240558
столько раз учителя, ученики и родители
посетили сайт «Инфоурок»
за прошедшие 24 часа
+Добавить материал
и получить бесплатное
свидетельство о публикации
в СМИ №ФС77-60625 от 20.01.2015
Дистанционные курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации для педагогов

Дистанционные курсы для педагогов - курсы профессиональной переподготовки от 6.900 руб.;
- курсы повышения квалификации от 1.500 руб.
Престижные документы для аттестации

ВЫБРАТЬ КУРС СО СКИДКОЙ 50%

ВНИМАНИЕ: Скидка действует ТОЛЬКО сейчас!

(Лицензия на осуществление образовательной деятельности № 5201 выдана ООО "Инфоурок")

ИнфоурокХимияКонспектыӘрекеттесуші заттардың біреуі артық алынғандағы химиялық реакция теңдеулері бойынша есептеулер (9 класс)

Әрекеттесуші заттардың біреуі артық алынғандағы химиялық реакция теңдеулері бойынша есептеулер (9 класс)

библиотека
материалов
Скачать материал целиком можно бесплатно по ссылке внизу страницы.

Сынып: 9 А

Күні:

Пәні:Химия

Сабақтың тақырыбы

Әрекеттесуші заттардың біреуі артық алынғандағы химиялық реакция теңдеуі бойынша есептеулер

Сілтеме

Күнтізбелік- тақырыптық жоспар; Н.Нұрахметов <<Химия>>9- сынып

Жалпы мақсаты

Оқушылардың есептің шарты бойынша екі әрекеттесуші заттың массасы берілген жағдайда есептеулер жүргізуді үйрету.

Оқу нәтижелері

Әрекеттесуші заттардың біреуі артық алынғандағы химиялық реакциялар теңдеулері бойынша есеп шығаруды оқыту

Сабақта туындаған негізгі идеялар

Мұндай типті есептерді шығару үшін алдымен берілген заттың қайсысы толық әрекеттесетінін және қайсысы артық берілгенін анықтау қажет . Өнімнің толық түзілгенін есептеу реакция кезінде толық жұмсалған зат бойынша жүргізіледі.

Көрнекіліктер

Интерактивті тақта , слайдтар

Тапсырмалар

  1. Сынып оқушыларының сан бойынша бөлінуі

  2. Эксперименттік есепті шығару

  3. Жаңа сабақты қабылдауға дайындық

  4. Жаңа тақырыпты түсіндіру

  5. Топтық жұмыс.Есеп шығару

  6. Үйге тапсырма



Сабақ барысы:

I бөлім. Сынып оқушыларын 1,2,3 санына санату арқылы 3 топқа бөлу.

II бөлім. Эксперимент есепті шығару

Үш нөмірленген пробиркада мынадай ертінділер берілген: алюминий хлориді, калий карбонаты және натрий хлориді. Осы ертінділердің қайсысы қай пробиркада екендігін анықтау.

Есептің шешімі: Үш пробиркағада лакмус тамызамыз. №1 пробиркада лакмус түсін өгерткен жоқ, ол натрий хлориді ерітіндісі. №2 пробиркада лакмус қызарады, ол алюминий хлориді ертіндісі. Бірінші оқушы тәжірибені жасап көрсетеді, екінші оқушы тақтаға гидролиз ракциясы теңдеуін жазады:

  1. NaCl+H2O‒> NaOH+NaCl

Na++Cl-+H2O‒>Na++OH- +Na+Cl-

Орта- бейтарап, тұз гидролизденбейді

  1. AlCl3+H2O‒> AlOHCl2+HCl

Al3++3Cl-+H2O‒>AlOH2++3Cl-+H+

Орта- қышқылдық тұз гидролизденеді

  1. K2CO3+H2O‒> KHCO3+KOH

2K++CO32-+H2O‒>K++HCO-3+K++OH-

Орта- сілтілік тұз гидролизденеді



III бөлім. Жаңа сабақты қабылдауға дайындық

Ертінділер арасындағы реакциялар қалай аталады? (ион алмасу)

Қандай жағдайда ион алмасу реакциялары соңына дейін жүреді? (газ бөлінсе, тұнба немесе тұз түзілсе)



Өткен тақырыптарда, оқушылар, сендер ион алмасу реакцияларының тек сапалық жағын ғана қарастырыңдар. Ал бүгінгі сабақта сендер осы ион алмасу реакцияларында түзілген тұнбаның, бөлінген газдың көлемін анықтауға арналған есептеулер жүргіземіз.

IV бөлім. Жаңа тақырыпты түсіндіру.

Есеп №1. Құрамындағы 16 г мыс (II) сульфаты бар ерітіндіге 12 г темір үгіндісі қосылады. Осы кезде неше грамм мыс бөлінгенін және қай зат артық қалғанын табыңдар.

Есепті түсіндіру: мұндай типті есептерді шығару үшін алдымен берілген заттың қайсысы толық әрекеттесетінін және қайсысы артық берілгенін анықтау қажет. Өнімнің толық түзілгенін есептеу реакция кезінде толық жұмсалған зат бойынша жүргізіледі.

Шешуі: есептің шартында берілген мыс (II) сульфаты мен темірдің зат мөлшерлерін V=m/M

формуласы арқылы табамыз:

V(CuSO4)=16г/160г/моль=0,1 моль;

V(Fe)=12г/56г/моль=0,21 моль ;

Реакция теңдеуін құрамыз:

0,1 моль ; 0,21 моль

CuSO4 + Fe = FeSO4 + Cu

1 моль 1 моль 1 моль

Теңдеуден байқағанымыз мыс (II) сульфаты мен темір әрекеттескенде мольдік қатынасы 1:1 болды. Есептің берілу шартына сай есептелген мыс сульфаты мен темірдің мөлшерін салыстырсақ, V (CuSO4) < V(Fe) болғандықтан темір артық алынған білеміз. Әрі қарай есептеулер CuSO4 бойынша жүргізіледі:

Түзілген мыстың массасын табамыз:

М (Cu)=64г/моль

V(CuSO4)=0,1 моль

m(Cu)=64г/моль * 0,1 моль = 6,4 г

Темірдің массасын табамыз:

V(CuSO4)=V(Fe)=0,1 моль

Реакцияға темірдің 0,1 молі қатысады. Жұмсалған темірдің массасын табамыз:

m(Fe)=56г/моль* 0,1 г/моль =5,6 г. Артық қалған темірді есептесек:

m(Fe)=12- 5,6=6,4г

Жауабы: 6,4 г мыс алынды, 6,4 г темір артылып қалды.

V бөлім. Бекіту

Есеп: №1-62. Реакцияға 14 г темір ұнтағы мен 10 г күкірт алынған. Реакция аяғына дейін жүрді деп есептеп, түзілген темір (II) сульфидінің массасын және қай зат артық қалғанын табыңдар:

Шешуі:

14 г 10 г х

Fe +S ->FeS

56г 32г 88г

М(Fe)=56г/моль

М(S)= 32г\моль

М(FeS)=88г\моль V (Fe)=14г\56г\моль=0,25 моль

V(S)= 10г\32г\моль=0,31 моль

V(S)> V(Fe) есепті темір бойынша жалғастырамыз,

Артық қалған зат күкірт

Реакция теңдеуі бойынша

V(FeS)= V(Fe)=0,25 моль

m(FeS)=М*m=88г\моль* 0,25 г\моль=22г (FeS)

I топ есебі

Құрамында 3,56 г барий хлориді бар ертіндіге 3,56 г натрий сульфаты бар ертінді қосылды.Қанша грамм барий сульфаты тұнбаға түскенін есепте.

Шешуі:

3,56г 3,56г х

BaCl2+Na2SO4->BaSO4+2NaCl

208г 142г 233г

М(BaCl2)=208г\моль

М(Na2SO4)=142г\моль

М(BaSO4)=233г\моль

V(Ba Cl2)=3,56г\208г\моль=0,017моль

V(Na2SO4)=3,56г\142г\моль=0,025моль

V(Ba Cl2)Na2SO4)

V(Ba Cl2)=V(Na2SO4)=0,017

m (BaSO4)=0,017моль * 233г\моль=3,98г

II топ есебі:

1-64

Құрамында 25 грамм мыс (II) хлоиді бар ертіндіге 12 грамм темір ұнтағын салғанда неше грамм мыс түзілетінін есептеңдер:

Шешуі:

25г 12г х

CuCl2 + Fe->Cu+FeCl2

135г 56г 64

М(CuCl2)=135г\моль

М(Fe)=56г\моль

М(Cu)=64г\моль

V(Cu Cl2)=25г\135г\моль=0,18моль

V(Fe)=12г\56г\моль=0,21моль

V(CuCl2)Fe); V(Cu)=V(CuCI2)=0,18моль;

m(Cu)=0,18 моль *64г\моль=11,52 (Cu);

III топ есебі:

1-65

Құрамында 12 грамм мыс (II) сульфаты бар ертіндіге 8 грамм темір үгіндісі салынды. Осы кезде неше грамм тұз түзілетінін есептеңдер.

Шешуі:

12г 8г х

CuSO4 + Fe-> Cu+ FeSO4

160г 56г 152г

М(CuSO4)=160г\моль

М(Fe)= 56г\моль

М(FeSO4)=152г\моль

V(Fe)=12г\160г\моль=0,075моль

V(Cu SO4)=8г\56г\моль=0,14моль

V(Cu SO4)Fe);

V(FeSO4)=V(CuSO4)=0,075моль;

m(FeSO4)=0,075 моль *152г\моль=11,4 г

VI бөлім. Үй тапсырмасы

Есептер жинағы бойынша №1-66-№1-70



















Общая информация

Номер материала: ДВ-354928

Вам будут интересны эти курсы:

Курс повышения квалификации «Химия окружающей среды»
Курс профессиональной переподготовки «Химия: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс «Гид-экскурсовод: Основы туристского сопровождения»
Курс повышения квалификации «Нанотехнологии и наноматериалы в биологии. Нанобиотехнологическая продукция»
Курс профессиональной переподготовки «Организация деятельности экономиста-аналитика производственно-хозяйственной деятельности организации»
Курс повышения квалификации «Особенности подготовки к сдаче ОГЭ по химии в условиях реализации ФГОС ООО»
Курс профессиональной переподготовки «Биология и химия: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс профессиональной переподготовки «Организация деятельности секретаря руководителя со знанием английского языка»
Курс повышения квалификации «Современные образовательные технологии в преподавании химии с учетом ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Корпоративная культура как фактор эффективности современной организации»
Курс профессиональной переподготовки «Организация деятельности специалиста оценщика-эксперта по оценке имущества»
Курс профессиональной переподготовки «Эксплуатация и обслуживание общего имущества многоквартирного дома»
Курс профессиональной переподготовки «Техническое сопровождение технологических процессов переработки нефти и газа»
Курс профессиональной переподготовки «Организация и управление службой рекламы и PR»
Курс профессиональной переподготовки «Организация системы учета и мониторинга обращения с отходами производства и потребления»

Благодарность за вклад в развитие крупнейшей онлайн-библиотеки методических разработок для учителей

Опубликуйте минимум 3 материала, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную благодарность

Сертификат о создании сайта

Добавьте минимум пять материалов, чтобы получить сертификат о создании сайта

Грамота за использование ИКТ в работе педагога

Опубликуйте минимум 10 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Свидетельство о представлении обобщённого педагогического опыта на Всероссийском уровне

Опубликуйте минимум 15 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данное cвидетельство

Грамота за высокий профессионализм, проявленный в процессе создания и развития собственного учительского сайта в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 20 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Грамота за активное участие в работе над повышением качества образования совместно с проектом "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 25 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Почётная грамота за научно-просветительскую и образовательную деятельность в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 40 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную почётную грамоту

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.