Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Технология / Другие методич. материалы / "Ою өрнекті қию және жапсыру"Ашық сабақ.Технология пәні

"Ою өрнекті қию және жапсыру"Ашық сабақ.Технология пәні


  • Технология

Поделитесь материалом с коллегами:

Атырау облысы

Құрманғазы ауданы

С.Н.Имашев атындағы жалпы орта мектебі


Технология пәнінің мұғалімі: Бекбаева Жанар Мухсеновна






Сабақтың тақырыбы: Ою-өрнекті қию.

Сабақтың мақсаты: ою-өрнек туралы түсінік беру.


Білімділік: қазақ халқының ою-өрнек түрлеріне сипаттама беру.


Дамытушылық: ою-өрнектің тілін түсіндіру, сырына мән беру арқылы оқушылардың шығармашылық қабілетін дамыту.


Тәрбиелік: ою-өрнек арқылы оқушылардың ой-өрісін, білімін жан-жақты дамыту, халқымыздың асыл мұраларын, салт-дәстүрін, өнерін құрметтеуге тәрбиелеу.


Сабақтың түрі: Ойын сабақ.


Сабақтың әдісі: танымдық ойын, жеке, топпен жұмыс, түсіндіру,

сарамандық жұмыс,топтастыру,миға шабуыл.


Сабақтың көрнекілігі: слайдтар,карточкалар, номерленген асықтар, «Ою-өрнектер», буклеттер ,өрнектер салынған суреттер.


Пәнаралық байланыс: тарих, бейнелеу өнері, сызу, геометрия, математика.


Сабақтың барысы:I Ұйымдастыру бөлімі.

1.Оқушылармен амандасу, түгелдеу.

2.Сабақ құралдарын тексеру.

II «Ой ашар». Үй тапсырмасын тексеру (сұрақ-жауап арқылы оқушылардың өткен тақырыпты қалай меңгергенін анықтау).

1) Ою-өрнек дегеніміз не?

2) Ою-өрнектің шығу тарихы.

3) Ою-өрнектер неше топқа бөлінеді?

4) Ою-өрнектер қай жерде қолданылады?

5) Түстер қандай мағынаны білдіреді?


III Жаңа сабақ. «Брейн- ринг» ойыны. Жұмбақ шешу.

Оқушыларға нөмерленген карточка үлестіріледі.Асық ойыны ойналып қай номерлі асыққа тисе, сол номерлі сұрақа жауап береді. Түгел жауап берілгесін, сектор түгел ашылады.(қошқар мүйіз,бараний рог,қос мүйіз-соединенные рога)

Мүйіз оюы турады тоқталу.

IV Сарамандық жұмыс.(бүктеп көрсету)

Өткенді еске алып, ойға толам,

Сұрыптап тезге салып, көп ойланам,

Ой түбіне жете алмай титықтасам,

Қолыма қайшы алып, ою оям – деп Б. Момышұлы атамыз айтқандай біз де келесі сарамандық жұмыс бөліміне көшеміз.Жеке жұмыс.Өлеңдер айту.

V Мақал – мәтелдер .(жалғасын табу)


Мысалы:

1.Еңбек түбі – береке,

Көптің ісі мереке.

2hello_html_m29dff79e.jpghello_html_m29dff79e.jpghello_html_m29dff79e.jpg.Еңбек етсең ерінбей,

Тояды қарның тіленбей.

3.Талаппен бастап, талғаммен аяқта.

4. Ою ойған, сызуда сызады.

5. Ою ойғанның ойы ұшқыр.

6. Еңбек етсең, емерсің



hello_html_6652b564.jpg


Ақ қағаздан қайшымен қиып алған ою - өрнектің шаблонын жапсырма қағаз бетіне қойып, қарандаш арқылы сызып түсіреміз. Оқушылардың жапсырма қағаз бетіне



түсірген ою - өрнектерін қайшымен қиып аламыз.

Камотекстің бетіне диоганаль сызықтар

ын жүргізу арқылы центрлік нүктесін табамыз. Алынған оюды камотекстің бұрыштарына келтіріп, жапсырма қағазымызды жапсырамыз.


Қазаққа ұлттық нақыш беретін оның өзіндік ою - өрнектері.

Ұлттық ою - өрнектерді төрт топқа жатқызады:


  1. Жан жануарлар тектес ою - өрнектер.


hello_html_m17e892af.jpghello_html_m72d88fa0.jpghello_html_6652b564.jpg


Қошқар мүйіз – қазақ оюының ең көне түрі. Сырмақ, текемет, алаша, клем, киіз былғары, сүйек, ағаш, зергерлік бұйымдарының бәрінде кездеседі.


hello_html_m208b422f.jpghello_html_m4edcee59.jpghello_html_m3e2e1aee.jpg


Сыңар мүйіз – кең тараған ою - өрнек үлгісінің бірі. «Қошқар мүйіздің» тек бір жақ сыңарын ғана бейнелейді. Сырмақ, текемет, киім-кешектердің жиегіне істетіледі.


hello_html_7c30c4c8.jpg

hello_html_212e06d1.jpghello_html_1c9930a3.jpg




Түйе табан – түйенің басқан ізіндегі қос табаны сияқты дөңгеленіп келетін, S әріпі тәрізді күрделі өрнек. «Табақша өрнек» деп те аталады.



hello_html_m1c19efcd.jpghello_html_m638834ba.jpghello_html_m4b60a8d1.jpg


Түйе өркеш – түйенің қос өркешіне ұқсайтын өрнек. Әшекейленетін заттардың жиектеріне көбірек істетіледі.



hello_html_m2d387404.jpghello_html_m1344bf76.jpghello_html_4787d0be.jpghello_html_m2feff15f.jpg


Қос қанатты – құстың қос қанатын кең жайып ұшқан бейнесіне ұқсайтын өрнек.





2. Гүл – жапырақ өсімдік тектес ою - өрнектер.


hello_html_m3dd2e63a.jpghello_html_250aa343.jpghello_html_m738f3f60.jpghello_html_2f6c241c.jpg


Гүл (жауқазын) – барлық гүлдің бірбеткей бейнесін бейнелейтін өрнек.



hello_html_153d117e.jpg hello_html_1227c083.jpghello_html_m60b080c7.jpghello_html_m7b2de6de.jpg

Көбелек – қанатын еркін жайып, көсіле ұшқан

гүлді көбелектің үлгісіндегі өрнек. Шай

дорбаға, аяққаптарға істетіледі.


hello_html_69708a9d.jpghello_html_m325414b.jpghello_html_m53334787.jpghello_html_m62f7d5d4.jpg




3. Космогониялық ою - өрнектер.


hello_html_eed85cc.jpghello_html_m8f1c27c.jpg


Жұлдыз – аспандағы жыпырлаған жұлдыздардың натуралы қалпын бейнелейтін және бес жұлдыздың бейнесіне ұқсайтын өрнек.


hello_html_m41750b84.jpghello_html_m77ac90b7.jpghello_html_m12d37607.jpghello_html_6e0cd75d.jpg




4. Геометриялық ою - өрнектер.


hello_html_m7fc5fb6f.jpg

hello_html_m3d3181e2.jpghello_html_m756b3068.jpg

Ботакөз – сыртқы пішіні ботаның көзіне ұқсап келетін ромбы тәріздес өрнек.



hello_html_m42d79807.jpghello_html_18723c5e.jpghello_html_m4af75ccf.jpg


Қарға тұяқ – қарғаның басқан ізінің үлгісіне ұқсатылып жасалған өрнек. Алаша, кілем тоқуда пайдаланылады.


hello_html_m88f8c58.jpghello_html_m57950abf.jpg


Тұмарша – үшбұрыш үлгілес болып келетін өрнек. Бұйымдардың жиектерін, ортасын көмкеруде кездеседі.



Әр ою - өрнектің астарында мағына болады. Мысалы: «қошқар мүйіз» оюы молшылықты меңзейді, «ағаш» оюы ынтымақ бірлікті, «ирек» оюы адамның өмір жолы, судың белгісі, «шеңбер» оюы жарық өмір жолы дегенді білдіреді.


IV Сергіту сәті. Бүгінгі сайсымызға екі топ қатысып отыр:

  1. «Нөсер» тобы.

  2. «Темір» тобы.


Мақал – мәтелдер жарысы.


Мысалы:

Еңбек түбі – береке,

Көптің ісі мереке.


Еңбек етсең ерінбей,

Тояды қарның тіленбей.




V Сарамандық жұмыс.

Өткенді еске алып, ойға толам,

Сұрыптап тезге салып, көп ойланам,

Ой түбіне жете алмай титықтасам,

Қолыма қайшы алып, ою оям – деп Б. Момышұлы атамыз айтқандай біз де келесі сарамандық жұмыс бөліміне көшеміз.

hello_html_4fc8a292.jpghello_html_m5ae0e549.jpghello_html_m76c9f13c.jpg








Төртқұлақ - өрнектің ортасы жіліншік өрнегі тектес болып келетін, төрт тармағына мүйіз өрнегі қондырылған ең көне ою - өрнек түріне жатады.


Ақ қағаздан қайшымен қиып алған ою - өрнектің шаблонын жапсырма қағаз бетіне қойып, қарандаш арқылы сызып түсіреміз. Оқушылардың жапсырма қағаз бетіне түсірген ою - өрнектерін қайшымен қиып аламыз.

Камотекстің бетіне диоганаль сызықтарын жүргізу арқылы центрлік нүктесін табамыз. Алынған оюды камотекстің бұрыштарына келтіріп, жапсырма қағазымызды жапсырамыз.


hello_html_m29dff79e.jpghello_html_m336c0e3b.jpghello_html_m29dff79e.jpghello_html_m336c0e3b.jpg

hello_html_m19590316.jpghello_html_m336c0e3b.jpg







VI Қорытынды.


  1. Оқушылардың жұмыстарын тексеріп, жіберілген қателерін көрсету.

  2. Жасалған бұымның нәтижесіне қарай бағалау.


VII Үйге тапсырма.

Қазақ халқының ою - өрнектерін басқа халықтардың ою - өрнектерімен салыстыру.





Автор
Дата добавления 23.11.2015
Раздел Технология
Подраздел Другие методич. материалы
Просмотров1968
Номер материала ДВ-182949
Получить свидетельство о публикации

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх