңызы зор. Бұл бағдарламадан біз оқушылардың өз бетінше оқып, үйреніп, нәтижесінде өз пікірін еркін жеткізе алатын, дамыған, ынталы, білімге құштарлы, мақсат қоя білетін тұлғаның қалыптасқанын күтеміз.

Ұсынылып отырған бағдарламаның негізгі идеясы сындарлы оқыту теориясына негізделіп отыр. Сондықтан да оқушылардың ойлау қабілеті, қалыптасатын білімдері жан жақты жинаған ( мұғалімнен, достарыннан, интернеттен, кітаптан, т.б.) ақпараттарына негізделеді. Дәстүрлі оқыту кезінде оқушының алған білімдері механикалық түрде есте сақталынып, кейбір жерде ұтымды пайдаланылады, бірақ, мәні терең меңгерілмегендіктен оқушылар оны өмірде тиімді пайдаланбайды.

Сол себептен, оқушылардың қалай оқу керектігіне, түсіну қабілетін дамытып, оны керек кезде пайдалана білетін, ойын нақты жеткізе алатын, көзқарасы дамыған, жігерлі тұлғаның қалыптасуын қамтамассыз ету - аталмыш теорияның негізгі мақсаты.

Біз Кеңес Үкіметі кезінен бастау алған оқытудың дәстүрлі түрін осы күнге дейін басшылыққа алып келдік. Ол өз кезегінде жұмыс нәтижесін де берген. Елімізде қаншама зиялы қауым, білікті мамандар мен басшылар, қызметкерлер, инженер мен экономист, дәрігер мен педагогтар және т.б. тұлғаларды оқытудың дәстүрлі әдістерімен дайындаған болатын. Енді Еліміз егемендік алып дамыған, прогресшіл елдердің қатарынан көріну үшін білім сапасына да зор көңіл бөліп, жастарды болашақ жоғары квалификациялық маман ретінде қалыптасуына ықпал етуіміз керек.

Ұсынылып отырған осы бағдарламадағы модульдер бойынша білім алған оқушы өзін еркін ұстап ойын дәл жеткізе алатын, сыни тұрғыдан ойлайтын, тұжырым жасай білетін, бірін-бірі бағалайтын, көсбасшы бола алатындай тұлға болып қалыптасуын байқауға болады. Ең маңыздысы оқушылар өз іс-әрекетін, сыныптастарының іс- әрекеттерін, жетістіктерін бағалауға және жауапкершілікке үйренеді.

Бүгінгі күні оқушылардың оқу жетістіктерін бағалау – оқу үрдісінің маңызды да салмақты бөлігі болып табылады. Сол себептен, зерттеу іс – әрекеттерін кеңінен қолданып, оқушылардың жетістіктерін бүгінгі күннің талабына сай жаңаша бағалау жүйесі қажет етіледі. Бұл жерде оқушылар өзін-өзі бағалау, бірін-бірі бағалау, топтық бағалауда оқу үрдісінің белсенді қатысушысы бола алды. Өйткені дәстүрлі бағалау үрдісінде мұғалім оқушыға жауап бергені үшін немесе сабақ оқымағаны үшін баға қояды. Сонда оқушы қаншалықты әділ баға алғанын білмей қалады, күмәнмен қарайды. Бағалаудың жаңа әдісінде оқушы керектігін ұғынады. Бұл жүйеде оқушының нәтижесімен бірге іс- әрекеті де бағаланады. Одан басқа оқушыларды бағалауда мұғалім түрлі әдіс-тәсілдерді қолдана алады.

Біріншіден, оқушының қызуғышылығы артады.

Екіншіден, мұғалімнің жұмысы да жеңілдеуі мүмкін ( оқушылар бірін – бірі бағалау, топпен бағалау, топты бағалау әдістерін қолданғанда).



Бағалау- одан арғы оқу туралы шешімді қабылдау мақсатымен оқытудың нәтижелерін жүйелі түрде жиынтықтауға бағытталған қызметті белгілеу үшін қолданылатын термин.

Бағалаудың екі түрі бар: формативтік (оқыту үшін бағалау) және суммативті ( оқуды бағалау).

Формативті бағалау оқушылардың қай кезеңде, қай бағытта екенін анықтау және одан да зор жетістікке қалай жету керектігін жоспарлау үшін қолданылады.

Неліктен? Мұғалімнің түсіндіргенін оқушылар әртүрлі қабылдайды және меңгереді. Нашар қабылдайтын, нашар оқитын оқушылардың сабаққа деген қызығушылықтары да төмен болады. Сондықтан жеке тұлғаға бағытталған оқыту мен бағалаудың жаңа әдістері оқушыларға осы мәселелерді шешуге көмектеседі. Осы бағалау жүйесіндегі жаңа тәсіл оқыту үшін бағалау немесе формативті бағалау деп аталады.

Суммативті оқыту, керісінше, оқушылардың осы кезеңге дейін оқығанын қосып бағалау.

Бағалаудың мақсаты неде?

Әдетте бағалау мақсаты әр мұғалімнің бағалауды ( тестілеуді) қандай мақсатта және кім үшін ( сыныпта тестілеу жүргізу сияқты), қалай өткізуі керек екендігі туралы түсінігіне негізделеді. Бағалаудың басты мақсаттары төменде қысқаша айтылған.

  1. Оқудың қиындықтарын анықтау.

  2. Кері байланыс.

  3. Уәж.

  4. Болжау және сұрыптау.

  5. Стандарттарды бақылау және орындау.

  6. Оқыту бағдарламасының мазмұнын және оқыту стилін бақылау.

Оқыту үшін бағалаудың маңыздылығы.

Кез келген мұғалім Оқыту үшін Бағалау (ОүБ) неліктен оқытуды және оқуды жетілдіру проблемаларын шешудің маңызды мәселесіне айналып отыр деген сұрақ қоюы мүмкін, онысы орынды да.

Өздерінің бұрынғы тәжірбиесі бойынша көптеген мұғалімдер, оқушылар және олардың ата – аналары бағалауды оқыту және оқудан кейін болатын нәрсе ретінде қарастырады. Бағалау оқыту мен оқудың ажырамас бөлігі болуы мүмкін деген ой біздің түсінігіміздегі едәуір өзгерісті талап етеді және Оқыту үшін Бағалау ұғымы дегеніміз осы болып табылады.

Оқуды бағалау.

Оқуды бағалаудың мақсаты, керісінше, оқушы қазіргі уақытта не оқып білгенін жинақтау болып табылады. Негізінен, ол тікелей келешек оқытуға үлес қосуға бағытталмаған, бірақ маңызды мәні бар тестілеу оқыту үдерісіне кері әсер тигізуі мүмкін ( Assessment Reform Group. 2002b). Оқуды бағалау кезінде бір оқушының жетістіктерінің белгіленген нормаларымен немесе бірдей жастағы оқушылар тобының қол жеткізген деңгейімен арақатынасы салыстырылған соң қортындысы жасалады. Мұндай қортындылар стандартқа немесе әдетте балл немесе деңгей түрінде келтірілген межелікке «сәйкес/сәйкес емес» деген нысанада жасалады. Бұл олар негізделген өлшемдер мен стандарттардың таңбалануы.

Осы кезге дейін Қазақстанның барлық мектептерінде дерлік дәстүрлі, яғни жиынтық бағалау қолданылып келеді. Әрине, жиынтық бағалауды қолдану қажет емес деп айта алмаймын, дегенімен бағалаудың бұл түрінде оқушылар өз жетістігін өздері бағалап, білім деңгейінің қай сатыда тұрғандығын нақты біле алмайды. Бұл бағалау көп жағдайдайда мұғалімнің пайдасына шешіледі. Өйткені оқушы еңбегін бағалауда бар билікті мұғалім өз қолына алып, 45 минутының қожасы ретінде баға қоюда да өзі иелік етеді. Сондықтан бұрын оқушыларды бағалағанда үнемі қиналатынмын, оқушыға «4» әлде «5» қою керек пе? Оқыту нәтижелерін , оқушының түсіну дәрежесінің деңгейін анықтау үшін бағалау сабақта негізгі рөл атқарады. Сондықтан да өзім қолданып, сабақтарымда пайдаланып жүрген тәсілдерім барлық ұстаздардың көңілінен шығады деп ойлаймын. Негізгі мақсатым-оқушыларды ынталандыру, бағалау арқылы жетістікке жететін дәрежеде дамыту. Зерттеу барысында, бірінші сабақта оқушыларға алғаш рет бағалау критерийлерін ұсындым- бір-бірін жұп ішінде бағалау.

Ұпай сандарын өздеріне таныс «2», «3», «4», «5» деген бағалармен жауаптарына сәйкес салып отыруларын тапсырдым да, сабақ соңында барлық ұпайларын қосып, критерий санына бөліп қортынды баға қойдым.

Басында күмәнмен қарады. Тапсырманы орындау көп уақыт кетті, өйткені балалар баяу болды. Сонымен қатар бағаны асырып жіберді, себебі жұптасқан оқушылардың көбі достар. Алғаш қолданғандықтан ба, әлде оқушылардың жас ерекшеліктері әсер етті ме, әйтеуір бір олқылықтың бар екенін аңғардым, себебі ұпай санын қоюда оқушылар бір-бірінің көңіліне қарап, тым көңілшектік танытса, кейбірі қалыптасқан дәстүрден шыға алмай жауабы өте сәтті болған оқушыға да осы уақытқа дейінгі сабақ үлгеріміне сәйкестендіріп бағалап жатуы, критериалды бағалауға оқушыларымның дайын еместігін біліп, бағалаудың түрін өзгертуді ойға алдым әрі шәкірттерімді нақты баға қоюға дағдыландыру мақсатымда бағалау туралы түсінік беріп, оқушылардың арасында бәсекелестік туғызуға тырыстым. Бәсекелестік пайда болған уақытта оқушылар бір-бірінің кемшіліктерін анықтап, бағаның әділ қойылуына мән берді.

Егер сабақта оқушының бойындағы танып-білуге деген қызығушылығы оятып, одан әрі дамытатындай қолайлы жағдай жасай білсек, онда оқушы бойында сөзсіз білімге деген құштарлық пайда болды.

Нәтижесінде :

  1. Оқушылар өзін-өзі, бір-бірін бағалауға үйренеді.

  2. Оқушылардың білім алуға деген құлшынысы артады.

  3. Оқушылардың өз білімдерінің қандай сатыда тұрғанын анықтауға мүмкіндік береді.

  4. Әр оқушы еңбегіне қарай бағаланады.

  5. Оқушылар өздерінің оқуын қалай жақсартуға болатынын түсінеді.

Әдебиеттер

  1. Александер Р.(2001) мәдениет және педагогика// ҚР педагог қызметкерлерінің біліктілігін арттыру курстарының бағдарламасы: Мұғалімге арналған нұсқаулық (үшінші деңгей) Астана, 2012ж.

  2. Амоношвили Ш.А. «Оқу. Бағалау. Баға.»1980ж.































C:\Users\user\Desktop\открытый урок\IMG_8040.JPGC:\Users\user\Desktop\открытый урок\IMG_8026.JPG




C:\Users\user\Desktop\открытый урок\IMG_8037.JPGC:\Users\user\Desktop\открытый урок\IMG_8011.JPG



Ұстаздық еткен жалықпас, үйретуден балаға (Ы. Алтынсарин).



Краткое описание документа:

«Оқыту мен оқу үшін бағалаудың маңыздылығы» Аубакирова Айнагүл Аманжолқызы                          №5 гимназия, Астана қаласы         Ұсынылып отырған осы бағдарламадағы модульдер бойынша білім алған оқушы өзін еркін ұстап ойын дәл жеткізе алатын, сыни тұрғыдан ойлайтын, тұжырым жасай білетін, бірін-бірі бағалайтын, көсбасшы бола алатындай тұлға болып қалыптасуын байқауға болады. Ең маңыздысы оқушылар  өз іс-әрекетін, сыныптастарының  іс- әрекеттерін, жетістіктерін бағалауға және жауапкершілікке үйренеді.        Бүгінгі күні оқушылардың оқу жетістіктерін бағалау – оқу үрдісінің маңызды да салмақты бөлігі болып табылады. Сол себептен, зерттеу іс – әрекеттерін кеңінен қолданып, оқушылардың жетістіктерін бүгінгі күннің талабына сай жаңаша бағалау жүйесі қажет етіледі. Бұл жерде оқушылар өзін-өзі бағалау,  бірін-бірі бағалау, топтық бағалауда оқу үрдісінің белсенді қатысушысы бола алды. Өйткені дәстүрлі бағалау үрдісінде мұғалім оқушыға жауап бергені үшін немесе сабақ оқымағаны үшін баға қояды. Сонда оқушы қаншалықты әділ баға алғанын білмей қалады, күмәнмен қарайды. Бағалаудың жаңа әдісінде оқушы керектігін ұғынады. Бұл жүйеде оқушының  нәтижесімен бірге іс- әрекеті де бағаланады. Одан басқа оқушыларды бағалауда мұғалім түрлі әдіс-тәсілдерді қолдана алады.       Біріншіден, оқушының қызуғышылығы артады.       Екіншіден, мұғалімнің жұмысы да жеңілдеуі мүмкін ( оқушылар бірін – бірі бағалау, топпен бағалау, топты бағалау әдістерін қолданғанда).     Суммативті оқыту, керісінше, оқушылардың осы кезеңге дейін оқығанын қосып бағалау.       Бағалаудың мақсаты неде?        Әдетте бағалау мақсаты әр мұғалімнің  бағалауды ( тестілеуді) қандай мақсатта және кім үшін ( сыныпта тестілеу жүргізу сияқты), қалай  өткізуі керек екендігі туралы түсінігіне  негізделеді. Бағалаудың басты  мақсаттары төменде қысқаша айтылған. 1.     Оқудың қиындықтарын анықтау. 2.     Кері байланыс. 3.     Уәж. 4.     Болжау және сұрыптау. 5.     Стандарттарды бақылау және орындау. 6.     Оқыту бағдарламасының мазмұнын және оқыту стилін бақылау. Оқыту үшін бағалаудың маңыздылығы. Кез келген мұғалім Оқыту үшін Бағалау (ОүБ) неліктен оқытуды және оқуды жетілдіру проблемаларын шешудің маңызды мәселесіне айналып отыр деген сұрақ қоюы мүмкін, онысы орынды да. Өздерінің бұрынғы тәжірбиесі бойынша көптеген мұғалімдер, оқушылар және олардың ата – аналары бағалауды оқыту және оқудан кейін болатын нәрсе ретінде қарастырады. Бағалау оқыту мен оқудың ажырамас бөлігі болуы мүмкін деген ой біздің түсінігіміздегі едәуір өзгерісті талап етеді және Оқыту үшін Бағалау ұғымы дегеніміз осы болып табылады. Оқуды бағалау.        Оқуды  бағалаудың мақсаты, керісінше, оқушы қазіргі уақытта  не оқып білгенін  жинақтау  болып табылады. Негізінен, ол тікелей келешек оқытуға үлес қосуға бағытталмаған, бірақ маңызды мәні бар тестілеу оқыту үдерісіне кері әсер тигізуі мүмкін (  Assessment Reform Group. 2002b). Оқуды бағалау кезінде бір оқушының жетістіктерінің белгіленген нормаларымен немесе  бірдей жастағы оқушылар тобының қол жеткізген деңгейімен арақатынасы салыстырылған соң  қортындысы жасалады. Мұндай қортындылар стандартқа немесе әдетте балл немесе деңгей түрінде келтірілген межелікке «сәйкес/сәйкес емес» деген нысанада жасалады. Бұл олар  негізделген өлшемдер мен стандарттардың таңбалануы.       Ұпай сандарын өздеріне таныс «2», «3», «4», «5» деген бағалармен  жауаптарына сәйкес салып отыруларын тапсырдым да, сабақ соңында барлық ұпайларын қосып, критерий санына бөліп қортынды баға қойдым.       Басында  күмәнмен қарады. Тапсырманы орындау көп уақыт кетті, өйткені балалар баяу болды. Сонымен қатар бағаны асырып жіберді, себебі жұптасқан  оқушылардың көбі достар.  Алғаш қолданғандықтан ба, әлде оқушылардың жас ерекшеліктері әсер етті ме, әйтеуір бір олқылықтың бар екенін аңғардым, себебі ұпай санын қоюда оқушылар бір-бірінің көңіліне қарап, тым көңілшектік танытса, кейбірі қалыптасқан дәстүрден шыға  алмай  жауабы өте  сәтті  болған оқушыға да осы уақытқа дейінгі сабақ  үлгеріміне сәйкестендіріп  бағалап жатуы, критериалды бағалауға оқушыларымның  дайын еместігін біліп, бағалаудың түрін өзгертуді ойға алдым әрі шәкірттерімді нақты баға қоюға дағдыландыру мақсатымда бағалау туралы түсінік беріп, оқушылардың  арасында бәсекелестік туғызуға тырыстым. Бәсекелестік пайда болған уақытта оқушылар бір-бірінің кемшіліктерін анықтап, бағаның әділ қойылуына мән берді.        Егер сабақта оқушының бойындағы танып-білуге деген қызығушылығы  оятып,  одан әрі дамытатындай қолайлы жағдай жасай білсек, онда оқушы бойында сөзсіз білімге деген құштарлық пайда болды.             Нәтижесінде : 1.     Оқушылар өзін-өзі, бір-бірін бағалауға үйренеді. 2.     Оқушылардың білім алуға деген құлшынысы артады. 3.     Оқушылардың өз білімдерінің қандай сатыда тұрғанын анықтауға мүмкіндік береді. 4.    
Автор
Дата добавления 05.06.2014
Раздел Иностранные языки
Подраздел Другие методич. материалы
Просмотров1139
Номер материала 121560060529
Получить свидетельство о публикации

Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх