333549
столько раз учителя, ученики и родители
посетили сайт «Инфоурок»
за прошедшие 24 часа
+Добавить материал
и получить бесплатное
свидетельство о публикации
в СМИ №ФС77-60625 от 20.01.2015
Дистанционные курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации для педагогов

Дистанционные курсы для педагогов - курсы профессиональной переподготовки от 6.900 руб.;
- курсы повышения квалификации от 1.500 руб.
Престижные документы для аттестации

ВЫБРАТЬ КУРС СО СКИДКОЙ 50%

ВНИМАНИЕ: Скидка действует ТОЛЬКО сейчас!

(Лицензия на осуществление образовательной деятельности № 5201 выдана ООО "Инфоурок")

ИнфоурокДругоеКонспектыМероприятие на тему «Нұр себеле, Ұлыстың ұлы күні»

Мероприятие на тему «Нұр себеле, Ұлыстың ұлы күні»

библиотека
материалов
Скачать материал целиком можно бесплатно по ссылке внизу страницы.

Қызылорда қаласы, №267 орта мектебі.

Математика пәнінің мұғалімі Байманова А.

Тақырыбы: «Нұр себеле, Ұлыстың ұлы күні»

Мақсаты:

1. Оқушыларға Наурыз мейрамының пайда болу тарихы және қазақ халқының салт-дәстүрімен таныстыра отырып халқымыздың әдеп-ғұрпы, мәдениеті туралы толық мәлімет беру.

2. Оқушыларды халқымыздың дәстүріне, әдеп-ғұрыпқа байланысты ұлағатты сөздерінің мәніне қарай және жақсылық пен ақ ниетке толы бабалар жолын жалғастыруға баулу.

3. Оқушыларды елін, Отанын сүюге, патриоттық рухта және ұлттық салт-дәстүрді дәріптеуге тәрбиелеу.

Көрнекілігі: газет, нақыл, қанатты сөздер, дастархан, суреттер көрмесі, кітаптар көрмесі

Барысы:

1-жүргізуші: Құрметті ұстаздар, ата-аналар, оқушылар, жер жүзіндегі халықтардың бәрінің де түрлі мейрамдары бар. Шығыс халықтарының сондай мейрамдарының бірі-Наурыз.

Дәстүрімізге айналған Ұлыстың ұлы күні –Наурыз құтты болсын! Күлімдеген шуақты көктеммен бірге қазақ даласына жер әлемді жайнатып, әнші құстарды сайратып, Наурыз тойын тойлатып Жаңа жыл келді. Той құтты болсын! Ұлыс оң болсын! Ақ мол болсын! Ұлы мереке сіздерге тек жақсылық әкелсін!

2-жүргізуші: Досқа құшақ ашайық,

Өлең-жырға басайық.

Қазақтың бір салты деп

Тойға шашу шашайық.

Уа, халайық, халайық!

Ақ сандықты ашайық,

Бұл мереке бұл тойдың

Шашуларын шашайық! (шашу шашылады)

1-жүргізуші: Наурыз –көктем мен еңбектің ежелгі мерекесі. Тәжіктер мұны Гүлнавруз, татарлар Нардуган, өзбектер Новруз, гректер Патрих деп атаған.Шығыс күн парағы бойынша күн мен түн теңеледі де 22-наурыз Ұлыстың ұлы күні басталады.

2-жүргізуші: Енді қазақ елі Наурызды қалай қарсы алғандығына тоқталайық. Жаңа жылда Қызыр баба үйге кірсе, ол үй ауру сырқаудан, пәле-жаладан аман болады деген сеніммен Наурызға дейін адамдар үйін қағып-сілкіп, тазартып қоятын болған.

1-жүргізуші: 21-наурыз түні даланы Қызыр баба аралайды. Сондықтан әр отбасы дәулет дарып, бақ қонсын деген мақсатпен есіктерін ашып қойған.

(Киіз үйдің құрылымына тапсырмалар арқылы тоқталады)


Керегенің суреті. Сұрақ: Наурыз күні дегенді қалай түсінесің?

Жауабы: Наурыз –ежелгі мәдениеті дамыған елдің бірі парсының «нау» (жаңа), «руз» (күн), яғни «жаңа күн» деген сөзінен шыққан. Бұл қазіргі күн есебі бойынша наурыздың 22-сіне сәйкес келеді.

Шаңырақ суреті. Сұрақ: Наурызнама деген не?

Жауабы: Наурызнама –шат-шадыман ойын-сауық, той. Кей жерлерде наурыз тойы деп те аталады. Бұл күні үлкен болсын, кіші болсын осы мейрамға келіп, көңілді ойын-сауықтар жасалады. Мұнда шарап ішу, ренжісу сияқты жағымсыз әдеттерге қатты тыйым салынады. Тойда ат жарыс, палуан күрес, басқа да спорт бәсекесі болады. Айтыс, түрлі ойындар ұйымдастырылып, көңілді жұмбақтар, ән, өлеңдер, наурыз жырлары айтылады. Үлкендерден бата алынады.

Уықтың суреті. Сұрақ: Наурыз төл деген не?

Жауабы: Наурыз айында мал төлдей бастайды. Олар «наурыз төлі» деп аталып, төл басы ретінде бағаланып, малжанды қазақ баласы оны ерекше күтіп бағады.

Есіктің суреті. Сұрақ: Наурызек деген не?

Жауабы: Наурызек – наурыз айында ұшып келетін көктем құсы. Қарасы шағын ғана, осы құсты шығыс елі күтіп жүреді. Оны алғаш көргендер «Наурызегім, келдің бе?» деп шақырып жем шашады.

2- жүргізуші: Киіз үйді құрып болдық, ендеше наурыз тойымызды бастайық.

(Күй орындалады. )

1-оқушы: Наурыз түні ауыл бойжеткендері өздері ұнатқан жігіттеріне соғымның етінен пісірілген «Ұйқыашар» деп аталатын дәм дайындаған.

2-оқушы: Ал жігіттер қыздарға айна, тарақ, иіссудан тұратын сыйлықтар сыйлаған. Оны «Селтеткізер», «Діреткізер» деп атаған.

1-жүргізуші: Наурыз жыры – наурыз мерекесінде айтылатын халық ауыз әдебиетінің бір саласы. Жыр, өлең осы күнге лайықталып, мадақтау, тілек, бата, әзіл түрлерінде айтылады.

(екі жақтан әзіл немесе жыр, ән,тілек айтылады)

2- жүргізуші: Наурыз жұмбақ –табиғатқа, аспан әлеміне, ауа райына, күн мен түнге байланысты айтылатын жұмбақтар осылай аталған.Онда ақындар, қыз-жігіттер осы тақырыптарда жұмбақтап, өлеңдеп айтысатын болған.

(жұмбақтар жасырылады)

  1. Наурыз шешек деген не?

Жауабы: Наурыз айында өсетін жапырақты, түрлі гүлді, қауашақты әсем өсімдік. Оны үйде де өсіреді. Майының дәрілік қасиеті бар. Қазақстанның таулы аймақтарында оның бірнеше түрі өседі. Наурыз шешек «Қызыл кітапқа» енген сирек кездесетін бағалы өсімдік қатарына жатады.

  1. Қандай ырым мен тыйым сөздер білесіңдер?

Жауабы: малды теппе, ақты төкпе. Отты шашпа, күлді баспа, бүйіріңді таянба, жағыңды таянба,бос бесікті тербетпе, бесікті ашық қалдырма т.б.

  1. Наурызша деген не?

Жауабы: Наурыз айында жұп-жұқа, қиықша қырбық қар түседі. Оны халық наурызша деп атайды.

  1. Сүттен жасалатын тағамдарды ата.

Жауабы: айран, ірімшік, құрт, қатық, шұбат, қымыз, іркіт т.б.

  1. жүргізуші: Наурыз тойы күні түрлі ұлттық ойындар ойнатылады. Ендеше бізде ұлттық ойын ойнайық.

(ойын ойналады)

2-жүргізуші: Бұл күні Самарқанның көк тасы жібиді дейді. Бұл да наурыз күніне байланысты сөз. Оның бірнеше мәні бар.

  1. Аңызда әйгілі астроном Ұлықбек (1394-1449) обсерваториясындағы көк тасқа дәл 22-наурыз күні күн сәулесі түсетін болған. Сол сәуледен түскен жылу тасты жібітеді.

  2. Бұл күні әр адам қателігі болса кешірім сұрауға және сұраған адамы кешірім беруге тиіс. Кешірмесе «Бұл күні Самарқанның да көк тасы жібиді, сен тастан қаттысың ба?» деп тоқтатады екен.

Күй орындалады.

1 –жүргізуші: Наурыз көже- наурыз тойына ғана тән, көпшілікке арналған тағам. Оны ет, тұз, су, тары, жеміс, құрт, сүт тағы сол сияқты тағам түрлерінен жасап, оған қазы, шұжық сияқтыларды қосып, мерекемен құттықтауға келгендерге ықыласпен ұсынады. Біздің де қонақтарға арналған наурыз көжеміз бар. Соңынан дәм татыңыздар.

2-жүргізуші: Наурыз бата. Халықта батаның түрлері көп. Соның бірі –осы наурыз бата. Мұнда наурызнама өткізгендерге, осы күнге арнап «наурыз көжеге» шақырғандарға, тойда өнер көрсеткен ақын, әнші, палуандарға тағы да басқа өнерпаздарға, жас талапкерлерге ақсақалдар мен әжелер, ел ағалары бата берген.

Бата беріледі.

1-жүргізуші: наурызым ғажап туысың,

Ұлыстың ұлы күнісің.

Жылыттың жердің жүрегін,

Жүрегі елдің жылысын.

2-жүргізуші: Жыр сыйлаған,нұр сыйлаған тірлікке,

Қастерледік қадіріңді білдік те.

Құтты болсын Ұлыс күні, жұмылдырған

Бәрімізді ынтымақ пен бірлікке.

1-жүргізуші: наурызым –тойлы нұрлы күн,

Мерейің асып тұр бүгін.

Жерімнің жүзін жылыттың,

Елімнің сақта бірлігін. – Сынып сағатымыз осымен аяқталды. Ақ мол болсын, Ұлыс оң болсын. Сау саламатта болайық.





Общая информация

Номер материала: ДБ-043250

Вам будут интересны эти курсы:

Курс «Менеджер по продажам»
Курс повышения квалификации «Методика написания учебной и научно-исследовательской работы в школе (доклад, реферат, эссе, статья) в процессе реализации метапредметных задач ФГОС ОО»
Курс повышения квалификации «Основы местного самоуправления и муниципальной службы»
Курс повышения квалификации «Экономика и право: налоги и налогообложение»
Курс профессиональной переподготовки «Организация логистической деятельности на транспорте»
Курс повышения квалификации «Основы построения коммуникаций в организации»
Курс повышения квалификации «Маркетинг в организации, как средство привлечения новых клиентов»
Курс повышения квалификации «Экономика: инструменты контроллинга»
Курс повышения квалификации «Финансы предприятия: актуальные аспекты в оценке стоимости бизнеса»
Курс повышения квалификации «Организация маркетинга в туризме»
Курс повышения квалификации «Актуальные вопросы банковской деятельности»
Курс повышения квалификации «Международные валютно-кредитные отношения»
Курс профессиональной переподготовки «Теория и методика музейного дела и Охраны исторических памятников»
Курс профессиональной переподготовки «Организация процесса страхования (перестрахования)»
Курс профессиональной переподготовки «Организация и управление службой рекламы и PR»

Благодарность за вклад в развитие крупнейшей онлайн-библиотеки методических разработок для учителей

Опубликуйте минимум 3 материала, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную благодарность

Сертификат о создании сайта

Добавьте минимум пять материалов, чтобы получить сертификат о создании сайта

Грамота за использование ИКТ в работе педагога

Опубликуйте минимум 10 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Свидетельство о представлении обобщённого педагогического опыта на Всероссийском уровне

Опубликуйте минимум 15 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данное cвидетельство

Грамота за высокий профессионализм, проявленный в процессе создания и развития собственного учительского сайта в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 20 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Грамота за активное участие в работе над повышением качества образования совместно с проектом "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 25 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Почётная грамота за научно-просветительскую и образовательную деятельность в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 40 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную почётную грамоту

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.