Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Химия / Презентации / Презентация Игра "Химический марафон"

Презентация Игра "Химический марафон"

Идёт приём заявок на самые массовые международные олимпиады проекта "Инфоурок"

Для учителей мы подготовили самые привлекательные условия в русскоязычном интернете:

1. Бесплатные наградные документы с указанием данных образовательной Лицензии и Свидeтельства СМИ;
2. Призовой фонд 1.500.000 рублей для самых активных учителей;
3. До 100 рублей за одного ученика остаётся у учителя (при орг.взносе 150 рублей);
4. Бесплатные путёвки в Турцию (на двоих, всё включено) - розыгрыш среди активных учителей;
5. Бесплатная подписка на месяц на видеоуроки от "Инфоурок" - активным учителям;
6. Благодарность учителю будет выслана на адрес руководителя школы.

Подайте заявку на олимпиаду сейчас - https://infourok.ru/konkurs

  • Химия

Название документа Презентация Химик марафон.pptx

Галимнәр 20 балл Әлеге бөек галим 19 гасырда Тобольск шәһәрендә туган. Аның б...
Галимнәр 40 балл Италия галиме, 1811 елда газлар турында закон ача, соңыннан...
Галимнәр 60 балл Инглиз физигы һәм химигы. Беренче тапкыр “атом авырлыгы” төш...
Галимнәр 80 балл Күренекле француз химигы, Парижда туган, һаваның һәм суның к...
Галимнәр 100 балл Инглиз физигы һәм химигы, Лондонда туган. Беренче булып кат...
Химик ачышлар 20 балл Әлеге химик элементны Лавуазьега кадәр 1000 ел алдан VI...
Химик ачышлар 60 балл Әлеге инглиз галиме 1941 елда узенең куренекле тәҗрибәс...
Химик ачышлар 80 балл Беренче тапкыр әлеге химик элементны 1772 елда Шотланди...
Химик ачышлар 100 бал 1669 елда Гамбург алхимигы Хенниг Бранд металларны алты...
Химик элемент 5 балл Әлеге химик элемент 1751 елда швед галиме Кронштед тараф...
Химик элемент 10 балл Әлеге химик элемент оксид сыйфатында стронцианит минера...
Химик элемент 15 балл Әлеге химик элементны Д. И. Менделеев алдан әйткән һәм...
Химик элемент 20 балл Әлеге металлның бакыр белән эретмәсе (латунь) бик борын...
Химик элемент 25 балл Русс химигы Карл Карлович Клаус 1844 елда Казан универс...
Химик реакцияләр 1 балл Химик реакцияләрнең тизлеген арттыручы матдәләр Катал...
Химик реакцияләр 2 балл Бер матдәдән ике яки берничә матдә хасил булу белән б...
Химик реакцияләр 3 балл Җылылык йотылу белән бара торган реакцияләр . Эндотер...
Химик реакцияләр 4 балл Элеметның оксидлашу дәрәҗәсе үзгәрү белән уза торган...
Химик реакцияләр 5 балл Бер элемент атомнарының башка элементларның атомнарын...
Галогеннар 5 балл «Галоген» сүзе грекчадан тәрҗемә иткәндә нәрсәне аңлата ? Т...
Галогеннар 10 балл Гадәти шартларда әлеге галоген карасу - шәмәхә төстәге кри...
Галогеннар 15 балл Гадәти шартларда әлеге галоген коңгырт – кызыл төстәге сые...
Галогеннар 20 балл Гадәти шартларда әлеге галоген саргылт – яшел төстәге зәһә...
Галогеннар 25 балл Гадәти шартларда әлеге галоген ачык сары төстәге газ . Фтор
Металлар 2 балл Атом номеры 19, массасы 39, тышкы электрон катлауда 1 электро...
Металлар 4 балл Кайбер борынгы телләләрдә әлеге металл “кук ташы” дип атала....
Металлар 6 балл Әлеге селтеле металл җир кабыгында таралуы буенча 6 урында то...
Металлар 8 балл Әлеге металлның исеме “таң йодызы” дигән латин сүзтезмәсеннән...
Металлар 10 балл 1854 елда 1 кг әлеге металлның бәясе 1200 сум, ягъни көмештә...
Неметаллар 2 балл Әлеге неметалл тукымаларны агарту өчен, дару препаратлары һ...
Неметаллар 4 балл Кислородтан кала җир кабыгында иң күп таралган икенче элеме...
Неметаллар 6 балл Әлеге элемент табигатьтә гади матдә сыйфатында ирекле хәлдә...
Неметаллар 8 балл Беренче тапкыр әлеге неметаллны Кавендиш ачкан. Исеменең гр...
Неметаллар 10 балл Әлеге элемент исеменең грекчадан тәрҗемәсе «яңа» дигәнне а...
Газлар 10 балл Сасыган йомырка исе килә торган төссез газ, һавадан авыр, суда...
Газлар 20 балл Һавадан авыр булган төссез газ, бик нык суытканда (түбән темпе...
Газлар 30 балл Төссез, иссез һәм тәме булмаган газ. Углеродның тулы булмаган...
Газлар 40 балл Көрән төстәге агулы газ, сулаганда аның парлары үпкә һәм йөрәк...
Газлар 50 балл Үзенә хас зәһәр исле төссез газ. Ул органик буяуларның төсен б...
Оксидлар 5 балл Һавада “төтенли” торган очучан сыеклык. Әлеге “төтен” яки том...
Оксидлар 15 балл Каты, авыр эретелүчән матдә. Табигатьтә гранит составында оч...
Оксидлар 25 балл Авыр эретелүчән матдә. Су белән кушканда бик нык җылылык аер...
Оксидлар 35 балл Кара төстәге кушылма, пыяла җитештерүдә, органик матдәләрне...
Оксидлар 45 балл Авыр эретелүчән ак төстәге матдә. Аның табигый минералы – ко...
Тозлар 5 балл Әлеге тоз химия сәнәгатендә сода, зәһәр натр, хлор, натрий суль...
Тозлар 15 балл Калийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә һэм сабын кайнату сәнәга...
Тозлар 25 балл Әлеге тоз минераль буяулар табуда кулланыла торган зәңгәр төст...
Тозлар 35 балл Кәгазъ, резина, линолеум җитештерүдә кулланыла торган кальций...
Тозлар 45 балл Барийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә, эмальләр һәм глазурьлар...
Гомуми химия 1 балл Хәрәкәт иткәндә гантель формасындагы болыт хасил итүче эл...
Гомуми химия 2 балл Атомнар электроннарны бирү яки китереп кушу нәтиҗәсендә х...
Гомуми химия 3 балл Кушылмаларда бер химик элемент атомнарының үзләренә башка...
Гомуми химия 4 балл Электротискәрелекләре бик нык аерылып тормый торган элеме...
Гомуми химия 5 балл Бер үк элемент атомнарының төшләрендә протоннар саны тиге...
Химик марафонда катнашуыгыз өчен рәхмәт. Химиянең серле дөньясы белән танышу...
1 из 58

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1 Галимнәр 20 балл Әлеге бөек галим 19 гасырда Тобольск шәһәрендә туган. Аның б
Описание слайда:

Галимнәр 20 балл Әлеге бөек галим 19 гасырда Тобольск шәһәрендә туган. Аның биографиясендә шундый хәл була: 1887 елда ул берүзе аэростатта кояш тотылганын күзәтү өчен һавага күтәрелә һәм икенче губерна җиренә төшә. Аллага ышанган кешеләр аны Алла тарафыннан җибәрелгән дип уйлыйлар. Әлеге бөек химик кем? Д. И. Менделеев

№ слайда 2 Галимнәр 40 балл Италия галиме, 1811 елда газлар турында закон ача, соңыннан
Описание слайда:

Галимнәр 40 балл Италия галиме, 1811 елда газлар турында закон ача, соңыннан әлеге закон галим хөрмәтенә аның исеме белән аталып йөртелә. Авогадро

№ слайда 3 Галимнәр 60 балл Инглиз физигы һәм химигы. Беренче тапкыр “атом авырлыгы” төш
Описание слайда:

Галимнәр 60 балл Инглиз физигы һәм химигы. Беренче тапкыр “атом авырлыгы” төшенчәсен керткән, водородның атом массасын 1 дип алып, химик элементларның чагыштырма атом һәм молекуляр массаларының таблицасын эшләгән, химиягә химик элементларның билгеләрен һәм кушылмаларның формулаларын керткән. Дальтон

№ слайда 4 Галимнәр 80 балл Күренекле француз химигы, Парижда туган, һаваның һәм суның к
Описание слайда:

Галимнәр 80 балл Күренекле француз химигы, Парижда туган, һаваның һәм суның катлаулы составлы булуын раслаган. Яну һәм сулау процессларында кислородның әһәмиятле роль уйнавын дөрес аңлатып биргән. Лавуазье

№ слайда 5 Галимнәр 100 балл Инглиз физигы һәм химигы, Лондонда туган. Беренче булып кат
Описание слайда:

Галимнәр 100 балл Инглиз физигы һәм химигы, Лондонда туган. Беренче булып каталитик реакцияләрне тикшерә башлаган. Электр тогының химик тәэсирен ачкан.   Фарадей

№ слайда 6 Химик ачышлар 20 балл Әлеге химик элементны Лавуазьега кадәр 1000 ел алдан VI
Описание слайда:

Химик ачышлар 20 балл Әлеге химик элементны Лавуазьега кадәр 1000 ел алдан VIII гасырда яшәгән кытай галиме Мао-Хао ачкан. Ул януга һәм сулауга ярдәм итүче әлеге газның һава составына кергәнлеген әйткән. Ул нинди газ? Кислород

№ слайда 7 Химик ачышлар 60 балл Әлеге инглиз галиме 1941 елда узенең куренекле тәҗрибәс
Описание слайда:

Химик ачышлар 60 балл Әлеге инглиз галиме 1941 елда узенең куренекле тәҗрибәсе ярдәмендә α кисәкчекләрне чәчелдерү нәтиҗәсендә, химик элемент атомнарының уңай корылмалы төштән торуын ачкан. Эрнст Резерфорд

№ слайда 8 Химик ачышлар 80 балл Беренче тапкыр әлеге химик элементны 1772 елда Шотланди
Описание слайда:

Химик ачышлар 80 балл Беренче тапкыр әлеге химик элементны 1772 елда Шотландия химигы һәм ботанигы Даниэль Резерфорд ачкан. Аннан бәйсез рәвештә ул Кавендиш, Пристли, Шееле, Лавуазье тарафыннан ачылган. Аның исеменең грекчадан тәрҗемәсе тереклексез, тереклекне инкарь иту дигәнне аңлата. Ул нинди элемент? Азот

№ слайда 9 Химик ачышлар 100 бал 1669 елда Гамбург алхимигы Хенниг Бранд металларны алты
Описание слайда:

Химик ачышлар 100 бал 1669 елда Гамбург алхимигы Хенниг Бранд металларны алтынга әверелдерү өчен «философия ташын» табу максатыннан сидекне парга әйләндерүдән калган коры калдыкны кудырып ниндидер химик элементның аллотропик төрен таба. Башта алхимик аны «философия ташы» дип атый, чөнки әлеге матдә караңгыда зәнгәрсу яктылык белән яктырта торган була. Фосфор

№ слайда 10 Химик элемент 5 балл Әлеге химик элемент 1751 елда швед галиме Кронштед тараф
Описание слайда:

Химик элемент 5 балл Әлеге химик элемент 1751 елда швед галиме Кронштед тарафыннан никель колчеданыннан металлик хәлдә табылган. Никель

№ слайда 11 Химик элемент 10 балл Әлеге химик элемент оксид сыйфатында стронцианит минера
Описание слайда:

Химик элемент 10 балл Әлеге химик элемент оксид сыйфатында стронцианит минералыннан табылган, ә металлик хәлдә 1808 елда Дэви тарафыннан ачылган. Стронций

№ слайда 12 Химик элемент 15 балл Әлеге химик элементны Д. И. Менделеев алдан әйткән һәм
Описание слайда:

Химик элемент 15 балл Әлеге химик элементны Д. И. Менделеев алдан әйткән һәм аны “экабор”дип атаган. Ирекле хәлдә ул 1936 елда Фишер тарафыннан табылган. Аның исеме ярымутрау исемендә чагылыш таба. Скандий

№ слайда 13 Химик элемент 20 балл Әлеге металлның бакыр белән эретмәсе (латунь) бик борын
Описание слайда:

Химик элемент 20 балл Әлеге металлның бакыр белән эретмәсе (латунь) бик борынгы заманнардан ук билгеле. Чиста хәлдә аны XII гасырда ук тапканнар. Цинк

№ слайда 14 Химик элемент 25 балл Русс химигы Карл Карлович Клаус 1844 елда Казан универс
Описание слайда:

Химик элемент 25 балл Русс химигы Карл Карлович Клаус 1844 елда Казан университетының химик лабораториясендә Урал платина рудасының калдыкларын эшкәртеп платина рәтенә керүче билгесез металлны таба һәм аны Россия хөрмәтенә аның латынча исеме белән атый. Ул нинди метал? Рутений

№ слайда 15 Химик реакцияләр 1 балл Химик реакцияләрнең тизлеген арттыручы матдәләр Катал
Описание слайда:

Химик реакцияләр 1 балл Химик реакцияләрнең тизлеген арттыручы матдәләр Катализаторлар

№ слайда 16 Химик реакцияләр 2 балл Бер матдәдән ике яки берничә матдә хасил булу белән б
Описание слайда:

Химик реакцияләр 2 балл Бер матдәдән ике яки берничә матдә хасил булу белән бара торган реакцияләр. Таркалу реакцияләре

№ слайда 17 Химик реакцияләр 3 балл Җылылык йотылу белән бара торган реакцияләр . Эндотер
Описание слайда:

Химик реакцияләр 3 балл Җылылык йотылу белән бара торган реакцияләр . Эндотермик реакцияләр

№ слайда 18 Химик реакцияләр 4 балл Элеметның оксидлашу дәрәҗәсе үзгәрү белән уза торган
Описание слайда:

Химик реакцияләр 4 балл Элеметның оксидлашу дәрәҗәсе үзгәрү белән уза торган реакцияләр. Оксидлашу-кайтарылу реакцияләре

№ слайда 19 Химик реакцияләр 5 балл Бер элемент атомнарының башка элементларның атомнарын
Описание слайда:

Химик реакцияләр 5 балл Бер элемент атомнарының башка элементларның атомнарына әверелү процессы. Төш реакциясе

№ слайда 20 Галогеннар 5 балл «Галоген» сүзе грекчадан тәрҗемә иткәндә нәрсәне аңлата ? Т
Описание слайда:

Галогеннар 5 балл «Галоген» сүзе грекчадан тәрҗемә иткәндә нәрсәне аңлата ? Тоз тудыручы

№ слайда 21 Галогеннар 10 балл Гадәти шартларда әлеге галоген карасу - шәмәхә төстәге кри
Описание слайда:

Галогеннар 10 балл Гадәти шартларда әлеге галоген карасу - шәмәхә төстәге кристаллик матдә. Йод

№ слайда 22 Галогеннар 15 балл Гадәти шартларда әлеге галоген коңгырт – кызыл төстәге сые
Описание слайда:

Галогеннар 15 балл Гадәти шартларда әлеге галоген коңгырт – кызыл төстәге сыеклык. Бром

№ слайда 23 Галогеннар 20 балл Гадәти шартларда әлеге галоген саргылт – яшел төстәге зәһә
Описание слайда:

Галогеннар 20 балл Гадәти шартларда әлеге галоген саргылт – яшел төстәге зәһәр тончыктыргыч исле газ. Хлор

№ слайда 24 Галогеннар 25 балл Гадәти шартларда әлеге галоген ачык сары төстәге газ . Фтор
Описание слайда:

Галогеннар 25 балл Гадәти шартларда әлеге галоген ачык сары төстәге газ . Фтор

№ слайда 25 Металлар 2 балл Атом номеры 19, массасы 39, тышкы электрон катлауда 1 электро
Описание слайда:

Металлар 2 балл Атом номеры 19, массасы 39, тышкы электрон катлауда 1 электроны булган металл. Калий

№ слайда 26 Металлар 4 балл Кайбер борынгы телләләрдә әлеге металл “кук ташы” дип атала.
Описание слайда:

Металлар 4 балл Кайбер борынгы телләләрдә әлеге металл “кук ташы” дип атала. Тимер

№ слайда 27 Металлар 6 балл Әлеге селтеле металл җир кабыгында таралуы буенча 6 урында то
Описание слайда:

Металлар 6 балл Әлеге селтеле металл җир кабыгында таралуы буенча 6 урында тора. Ул төш реакторларында җылыйөрткеч сыйфатында, тозы көнкүрештә кулланыла. Натрий

№ слайда 28 Металлар 8 балл Әлеге металлның исеме “таң йодызы” дигән латин сүзтезмәсеннән
Описание слайда:

Металлар 8 балл Әлеге металлның исеме “таң йодызы” дигән латин сүзтезмәсеннән алынган. Табигатьтә ул ирекле хәлдә очрый. Сары төстәге затлы металл, чүкелүчәнлеге һәм электр үткәручәнлеге югары. Алтын

№ слайда 29 Металлар 10 балл 1854 елда 1 кг әлеге металлның бәясе 1200 сум, ягъни көмештә
Описание слайда:

Металлар 10 балл 1854 елда 1 кг әлеге металлның бәясе 1200 сум, ягъни көмештән 270 тапкыр кыйммәтрәк, ә 1899 елда - 1сум торган. Ул нинди металл? Алюминий

№ слайда 30 Неметаллар 2 балл Әлеге неметалл тукымаларны агарту өчен, дару препаратлары һ
Описание слайда:

Неметаллар 2 балл Әлеге неметалл тукымаларны агарту өчен, дару препаратлары һәм кара дары әзерләүдә кулланыла. Күкерт

№ слайда 31 Неметаллар 4 балл Кислородтан кала җир кабыгында иң күп таралган икенче элеме
Описание слайда:

Неметаллар 4 балл Кислородтан кала җир кабыгында иң күп таралган икенче элемент. Табигатьтә ирекле хәлдә очрамый. Аның кушылмалары үсемлек һәм хайван күзәнәкләре составына керә. Кремний

№ слайда 32 Неметаллар 6 балл Әлеге элемент табигатьтә гади матдә сыйфатында ирекле хәлдә
Описание слайда:

Неметаллар 6 балл Әлеге элемент табигатьтә гади матдә сыйфатында ирекле хәлдә очрый. Ул һава составының 75,6% алып тора, органик матдәләр, шул исәптән, аксымнар составына да керә. Азот

№ слайда 33 Неметаллар 8 балл Беренче тапкыр әлеге неметаллны Кавендиш ачкан. Исеменең гр
Описание слайда:

Неметаллар 8 балл Беренче тапкыр әлеге неметаллны Кавендиш ачкан. Исеменең грекчадан тәрҗемәсе «эшләмәүче» дигәнне аңлата. Ул инерт газлар төркеменә керә. Аның аша электр тогын үткәргәндә зәңгәр яктылык чәчә. Аргон

№ слайда 34 Неметаллар 10 балл Әлеге элемент исеменең грекчадан тәрҗемәсе «яңа» дигәнне а
Описание слайда:

Неметаллар 10 балл Әлеге элемент исеменең грекчадан тәрҗемәсе «яңа» дигәнне аңлата. Әлеге газ реклама индустриясендә кулланыш тапкан. Аның аша электр тогы үткәргәндә кызыл яктылык чәчә. Неон

№ слайда 35 Газлар 10 балл Сасыган йомырка исе килә торган төссез газ, һавадан авыр, суда
Описание слайда:

Газлар 10 балл Сасыган йомырка исе килә торган төссез газ, һавадан авыр, суда аз эри, аның судагы эремәсе яктыда болганчыклана. Әлеге газның һава белән катнашмасы шартлаучан һэм агулы. Сероводород

№ слайда 36 Газлар 20 балл Һавадан авыр булган төссез газ, бик нык суытканда (түбән темпе
Описание слайда:

Газлар 20 балл Һавадан авыр булган төссез газ, бик нык суытканда (түбән температурада ) ул карга охшаган каты масса хасил итә (“коры боз”). Азык промышленностенда аны шикәр, пиво, газлы су әзерләгәндә, химия промышленностенда - сода, мочевина табу өчен кулланалар. СО2 - углекислый газ

№ слайда 37 Газлар 30 балл Төссез, иссез һәм тәме булмаган газ. Углеродның тулы булмаган
Описание слайда:

Газлар 30 балл Төссез, иссез һәм тәме булмаган газ. Углеродның тулы булмаган оксидлашу продукты, суда начар эри торган агулы газ. Водород белән катнашмасы метил спиртын синтезлау өчен чимал булып тора. СО – угар газы

№ слайда 38 Газлар 40 балл Көрән төстәге агулы газ, сулаганда аның парлары үпкә һәм йөрәк
Описание слайда:

Газлар 40 балл Көрән төстәге агулы газ, сулаганда аның парлары үпкә һәм йөрәккә тискәре тәэсир итә. Әлеге газ нитрат кислотасы һәм аның тозларын танып белү реакциясе вакытында аерылып чыга. NO2 – азот (IV) оксиды

№ слайда 39 Газлар 50 балл Үзенә хас зәһәр исле төссез газ. Ул органик буяуларның төсен б
Описание слайда:

Газлар 50 балл Үзенә хас зәһәр исле төссез газ. Ул органик буяуларның төсен бетерә. Мәсәлән, кызыл роза чәчәген әлеге газ тутырылган савытка төшерсәң, роза чәчәгенең кызыл төсе бетә, ул ак булып кала. Шуңа аны салам, ефәк, йон агарту өчен кулланалар. Ул кайбер микроорганизмнарны үтерә. Шуңа күрә, җиләк-җимешләрне төтәсләү өчен кулланыла.   SO2 – күкерт (IV) оксиды

№ слайда 40 Оксидлар 5 балл Һавада “төтенли” торган очучан сыеклык. Әлеге “төтен” яки том
Описание слайда:

Оксидлар 5 балл Һавада “төтенли” торган очучан сыеклык. Әлеге “төтен” яки томан – әлеге оксидның һавадан су парлары белән кушылудан барлыкка килгән сульфат кислотасының вак тамчылары. SO3 – күкерт (VI) оксиды

№ слайда 41 Оксидлар 15 балл Каты, авыр эретелүчән матдә. Табигатьтә гранит составында оч
Описание слайда:

Оксидлар 15 балл Каты, авыр эретелүчән матдә. Табигатьтә гранит составында очрый. Тау токымнарының ашалуы нәтиҗәсендә ул елга төпләрендә ком рәвешендә туплана. SiO2 – кремний (IV) оксиды

№ слайда 42 Оксидлар 25 балл Авыр эретелүчән матдә. Су белән кушканда бик нык җылылык аер
Описание слайда:

Оксидлар 25 балл Авыр эретелүчән матдә. Су белән кушканда бик нык җылылык аерылып чыгу сәбәпле, су кайный башлый. Әлеге оксид кисәкләре, суны сеңдереп, бик нык бүртәләр һәм көпшәк порошок хасил итеп таркалалар. СаО - сүндерелмәгән известь

№ слайда 43 Оксидлар 35 балл Кара төстәге кушылма, пыяла җитештерүдә, органик матдәләрне
Описание слайда:

Оксидлар 35 балл Кара төстәге кушылма, пыяла җитештерүдә, органик матдәләрне анализлаганда оксидлаштыручы сыйфатында кулланыла. CuO – бакыр (II) оксиды

№ слайда 44 Оксидлар 45 балл Авыр эретелүчән ак төстәге матдә. Аның табигый минералы – ко
Описание слайда:

Оксидлар 45 балл Авыр эретелүчән ак төстәге матдә. Аның табигый минералы – корунд – табигатьтәге матдәләрнең, алмаздан кала, иң катысы. Суда эреми, су белән реакциягә керми. Ул амфотер оксид. Al2O3 – алюминий оксиды

№ слайда 45 Тозлар 5 балл Әлеге тоз химия сәнәгатендә сода, зәһәр натр, хлор, натрий суль
Описание слайда:

Тозлар 5 балл Әлеге тоз химия сәнәгатендә сода, зәһәр натр, хлор, натрий сульфаты табу өчен , ә көнкүрештә - консервлау максатыннан кулланыла. NaCI –аш тозы

№ слайда 46 Тозлар 15 балл Калийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә һэм сабын кайнату сәнәга
Описание слайда:

Тозлар 15 балл Калийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә һэм сабын кайнату сәнәгатендә, ә авыл хуҗалыгында калийлы ашлама сыйфатында кулланыла. К2СО3 – калий карбонаты

№ слайда 47 Тозлар 25 балл Әлеге тоз минераль буяулар табуда кулланыла торган зәңгәр төст
Описание слайда:

Тозлар 25 балл Әлеге тоз минераль буяулар табуда кулланыла торган зәңгәр төстәге кристаллар хасил итә, шулай ук ул үсемлек авыруларына һәм корткычларына каршы көрәштә кулланыла. СuSO4 - бакыр (II) сульфаты

№ слайда 48 Тозлар 35 балл Кәгазъ, резина, линолеум җитештерүдә кулланыла торган кальций
Описание слайда:

Тозлар 35 балл Кәгазъ, резина, линолеум җитештерүдә кулланыла торган кальций тозы, аның табигый чыганаклары төзелеш материаллары буларак кулланыла. СаСО3 – кальций карбонаты

№ слайда 49 Тозлар 45 балл Барийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә, эмальләр һәм глазурьлар
Описание слайда:

Тозлар 45 балл Барийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә, эмальләр һәм глазурьлар әзерләүдә кулланыла. ВаСО3 - барий карбонаты

№ слайда 50 Гомуми химия 1 балл Хәрәкәт иткәндә гантель формасындагы болыт хасил итүче эл
Описание слайда:

Гомуми химия 1 балл Хәрәкәт иткәндә гантель формасындагы болыт хасил итүче электроннар. р – электроннар

№ слайда 51 Гомуми химия 2 балл Атомнар электроннарны бирү яки китереп кушу нәтиҗәсендә х
Описание слайда:

Гомуми химия 2 балл Атомнар электроннарны бирү яки китереп кушу нәтиҗәсендә хасил булучы корылмалы кисәкчекләр. Ионнар

№ слайда 52 Гомуми химия 3 балл Кушылмаларда бер химик элемент атомнарының үзләренә башка
Описание слайда:

Гомуми химия 3 балл Кушылмаларда бер химик элемент атомнарының үзләренә башка химик элемент атомнарының электроннарын тарту үзлеге. Электротискәрелек

№ слайда 53 Гомуми химия 4 балл Электротискәрелекләре бик нык аерылып тормый торган элеме
Описание слайда:

Гомуми химия 4 балл Электротискәрелекләре бик нык аерылып тормый торган элемент атомнары арасында хасил булучы химик бәйләнеш. Поляр ковалент бәйләнеш

№ слайда 54 Гомуми химия 5 балл Бер үк элемент атомнарының төшләрендә протоннар саны тиге
Описание слайда:

Гомуми химия 5 балл Бер үк элемент атомнарының төшләрендә протоннар саны тигез, ләкин нейтроннар саны төрле булган аерым төрләре. Изотоплар

№ слайда 55 Химик марафонда катнашуыгыз өчен рәхмәт. Химиянең серле дөньясы белән танышу
Описание слайда:

Химик марафонда катнашуыгыз өчен рәхмәт. Химиянең серле дөньясы белән танышуыгызны дәвам итегез. Уңышлар сезгә!

№ слайда 56
Описание слайда:

№ слайда 57
Описание слайда:

№ слайда 58
Описание слайда:

Название документа Химик марафон.docx

Поделитесь материалом с коллегами:

Химик марафон

Химия фәненнән интеллектуаль уен


Сектор № 1. «Галимнәр»

20 балл

Әлеге бөек галим 19 гасырда Тобольск шәһәрендә туган. Аның биографиясендә шундый хәл була: 1887 елда ул берүзе аэростатта кояш тотылганын күзәтү өчен һавага күтәрелә һәм икенче губерна җиренә төшә. Аллага ышанган кешеләр аны Алла тарафыннан җибәрелгән дип уйлыйлар. Әлеге бөек химик кем? (Д. И. Менделеев)

40 балл

Италия галиме, 1811 елда ул газлар турында закон ача, соңыннан әлеге закон галим хөрмәтенә аның исеме белән аталып йөртелә. (Авогадро)

60 балл

Инглиз физигы һәм химигы. Беренче тапкыр “атом авырлыгы” төшенчәсен керткән, водородның атом массасын 1 дип алып, химик элементларның чагыштырма атом һәм молекуляр массаларының таблицасын эшләгән, химиягә химик элементларның билгеләрен һәм кушылмаларның формулаларын керткән. (Дальтон)

80 балл

Күренекле француз химигы, Парижда туган, һаваның һәм суның катлаулы составлы булуын раслаган. Яну һәм сулау процессларында кислородның әһәмиятле роль уйнавын дөрес аңлатып биргән. (Лавуазье)

100 балл

Инглиз физигы һәм химигы, Лондонда туган. Беренче булып каталитик реакцияләрне тикшерә башлаган. Электр тогының химик тәэсирен ачкан. (Фарадей)



Сектор №2. «Химик ачышлар»

20 балл

Әлеге химик элементны Лавуазьега кадәр 1000 ел алдан VIII гасырда яшәгән кытай галиме Мао-Хао ачкан. Ул януга һәм сулауга ярдәм итүче әлеге газның һава составына кергәнлеген әйткән. Ул нинди газ? (Кислород)

40 балл

Әлеге химик элемент XVI гасырда немец галиме Парацельс тарафыннан тимерне сульфат кислотасына төшерү нәтиҗәсендә ачылган. (Водород)

60 балл

Әлеге инглиз галиме 1941 елда узенең куренекле тәҗрибәсе ярдәмендә α кисәкчекләрне чәчелдерү нәтиҗәсендә, химик элемент атомнарының уңай корылмалы төштән торуын ачкан. (Э. Резерфорд)

80 балл

Беренче тапкыр әлеге химик элементны 1772 елда Шотландия химигы һәм ботанигы Даниэль Резерфорд ачкан. Аннан бәйсез рәвештә ул Кавендиш, Пристли, Шееле, Лавуазье тарафыннан ачылган. Аның исеменең грекчадан тәрҗемәсе тереклексез, тереклекне инкарь иту дигәнне аңлата. Ул нинди элемент? (Азот)

100 бал

1669 елда Гамбург алхимигы Хенниг Бранд металларны алтынга әверелдерү өчен “философия ташын“ табу максатыннан сидекне парга әйләндерүдән калган коры калдыкны кудырып ниндидер химик элементның аллотропик төрен таба. Башта алхимик аны “философия ташы” дип атый, чөнки әлеге матдә караңгыда зәнгәрсу яктылык белән яктырта торган була. (Фосфор)




Сектор № 3. “Химик элемент”

5 балл

Әлеге химик элемент 1751 елда швед галиме Кронштед тарафыннан никель колчеданыннан металлик хәлдә табылган. (Никель)

10 балл

Әлеге химик элемент оксид сыйфатында стронцианит минералыннан табылган, ә металлик хәлдә 1808 елда Дэви тарафыннан ачылган. (Стронций)

15 балл

Әлеге химик элементны Д. И. Менделеев алдан әйткән һәм аны “экабор”дип атаган. Ирекле хәлдә ул 1936 елда Фишер тарафыннан табылган. Аның исеме ярымутрау исемендә чагылыш таба. (Скандий)

20 балл

Әлеге металлның бакыр белән эретмәсе (латунь) бик борынгы заманнардан ук билгеле. Чиста хәлдә аны XII гасырда ук тапканнар. (Цинк)

25 балл

Русс химигы Карл Карлович Клаус 1844 елда Казан университетының химик лабораториясендә Урал платина рудасының калдыкларын эшкәртеп платина рәтенә керүче билгесез металлны таба һәм аны Россия хөрмәтенә аның латынча исеме белән атый. Ул нинди метал? (Рутений)



Сектор № 4. «Химик реакцияләр»

1 балл

Химик реакцияләрнең тизлеген арттыручы матдәләр. (Катализаторлар)

2 балл

Бер матдәдән ике яки берничә матдә хасил булу белән бара торган реакцияләр. (Таркалу реакцияләре)

3 балл

Җылылык йотылу белән бара торган реакцияләр . (Эндотермик реакцияләр)

4 балл

Элеметның оксидлашу дәрәҗәсе үзгәрү белән уза торган реакцияләр. (Оксидлашу-кайтарылу реакцияләре)

5 балл

Бер элемент атомнарының башка элементларның атомнарына әверелү процессы. (Төш реакцияләре)


Сектор № 5. «Галогеннар»

5 балл

Галоген” сүзе грекчадан тәрҗемә иткәндә нәрсәне аңлата? (Тоз тудыручы)

10 балл

Гадәти шартларда әлеге галоген карасу - шәмәхә төстәге кристаллик матдә. (Иод)

15 балл

Гадәти шартларда әлеге галоген коңгырт – кызыл төстәге сыеклык. (Бром)

20 балл

Гадәти шартларда әлеге галоген саргылт – яшел төстәге зәһәр тончыктыргыч исле газ. (Хлор)

25 балл

Гадәти шартларда әлеге галоген ачык сары төстәге газ. (Фтор)



Сектор № 6. “Металлар”

2 балл

Атом номеры 19, массасы 39, тышкы электрон катлауда 1 электроны булган металл. (Калий)

4 балл

Кайбер борынгы телләләрдә әлеге металл “кук ташы” дип атала. (Тимер)

6 балл

Әлеге селтеле металл җир кабыгында таралуы буенча 6 урында тора. Ул төш реакторларында җылы йөрткеч сыйфатында, тозы көнкүрештә кулланыла. (Натрий)

8 балл

Әлеге металлның исеме “таң йодызы” дигән латин сүзтезмәсеннән алынган. Табигатьтә ул ирекле хәлдә очрый. Сары төстәге затлы металл, чүкелүчәнлеге һәм электр үткәручәнлеге югары. (Алтын)


10 балл

1854 елда 1 кг әлеге металлның бәясе 1200 сум, ягъни көмештән 270 тапкыр кыйммәтрәк, ә 1899 елда - 1сум торган. Ул нинди металл? (Алюминий)



Сектор № 7. “ Неметаллар”

2 балл

Әлеге неметалл тукымаларны агарту өчен, дару препаратлары һәм кара дары әзерләүдә кулланыла. (Күкерт)

4 балл

Кислородтан кала җир кабыгында иң күп таралган икенче элемент. Табигатьтә ирекле хәлдә очрамый. Аның кушылмалары үсемлек һәм хайван күзәнәкләре составына керә. (Кремний)

6 балл

Әлеге элемент табигатьтә гади матдә сыйфатында ирекле хәлдә очрый. Ул һава составының 75,6% алып тора, органик матдәләр, шул исәптән, аксымнар составына да керә. (Азот)

8 балл

Беренче тапкыр әлеге неметаллны Кавендиш ачкан. Исеменең грекчадан тәрҗемәсе «эшләмәүче» дигәнне аңлата. Ул инерт газлар төркеменә керә. Аның аша электр тогын үткәргәндә зәңгәр яктылык чәчә. (Аргон)

10 балл

Әлеге элемент исеменең грекчадан тәрҗемәсе «яңа» дигәнне аңлата. Әлеге газ реклама индустриясендә кулланыш тапкан. Аның аша электр тогы үткәргәндә кызыл яктылык чәчә. (Неон)



Сектор № 8 « Газлар»

10 балл

Сасыган йомырка исе килә торган төссез газ, һавадан авыр, суда аз эри, аның судагы эремәсе яктыда болганчыклана. Әлеге газның һава белән катнашмасы шартлаучан һэм агулы. (Сероводород)

20 балл

Һавадан авыр булган төссез газ, бик нык суытканда (түбән температурада ) ул карга охшаган каты масса хасил итә (“коры боз”). Азык промышленностенда аны шикәр, пиво, газлы су әзерләгәндә, химия промышленностенда - сода, мочевина табу өчен кулланалар. (СО2 - углекислый газ)

30 балл

Төссез, иссез һәм тәме булмаган газ. Углеродның тулы булмаган оксидлашу продукты, суда начар эри торган агулы газ. Водород белән катнашмасы метил спиртын синтезлау өчен чимал булып тора.

(СО – угар газы)

40 балл

Көрән төстәге агулы газ, сулаганда аның парлары үпкә һәм йөрәккә тискәре тәэсир итә. Әлеге газ нитрат кислотасы һәм аның тозларын танып белү реакциясе вакытында аерылып чыга. (NO2 – азот (IV) оксиды)

50 балл

Үзенә хас зәһәр исле төссез газ. Ул органик буяуларның төсен бетерә. Мәсәлән, кызыл роза чәчәген әлеге газ тутырылган савытка төшерсәң, роза чәчәгенең кызыл төсе бетә, ул ак булып кала. Шуңа аны салам, ефәк, йон агарту өчен кулланалар. Ул кайбер микроорганизмнарны үтерә. Шуңа күрә, җиләк-җимешләрне төтәсләү өчен кулланыла. (SO2 – күкерт (IV) оксиды. )



Сектор № 9 «Оксидлар»

5 балл

Һавада “төтенли” торган очучан сыеклык. Әлеге “төтен” яки томан – әлеге оксидның һавадан су парлары белән кушылудан барлыкка килгән сульфат кислотасының вак тамчылары. (SO3 – күкерт (VI) оксиды)

15 балл

Каты, авыр эретелүчән матдә. Табигатьтә гранит составында очрый. Тау токымнарының ашалуы нәтиҗәсендә ул елга төпләрендә ком рәвешендә туплана. ( SiO2 – кремний (IV) оксиды)

25 балл

Авыр эретелүчән матдә. Су белән кушканда бик нык җылылык аерылып чыгу сәбәпле, су кайный башлый. Әлеге оксид кисәкләре, суны сеңдереп, бик нык бүртәләр һәм көпшәк порошок хасил итеп таркалалар. (СаО - сүндерелмәгән известь)

35 балл

Кара төстәге кушылма, пыяла җитештерүдә, органик матдәләрне анализлаганда оксидлаштыручы сыйфатында кулланыла. (CuO – бакыр (II) оксиды)

45 балл

Авыр эретелүчән ак төстәге матдә. Аның табигый минералы – корунд – табигатьтәге матдәләрнең, алмаздан кала, иң катысы. Суда эреми, су белән реакциягә керми. Ул амфотер оксид. (Al2O3 – алюминий оксиды)



Сектор № 10 «Тозлар»

5 балл

Әлеге тоз химия сәнәгатендә сода, зәһәр натр, хлор, натрий сульфаты табу өчен , ә көнкүрештә - консервлау максатыннан кулланыла. (NaCI –аш тозы)

15 балл

Калийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә һэм сабын кайнату сәнәгатендә, ә авыл хуҗалыгында калийлы ашлама сыйфатында кулланыла. (К2СО3 – калий карбонаты)

25 балл

Әлеге тоз минераль буяулар табуда кулланыла торган зәңгәр төстәге кристаллар хасил итә, шулай ук ул үсемлек авыруларына һәм корткычларына каршы көрәштә кулланыла. (СuSO4 - бакыр (II) сульфаты)

35 балл

Кәгазъ, резина, линолеум җитештерүдә кулланыла торган кальций тозы, аның табигый чыганаклары төзелеш материаллары буларак кулланыла. (СаСО3 – кальций карбонаты)

45 балл

Барийның әлеге тозы пыяла җитештерүдә, эмальләр һәм глазурьлар әзерләүдә кулланыла. (ВаСО3 - барий карбонаты)


Сектор № 11 «Гомуми Химия»

1 балл

Хәрәкәт иткәндә гантель формасындагы болыт хасил итүче электроннар. (р – электроннар)

2 балл

Атомнар электроннарны бирү яки китереп кушу нәтиҗәсендә хасил булучы корылмалы кисәкчекләр.

(Ионнар)

3 балл

Кушылмаларда бер химик элемент атомнарының үзләренә башка химик элемент атомнарының электроннарын тарту үзлеге. (Электротискәрелек)

4 балл

Электротискәрелекләре бик нык аерылып тормый торган элемент атомнары арасында хасил булучы химик бәйләнеш. (Поляр ковалент бәйләнеш)

5 балл

Бер үк элемент атомнарының төшләрендә протоннар саны тигез, ләкин нейтроннар саны төрле булган аерым төрләре. (Изотоплар)




Самые низкие цены на курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации!

Предлагаем учителям воспользоваться 50% скидкой при обучении по программам профессиональной переподготовки.

После окончания обучения выдаётся диплом о профессиональной переподготовке установленного образца (признаётся при прохождении аттестации по всей России).

Обучение проходит заочно прямо на сайте проекта "Инфоурок".

Начало обучения ближайших групп: 18 января и 25 января. Оплата возможна в беспроцентную рассрочку (20% в начале обучения и 80% в конце обучения)!

Подайте заявку на интересующий Вас курс сейчас: https://infourok.ru/kursy

Автор
Дата добавления 07.11.2016
Раздел Химия
Подраздел Презентации
Просмотров18
Номер материала ДБ-329965
Получить свидетельство о публикации

УЖЕ ЧЕРЕЗ 10 МИНУТ ВЫ МОЖЕТЕ ПОЛУЧИТЬ ДИПЛОМ

от проекта "Инфоурок" с указанием данных образовательной лицензии, что важно при прохождении аттестации.

Если Вы учитель или воспитатель, то можете прямо сейчас получить документ, подтверждающий Ваши профессиональные компетенции. Выдаваемые дипломы и сертификаты помогут Вам наполнить собственное портфолио и успешно пройти аттестацию.

Список всех тестов можно посмотреть тут - https://infourok.ru/tests

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх