Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Свидетельство о публикации

Автоматическая выдача свидетельства о публикации в официальном СМИ сразу после добавления материала на сайт - Бесплатно

Добавить свой материал

За каждый опубликованный материал Вы получите бесплатное свидетельство о публикации от проекта «Инфоурок»

(Свидетельство о регистрации СМИ: Эл №ФС77-60625 от 20.01.2015)

Инфоурок / Иностранные языки / Презентации / Презентация по казахскому языку на тему: "Етістік" 7 класс
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 28 июня.

Подать заявку на курс
  • Иностранные языки

Презентация по казахскому языку на тему: "Етістік" 7 класс

библиотека
материалов
ЕТІСТІК
Етістік дегеніміз - заттың қимылын іс-әрекетін білдіретін сөз табы. Не істед...
Етістік Заттың іс-әрекетін қимыл білдіріп Не істеді? Не істеп жатыр? Не істей...
Дара етістік бір ғана сөзден тұрады. Мысалы: Жапырақтардың сыбдыры естіледі. ...
Түбір сөзден болған етістікті негізгі етістік дейміз. Мысалы: оқы, көр , күт...
ЕСІМ СӨЗДЕР БАЛТА БИ БАС ҮТІК ДАМЫЛ СӘН РУХ ӘДЕТ КӨМЕК СЫР ПІКІР ЖАМАН КӨК ЕК...
- Туынды етістіктерді тауып, астын сыз. Апам демалыс күні бөлмелерді ақтады....
Етістік іс-әрекеттің жүзеге асу-аспауына қарай екіге бөлінеді:   1) болымды ...
Салт (непереходное) Мысалы: тұрады, ойлайды. Сабақты (переходное) Мысалы: оқы...
Етістік мағынасына қарай екіге бөлінеді: 1) сабақты етістік; 2) салт етістік...
Мағынасына қарай Салт етістік Сабақты етістік Өзінің алдынан табыс септігінде...
Етістіктердің негізгі түбірлерін жазып көрсетіңдер. Негізгі түбір Туынды етіс...
Сызбамен жұмыс: Тұлғасына қарай Құрамына қарай Негізгі Туынды Дара Күрделі Сө...
Етістік шақтары – Времена глаголов. Осы шақ (настоящее время) - нақ (Түбір +...
21 1

Подайте заявку сейчас на любой интересующий Вас курс переподготовки, чтобы получить диплом со скидкой 50% уже осенью 2017 года.


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1 ЕТІСТІК
Описание слайда:

ЕТІСТІК

№ слайда 2 Етістік дегеніміз - заттың қимылын іс-әрекетін білдіретін сөз табы. Не істед
Описание слайда:

Етістік дегеніміз - заттың қимылын іс-әрекетін білдіретін сөз табы. Не істеді? Не қылды?қайтті? деген сұрақтарға жауап береді. Мысалы: Көп ойласаң, дана боласың, (ойласаң – сен не істесең? боласың-не істейсің?) Көп ойнасаң, бала боласың. (ойнасаң – сен не істесең? боласың-не істейсің?) Бұл сөздер заттардың іс-әрекетін білдіріп тұр.

№ слайда 3 Етістік Заттың іс-әрекетін қимыл білдіріп Не істеді? Не істеп жатыр? Не істей
Описание слайда:

Етістік Заттың іс-әрекетін қимыл білдіріп Не істеді? Не істеп жатыр? Не істейді? сұрақтарына жауап береді.

№ слайда 4 Дара етістік бір ғана сөзден тұрады. Мысалы: Жапырақтардың сыбдыры естіледі. 
Описание слайда:

Дара етістік бір ғана сөзден тұрады. Мысалы: Жапырақтардың сыбдыры естіледі. Сөйлемдегіестіледі етістігі бір ғана сөзден тұрған дара етістік.   Күрделі етістік екі не одан да көп сөзден құралады, бір мағынаға ие болады, бір сұраққа жауап береді, сөйлемнің бір ғана мүшесі болады. Мысалы: Бала күліп жіберді. Бала күліп жібере жаздады. Бала күліп жіберуге шақ қалды. Сөздердің дыбыстық өзгеріске ұшырап кірігуінен жасалған күрделі етістіктер: апар – алып бар, әкел – алып кел, әкет – алып кет, әпер – алып бер, түрегел – тұрып кел. Сөздердің қосарлануынан жасалған күрделі етістіктер:бара-бара шаршады, айта-айта жалықты, күліп-күліп шығып кетті.

№ слайда 5 Түбір сөзден болған етістікті негізгі етістік дейміз. Мысалы: оқы, көр , күт
Описание слайда:

Түбір сөзден болған етістікті негізгі етістік дейміз. Мысалы: оқы, көр , күт , жаз,жүр,айтты,көріп,бер Түбір сөзге жұрнақ жалғану арқылы жасалған етістікті туынды етістік дейміз. Мысалы: ойна,шегеледі, қарайып, көгерген, әдеміле,күшейіп,басқарса деген етістіктерге Ой,шеге,қара,көк,әдемі,бас,күш деген түбірлерге -а,ле,-й,-ер,-қар,-ей жұрнақтары жалғану арқылы етістіктер жасалған

№ слайда 6 ЕСІМ СӨЗДЕР БАЛТА БИ БАС ҮТІК ДАМЫЛ СӘН РУХ ӘДЕТ КӨМЕК СЫР ПІКІР ЖАМАН КӨК ЕК
Описание слайда:

ЕСІМ СӨЗДЕР БАЛТА БИ БАС ҮТІК ДАМЫЛ СӘН РУХ ӘДЕТ КӨМЕК СЫР ПІКІР ЖАМАН КӨК ЕКЕУ ТУЫНДЫ ЕТІСТІК БАЛТАЛЫ БИЛЕ БАСТА ҮТІКТЕ ДАМЫЛДА СӘНДЕ РУХТАН ӘДЕТТЕН КӨМЕКТЕС СЫРЛАС ПІКІРЛЕС ЖАМАНДА КӨГЕР ЕКЕУЛЕ

№ слайда 7 - Туынды етістіктерді тауып, астын сыз. Апам демалыс күні бөлмелерді ақтады.
Описание слайда:

- Туынды етістіктерді тауып, астын сыз. Апам демалыс күні бөлмелерді ақтады. Мұғалім оқушылармен достық туралы пікірлесті. Асқар таңертеңгілік жүгіруге әдеттенді. Марат көрші баламен достасты. Цирктегі үйретуші қонжықтарды билетті. - Өзің қалаған екі - үш туынды етістікті қатыстырып сөйлем құрастырып жаз. Биікте, іріле, бұрғыла, сұлула, қызықта, сүргіле, қабылда, жөнде. - Берілген сөздерге жұрнақ жалғап, туынды етістік жасап жаз. Достас, үтікте, жаңала, тазала, амандас, көмектес.

№ слайда 8
Описание слайда:

№ слайда 9
Описание слайда:

№ слайда 10
Описание слайда:

№ слайда 11
Описание слайда:

№ слайда 12
Описание слайда:

№ слайда 13 Етістік іс-әрекеттің жүзеге асу-аспауына қарай екіге бөлінеді:   1) болымды 
Описание слайда:

Етістік іс-әрекеттің жүзеге асу-аспауына қарай екіге бөлінеді:   1) болымды етістік; (утвердительное)  2) болымсыз етістік. (отрицательное)   Болымды етістік іс-әрекеттің орындалғанын, жүзеге асқанын білдіреді: Мысалы: оқы, жазды, айтқызды, орындады, сана, жүгір.   Болымсыз етістік іс-әрекеттің орындалмағанын, іске аспауын көрсетеді.  Мысалы: оқымайды, айтпайды. Болымсыз етістік екі түрлі жолмен жасалады:1) Синтетикалық тәсіл: негізгі және туынды түбір етістікке: -ма, -ме, -ба, -бе, -па, -пе жұрнақтары жалғану арқылы: жақындама, жүгірме, сұранба, күрсінбе, алыстатпа, тездетпе, т. б.

№ слайда 14 Салт (непереходное) Мысалы: тұрады, ойлайды. Сабақты (переходное) Мысалы: оқы
Описание слайда:

Салт (непереходное) Мысалы: тұрады, ойлайды. Сабақты (переходное) Мысалы: оқыды, көремін.

№ слайда 15 Етістік мағынасына қарай екіге бөлінеді: 1) сабақты етістік; 2) салт етістік
Описание слайда:

Етістік мағынасына қарай екіге бөлінеді: 1) сабақты етістік; 2) салт етістік. Сабақты етістік – мағынасы жағынан тура объектіні, табыс септіктегі сөзді қажет етіп, кімді? нені? (не?) деген сұрақтарға жауап беретін табыс тұлғалы сөзбен байланысады. Жаздым әріпті Мысалы: Отты (нені?) үрлеген жағады, шындықты (нені?) іздеген табады. Ата-анаңды (кімді?) құрметте, үлкенді (кімді?)сыйла. Шығарма(ны) - не(ні?) жаз. Ән(ді – -не(ні?) тыңда. Білім(ді) -не(ні?) үйрен.   Салт етістік тура объектіні, табыс септіктегі сөзді қажет етпейді. Салт етістік табыс септіктен басқа атау, ілік, барыс, жатыс, шығыс, көмектес септіктегі сөздермен тіркесе береді. Мысалы:Ата-анаңа (кімге?) құрмет көрсет. Қиындықтан (неден?) қорықпа. Жолдастарыңмен (кімдермен?) тату бол. Тілек (кім?) биледі, т. б.

№ слайда 16 Мағынасына қарай Салт етістік Сабақты етістік Өзінің алдынан табыс септігінде
Описание слайда:

Мағынасына қарай Салт етістік Сабақты етістік Өзінің алдынан табыс септігіндегі сөзді қажет етпейді.Салт етістіктер:барыс, жатыс, шығыс, көмектес септігіндегі сөздермен тіркесуі мүмкін, бірақ табыс септігіндегі сөзбен байланыспайды. Мысалы: үйге кел, үйден шық, үйде отыр, үймен хабарлас, үй өртенді. Өзінің алдынан табыс септігіндегі сөзді қажет етеді. Кімді?нені? деген сұрақтарға жауап береді. Мысалы: хатты оқы, ақшаны сана, есепті шығар, шашыңды сана, төсекті сал.

№ слайда 17 Етістіктердің негізгі түбірлерін жазып көрсетіңдер. Негізгі түбір Туынды етіс
Описание слайда:

Етістіктердің негізгі түбірлерін жазып көрсетіңдер. Негізгі түбір Туынды етістік Жұрнақ Аял Аялда -да Аз Азай -ай   Жас Жасар -ар Соққы Соққыла -ла Аш Ашыл -ыл Шуыл Шуылда -да Отыр Отырғыз -ғыз

№ слайда 18 Сызбамен жұмыс: Тұлғасына қарай Құрамына қарай Негізгі Туынды Дара Күрделі Сө
Описание слайда:

Сызбамен жұмыс: Тұлғасына қарай Құрамына қарай Негізгі Туынды Дара Күрделі Сөздің түбірі етістіктен болса, ол негізгі етістік болады. Мысалы: кел, бар, жүр, көр, бер, қойды, айтты т.б. Басқа сөз таптарынан сөз тудырушы жұрнақтар арқылы жасалған етістіктер туынды етістік немиесе туынды түбір деп аталады. Мысалы:ойна, шегеле, қарайып, көгерген, күшей т.б. Бір ғана түбірден тұрады: баста, аяқта, тара, байы, тасы т.б. Кемінде екі сөздің тіркесуі арқылы жасалады. Бірінші сыңары негізгі етістік, кейінгі тұрғандары көмекші етістік болып саналады: Бара жатыр еді, алып кел, жазып отыр, шөлдеп кеттім т.б. Іс-әрекеттің жүзеге асу-аспауына қарай Мағынасына қарай Болымды Болымсыз Салт етістік Сабақты етістік Іс әрекеттің жүзеге асуын білдіреді. Мысалы:кел, санады, жаздыр, барды т.б. Іс әрекеттің болмауын, жүзеге аспауын білдіреді. Негізгі және туынды етістікке -ма,-ме, -ба,-бе, -па, -пе жұрнақтары жалғану арқылы жасалады. Мысалы: келме, санамады, жаздырма, бармады т.б. Өзінің алдынан табыс септігіндегі сөзді қажет етпейді. Мысалы: үйге кел, үйден шық, үйде отыр, үймен хабарлас, үй өртенді. Өзінің алдынан табыс септігіндегі сөзді қажет етеді. Мысалы: хатты оқы, ақшаны сана, есепті шығар, шашыңды сана, төсекті сал.

№ слайда 19
Описание слайда:

№ слайда 20 Етістік шақтары – Времена глаголов. Осы шақ (настоящее время) - нақ (Түбір +
Описание слайда:

Етістік шақтары – Времена глаголов. Осы шақ (настоящее время) - нақ (Түбір + а, е, й, ып, іп, п + жатыр/отыр/жүр/тұр) + Ж.Ж. Мысалы: оқып жатырмын, бара жатыр. - ауыспалы (Түбір + а, е, й) + Ж.Ж. Мысалы: отырамын. Келер шақ (будущее время) - болжалды (Түбір + ар, ер, р) + Ж.Ж. Мысалы: барармын. - мақсатты (Түбір + мақ/мек, бақ/бек, пақ/пек + шы/ші) + Ж.Ж. Мысалы: көрмекшімін. - ауыспалы (Түбір + а, е, й) + Ж.Ж. Мысалы: көрмекшімін. Өткен шақ (прошедшее время) - жедел (Түбір + ды/ді, ты/ті) + Ж.Ж. Мысалы: жақсы көрдім. - бұрынғы (Түбір + ған/ген, қан/кен, ып, іп, п) + Ж.Ж. Мысалы: барған. - ауыспалы (Түбір + атын, етін, йтын, йтін) + Ж.Ж. Мысалы: келетін.          

№ слайда 21
Описание слайда:


Подайте заявку сейчас на любой интересующий Вас курс переподготовки, чтобы получить диплом со скидкой 50% уже осенью 2017 года.


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Автор
Дата добавления 09.01.2016
Раздел Иностранные языки
Подраздел Презентации
Просмотров221
Номер материала ДВ-320485
Получить свидетельство о публикации
Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх