Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015

Опубликуйте свой материал в официальном Печатном сборнике методических разработок проекта «Инфоурок»

(с присвоением ISBN)

Выберите любой материал на Вашем учительском сайте или загрузите новый

Оформите заявку на публикацию в сборник(займет не более 3 минут)

+

Получите свой экземпляр сборника и свидетельство о публикации в нем

Инфоурок / Физика / Конспекты / Сабақ жоспары "Менделеев – Клайперон теңдеуі
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 24 мая.

Подать заявку на курс
  • Физика

Сабақ жоспары "Менделеев – Клайперон теңдеуі

библиотека
материалов

Тақырыбы: Менделеев – Клайперон теңдеуі
Мақсаты: а) идеал газ күйінің теңдеуін, изопроцестерді түсіндіру
ә) білімдерін көтеру, дүниетанымдарын көтеру, пәнге 
қызығушылықтарын арттыру
б) отансүйгіштікке, адамгершілікке, кішіпейілділікке 
баулу
Түрі: жаңа материалды меңгерту
Көрнекілігі: слайдтар
Барысы:
1. ұйымдастыру кезеңі
2. үй тапсырмасын сұрау
3. үй тапсырмасын қорытындылау
4. жаңа материалды түсіндіру
5. жаңа материалды бекіту
6. сабақты қорытындылау
7. үйге тапсырма беру
8. оқушыларды бағалау
Газдың қандай күйде тұрғанын білу үшін оның термодинамикалық параметрлерін білу қажет. Термопараметрлердің біреуінің өзгерісі оның басқа параметрлерінің өзгеруіне әкеп соғады. Термодинамикалық параметрлерді байланыстыратын теңдеу идеал газ күйінің теңдеуі деп аталады. Осы теңдеуді МКТ-ның негізгі теңдеуін пайдалана отырып, қорытып шығарайық.
Бізге p=nkT екені белгілі. Газ молекулаларының концентрациясын n=N/V ескеріп, p=NkT/V аламыз. Осыдан pV=NkT шығады. Газ молекулаларының санын газдың зат мөлшері арқылы табамыз: N=vNA=mNA/M. Осыны ескерсек, pV=mNAkT/M.
Екі тұрақты санның – Авогадро саны мен Больцман тұрақтысының көбейтіндісінің өз тұрақты шама. Оны универсал газ тұрақтысы деп атайды:
R=kNA
R=1,38*10-23Дж/К*6,02*10231/моль=8,31 Дж/К*моль
Универсал газ тұрақтысы дегеніміз – заттың 1 молінің температурасын 1 К-ге арттыру үшін оған қанша жылу мөлшерін беру қажет екенін көрсететін физикалық шама.
Осы айтылғандарды ескерсек, онда идеал газ үшін мына теңдеу орындалады:
pV=mRT/M
Бұл идеал газ күйінің теңдеу немесе Менделеев теңдеуі деп аталады. 
pV/T=const
Б. П. Клайперон газ күйінің теңдеуін осы түрде алған болатын. Осы екі теңдеуді Менделеев – Клайперон теңдеуі деп атайды.
Макроскопиялық параметрлердің біреуі өзгермеген кезде өтетін процестер изопроцестер деп аталады.
Тұрақты температура кезінде өтетін процесс изотермалық, ал тұрақты қысым кезінде өтетін процесс – изобаралық, егер көлем тұрақты болса, онда изохоралық деп аталады. 
Тұрақты температура кезінде газдың берілген массасы үшін оның қысымының газ алып тұрған көлемге көбе»тіндісі тұрақты шамаға тең болады яғни 
T=const, онда pV=const
Бұл заң Бойль-Мариотт заңы деп аталады.
Бойль-Мариотт заңы бойынша газдың берілген массасының қысымы изотермалық процесс кезінде көлемге кері тәуелді. Осы тәуелділікті график түрінде pV координата жүйесінде көрсетсек, онда изотерма деп аталатын қисық шығады.
Француз физигі Гей – Люссак 1802 жылы тәжірибе жүзінде тұрақты қысымда газдың берілген массасы көлемнің температураға сызықты тәуелді болатынын тағайындады, яғни
V1/V2=T1/T2
Бұл заң Гей-Люссак заңы деп аталады.
Идеал газ көлемінің температураға тәуелділігі изобаралық процесс кезінде сызықты болатындықтан, бұл процестің V T координаталарындағы графигі изобара деп аталатын түзуді береді.
Тұрақты көлемде берілген газ массасының қысымы оның температурасына тура пропорционал болады, яғни
p1/p2=T1/T2
Бұл – Шарль заңы. 
Изохоралық процесс кезіндегі газ қысымы мен температурасының арасындағы тәуелділік сызықты болып табылады. pT координаталарында бұл түзу изохора деп аталады.
Осы үш заңмен қатар тағы да маңызды екі заңды атап өту керек. Оларды италиялық физик А. Авогадро және ағылшын физигі әрі химигі Д. Дальтон ашты.
А. Авогадро 1811 жылы мынадай болжам айтты: бірдей қысым мен температурада газдың бірдей көлемдеріндегі молекулалар саны тең. Физиканың даму барысында бұл гипотеза дәлелденді.
Өмірде біз таза газды емес, газ қоспасын кездестіреміз. Дальтон осындай газ қоспасының қысымын анықтауды мақсат етті. Бұл үшін ол парциал (үлестік) қысым деген жаңа ұғым енгізді. Үлестік қысым деп газ қоспасының әрбір газы осы көлемді жалғыз өзі алатын кездегі қысымды айтады. Дальтон газ қоспасының қысымы осы қоспаға кіретін барлық газдардың үлестік қысымдарының қосындысына тең болатынын тағайындады, яғни
p=p1+p2+ … + pn
Бұл – Дальтон заңы. Дальтон заңы бойынша қоспаның құрамына кіретін газдардың мольдік массасын анықтауға болады.
Бекіту сұрақтары:
1. қандай теңдеу идеал газ күйінің теңдеуі деп аталады?
2. қандай процестер изопроцестер деп аталады?
3. изотермалық процесске анықтама беріңдер.
4. изобаралық процеске анықтама беріңдер.
5. изохоралық процеске анықтама беріңдер.
6. Авогадро заңының мәні неде?
7. Дальтон заңын тұжырымдаңдар.
Үйге: 4.6 – параграфты оқып келу.

Автор
Дата добавления 20.05.2016
Раздел Физика
Подраздел Конспекты
Просмотров174
Номер материала ДБ-091562
Получить свидетельство о публикации

Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх