1603351
столько раз учителя, ученики и родители
посетили сайт «Инфоурок»
за прошедшие 24 часа
Добавить материал и получить бесплатное
свидетельство о публикации
в СМИ №ФС77-60625 от 20.01.2015
До повышения цен на курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации осталось:
0 дней 0 часов 0 минут 0 секунд
Успейте подать заявку на курсы по минимальной цене!
ИнфоурокИЗО, МХКРабочие программыТұйық және жолақ өрнектер

Тұйық және жолақ өрнектер

Лабиринт
библиотека
материалов

Сабақтың тақырыбы: Тұйық және жолақ өрнектер

Сабақтың мақсаты: Оқушыларды ою-өрнектің түрлерімен және ою-өрнектегі реңдерімен таныстыру. Түстердің мағынасы туралы түсінік беру.

Сабақтың барысы:

І.Ұйымдастыру бөлімі: Психологиялық дайындық.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру.

  1. Сәндік - әдемілік, әседік

  2. Қолданбалы өнер – күнделікті өмірде қолданатын керекті бұйымдар. Қазақ халқы әрбір қолданған затын өте ыңғайлы және сәнді етіп жасайтын болған.

Сәндік қолданбалы өнерге: киіз үй бөліктері; қару-жарақ; киіз басу; керамика; тігін; тоқыма; зергерлік бұйымдар; үй жиһаздары; ыдыс аяқ.

Қандай материалдар қолданған: темір, алтын, күміс, жүн, тері, тас, сүйек, ағаш, керамика.

Қолөнермен кімдер айналысқан: Ұсталар (темірмен жұмыс жасайтын адам)   Шеберлер (ағашпен жұмыс жасайтын адамдар)   Зергерлер (сәнді әшекей бұйымдар жасайтын)  Ісмерлер (тоқыма киім тігетін, киіз басатын)

ІІІ. Жаңа тақырып: Қазақстанның алғашқы да атақты суретшісі Әбілхан Қастеев «Өнерді қайдан үйрендің?» - деген сауалға:

Таудың бұлағынан,

Қойдың құлағынан,

Апамның киізінен,

Ешкінің мүйізінен, - деп жауап берген болатын.

Қазақтың ою-өрнегінің бірнеше ондаған ғасырлық тарихы бар. Атадан балаға, ұрпақтан ұрпаққа мұра болып, үнемі қолданыста болып, дамып келе жатқан өнер түрі.

Көне заманнан қазіргі кезге дейін халықтың тұрмыс-дәстүрімен біте қайнасып, өмір сүріп келе жатқан өнердің бір түрі – ол қолданбалы өрнек өнері. Қазірде ою-өрнектерді композициялық құрылымына қарай бір жүйеге келтіру үшін ғалымдар ою-өрнекті 4 топқа бөледі: 1. Зооморфты   2. Өсімдік пішіндес. 3. Геометриялық.

4. Космогониялық.

Әр ою-өрнектің астарында мағына болады. Мысалы: «қошқан мүйіз» оюы  молшылықты меңзейді, «ағаш» оюы ынтымақ бірлікті, «ирек» оюы адамның өмір жолы, судың белгісі, «шеңбер» оюы өмір жолы дегенді білдіреді. «Құс», «түйе табан», «итқұйрық» ою-өрнектері кебеже, жүкаяқ,  әбдіре, асадал сынды бұйымдарда, ал өсімдік пішіндес оюлар «гүл», «жапырақ», «қырмызы гүл» т.б. Геометриялық  өрнектер кілемде, шым шиде, ағаш пен тастан өңделген бұйымдарда, сондай-ақ барлық дерлік бұйымдарда композиция құру барысында пайдаланылады. Космогониялық тұйық өрнектер дегеніміз – шеңбер ішінде, түрлі бұрыштар ішінде орналасқан өрнектер.

Сонымен қазақтың ою және өрнек деген қос сөзі біріге келіп, латынша орнамент деген ұғымды білдіреді. Мағынасы әсемдеу, сәндеу. Ою дегеніміз – бұйымға түсірілген өрнекті пышақпен кесу арқылы өңдеу, бұйымды шабу кезіндегі ойып өңдеу жұмыстары. өрнек дегеніміз – кез келген бұйымның сыртына түсірілетін біртұтас байланысты әшекей. Жалпы алғанда ою-өрнек дегеніміз - әдемі ырғаққа арнаулы жүйемен құрылған өрнек бөлшектері.

C:\Documents and Settings\Гость\Мои документы\Downloads\images.jpg22.jpg

C:\Documents and Settings\Гость\Мои документы\Downloads\11111.jpg

























ІІІ. Дәптермен жұмыс. Жаңа сөздерді дәптерге жазу. өрнектерді орналастыру үшін симметрия сақталу керек.

Симметрия дегеніміз – ою өрнектің екі жағының тең болуы.

Ритм дегеніміз ою-өрнекте бір элементтің қайталануы.

Колорит – бұйымға салынатын ою-өрнектің бояу түрлерінің бір-бірімен үйлесуі.

IV. Практикалық жұмыс.

1-ші қатарға кілемшенің бетіне өрнек салады

2-ші қатарға сандық бетіне өрнек салуға беріледі

3-ші қатарға табақ бетіне өрнек салуға беріледі.

Өз шығармашылықтарыңмен берілген заттың бетіне өрнек құрастырасыңдар.

V. Жаңа тақырыпты бекіту. Ою-өрнекті көрсете отырып қай топқа жататынын және қандай бұйымдарға салынатынын сұрау.

VI.Үйге тапсырма.

VІI Бағалау.





Лабиринт
Найдите материал к любому уроку,
указав свой предмет (категорию), класс, учебник и тему:
также Вы можете выбрать тип материала:
Краткое описание документа:
Оқушыларға ою-өрнектің түрлерімен қазақи атауларымен, таныстыру. Олардың пайда болу тарихын айтып өту. Сәндік қолданбалы өнерде халық шеберлерінің осы ою- өрнектерді заттарды безендіруде әдемі етіп, түстерінің бір- бірімен жарасымдылығы мен сәйкестігін табу шеберліктерін айта келе, оқушылар бойында қол өнерге деген қызығушылықтарын, сүйіспеншіліктерін ояту. Ою түрлерін ажырата білуге дағдыландыру. Өздіктерінен ою өрнектер ойып үйрету, Түс танымдық, талғампаздық, әсемдік пен сұлулықты көре білуге үйрету.
Общая информация

Вам будут интересны эти курсы:

Курс профессиональной переподготовки «Основы религиозных культур и светской этики: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс профессиональной переподготовки «Библиотечно-библиографические и информационные знания в педагогическом процессе»
Курс профессиональной переподготовки «Мировая художественная культура: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс повышения квалификации «Педагогическая риторика в условиях реализации ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Изобразительное искусство: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс повышения квалификации «Специфика преподавания конституционного права с учетом реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Изобразительное искусство как творческая составляющая развития обучающихся в системе образования в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Основы построения коммуникаций в организации»
Курс повышения квалификации «Изучение русской живописи второй половины XIX века на уроках МХК в свете ФГОС ООО»
Курс повышения квалификации «Основы духовно-нравственной культуры: история и теория зарубежной культуры»
Курс повышения квалификации «Формирование метапредметных компетенций учащихся на уроках ИЗО и искусства»
Курсы повышения квалификации «Организация проектно-исследовательской деятельности в ходе изучения курсов мировой художественной культуры в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Художественно-эстетическое развитие детей дошкольного возраста в условиях реализации ФГОС ДО»
Курс профессиональной переподготовки «Деятельность по хранению музейных предметов и музейных коллекций в музеях всех видов»
Курс профессиональной переподготовки «Управление информационной средой на основе инноваций»
Оставьте свой комментарий
Авторизуйтесь, чтобы задавать вопросы.
Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.