Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Другое / Презентации / Презентация на бурятском языке (краеведение, фольклор)

Презентация на бурятском языке (краеведение, фольклор)


До 7 декабря продлён приём заявок на
Международный конкурс "Мириады открытий"
(конкурс сразу по 24 предметам за один оргвзнос)

  • Другое
 Проект «Түрэhэн нютагаа дуулан магтая»
Түрэл хэлэн, ТүрэҺэн дайда хоёр хаанашье ябахада мартагдахагүй. Yргэн Олой н...
ТүрэҺэн нютагтаа, турэл хэлэндээ дуратай ябаха гэжэ хумуужуулэлгэ, нютагайнг...
1.Турэл нютагайнгаа түүхэ, ёҺо заншал, арадай аман зохёол шудалалга. 2.Нютага...
Олойн дунда һургуулиин багшанар, һурагшад, Олойн соёлой байшанай ажалшад, бу...
Олой Отонхой нютагуудай наҺажаал хүнүүдтэй, «Арюун булаг» ансамблиин хабаада...
1.Нютагайнгаа наҺажаал хүнүүдтэй уулзажа, нангин газарнууд тухай,арадай аман...
Проектын сагай хугасаа- Нэгэ Һара. Бэлэдхэлгын үе - 5 үдэр Шухала ажалай үе-2...
Проектын шатанууд 1 шата- Нютагайм түүхэҺээ 2 шата-Нангин газарнууд 3 шата-Ар...
Олой нютагай хүнүүд Батлайн долоондо ородог. Тоглогор Бубайн дүү хүбүүн. Тог...
Тоглогорой болон Олойн аша хүбүүн Загаша бүхэ баатар олондо сууда гараhан, ү...
Ой модод, арюун уҺатай булагууд тойрон нютагайм байгаали үшɵɵшье гоё болгоно...
Олойн ялганууд
Басай (Олой Гушадай хоорондо) Хошиин тала (нүүдэлэй бариса) Мурын толгой (Иш...
Булагhаа гараhан уhамнай бурьялжа байг. Нуумайн булаг Хортойн булаг Ирсайн бу...
Эртын урда сагҺаа хойшо буряад зон адуу мал үдхэдэг, тиимэҺээ уҺанай хажууда...
 Баруун-булаг үбэлдɵɵ
Минии нютагайм хажууда хоёр булаг бии. Нэгэниинь «Шэбэр хаяа» гэжэ нэрэтэй,...
Шара нуур Ирсайн булагҺаа эхинтэй, тиигээд тэрэ булагай хажуудахи айл Шарану...
Арадай ёҺо заншалнууд соо алтанай дуҺалнууд байдаг юм. (Булаг, уҺан тухай, О...
ОньҺон үгэнүүд 1.Уһанай дээжэ булаг,урагай дээжэ нагаса. 2.Уһаа голоҺон үхэр...
5.Уһан эрьеҺээн үлэхэгүй, хүн угаҺаан үлэхэгүй. 6.Уһа тойрохо, урагаа тойрохо...
Һургаалнууд hургаалнууд Булаг, горхондо муухай юумэ оруулжа болохогүй Ехэшье...
Уһан гээшэ хүштэйл даа ургамал шулуу хүдэлгɵɵ урагууд гээшэ хүштэйл даа уушх...
Ирсайн урда булагта унагад даагад тэншүүрбэ Эжын баабайн хормойдо энэ бэем т...
Отонхой дүрбэн булагуудни дүүрэн сэгээн уҺатайл даа Дүрбэншье Отонхойм молодё...
Ундалжа байҺан уҺантнай арюухан байг, ургажа ябаҺан үхибүүдтнай золтой байг...
Худаг дайралдабал-уҺатай байг, ХуҺан дайралдабал-Һүүдэртэй байг. Булаг бүриҺ...
Мадасова Людмила, Олойн дунда Һургуулиин долоодохи классай Һурагша. Эхирэд-Б...
Урмаева Ангелина, Олойн дунда Һургуулиин долоодохи классай Һурагша. Олон твор...
Проектын туҺалагшад Булагудаар тойруулҺан нютаг хадаа буряад арадай фольклорн...
Ульяна Михайловна Олойн тɵɵдэй. Нютагайнгаа түүхэ, ёhо заншал hайса мэдэдэг....
1 из 32

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1  Проект «Түрэhэн нютагаа дуулан магтая»
Описание слайда:

Проект «Түрэhэн нютагаа дуулан магтая»

№ слайда 2 Түрэл хэлэн, ТүрэҺэн дайда хоёр хаанашье ябахада мартагдахагүй. Yргэн Олой н
Описание слайда:

Түрэл хэлэн, ТүрэҺэн дайда хоёр хаанашье ябахада мартагдахагүй. Yргэн Олой нютагаймнай байгаали Һайхан, ундалжа байҺан уҺамнай арюухан, хүльбэржэ наадаҺан ногоомнай зɵɵлэн, арад зомнай ажалша, хүндэмүүшэ. Урда сагҺаа эхилээд дайдамнай баян түүхэтэй, гүнзэгы удхатай ёҺо заншалнуудтай. Аман γгөөр дамжажа, маанадта хγрэжэ ерэhэн угайнгаа баялиг болохо, тγрэл хэлэеэ, тγγхэеэ, ѐhо заншалаа, шажан мγргэлөө арюун hайханаар сахижа, зγбөөр сэгнэжэ, дэлгэрγγлжэ, хγгжөөжэ ябаха манай шиидхэхэ ажал ба зорилго болоно ха юм даа.

№ слайда 3 ТүрэҺэн нютагтаа, турэл хэлэндээ дуратай ябаха гэжэ хумуужуулэлгэ, нютагайнг
Описание слайда:

ТүрэҺэн нютагтаа, турэл хэлэндээ дуратай ябаха гэжэ хумуужуулэлгэ, нютагайнгаа байгаали, эхэ буряад хэлэеэ, ѐһо заншалаа, арадай аман зохёол суг хамта шудалалга. Проектын зорилгонууд

№ слайда 4 1.Турэл нютагайнгаа түүхэ, ёҺо заншал, арадай аман зохёол шудалалга. 2.Нютага
Описание слайда:

1.Турэл нютагайнгаа түүхэ, ёҺо заншал, арадай аман зохёол шудалалга. 2.Нютагайнгаа үбгэд тɵɵдэйнэртэй уулзалга бэлдэхэ. 3.Хэлэ хүгжɵɵлгын ажал ябуулха. Проектын задачанууд:

№ слайда 5 Олойн дунда һургуулиин багшанар, һурагшад, Олойн соёлой байшанай ажалшад, бу
Описание слайда:

Олойн дунда һургуулиин багшанар, һурагшад, Олойн соёлой байшанай ажалшад, буряад арадай фольклорно ансамблиин хабаадагшад, Олой Отонхой нютагай ажаhуугшад. Проектын хабаадагшад:

№ слайда 6 Олой Отонхой нютагуудай наҺажаал хүнүүдтэй, «Арюун булаг» ансамблиин хабаада
Описание слайда:

Олой Отонхой нютагуудай наҺажаал хүнүүдтэй, «Арюун булаг» ансамблиин хабаадагшадтай уулзалга. Олойн библиотекэдэ номуудые уншалга. Һургуулиин музейдэ шудалалгын ажал ябуулга. Нютагаар аяншалга. «Усть-Ордын үнэн» газетын статьянуудые шудалалга. Фотозурагуудые бэлдэлгын ажал ябуулга. Презентаци бэлдэлгэ. Проект бэелүүлхэ механизмууд:

№ слайда 7 1.Нютагайнгаа наҺажаал хүнүүдтэй уулзажа, нангин газарнууд тухай,арадай аман
Описание слайда:

1.Нютагайнгаа наҺажаал хүнүүдтэй уулзажа, нангин газарнууд тухай,арадай аман зохёол суглуулга. 2.Аман ба хэлэ хүгжɵɵлгэ. 3.Түрэл нютагайнгаа байгаали шэнжэлэлгэ. 4.Презентаци хэжэ Һураха. Хүлеэгдэхэ дүнгүүд:

№ слайда 8 Проектын сагай хугасаа- Нэгэ Һара. Бэлэдхэлгын үе - 5 үдэр Шухала ажалай үе-2
Описание слайда:

Проектын сагай хугасаа- Нэгэ Һара. Бэлэдхэлгын үе - 5 үдэр Шухала ажалай үе-20 үдэр Түгэсхэлэй үе- 5 үдэр

№ слайда 9 Проектын шатанууд 1 шата- Нютагайм түүхэҺээ 2 шата-Нангин газарнууд 3 шата-Ар
Описание слайда:

Проектын шатанууд 1 шата- Нютагайм түүхэҺээ 2 шата-Нангин газарнууд 3 шата-Арадай ёҺо заншалнууд соо алтанай дуҺалнууд байдаг юм

№ слайда 10 Олой нютагай хүнүүд Батлайн долоондо ородог. Тоглогор Бубайн дүү хүбүүн. Тог
Описание слайда:

Олой нютагай хүнүүд Батлайн долоондо ородог. Тоглогор Бубайн дүү хүбүүн. Тоглогор (мүнɵɵнэй Олой) Огсогор ахатаяа (мүнɵɵнэй Отонхой) Хулэни нуурта загаҺа барижа байгаад, Ашабагадай аха дүү хоёртой хэрэлдэжэ, алуулҺан байгаа. Тоглогорой Һамган Олой Муу-Эмэ нэрэтэй хүбүүтэй Һэн. Тэрэнь ехэ болоод, гэрлээ, олон үхибүүдтэй болоо. ТүрэҺэн үхибүүдые Олой үхибүүд гэжэ нэрлэдэг болоҺон юм. Нэгэдэхи шата Олой Отонхойн түүхэhээ

№ слайда 11 Тоглогорой болон Олойн аша хүбүүн Загаша бүхэ баатар олондо сууда гараhан, ү
Описание слайда:

Тоглогорой болон Олойн аша хүбүүн Загаша бүхэ баатар олондо сууда гараhан, үльгэр домогто ороhон. Тэрэ бухэ шэнээтэй байхаhаа гадна, ехэ хурса ухаатай байhан.Хоёр зуун килограммhаа үлүү шэгнүүритэй байhан, ямаршье морин тэрэниие дааха аргагүй байhан юм. Тиимэhээ үхэрɵɵр ябадаг hэн. Наhа барахаhаан урид иигэжэ хэлэhэн: «Зуун жэлэй hүүлээр алтан hүнэhэмни Хошхой дээрэ бууха» Энэ баатарай үри бэе олон, харин Хошхойн угай Анатолий Валерьевич Михаханов үлүү мэдээжэ. Суутай хүнэй үри хадаа, Анатоли баhашье хүштэй, томо бэетэй. Сумо барилдаанда мэдээжэ. Японидо ажаhуудаг. Загаша баатар

№ слайда 12 Ой модод, арюун уҺатай булагууд тойрон нютагайм байгаали үшɵɵшье гоё болгоно
Описание слайда:

Ой модод, арюун уҺатай булагууд тойрон нютагайм байгаали үшɵɵшье гоё болгоно. БаҺашье нангин газарнууд бии. Баруунь таладань ялганууд Һубарин дэлгээгдэнэд: Хортойн Нуумайн Нэхэй Танаа Далхай Шадар Бухнай Нангин газарнууд Хоёрдохи шата

№ слайда 13 Олойн ялганууд
Описание слайда:

Олойн ялганууд

№ слайда 14 Басай (Олой Гушадай хоорондо) Хошиин тала (нүүдэлэй бариса) Мурын толгой (Иш
Описание слайда:

Басай (Олой Гушадай хоорондо) Хошиин тала (нүүдэлэй бариса) Мурын толгой (Ишин Отохойн нажара Һүри) Хонгор добуун (Урда хада) Обоолой (Ирсайн саана томо шулуун) Отонхойн бариса (хада дээрэ) Долонгир Хүндэлэн ялга Барисанууд

№ слайда 15 Булагhаа гараhан уhамнай бурьялжа байг. Нуумайн булаг Хортойн булаг Ирсайн бу
Описание слайда:

Булагhаа гараhан уhамнай бурьялжа байг. Нуумайн булаг Хортойн булаг Ирсайн булаг Буруун булаг Зүүн булаг Шэбэр хаяа Булагай толгой.

№ слайда 16 Эртын урда сагҺаа хойшо буряад зон адуу мал үдхэдэг, тиимэҺээ уҺанай хажууда
Описание слайда:

Эртын урда сагҺаа хойшо буряад зон адуу мал үдхэдэг, тиимэҺээ уҺанай хажууда байрладаг байгаа. Би Отонхой нютагта ажаҺуудагби.Нютагни хоёр айл боложо хубаардаг: Баруун-булаг ба Зүүн-булаг. Би Баруун-булагта ажаҺуудагби. Булагаймнай уҺан арюун, сэбэр,амтатай, эмшэлгын шэнжэтэй. Эртэ үглɵɵгүүр абажа ууха хэрэгтэй. Хүнэй досоохиие Һайжаруулдаг. Нютагаймнай эрэшүүл нажартаа булагаа сэбэрлэдэг, арюулдаг, «булагай шүүргэдээбди» гэжэ хэлэдэг. Yшɵɵ жэл бүри булагай хажууда зундаа тайлган болодог. Тэндэ Баруун-булагҺаа гараҺан хүнүүд булта суглардаг. Хура бороо орохын тула, таряа ногоомнай Һайнаар ургахын тула мургэдэг. Тэрэ тайлганда ганса эрэ хүнүүд ошодог. Булагнай ходо бурьялжа байг даа! Отонхой нютагай булагууд Баруун булаг

№ слайда 17  Баруун-булаг үбэлдɵɵ
Описание слайда:

Баруун-булаг үбэлдɵɵ

№ слайда 18 Минии нютагайм хажууда хоёр булаг бии. Нэгэниинь «Шэбэр хаяа» гэжэ нэрэтэй,
Описание слайда:

Минии нютагайм хажууда хоёр булаг бии. Нэгэниинь «Шэбэр хаяа» гэжэ нэрэтэй, нютагай хойто зүгтэ байдаг. Хоёрдохинь «Булагай толгой» гэжэ нэрэтэй, зүүн талада байдаг. Жэлнай Һайн, таряа ногоотой, хүнүүд элүүр энхэ байг гэжэ зунай эхиндэ Шэбэр хаяада тайлган болодог. Булагнай ходо бурьялжа , уҺаниинь арюухан байха гэжэ табан жэлдэ нэгэ дахин Булагай толгойдо нютагаархиднай сугларжа, тайлган үнгэрдэг. Бидэ булагаа уҺа уужа,хүштэйбди, булагайнгаа уҺаар нюураа угаажа Һайхан, сарюун ябанабди. Булагтаа муухай оруулхагүй, нягтаар байхаяа оролдодогбди. Зүүн-булаг

№ слайда 19 Шара нуур Ирсайн булагҺаа эхинтэй, тиигээд тэрэ булагай хажуудахи айл Шарану
Описание слайда:

Шара нуур Ирсайн булагҺаа эхинтэй, тиигээд тэрэ булагай хажуудахи айл Шаранууд гэжэ нэрэтэй гэжэ убгэд хɵɵрэдэг. Ирсайн урда булагта унагад даагад тэншүүрбэ Эжын баабайн хормойдо энэ бэем тэншүүрбэ- иимэ урданай дуун. Ирсайн булаг

№ слайда 20 Арадай ёҺо заншалнууд соо алтанай дуҺалнууд байдаг юм. (Булаг, уҺан тухай, О
Описание слайда:

Арадай ёҺо заншалнууд соо алтанай дуҺалнууд байдаг юм. (Булаг, уҺан тухай, Олой Отонхой тухай) Гурбадахи шата

№ слайда 21 ОньҺон үгэнүүд 1.Уһанай дээжэ булаг,урагай дээжэ нагаса. 2.Уһаа голоҺон үхэр
Описание слайда:

ОньҺон үгэнүүд 1.Уһанай дээжэ булаг,урагай дээжэ нагаса. 2.Уһаа голоҺон үхэр муудаха, урагаа голоҺон хүн муудаха. 3.Уһанай ойронь Һайн, урагай холонь Һайн. 4.Уһан далай булагҺаа эхитэй, ухаан, эрдэм номҺоо эхитэй.

№ слайда 22 5.Уһан эрьеҺээн үлэхэгүй, хүн угаҺаан үлэхэгүй. 6.Уһа тойрохо, урагаа тойрохо
Описание слайда:

5.Уһан эрьеҺээн үлэхэгүй, хүн угаҺаан үлэхэгүй. 6.Уһа тойрохо, урагаа тойрохогүй. 7.Урагаа ерэхэдэ уҺагүй, түрхэмɵɵ ерэхэдэ түлеэгүй байжа болохо.

№ слайда 23 Һургаалнууд hургаалнууд Булаг, горхондо муухай юумэ оруулжа болохогүй Ехэшье
Описание слайда:

Һургаалнууд hургаалнууд Булаг, горхондо муухай юумэ оруулжа болохогүй Ехэшье, багашье уҺа баҺажа болохогүй. Уһа голнуудаа, булагуудаа шэргээжэ болохогүй. Нангин газарнуудые сахижа ябаха

№ слайда 24 Уһан гээшэ хүштэйл даа ургамал шулуу хүдэлгɵɵ урагууд гээшэ хүштэйл даа уушх
Описание слайда:

Уһан гээшэ хүштэйл даа ургамал шулуу хүдэлгɵɵ урагууд гээшэ хүштэйл даа уушха зүрхыем хүдэлгɵɵ Уһан дээрээ ерээбди ундалхаяа ерээбди урагууд дээрээ ерээбди зугаалхаяа ерээбди. Арадай дунууд

№ слайда 25 Ирсайн урда булагта унагад даагад тэншүүрбэ Эжын баабайн хормойдо энэ бэем т
Описание слайда:

Ирсайн урда булагта унагад даагад тэншүүрбэ Эжын баабайн хормойдо энэ бэем тэншүүрбэ Булагайм уҺанда дурлаа хадаа Ирса Отонхойдом ерээрээ Зугаа сээжэдэм дурлаа хадаа зугаалхаяа ерээрээ Олой Отонхойн булагууд тухай дуунууд

№ слайда 26 Отонхой дүрбэн булагуудни дүүрэн сэгээн уҺатайл даа Дүрбэншье Отонхойм молодё
Описание слайда:

Отонхой дүрбэн булагуудни дүүрэн сэгээн уҺатайл даа Дүрбэншье Отонхойм молодёжиин дүүрэн сээжэ зугаатайл даа Ороод эдиҺэн омольгон даа Олой Отонхой Ондоргон даа Ондоргооронь яахатнайб Ябан даруу болуужан.

№ слайда 27 Ундалжа байҺан уҺантнай арюухан байг, ургажа ябаҺан үхибүүдтнай золтой байг
Описание слайда:

Ундалжа байҺан уҺантнай арюухан байг, ургажа ябаҺан үхибүүдтнай золтой байг даа. Булаг адли бурьялжа, сэсэг адли Һалбаржа, алтан адли яларжа жаргаарайт. Уһа голнай харьялжа байг, нугаҺа загаҺамнай олоржо байг. Үреэл үгэнүүд

№ слайда 28 Худаг дайралдабал-уҺатай байг, ХуҺан дайралдабал-Һүүдэртэй байг. Булаг бүриҺ
Описание слайда:

Худаг дайралдабал-уҺатай байг, ХуҺан дайралдабал-Һүүдэртэй байг. Булаг бүриҺɵɵ малаа уҺалжа, буурал үбгэнҺɵɵ Һургаал абажа ябаарайт. Буянтнай булаг мэтэ дэлгэржэ, Һүн сагаан эдеэнтнай хүнэгɵɵртнай дүүрэжэ байг.

№ слайда 29 Мадасова Людмила, Олойн дунда Һургуулиин долоодохи классай Һурагша. Эхирэд-Б
Описание слайда:

Мадасова Людмила, Олойн дунда Һургуулиин долоодохи классай Һурагша. Эхирэд-Булагад аймагай буряад хэлээр олимпиада түрүү Һуури эзэлэгшэ. Проектын авторнууд

№ слайда 30 Урмаева Ангелина, Олойн дунда Һургуулиин долоодохи классай Һурагша. Олон твор
Описание слайда:

Урмаева Ангелина, Олойн дунда Һургуулиин долоодохи классай Һурагша. Олон творческо конкурснуудые илагша, олимпиадада ород литератураар 3-дахи Һуури эзэлээ.

№ слайда 31 Проектын туҺалагшад Булагудаар тойруулҺан нютаг хадаа буряад арадай фольклорн
Описание слайда:

Проектын туҺалагшад Булагудаар тойруулҺан нютаг хадаа буряад арадай фольклорно ансамбль «Арюун булаг» гэжэ нэрэ абаҺан байна.Олой нютагаа суурхуулжа, ёҺо заншалнуудаа Һэргээн бодхоожо ябадаг.

№ слайда 32 Ульяна Михайловна Олойн тɵɵдэй. Нютагайнгаа түүхэ, ёhо заншал hайса мэдэдэг.
Описание слайда:

Ульяна Михайловна Олойн тɵɵдэй. Нютагайнгаа түүхэ, ёhо заншал hайса мэдэдэг. Эгээл түрүүшын библиотекарь. «Усть-Ордын үнэн» газетэдэ Олой тухайгаа олон статьянуудые бэшэhэн. СТЕПАНОВА УЛЬЯНА МИХАЙЛОВНА


57 вебинаров для учителей на разные темы
ПЕРЕЙТИ к бесплатному просмотру
(заказ свидетельства о просмотре - только до 11 декабря)

Автор
Дата добавления 12.04.2016
Раздел Другое
Подраздел Презентации
Просмотров73
Номер материала ДБ-026507
Получить свидетельство о публикации

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх