Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015

Автоматическая выдача свидетельства о публикации в официальном СМИ сразу после добавления материала на сайт - Бесплатно

Добавить свой материал

За каждый опубликованный материал Вы получите бесплатное свидетельство о публикации от проекта «Инфоурок»

(Свидетельство о регистрации СМИ: Эл №ФС77-60625 от 20.01.2015)

Инфоурок / История / Другие методич. материалы / Нарықтық экономика пәнінен әдістемелік дайындама "Теңге ұлттық табыстың кепілі"
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 26 апреля.

Подать заявку на курс
  • История

Нарықтық экономика пәнінен әдістемелік дайындама "Теңге ұлттық табыстың кепілі"

библиотека
материалов

Нарықтық экономика негіздері пәні бойынша зияткерлік ойыны.

Тақырыбы: «Теңге-ұлттық табыстың кепілі»

Мақсаты: Оқушылардың өз ұлтына, өз еліне, өз тарихына деген сүйіспеншіліктерін ояту; Оқушылардың пәнге деген қызығушылықтарын арттыру, шешен сөйлеу мен тапқырлыққа, жауаптарын тиянақты, жүйелі айтуға, топ алдында еркін сөйлеуге баулу, ақша туралы алған білімдерін пысықтау.

Өту барысы:

Тәуелсіздік-біздің ұрпаққа берген үлкен бақыт, халқымыздың мәңгілік құндылығы. Біз бүгінге дейінгі барлық жетістіктерімізге Тәуелсіздік арқылы қол жеткіздік. Тәуелсідік-біздің ең басты игілігіміз, баға жетпес құндылығымыз. 1991 жылы Кеңес Одағы ыдырағаннан кейін әрбәр ел тәуелсіздігін жариялап, өзінің ммлекеттік рәміздерін қабылдады. Қазақстан өзінің Елтаңбасын, Туын, Әнұраның заңмен бекітті. Саяси егемендігін алған ел экономикалық тәуелсіздікке де ие болуы қажет. Осы орайда барлық мемлекет бұрынғы Кеңес Одағының рубльдік аймағынан шығып, өзінің ұлттық валютасын шығарды.

Бүгінгі сайысымыздың тақырыбы: «Теңге-ұлттық табыстың кепілі»

І тур. Бәйге

ІІ тур. Дода

ІІІ тур. Жорға

ІV тур. Көкпар.

Оқушыларды ортаға шақырып, таныстырып өтеміз. Әділ-қазылар алқасын сайлап аламыз.

Қатысатын сайыскерлер:

2к Салиев Айдос Өмірлік ұстанымы

2к Ибатов Ерулан Өмірлік ұстанымы

2к Искалиев Еркебұлан Өмірлік ұстанымы

2к Закарин Төрежан Өмірлік ұстанымы

2к Избасаров ержан Өмірлік ұстанымы

1к Жұбанов Рысбек Өмірлік ұстанымы

1к Какимов Бөгенбай Өмірлік ұстанымы

1к Мадияров Сұлтан Өмірлік ұстанымы

1к Қойбақ Сәкен Өмірлік ұстанымы

1к Сисенбаев Адилхан Өмірлік ұстанымы

І тур. Бәйге. «Теңге тарихы»

Қарап тұрмай бәйгеге еріңіз,

Шәкірттерге әділ шешім беріңіз.

Жүзден жүйрік, мыңнан тұлпар шығарар

Бәйге, бәйге, бәйгені көріңіз.

Сұрақтары: /10 оқушыға арналған/ Теңге тарихы бойынша 28 сұрақ қойылады. (қорытындысы бойынша 8 оқушы қалады.)

  1. Қазақстан Республикасының Президенті Н.Назарбаев «Қазақстан Республикасында Ұлттық валюта енгізу туралы» Жарлық қашан шығарды? 1993 жылы 12 қарашада

  2. Ұлттық валютаны «теңге», ал оның жүзден бір бөлігін «тиын» деп атауды ұсынған кім? Сол кездегі ҚР Жоғарғы Кеңесі комитетінің төрағасы Сауық Тәкежанов.

  3. Ұлттық теңгені жасауға қанша уақыт қажет болды? Екі жыл

  4. Тәуелсіз елдің ұлттық валютасын жасап шығарған кімдер? Тимур Сулейменов, Меңдібай Әлин, Ағымсалы Дүзелханов, Хайролла Ғабжәлелов.

  5. Алғашқы теңге дизайнындағы бейнелер бекітілді. 1992 жылы

  6. Ең алғашқы теңге партиясы қайда басылып шықты? Англияның ең көне әрі әйгілі «Харисон және ұлдары» фабрикасында

  7. Теңгені Англиядан қандай ұшақпен тасыды? ИЛ-86 ұшақтары тасыды.

  8. Бір аптаның ішінде олар Лондонға неше рет ұшып барып, қайтып келген? 18 рет

  9. Қазақстан рубль аймағынан толықтай қашан шықты? 1993 жылы қазан-қараша айларында.

  10. Ескі ақшаны қазақстандық теңгеге айырбастау қашан басталып, қашан аяқталды? 1993 жылы 15 қарашада таңғы 800-де басталып, 20 қараша күні 20 00-де аяқталды.

  11. Ең алғаш бір теңгелік банкнотта кімнің портреті? Әбу Насыр әл Фараби,

  12. Ең алғаш үш теңгелік банкнотта кімнің портреті? Сүйінбай

  13. Ең алғаш бес теңгелік банкнотта кімнің портреті? Құрманғазы

  14. Ең алғаш он теңгелік банкнотта кімнің портреті? Шоқан

  15. Ең алғаш жиырма теңгелік банкнотта кімнің портреті? Абай

  16. Ең алғаш елу теңгелік банкнотта кімнің портреті? Әбілхайыр хан

  17. Ең алғаш жүз теңгелік банкнотта кімнің портреті? Абылайхан

  18. Қағаз тиындар жезден жасалған монеталармен қашан алмастырылды? 1994 жылы.

  19. Елімізде банкнот фабрикасы құрылысы қашан басталып қашан аяқталды? 1993 жылы құрылысы басталған басталған банкнот фабрикасы 1995 жылы аяқталды.

  20. Елімізде банкнот фабрикасы қай жерде орналасқан? Алматыда

  21. Теңге өз бейнесін қашан өзгертті? 2006 жылы

  22. Банкноттардың бет жағында, ортанғы бөлігінде Қазақтан дамуының қандай нышаны орналастырылған? «Астана-Бәйтерек» монументі

  23. Банкноттардың ортасында түрлі түсті жолақтарда не бейнеленген? Қазақстан Республикасының ән ұраны ноталарының фрагменттері бейнеленген.

  24. Банкноттағы «Бәйтеректің» сол жағында бір сол жағында бір түспен не салынған Қазақстан Республикасының мемлекеттік елтаңбасы

  25. Оң жақ бөлігінде не бейнеленген? Мемлекеттік жалау

  26. Банкноттың төменгі бөлігінде сенімді шынайылықты және әділеттілікті білдіретін не бейнеленген? Классикалық геральдика ашық алақан бейнеленген

  27. Оң жақ төменгі бұрышында тігінен жазылған теңге номиналдарын ата 200, 1000, 2000, 5000, 10 000 теңге деп жазылған.

  28. Бірінші айналымға енген 1 теңгенің АҚШ долларына шаққандағы құны – 4,35 теңге болады.

ІІ тур. Дода «Әр елде-өз валютасы» (қорытындысы бойынша 5 оқушы қалады) (8 оқушыға арналған)

  1. Қазақстанның Республикасының валютасы –теңге

  2. Ресей валютасы-Рубль

  3. Қытай валютасы –Юань

  4. АҚШ валютасы –Доллар

  5. Әзірбайжан валютасы –Манат

  6. Армения валютасы – Бран

  7. Швеция валютасы –Крона

  8. Өзбекстан валютасы –Сом

  9. Қырғызстан валютасы –Сум

  10. Монғолия валютасы –Тугрик

  11. Үндістан валютасы –Руппи

  12. Франция валютасы –Евро

  13. Грузия валютасы –Лари

  14. Алжир валютасы –Динар

  15. Тәжікстан валютасы –Сомани

  16. Украйна валютасы –Гривна

  17. Германия валютасы –Марка

  18. Ұлыбритания валютасы –Фунт-Стерлинг

  19. Корея валютасы -уон

ІІІ тур. Жорға «Ақшалар» (қорытынды бойынша 5 оқушы қалады)

Ең қиыны жарыстың Бестік келді,

Мықтылары қалыпты женсін енді.

Тез жауап бер, ойланып тұрып алмай

Осы ойыннан көреміз ерен ерді.

Оқушылар тор көздерді таңдайды.

  1. Бірліктер. 10 10 10

  2. Ондықтар 20 20 20

  3. Алғашқы ақшалар 30 30 30

Әл-Фараби түрік тайпасының дәулетті бір ортасынан шыққаны бізге мәлім, бұған дәлел оның толық аты жөнінде "Тархан" деген атаудың болуы. Әл-Фараби 870 жылы Сыр бойындағы Арыс өзені Сырға барып құятын өңірдегі, Фараб қаласында дүниеге келді. Ол дүние жүзінде Аристотельден кейінгі екінші ұстаз. 150-ге жуық еңбек жазған.50, 20, 10, 5, 3, 1 теңге

Money Image/Kazakhstan - 18DAO Reference Wiki - En.18dao.net

Сүйінбай Аронұлы (1815, Алматы облысы Жамбыл ауданы Қарақастек ауылы – 1898, сонда) – айтыс ақыны.

Тарихи деректерде Қоқан хандығы шапқыншылығының әсерінен жан-жаққа бытырай көшіп, қиын-қыстау кезеңде (1840 – 1860) іргесі ыдыраған қазақ руларының басын біріктіруде Сүйінбай мен Сарыбай бидің ықпалы зор болғандығы айтылады. Осы тұста ақын халықты қоқандықтарға қарсы тұрып, тәуелсіздік үшін күресуге шақырды. “Өтеген батыр”, “Саурық батыр”, “Сұраншы батыр”, “Жабай батыр”, “Қарасай батыр” сияқты толғаулар шығарды. Аумалы-төкпелі қоғамда өмір сүргендіктен, Сүйінбай сал-серіліктен гөрі қоғамдық-әлеуметтік істерге белсене араласқан. Өлеңдерінде Қоқан билеушілері мен жергілікті әділетсіз сұлтан, төрелерден, бай-болыстардан жасқанбай, турасын айтып отырған. Әсіресе, ақын Тезек төремен, қырғыз ақыны Қатағанмен айтыстарында, сондай-ақ “Датқаларға”, “Үмбетәліге”, “Төрт биге”, “Момын малын зұлымға алып беріп”, т.б. өлеңдерінде қиянатшылдықты, озбырлықты аяусыз сынға алған. Оның шешендік нақылдары, болыс-билерге арналған сықақ өлеңдері (“Мақсұтқа”, “Қасымға”, “Болыстарға баға”, т.б.) сaқталған.

Ностальгияға берілсек: теңге / Блог - qisyq / КерекИнфо

Құрманғазы Сағырбайұлы (1818-1889) — қазақтың ұлы күйші-композиторы.Қазақтың аспапты музыка өнерінің классигі. Туып-өскен жері Бөкей хандығы, қазіргі Орал облысының Жаңақала ауданына қарасты Жиделі деген жер. Топырақ бұйырған орыны – Астрахань (Ресей) облысының бұрынғы «Шайтани батага», қазіргі «Құрманғазы төбе» деп аталатын жер. 1830 жылы Беріштен шыққан Исатай Тайманұлы және оның жан досы, дауылпаз ақын, дәулескер күйші Махамбет Өтемісұлы бастаған Жәңгір-ханға шаруалар көтерілісінде Құрманғазы да болады. Сол жылдарында «Кішкентай» деген күй шығарады. 1857 жылы Құрманғазыны түрмеге отырғызады. Сібірге айдатайын деп жатқан жерден ол қашып құтылады. Екінші рет оны Орынбор түрмесіне қамайды, бірақ генерал-губернатор Перовскийдің қолдауымен құтқарылады. Түрме тақырыбына бірталай күй шығарады: «Қайран шешем», «Ертең кетем», «Кісен ашқан», «Түрмеден қашқан», «Арба соққан», «Перовский маршы», «Не кричи не шуми», «Машина»

Шоқан Шыңғысұлы Уәлиханов (шын есімі Мұхаммед Қанафия; 1835 1865) — қазақтың ұлы ғалымы, XIX ғасырдың екінші жартысында Қазақстанда туған демократтық, ағартушылық мәдениеттің тұңғыш өкілдерінің бірі, шығыстанушы,тарихшы, фольклоршы, этнограф, географ, ағартушы. Әжесі бала күнінде «Шоқаным» деп еркелетіп айтуымен, «Шоқан» аталып кеткен. Bsk-team

Абай (Ибраһим) Құнанбаев Құнанбайұлы (1845-1904) — ақын, ағартушы, жазба қазақ әдебиетінің, қазақ әдеби тілініңнегізін қалаушы, философ, композитор, аудармашы, саяси қайраткер, либералды білімді исламға таяна отырып, орысжәне еуропа мәдениетімен жақындасу арқылы қазақ мәдениетін жаңартуды көздеген реформатор. Абай ақындық шығармаларында қазақ халқының әлеуметтік, қоғамдық, моральдық мәселелерін арқау еткен. Мафия ФСC - Флудодром-2

Абай Шығыс пен Батыс мәдениеті мен өркениетін жетік білген. Бірқатар әлем ойшылдарының еңбектерімен жақсы таныс болған. Философиялық трактаттар стилінде жазылған «Қара сөздері» - тақырып ауқымдылығымен, дүниетанымдық тереңдігімен, саяси-әлеуметтік салмақтылығымен құнды.

Әбілқайыр (Әбілқайыр Мұқамбет Ғази баһадур хан) (1693 — 12.08.1748) — хан, қолбасшы, 17181748 жж. билік құрған Кіші жүз ханы. Соғыстарда батырлығымен, айлакерлігімен, айқас-шайқастарды ұйымдастыра білуімен даңқы шығып, мұрагерлік жолмен емес, өз беделімен Кіші жүздің ханы болды. Старый дизайн

Әбілқайыр хан 1693 жылы Түркістан қаласында туған. Ол - Әз Жәнібектің бесінші ұрпағы. Шыңғыс ханнан бастап тарататын болса ол хан әулетінің он сегізінші ұрпағы. Әз Жәнібектен тоғыз ұл тарайды, солардың бірі - Өсеке сұлтан одан Бөлекей ноян, одан Ырыс сұлтан, одан Хожа сұлтан, одан Абдолла сұлтан туған, Әбілқайыр осы Абдолла сұлтанның баласы.

1710 жылы Қарақұмдағы халық жиынында жас Әбілқайыр Кіші жүз әскерінің қолбасшысы және хан болып сайланды, ал түмен басы болып атақты Бөгенбай батыр тағайындалды.

Алғашқы ақшалар 30 ұпай

  1. Ақ бұғы терісінен жасалған ақшалар қай елде, қай ғасырда шықты?

Қағаз ақшаның шығу тарихы б.з.д І-ғ тән, яғни ол кездегі теріден жасалған ақшаларға байланысты. Бұл уақытта Қытайда ақ бұғы терісінен жасалған ақшалар пайда болды. Ақ бұғылардың барлығы императордың меншігінде болды.Ақ бұғылардың барлығы императордың меншігінде болды.

  1. «Катенька» деп аталған ақша қай жерден, қай жылы шықты?

Ресейде қағаз ақша ассигнациясы Екатерина ІІ –нің басқаруы тұсында 1769 жылы жүргізілді. Ақша императоршаның бейнесімен өрнектелгендіктен, халық оны «катенька» деп атады.

  1. «Түргеш қаған теңгесі» немесе «Түркінің көк ханының теңгесі» деген анықтама жазулары бар ақша қай жерден, қай жылы шықты?

Біздің заманымыздың 704 – 766 жылдары Таразда құйылып, айналымға енген теңгелердің бетінде «Түргеш қаған теңгесі»немесе «Түркінің көк ханының теңгесі» деген анықтама жазулар бар. Бұл – тайпалық дәрежедегі теңге емес, бүкіл мемлекет дәулетін, мүлкін, ел ырысын куәландыратын кепілдеме.

ІV тур. Көкпар. Мақал-мәтелді жалғастыр. (2 оқушы)

Теңге тиыннан өсер, (Жылқы құлыннан өсер.)

Ақша кетуге тырысады, (Есеп ұстауға тырысады.)

Ақша болса- (алақанда сорпа қайнайды.)

Қазір ел экономикасы даму үстінде. Сондықтан теңгенің тұғыры да тұрақты. Қазір ол шет елдерде сұранысқа ие. Мәселен, Өзбекстан, Қырғызстан, Ресейде евро, доллармен бірге айналымда жүр. Бүгінде осы аумақта Ресей мен Қазақстанның экономикасы ілгерлеу тұр. Рубль мен теңгенің қарым-қатынасы жақсы. Ұлттық валютаның бүгінгі тұғыры бір қалыпты. Жалпы, ұлттық валютаның құны ел экономикасының өсімімен белгіленіп отырады. Бұл-айқын нәрсе. Басқа валютаның қатынасына қарай құны белгіленді. Теңге –дербестік тірегі, экономикалық дербестіктің кепілі. Теңге өзінің тарихи функциясын толығымен орындап шықты, әлі де өзінің құндылығын дәлеледей бермек.

Қорытынды: Әділ-қазылар алқасына сөз беріліп, ЖЕҢІМПАЗ марапатталады.

Автор
Дата добавления 11.01.2016
Раздел История
Подраздел Другие методич. материалы
Просмотров239
Номер материала ДВ-325591
Получить свидетельство о публикации

"Инфоурок" приглашает всех педагогов и детей к участию в самой массовой интернет-олимпиаде «Весна 2017» с рекордно низкой оплатой за одного ученика - всего 45 рублей

В олимпиадах "Инфоурок" лучшие условия для учителей и учеников:

1. невероятно низкий размер орг.взноса — всего 58 рублей, из которых 13 рублей остаётся учителю на компенсацию расходов;
2. подходящие по сложности для большинства учеников задания;
3. призовой фонд 1.000.000 рублей для самых активных учителей;
4. официальные наградные документы для учителей бесплатно(от организатора - ООО "Инфоурок" - имеющего образовательную лицензию и свидетельство СМИ) - при участии от 10 учеников
5. бесплатный доступ ко всем видеоурокам проекта "Инфоурок";
6. легко подать заявку, не нужно отправлять ответы в бумажном виде;
7. родителям всех учеников - благодарственные письма от «Инфоурок».
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://infourok.ru/konkurs


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ


Идёт приём заявок на международный конкурс по математике "Весенний марафон" для учеников 1-11 классов и дошкольников

Уникальность конкурса в преимуществах для учителей и учеников:

1. Задания подходят для учеников с любым уровнем знаний;
2. Бесплатные наградные документы для учителей;
3. Невероятно низкий орг.взнос - всего 38 рублей;
4. Публикация рейтинга классов по итогам конкурса;
и многое другое...

Подайте заявку сейчас - https://urokimatematiki.ru

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх