Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015

Опубликуйте свой материал в официальном Печатном сборнике методических разработок проекта «Инфоурок»

(с присвоением ISBN)

Выберите любой материал на Вашем учительском сайте или загрузите новый

Оформите заявку на публикацию в сборник(займет не более 3 минут)

+

Получите свой экземпляр сборника и свидетельство о публикации в нем

Инфоурок / Классному руководителю / Презентации / Презентация на тему к празднику Наурыз
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 24 мая.

Подать заявку на курс
  • Классному руководителю

Презентация на тему к празднику Наурыз

библиотека
материалов
Наурыз мерекесі кұтты болсын
Наурыз көже
Сүт – мал баққан қазақ жанұясының негізі тағамы. Одан қымыз, шұбат, айран, қа...
Айран — пісірілген сиыр,қой,ешкі сүтінің жылы кезінде ашытқы (айран,қаймақ)...
Бауырсақ - қазақтың ұлттық тағамы. Бауырсақ – бидай ұнын ашытып, әртүрлі үлгі...
Б Бүгінде қазақ пен башқұрттың басты ет тағамы «бешбармак» аталып жүр. Мұны б...
Ет даярлаудағы ең әйгілі ұлттық ерекшелікке ие тәсілдерінің бірі — қазы ауда...
Құрт. Сабада жиналып пісілген іркітті майы алынғаннан кейін түбіне май жаққан...
Ірімшік. Жаңа сауылған жылы сүтті мәндірмен (кен жерде мәйек дейді) ұйытып, о...
Тары-талқан Қазіргі кезде бұл қос сөз мағынасын — тары және оның жармасы, тар...
Қаймақ Қаймақ. Бұл тағамның бірнеше түрлері бар: піскен қаймақ, шикі қаймақ,...
11 1

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1 Наурыз мерекесі кұтты болсын
Описание слайда:

Наурыз мерекесі кұтты болсын

№ слайда 2 Наурыз көже
Описание слайда:

Наурыз көже

№ слайда 3 Сүт – мал баққан қазақ жанұясының негізі тағамы. Одан қымыз, шұбат, айран, қа
Описание слайда:

Сүт – мал баққан қазақ жанұясының негізі тағамы. Одан қымыз, шұбат, айран, қатық, сары май, ірімшік, құрт, сүзбе, қаймақ сияқты ішетін, жейтін, сусындайтын алуан түрлі тағам әзірлейді.Қой мен ешкі мамыр айынан бастап тамыз айына дейін сауылады.Басқа нәрсе қоспай, пісіріп ыстықтай және салқындатып ішіледі, шайға, көжеге қатады, айран, қатық ұйытады, іркіт жинайды, қаймақ түсіріп, май шайқайды, нан илейді. Көк сүт. Қаймағы алынған нәрі аз сүт. Қатырған сүт. Мұздатып ұзақ сақтайтын сүт. Майдың сүті. Қаймақтан сары май айырғанда іркіліп шығатын қышқыл сут. Оны кейде сол күйі сусын ретінде ішкен, кейде қайнатып ақірімшік жасаған. Шайқалған майды шынылау үшін суық суға салып сығымдаған, одан қалған сүтті май сүтінің шалабы деп, кей жерлерде май шалап деп атаған. Сүт

№ слайда 4 Айран — пісірілген сиыр,қой,ешкі сүтінің жылы кезінде ашытқы (айран,қаймақ)
Описание слайда:

Айран — пісірілген сиыр,қой,ешкі сүтінің жылы кезінде ашытқы (айран,қаймақ) қосып, ұйытып дайындайтын қышқыл дәмді ақ тағам түрі. Айран әрі сусын орнына да жүреді. Ыстықтау болса, сарысуланып іріп, тым салқын болса ұйымай қоятындықтан, қанжылым етіп алған соң мөлшері бір шелек (қазан) ыдыстағы сүтке шамамен оның оннан бір бөлігіндей ұйытқыны қосып, баяу араластырып, аузын мықтап жауып, суып қалмас үшін жылылап орап таң асырады. Оны ыдыстан қасықпен, ожаумен құйып алады. Әрі сусын, әрі тамақ болғандықтан жол жүргенде торсыққа құйып алып жүреді. Айран

№ слайда 5 Бауырсақ - қазақтың ұлттық тағамы. Бауырсақ – бидай ұнын ашытып, әртүрлі үлгі
Описание слайда:

Бауырсақ - қазақтың ұлттық тағамы. Бауырсақ – бидай ұнын ашытып, әртүрлі үлгіде жасап, майға пісіреді. Қазақтың той, мереке дастарханында міндетті түрде бауырсақ болуға тиісті. Ыстық бауырсаққа сары май жағып жесең, өте дәмді. Бауырсақ қырғыз,татар, башқұрт,ноғайларда да кездеседі.Дәмді бауырсақ үшін керек заттар: сұйық май , 1 жұмыртқа , қаймақ , ұн , құрғақ ашытқы , жылысу , қант  және тұз . Қаймақты ашыған айран немесе майонезбен алмастыруға болады. Негізінен бауырсақтар әр өңірде әр түрлі жасалынады. Мысалы, үлкен, домалақ, ішіндегі қамыры мол, сыртқы түсі аппақ бауырсақтар пісіріледі, олардан кішірек, жақсылап қуырылған қып-қызыл өріктей бауырсақтар пісіріледі, іші қуыс домалақ сары бауырсақтар, кіп-кішкентай тіске салғанда қыртылдап беретін ши бауырсақтар, төрт бұрыш пішінді ішінде қамыры мол сары бауырсақтар, төрт бұрышты жалпақ бауырсақтар тағы басқа түрлі бауырсақтар кездеседі.   Бауырсақ

№ слайда 6 Б Бүгінде қазақ пен башқұрттың басты ет тағамы «бешбармак» аталып жүр. Мұны б
Описание слайда:

Б Бүгінде қазақ пен башқұрттың басты ет тағамы «бешбармак» аталып жүр. Мұны біреулер орыстарға дұрыс аудармаған татар тілмаштарынан көрсе, біреулер шала қазақ аудармашылардан көреді. Шын мәнінде, оның себебі, осы бір ұлы тағамымыздың қазақы атауы қалыптаспағанында болып отыр. Сосын қолмен асап жеуді ғана негізге алып, тілді білмейтін әлдекім «бешбармак» дей салса керек.Ал, қазақта «бешбармак» ұғымы да, «бес бармақ» тіркесі де жоқ. «Бес саусақ» пен «бас бармақ» ұғымдары ғана бар Бешбармақ

№ слайда 7 Ет даярлаудағы ең әйгілі ұлттық ерекшелікке ие тәсілдерінің бірі — қазы ауда
Описание слайда:

Ет даярлаудағы ең әйгілі ұлттық ерекшелікке ие тәсілдерінің бірі — қазы аудару. Жылқының ішегін жуып-тазартып, оған бір-бірлеп тілінген, әрі тұздалып, бұрыш сияқты дәмдендіргіштер қосылған жылқы қабырғасын майымен тығып, содан соң ішектің екі ұшын мықтап байлап арысқа асып кептіреді. Шамамен бір айда қазы мейіздей болып кебеді. Басқа іріқараның етінен жасалғаны шұжық деп аталады.Қазы майдың қалыңдығы 5 сантиметрге дейiн шөгiнделуi нәтижесiнде пайда болады. Бұл бөлiк пiсiрiлген түрiнде де, сүрленген түрiнде де өте құнды боп саналады. Қазыны әзiрлеу үшiн көкiрек қуысының әрбiр жартысынан (бұлшық еттерi бойынша) сүйектiң, қабырғаның тұтастығын бұзбай 6-дан бастап, 17-мен аяқтай отырып кеседi. Қабырғаны омыртқадан ажыратады Қазы Қарта

№ слайда 8 Құрт. Сабада жиналып пісілген іркітті майы алынғаннан кейін түбіне май жаққан
Описание слайда:

Құрт. Сабада жиналып пісілген іркітті майы алынғаннан кейін түбіне май жаққан үлкен қазанға құйып қайната береді. Құрт қайнап жатқан кезде оның түбі күйіп кетпес үшін арнаулы құрт былғауышпен (басында кырғыш темірі болады) әлсін-әлсін қазанның түбін, ернеуін қырып араластырып отырады. Әбден қойылған құртты қапқа құйып керегеге асып қояды, сонда оның қалған суы тағы да ағып, құрғайды. Бұдан кейін қолмен бөлшектеп, тақшаға, шиге, колмен сықпалап өреге жайып кептіреді. Көгермей, кызбай біртегіс кебу үшін өреде жатқан кезде оны бірнеше рет аударыстырады. Құрт

№ слайда 9 Ірімшік. Жаңа сауылған жылы сүтті мәндірмен (кен жерде мәйек дейді) ұйытып, о
Описание слайда:

Ірімшік. Жаңа сауылған жылы сүтті мәндірмен (кен жерде мәйек дейді) ұйытып, одан кейін суалғанша қайнатады. Қайнауы жеткен ірімшік қызыл сарытүске айналады. Содан кейін оны сүзіп алып, дорбаға салып, желге, күнге қойып кептіреді. Кепкен ірімшік бұзылмайды, көп сақталады. Қонақ дастарқанына қойылатын өте дәмді, сүйкімді де бағалы ас. Кепкен ірімшікті түйіп жент жасайды, тұш бауырсақтың үстіне себеді, майға қосып жейді. Қызыл ірімшіктің сарысуынан шайға тістейтін жақсы тамақ жасалған, ол тәтті болады. Ақірімшік. Сүтке айран қосып ірітіп қайнату арқылы әзірлейді. Кейде ашып қалған, өздігінен ұйыған сүттің айранын сүзу арқылы да ақірімшік жасалады. Ақірімшікті қамырға орап, үстіне май салып, табаны қоламтаға койып пісіру әдісімен бүркеме нан делінетін сүйкімді ас әзірленеді. Ірімшік

№ слайда 10 Тары-талқан Қазіргі кезде бұл қос сөз мағынасын — тары және оның жармасы, тар
Описание слайда:

Тары-талқан Қазіргі кезде бұл қос сөз мағынасын — тары және оның жармасы, тарыдан жасалған азық, тағам деп қана түсінеміз. «Талшық етер тары - талқан жетерлік». Ең алдымен қос сөздің бірінші сыңары — «тары» туралы талдау жүргізсек, түркі тілдеріндегіоның алғашқы тұлғасы дәл осындай болғанымен, мағынасы — бу, егу дегенді білдірген. Сол дәуірдің (ертеде) өзінде-ақ,«тары» түбіріне -ғ жұрнағы қосылған соң, бірінші мағынасы — дән, астық түсініктерін берсе, екінші ұғымы — қазіргі қолданылып жүрген «тары» мағынасында қалған. Осы күнгі хакас тілінде «тары»— себу, егу; «тарығ»— егін болып, ертедегі тұлғасы мен мағынасын сақтап қалған. Қос сөздің екінші сыңары — «талқан» кездегі мағынасын сол күйінде сақтаған. Алайда туыс тілдердің кейбіреуінде, әсіресе, монғол тобындағы тілдерде «талқанның» кейде тұлғасымен бірге мағынасына да жаңалық енген. Мысалы, монғолтілінде «талх» сөзі біздің түсінігіміздегі «нанды» білдірсе, буряттіліні? бір диалектісінде әңгіме болып отырған қос сөзіміз «таряа талхан» түрінде қалыптасып, «егін енімі» сияқты жалпы мағына меншіктенген Тары-талқан

№ слайда 11 Қаймақ Қаймақ. Бұл тағамның бірнеше түрлері бар: піскен қаймақ, шикі қаймақ,
Описание слайда:

Қаймақ Қаймақ. Бұл тағамның бірнеше түрлері бар: піскен қаймақ, шикі қаймақ, кілегей қаймақ, бал қаймақ, тағы басқалары. Олар май айыру, шайға қату, талқан былғау және әр түрлі тамақтарға қосу үшін, кейде қаймақ күйінде пайдалану немесе басқа тамақтарға (нанға, бидайға, тарыға т. б. ) жағып жеу үшін әзірленеді. Піскен қаймақ пісірілген сүттің бетінен алынады, ол көбінесе сүтпен бірге шайға қатылады, бидай мен талқанды былғап жейді. Шикі қаймақ шикідей тұндырып қойған сүттің бетінен немесе сепаратор машинасына тартылған сүттен алынады. Одан сары май алынады. Кілегей қаймақтан да сары май алынып, жүдеу адамдарды оңалтуға пайдаланылады немесе басқа тамақтарға қосып дәмі келтіріледі. Бал қосып қоюландырған тәтті бал қаймақ сырқат адамдарға шипаға, қарттарды силауға жұмсалады. Сірне немесе шырынды қаймақ деп беті бір рет алынған сүтті пісіргенде тұратын жұқа, майы аз қаймақты айтады. Қатықтың қаймағы деп ұйыған айран, қатықтың бетіне тұрған қаймақтарды атаған.

Краткое описание документа:

Сүтмалбаққанқазақжанұясыныңнегізітағамы. Оданқымыз, шұбат, айран, қатық, сарымай, ірімшік, құрт, сүзбе, қаймақсияқтыішетін, жейтін, сусындайтыналуантүрлітағамәзірлейді.Қойменешкімамырайынанбастаптамызайынадейінсауылады.Басқанәрсеқоспай, пісіріпыстықтайжәнесалқындатыпішіледі, шайға, көжегеқатады, айран, қатықұйытады, іркітжинайды, қаймақтүсіріп, майшайқайды, нанилейді.                                                                                                                                                                                                              Көксүт. Қаймағыалынғаннәріазсүт.
Қатырғансүт. Мұздатыпұзақсақтайтынсүт.
Майдыңсүті. Қаймақтансарымайайырғандаіркіліпшығатынқышқылсут. Оныкейдесолкүйісусынретіндеішкен, кейдеқайнатыпақірімшікжасаған. Шайқалғанмайдышынылауүшінсуықсуғасалыпсығымдаған, оданқалғансүттімайсүтініңшалабыдеп, кейжерлердемайшалапдепатаған.  
Автор
Дата добавления 24.01.2015
Раздел Классному руководителю
Подраздел Презентации
Просмотров1315
Номер материала 333085
Получить свидетельство о публикации

Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх