Предпросмотр материала:
М. Әуезов. “Көксерек” ( талдау сабағы)
Сабақтың мақсаты :
Білімділік:
Көркем
шығарманың
мазмұнын
меңгерту,
шығарманы
оқып-үйренудің
әдіс-тәсілдерін
дұрыс қолданып,
талдай білуге
баулу;
Дамытушылық:
Шығарманы
талдау арқылы
өз ойын
қорғай білуін,
нақты
сөйлеу білуін
дамыту,
сөздік қорын
молайту
Тәрбиелік:
Әңгіме мазмұны
арқылы
оқушылар
бойында
адамгершілік,
жанашырлық
сияқты
қасиеттерді
қалыптастыру
Сабақ жүйесі
Типі : топтық сабақ
Түрі : Танымдық-тағылымдық талдау сабағы
Әдісі: сын тұрғысынан ойлау
Көрнекілігі: мультимедиа
Тәсілдері: Кубизм, тірек сызба,
Венн диаграммасы, сот процесі.
К ө к с е р е к
Мұхтар Әуезов
( Танымдық талдау сабағы )
Көксерек жүрген жол
Кубизм
Талдау
Композициялық құрылымы
1
2
3
4
5
6
Шарықтау шегі (Кульминациясы)
Басталуы. (экспозициясы)
Байланысуы.
Дамуы.
Өрбуі.
Шиеленісуі.
7
Шешімі.
Түйін .
Шығарма идеясы
Оқиғаның
басталуы
1
Қараадырдағы
қасқырлар мекені
2
Оқиғаның
байланысы
Апан басындағы
ойран.
Қолды болған күшік.
3
Көксеректің
тірлік үшін күресі
Оқиғаның
дамуы
4
Оқиғаның
өрбуі
Бейтаныс та, таныс йіс
5
Оқиғаның
шиеленісуі
Қос қасқырдың
ылаңы
6
Оқиғаның шарықтау шегі
Желіккен жеті қасқыр.
Құрмаштың қазасы.
7
Оқиғаның
шешімі
Алынған өш.
Қайтқан кек
8
Түйін.
Шығарма идеясы
Жұмыр жердің
ұраны –
тепе-теңдік
түз тағысы
Көксерек - көк бөрі
дала тәңірі !
Көксерекке
тән
қасиеттер
Қабаған
Ұрыншақ
Ойынпаз
Ызақор
Көрсеқызар
Қатыгез
Өзімшіл
Жарамсақ
Ақылды
Ақымақ
Қайратты
Қызғаншақ
Маңғаз
Жылауық
Иісшіл
Күзетші
Жайбасар
Қомағай
Тамақсау
Кекшіл
Жүректі
Шыдамды
Долы
Ашқарақ
Суретте
Дене бітімі.
Мінез-құлқы
Зертте
1. Көксерек - күшік.
2. Көксерек - көкжал.
3. Көксерек - арлан.
4. Көксерек - көсем.
5. Көксерек - қорқау.
Көксеректің өмірдерегі
Көксерек - күшік
1
2
Көксерек - көкжал
3
Көксерек - арлан
4
Көксерек - көсем
5
Көксерек - қорқау
Салыстыр
Күшік
Ортақ
Бөлтірік
Венн диаграммасы
Аққасқа
Ортақ
Көксерек
Венн диаграммасы
Дәлелде
Асыраса да, мал болмайды.
Кәпірдің көзін құрту керек.
Қорғау
Көксерек қатал жазаға лайық.
Айыптаушы:
Ақтаушы:
Көксеректі де түсіну керек.
Күн тәртібіндегі мәселе:
Көксеректің қаскүнемдік іс-әректтері.
Тағылған айып:
1. Ауыл адамдарының алаңсыздығын пайдаланып,
ұрлықпен айналысады.
2. Сенімсіз, қойлардың құйрығын иіскелеп жүреді.
3. Қара ала төбетті өштікпенен өлтіріп кетті.
4. Мойнында талай жазықсыз жандардың малының өтеуі бар.
5. Құрмаштың қазасы - ең ауыр қылмыс..
Айыпталушыың сөзі:
1. Көзімді ашпай тұрғанда туған бауырларымнан айырды.
2. Иттер мен адамдардан талай рет жөнсіз таяқ жедім..
3. Балаларым мен жұбайымды өлтірді, өзімді жаралады.
4. Адамдар бас бостандығымды аяққа басты.
Сот шешімі:
1. Шектен шыққан жауыздық іс-әрекеттері үшін
Көксеректің өлім жазасына кесілуі орынды деп
танылсын. Болашақта мұндай жауыздыққа
жол берілмесін.
2. Іс барысында адамдардың да өз құқықтарын
шектен тыс асыра пайдаланатындықтары да
анықталды. Бұл адамшылыққа жат қылық.
Оларға қатаң сөгіс берілсін.
2. Табиғаттың өз заңдылығы бар. Оны бұзуға болмайды.
Адам саналы тіршілік иесі болғандықтан, оны қорғауға
міндетті, сондықтан табиғаттағы тепе-теңдікті
сақтап отыру адамдарға жүктелсін.
4. Қабылданған шешімді жүзеге асыру
7"а"- сыныбының оқушыларына міндеттелсін.
Білгенің көп пе,
Білмегенің көп пе?
Қасқырға берілер мінездеме
Қ а с қ ы р
Қаскүнем
Қорқау
Қатыгез
Текті
Ауыл қорықшысы
Дала санитары
Проблеммалық тапсырма:
Бөрілі байрақ астында —
Бөгеліп көрген жан емен!
Бөрідей жортып кеткенде,
Бөлініп қалған жан емен!
Бөрілі найза ұстаса,
Түйремей кеткен жан емен!
Бөрілі байрақ құласа,
Күйремей кеткен жан емен!
Бөрі басы — ұраным,
Бөрілі менің байрағым.
Бөрілі байрақ көтерсе,
Қозып кетер қайдағым
Бөрілі менің байрағым!
Сүйінбай Аронұлы.
Өлең шумақтарын басшылыққа
ала отырып, шағын шығарма жаз.
Назар салғандарыңызға көп рақмет!
«Көксерек» - адам мен табиғат арасындағы байланысты көрсететін шығарма. Авторы - Мұхтар Әуезов. Бұл әңгіме 1974 жылы жазылған. Реалистік әдебиет дәстүрі тудырған мотивтерді шеберлік палитрасындағы сан алуан бояулар мүмкіндігін өз мұратына орай өнерпаздықпен жаңғырту арқылы жазылған жаңа тынысты шығарма. Автор шағын көлемге мол мағына сыйдырған. Бейнелеп отырған болмыстың қыр-сырын таныған суреткер зады ежіктеуден, тамшы арқылы көл суретін, тас арқылы тау кескінін елестетуді эстетикалық мұрат тұтқан.Әңгімеде қасқыр, табиғат, адам мәселесі сөз болады, жаратылыстағы адам мен табиғат теңдігінің қатынас дәрежесі көрсетіледі. Адамдар табиғаттың өз заңдылығына қарсы шығып, қасқырлар мекенін ойрандап, оның күшігін енесінен айырып, ауыл тұтқыны етті. Бірақ қасқыр есейген сайын бостандықты сағынады. Ауыл тұрғындары Көксеректі жақтамайтұғын.
Құрмаштың нағашысы қасқырды, оның көзін ашқан екі күшігін өлтіріп, ең кішісін ауылға алып келеді. Құрмаш қасқырдың бөлтірігін асырап алады. Қасқырдың бөлтірігін ауыл төбеттері күнде талайды. Бір жыл өтеді. Көксерек өседі. Барлық төбеттерді талауға шамасы жетеді. Сол кезде ол өзіне күшік кезінде тиісіп, тамағын тартып алатын итті талайды. Көксерек тамаққа тоймай талай қазандағы еттерді жеп кететін. Ары қарай Көксерек көкжал болады. Ол далаға кетеді. Ауылға қайтып оралмайды. Ол бір ұрғашы қасқыр кездестіреді. Содан кейін екеуі бірге азық тауып өмір сүреді. Қатты боранда ол 7 аш қасқырды кездестіреді. Көксерек солармен бірге бір күнде ауылдың бір үйір жылқысын жеп кетеді. Қарындары ашқанда жылқыға, қойға шабуылдайды. Ауыл адамдары қатты ашуланады. Бір күні Құрмаш атасы ауырып қалғанда боранда қой бағуға шығады. Сол кезде Көксерек пен жанындағы 8 қасқыр сол қойларға шабуыл жасайды. Атпен жүрген Құрмаш оларға қарсы шығамын деп, аттан құлайды. Құрмашқа Көксерек шабады. Ол көксеректі оның бір құлағының астындағы еннен таниды. "Көксерек" деп шақырады.
Ауылда бір аңшы бір төбет итті асырайды. Ол ит қасқыр алатын ит екенін ауыл адамдары мойындайды. Ол бір қасқыр ұстайды. Өзі көкжалдай болады. Ол Көксеректі іздеуге бірнеше адам болып шығады. Жаңағы тайыншадай итті бірге алып шығады. Олар Көксеректі бір сайдың жотасынан кездестіреді. Сол мезетте үлкен төбет көксерекке арыстандай атылып, жолбарыстай бақырып тұра ұмтылады. Екеуі біраз арпалысады. Екеуінің күші тепе-тең болады. Екеуі бір-бірімен тістесіп, екеуінін ауыздары қарысып қалады. Сол кезде ит иесі мен ауыл тұрғыны келіп Көксеректі бауыздап жібереді. Төбет ит сол кезде зорға демалады. Олар ауылға Құрмаштың апасына Көксеректі алып келеді. Сол кезде апасы "Менің баламнын жазығы не?" деп айтады. Апасы қайғыдан құса болады .
Профессия: Руководитель отделения (департамента, комплекса, управления, центра) библиотеки
Профессия: Библиотекарь
Профессия: Начальник отдела (заведующий отделом) архива
Профессия: Специалист по микрокопированию и оцифровке документов
В каталоге 7 331 курс по разным направлениям