Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / География / Конспекты / Урок по предмету "Человек и мир" на тему "Почва и её плодородие"

Урок по предмету "Человек и мир" на тему "Почва и её плодородие"


  • География

Название документа Презентация1.pptx

Поделитесь материалом с коллегами:

ДЗЯРЖАЎНАЯ ЎСТАНОВА АДУКАЦЫІ «ЖЫРМУНСКАЯ СЯРЭДНЯЯ ШКОЛА» Урок па прадмеце «Ча...
ПРАВЕРКА ДАМАШНЯГА ЗАДАННЯ 1. Мармур 2. Торф 3. Каменная соль 4. Буры вугаль...
ПРАВЕРКА ДАМАШНЯГА ЗАДАННЯ 1. 2 2. 12 3. 9 4. 8 5. 7 11 гаручыя карысныя выка...
ЗЯМЛЯ
ГЛЕБА І ЯЕ ЎРАДЛІВАСЦЬ
Уважліва слухаць інструкцыі старэйшага навуковага супрацоўніка; Дакладна выко...
ГЛЕБА ПАВЕТРА ВАДА БАКТЭРЫІ ГОРНЫЯ ПАРОДЫ РЫХЛЫЯ: ПЯСОК, ГЛІНА РАСЛІНЫ, ЖЫВЁЛ...
Зямля з угнаеннямі Зямля з двара
Урадлівасцю называюць здольнасць глебы забяспечваць расліны спажыўнымі рэчыв...
Глеба – гэта верхні слой зямной кары, які валодае прыроднай урадлівасцю, нас...
Васіль Васільевіч Дакучаеў
1 из 20

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1 ДЗЯРЖАЎНАЯ ЎСТАНОВА АДУКАЦЫІ «ЖЫРМУНСКАЯ СЯРЭДНЯЯ ШКОЛА» Урок па прадмеце «Ча
Описание слайда:

ДЗЯРЖАЎНАЯ ЎСТАНОВА АДУКАЦЫІ «ЖЫРМУНСКАЯ СЯРЭДНЯЯ ШКОЛА» Урок па прадмеце «Чалавек і свет» у 5 класе па тэме «ГЛЕБА І ЯЕ ЎРАДЛІВАСЦЬ»

№ слайда 2 ПРАВЕРКА ДАМАШНЯГА ЗАДАННЯ 1. Мармур 2. Торф 3. Каменная соль 4. Буры вугаль
Описание слайда:

ПРАВЕРКА ДАМАШНЯГА ЗАДАННЯ 1. Мармур 2. Торф 3. Каменная соль 4. Буры вугаль 5. Медная руда Прыродны газ Нафта Вапняк Каменны вугаль Алюмініевая руда Гліна Жалезная руда Пясок

№ слайда 3 ПРАВЕРКА ДАМАШНЯГА ЗАДАННЯ 1. 2 2. 12 3. 9 4. 8 5. 7 11 гаручыя карысныя выка
Описание слайда:

ПРАВЕРКА ДАМАШНЯГА ЗАДАННЯ 1. 2 2. 12 3. 9 4. 8 5. 7 11 гаручыя карысныя выкапні добра гараць і вылучаюць шмат цяпла 2, 4, 6, 7, 9 горныя пароды, з якіх здабываюць металы 5, 10, 12 горныя пароды , якія здабываюць і выкарыстоўваюць без перапрацоўкі 1, 3, 8, 11, 13

№ слайда 4
Описание слайда:

№ слайда 5 ЗЯМЛЯ
Описание слайда:

ЗЯМЛЯ

№ слайда 6
Описание слайда:

№ слайда 7 ГЛЕБА І ЯЕ ЎРАДЛІВАСЦЬ
Описание слайда:

ГЛЕБА І ЯЕ ЎРАДЛІВАСЦЬ

№ слайда 8 Уважліва слухаць інструкцыі старэйшага навуковага супрацоўніка; Дакладна выко
Описание слайда:

Уважліва слухаць інструкцыі старэйшага навуковага супрацоўніка; Дакладна выконваць указанні; Быць назіральнымі; Па выніках назіранняў рабіць вывады

№ слайда 9 ГЛЕБА ПАВЕТРА ВАДА БАКТЭРЫІ ГОРНЫЯ ПАРОДЫ РЫХЛЫЯ: ПЯСОК, ГЛІНА РАСЛІНЫ, ЖЫВЁЛ
Описание слайда:

ГЛЕБА ПАВЕТРА ВАДА БАКТЭРЫІ ГОРНЫЯ ПАРОДЫ РЫХЛЫЯ: ПЯСОК, ГЛІНА РАСЛІНЫ, ЖЫВЁЛЫ АДМЕРЛЫЯ АСТАТКІ УДЗЕЛЬНІЧАЮЦЬ ВА ЎТВАРЭННІ ГУМУСА ДАЖДЖАВЫЯ ЧАРВЯКІ ГРЫБЫ

№ слайда 10
Описание слайда:

№ слайда 11
Описание слайда:

№ слайда 12
Описание слайда:

№ слайда 13
Описание слайда:

№ слайда 14 Зямля з угнаеннямі Зямля з двара
Описание слайда:

Зямля з угнаеннямі Зямля з двара

№ слайда 15
Описание слайда:

№ слайда 16
Описание слайда:

№ слайда 17 Урадлівасцю называюць здольнасць глебы забяспечваць расліны спажыўнымі рэчыв
Описание слайда:

Урадлівасцю называюць здольнасць глебы забяспечваць расліны спажыўнымі рэчывамі і вільгаццю ў колькасці, дастатковай для іх росту і развіцця

№ слайда 18 Глеба – гэта верхні слой зямной кары, які валодае прыроднай урадлівасцю, нас
Описание слайда:

Глеба – гэта верхні слой зямной кары, які валодае прыроднай урадлівасцю, насычаны вільгаццю і паветрам, у асноўным пакрыты раслінасцю

№ слайда 19 Васіль Васільевіч Дакучаеў
Описание слайда:

Васіль Васільевіч Дакучаеў

№ слайда 20
Описание слайда:

Название документа дневник наблюдения 1.docx

Поделитесь материалом с коллегами:

Дзённік назірання № 1


  1. Праверка дамашняга задання


Адказ

Праверка

Адзнака

1.



2.



3.



4.



5.



6.



Якія карысныя выкапні ты аднясеш да гаручых?




Чаму яны так называюцца?






Схема “Утварэнне глебы”








































Урадлівасць ___________________________________________________________

_________________________________________________________________________



Глеба __________________________________________________________________

_________________________________________________________________________

_________________________________________________________________________




Название документа дневник наблюдения 2.docx

Поделитесь материалом с коллегами:

hello_html_m6d2d38fc.gifДзённік назірання № 2


  1. Праверка дамашняга задання



Адказ

Праверка

Адзнака

1.



2.


3.


4.


5.


6.


Якія карысныя выкапні ты аднясеш да рудных?

_____________________________________







Чаму яны так называюцца?

_________________________________________

__________________________________________

_________________________________________

_________________________________________

_________________________________________



Схема “Утварэнне глебы”






























Урадлівасць - ___________________________________________________

__________________________________________________________________

Глеба – _________________________________________________________

________________________________________________________________



Название документа дневник наблюдения 3.docx

Поделитесь материалом с коллегами:

Дзённік назірання № 3


  1. Праверка дамашняга задання



Адказ

Праверка

Адзнака

1.



2.



3.



4.



5.



6.



Якія карысныя выкапні ты аднясеш да нярудных?

_________________________________________




Чаму яны так называюцца? ____________

_________________________________________



Схема “Утварэнне глебы”
































Урадлівасць ______________________________________________________

___________________________________________________________________

___________________________________________________________________

Глеба _____________________________________________________________

___________________________________________________________________

___________________________________________________________________








Название документа почва.docx

Поделитесь материалом с коллегами:

hello_html_m74f551d2.gifhello_html_6116b9c8.gifhello_html_1b5744f1.gifhello_html_64e7ce73.gifhello_html_m5ba91cc5.gifhello_html_m2fbcd6b1.gifhello_html_m6fa6e868.gifhello_html_f41678c.gifhello_html_35ee3888.gifhello_html_6a0e1d4a.gifТЭМА: Глеба і яе ўрадлівасць.

МЭТЫ:

  • Пазнаёміць дзяцей з паняццем - «глеба»;

  • Даць уяўленне навучэнцам аб глебе як верхнім урадлівым слаі зямлі; выдзяліць ўласцівасці глебы і самую галоўную з іх урадлівасць;

  • Развіваць пазнавальны інтарэс, навыкі працы з тэкстам падручніка, увагу, назіральнасць, выяўляць прычынна-выніковыя сувязі;

  • Выхоўваць беражлівыя адносіны да глебы, як да "Зямлі-карміцелькі", пачуццё ўпэўненасці ў сабе, павагу адзін да аднаго і да акружаючых, камунікатыўныя якасці, супрацоўніцтва;

ТЫП УРОКА: урок – даследванне

АБСТАЛЯВАННЕ: экран, праектар, ноўтбук, презентацыя, таблічкі з назвамі карысных выкапняў; канверты з варыянтамі меркаванняў «Што такое глеба», тэсты; тэлеграма, макет зямлі з кветкамі;

ХОД УРОКА

І. АРГАНІЗАЦЫЙНЫ МОМАНТ слайд 1.

Настаўнік: Вось званок нам даў сігнал –

Папрацаваць час настаў.

    1. Псіхалагічны настрой на ўрок:

"Я дрозд, ты дрозд

У мяне нос, у цябе нос

У мяне шчокі гладзенькія, у цябе шчокі гладзенькія

У мяне губкі Пунсовенькая, у цябе губкі Пунсовенькая

Я сябар, ты сябар

Калі табе будзе цяжка, я табе дапамагу "(навучэнцы паварочваюцца адзін аднаму прамаўляючы словы адзін аднаму, дакранаюцца да носа, да шчок, вуснаў, а потым абдымаюць адзін аднаго і паляпваюць па спіне і кажуць: Я табе дапамагу!)

- Вось мы і настроіліся на ўрок, будзем адзін аднаму дапамагаць


І І. ПРАВЕРКА ДАМАШНЯГА ЗАДАННЯ

Настаўнік: Мы вывучалі з вамі тэму карысныя выкапні. Зараз праверым як вы яе засвоілі (індывідуальныя картачкі)

«Даведайся па апісанні» (выбяры правільную лічбу)

Мармур, торф, каменная соль, буры вугаль, медная руда, прыродны газ, нафта, вапняк, каменны вугаль, алюмініевая руда, гліна, жалезная руда, пясок – слайд 2.

  1. Лёгкі, ўбірае вільгаць, добра гарыць, служыць подсцілкай для жывёлы, угнаеннем. (торф)

  2. Здабываецца ў шахтах, цяжкая, трывалая, коўка, складаецца з дробных, шчыльна злучаных зярнят. (жалезная руда)

  3. Чорны, з прыкметным бляскам, цвёрды, тоне ў вадзе, гаручы. (каменны вугаль)

  4. Звычайна белы або шэры камень, утварыўся з рэшткаў марскіх арганізмаў. (вапняк)

  5. Цёмная масляністая вадкасць, гарыць, з яе атрымліваюць бензін, керасін, мазут. (нафта)

  6. Валодае пластычнасцю, выкарыстоўваецца ў будаўніцтве і ганчарнай справе. (гліна)

Прачытай.

  • Якія карысныя выкапні ты аднясеш да гаручых? Чаму яны так называюцца?

  • гаручыя карысныя выкапні добра гараць і вылучаюць шмат цяпла - торф, буры вугаль, прыродны газ, нафта, каменны вугаль.

  • Якія карысныя выкапні ты аднясеш да рудных? Чаму яны так называюцца?

  • горныя пароды, з якіх здабываюць металы – медная руда, алюміневая руда, жалезная руда

  • Якія карысныя выкапні ты аднясеш да нярудных? Чаму яны так называюцца? Чаму вапняк называюць яшчэ ракушачнік?

  • тыя, якія здабываюць і выкарыстоўваюць без перапрацоўкі – мармур, каменная соль, вапняк, гліна, пясок. Ракушачнікам называюць прыродны вапняк, які ўтварыўся з абломкаў і суцэльных ракавін малюскаў, сцэментаваных паміж сабой растворам з вапны.

Настаўнік: А цяпер памяняйцеся сваімі дзённікамі назірання і праверцы свайго суседа, правільныя адказы перад вамі на слайдзе. слайд 3.

ІІІ. МАТЫВАЦЫЯ ВУЧЭБНАЙ ДЗЕЙНАСЦІ. ПАВЕДАМЛЕННЕ ТЭМЫ І ЗАДАЧ УРОКА слайд 4

Настаўнік: Сёння ў нас незвычайны ўрок. Ён пройдзе ў навуковай лабараторыі, а мы з вамі будзем не проста вучні і настаўнік, а навуковыя супрацоўнікі.

Есть просто храм,

Есть храм науки.

А есть еще природы храм –

С лесами, тянущими руки

Навстречу солнцу и ветрам.

Он свят в любое время суток,

Открыт для нас в жару и стынь.

Входи сюда, будь сердцем чуток,

Не оскверняй его святынь.

Настаўнік: Святыня - гэта тое, што з'яўляецца асабліва дарагім чалавеку, любоўна захоўваецца і шануецца.

- Як вы думаеце, дзеці, якую святыню прыроды можна назваць галоўнай для чалавека? Без якой святыні прыроды яго жыццё не магчымая? (Без зямлі.)

Яшчэ гэтую святыню называюць кладавой прыроды. Паслухайце апавяданне Прышвіна М. «Чудесная кладовая»

Есть на свете чудесная кладовая. Положишь в неё мешок зерна – а осенью смотришь: вместо одного в кладовой уже двадцать. Ведро картошки в чудесной кладовой превращается в двадцать вёдер. Горсточка семян делается большой кучей огурцов, редиски, помидор, моркови.

Это не сказка. Чудесная кладовая есть на самом деле. Ты уже, должно быть, догадался, как она называется. (Зямля)

Так. Гэта зямля. Слова "зямля" мае шмат значэнняў, Саша знайшла ў слоўніку тлумачэнне гэтага слова, паслухайце яе: слайд 5

  • гэта і назва нашай планеты, на якой мы жывем;

  • гэта і суша як супрацьлегласць воднай і паветранай прасторы;

  • гэта і зямля ў разуменні краіна, дзяржава, а таксама наогул якая-небудзь вялікая тэрыторыя.

Да нас у нашу навуковую лабараторыю па электроннай пошце з навукова-даследчага інстытута глебазнаўства прыйшло паведамленне з просьбай вывучыць аб'ект, намаляваны на гэтай фатаграфіі. слайд 6

  • Як вы думаеце, што ж гэта такое? (Фотаздымак зрэзу зямлі, узятага з абрыву)

  • Мы з вамі сёння будзем гаварыць аб зямлі, на якой ўсё расце, аб зямлі - матухне нашай карміцелькі ці ... пра што? Якая яе навуковая назва?

Вучні: Глеба.

  • Хто здагадаўся, над якой тэмай будзем працаваць сёння на ўроку?

Настаўнік: Сапраўды, тэма нашага ўрока «Глеба. Утварэнне глебы і яе ўрадлівасць». Сёння на ўроку вы вывучыце, як утварылася глеба і пазнаёміціся з яе асноўнай уласцівасцю – урадлівасцю, а таксама разгледзіце асноўныя від глебы. Дакажаце чым яны адрозніваюцца.


ІV . ВЫВУЧЭННЕ НОВАГА МАТЭРЫЯЛА

Настаўнік: Так як вы з’яўляецеся малодшымі навуковымі супрацоўнікамі і працуеце ў лабароторыі, то вы павінны выконваць наступныя правілы работы: слайд 7

  • Уважліва слухаць інструкцыі старэйшага навуковага супрацоўніка;

  • Дакладна выконваць указанні;

  • Быць назіральнымі;

  • Па выніках назіранняў рабіць вывады

4.1. Работа з падручнікам. Утварэнне глебы.

Настаўнік: А ці ведаеце навошта чалавеку патрэбна глеба? А ці толькі чалавеку патрэбна глеба? Навошта чалавеку патрэбны веды пра глебу?

Пра ўсё гэта мы будзем вывучаць у навуковай лабараторыі. Прыступім да працы. Так, што ж такое глеба?

Каб гэта даведацца адправімся ў далёкае мінулае нашай планеты і даведаемся як утварылася глеба. Для гэтага вы прачытаеце другі пункт параграфа і саставіце схему “Утварэнне глебы” і занясеце яе ў свае дзённікі назірання.




ПАВЕТРА






ВАДА










ГЛЕБА

МІНІРАЛЬНЫЯ СОЛІ



РАСЛІНЫ, ЖЫВЁЛЫ

адмерлыя астаткі



МІНІРАЛЬНЫЯ СОЛІ



ГОРНЫЯ ПАРОДЫ

рыхлыя:

пясок, гліна








БАКТЭРЫІ





дажджавыя

чарвякі

грыбы




удзельнічаюць ва ўтварэнні гумуса






На слайдзе схема запаўняецца па чарзе. Слайд 8

Настаўнік: Як бачыце, глеба не можа з'явіцца без жывых істот. У той жа час і раслінам, і жывёлам неабходная глеба. Вось выдатнае пацверджанне таго, што ў прыродзе ўсё ўзаемазвязана. Глеба ўтвараецца вельмі павольна, для гэтага неабходна тысячы гадоў. Вось да якіх вынікаў прыйшлі нашы навуковыя супрацоўнікі (выступленні дзяцей):

  • патрабуецца 2 тысячы гадоў для ўтварэння пласта глебы таўшчынёй 5см;

  • моцныя вятры могуць знесці пласт глебы таўшчынёй да 25 см. Пасля такой працы ветра на гэтым участку доўгія гады не растуць расліны;

  • пласт глебы таўшчынёй 18 см вада можа змыць ў лесе за 500 тысяч гадоў, на лузе - за 3 тыс. 225 гадоў, а там, дзе няма раслін - за 15 гадоў.

Настаўнік: Які вынік мы можам зрабіць? Больш падрабязна пра ахову глебы мы будзем гаварыць на наступным уроку.


ФІЗХВІЛІНКА


Настаўнік: У глебе ёсць усё неабходнае для росту раслін. Паветра - для дыхання, вада і солі - для харчавання, пясок, каб глеба была рыхлай, гэта значыць кожны кампанент мае сваё значэнне, але ўсё ж галоўны - перагной. Ад яго колькасці залежыць асноўная ўласцівасць глебы - урадлівасць.

Пераходзім да вывучэння наступнага пытання нашага даследавання

4.2. Урадлівасць глебы. Праблемнае пытанне.

Настаўнік: Паважаныя навуковыя скпрацоўнікі, да нас прыйшла тэрміновая тэлеграма. У царстве раслін трывога, расліны просяць нас дапамагчы. Адначасова пасадзілі расліны. Даглядалі за імі аднолькава. Праз некаторы час адны з іх разрасліся і зацвілі, а іншае стала марнець. Чаму так адбылося?

На гэтае пытанне паспрабуюць адказаць нашы малодшыя навуковыя супрацоўнікі Юхневіч Уладзіслаў і Цевель Андрэй.

Выступленне навучэнцаў.

Уладзік: Чаму ў адной гаспадыні пакаёвыя расліны пышныя квітнеючыя, а ў іншай невыразныя?

Андрэй: Па якіх прычынах адны садаводы атрымліваюць багаты ўраджай са свайго прысядзібнага ўчастка, а іншыя - бедны?

Уладзік: Жывёлы, якія жывуць у глебе, а асабліва дажджавыя чарвякі, рыхляць, робяць у ёй хады, куды лёгка пранікае вада і паветра, ўзбагачаюць рэшткамі сваёй ежы. Адзін дажджавой чарвяк за год рыхліць да 20 тон сухой зямлі (Гэта 5 вялікіх самазвалаў, гружаных зямлёй!).

Андрэй: У прыродзе жывёлы павышаюць урадлівасць глебы, а чалавек на сваім агародзе гэта робіць сам. Як адчуваюць сябе расліны ў розных па складзе глебах? Пры якіх умовах расліны развіваюцца лепш, больш актыўна?

Уладзік: Каб прасачыць за ростам раслін, мы правялі доследы. Дапамагалі нам ў гэтым бацькі. Падрыхтавалі для эксперыменту глебы розных відаў і рознае насенне гародніны. слайд 10

Андрэй: У мамы добра растуць пакаёвыя расліны ў спецыяльным грунце, у якім шмат пажыўных рэчываў, ён рыхлы, порысты. У доследах мы называем гэтую глебу «Зямля з угнаеннямі». слайд 11

Уладзік: Авёс мы пасадзілі ў глебу з мінеральнымі ўгнаеннямі, а цыбулю ў глебу з мініральнымі ўгнаеннямі, гліністую глебу і ў ваду. слайд 12

Андрэй: Гарох высаджаны ў глебу з вялікім утрыманнем пяску слайд 12. У эксперыменце ўдзельнічае глеба, якую мы сабралі ў двары свайго дома. Па нашых назіраннях на ёй дрэнна растуць расліны, яна не багатая мінеральнымі солямі. У такую глебу высажываем таксама гарох і авёс. слайд 13

Уладзік: Прайшоў цэлы месяц наша эксперыменту. І вось якія вынікі мы атрымалі: у аўса ў зямлі багатай ўгнаеннямі парасткі гусцей і вышэй, каранёвая сістэма развівалася больш актыўна ў рыхлай спрыяльнай глебе. Але канцы парасткаў пажоўклі, значыць, раслінам не хапала вільгаці і пажыўных рэчываў. слайд 14

Андрэй: У глебе лук пророс хутчэй астатніх, пер'е дужае, сакавітае. І ў вадзе цыбулька добра адчувае сябе! А вось у гліністай глебе - бяда! Цыбулінка ляжыць, не прарастае зусім! слайд 15

Уладзік: Гарох даў дружныя ўсходы ў пясчанай глебе, бедная глеба неспрыяльная для насення гароху (ўсходы рэдкія, пабегі невыразныя) слайд 16

Андрэй: Можна падвесці вынікі эксперыментаў. Для расліны неабходная рыхлая, багатая мінеральнымі солямі, вільготная глеба. Толькі тады яны будуць адчуваць сябе добра. У здаровых раслін актыўна развіваецца каранёвая сістэма. Магутныя, моцныя карані паглынаюць больш пажыўных рэчываў, расліна добра расце і развіваецца.

Уладзік: Пры недахопе якога-небудзь кампанента расліна горш расце, а часам і гіне. Нездарма ў народзе кажуць «Зямля клопат любіць», «На неапрацаванай зямлі толькі бур'ян расце». Чым насычаней і урадлівей глеба, тым лепш адчуваюць сябе расліны, пасаджаныя ў яе.

Андрэй: Урадлівасць – каштоўнейшая ўласцівасць глебы. Урадлівасцю называюць здольнасць глебы забяспечваць расліны спажыўнымі рэчывамі і вільгаццю ў колькасці, дастатковай для іх росту і развіцця. слайд 17.

Настаўнік: Чалавек дамагаецца ўрадлівасці глебы, спецыяльна апрацоўваючы і даглядаючы за ёй: перекопка і рыхленне забяспечвае паступленне ў глебу паветра, захаванне вільгаці, павышэнне ўсходжасці насення; ўгнаенне павышае колькасць пажыўных рэчываў у глебе; праполка не дазваляе пустазеллям заглушаць рост культурных раслін.

У цёмнай зямлі растуць моцныя расліны, у шэрай зямлі - невыразныя. У цёмнай глебе змяшчаецца больш перегноя, а значыць глеба валодае галоўнай уласцівасцю зямлі, за што мы яе і шануем - урадлівасцю.

Самая ўрадлівая глеба - гэта чарназём. Чарназёмы распасціраюцца на большай частцы тэрыторыі Украіны, складаючы больш за палову яе грунтавога пакрыцця.  

У час Вялікай Айчыннай вайны фашысты зганялі на палі мірнае насельніцтва і прымушалі здымаць каля паўметра чарназёму. Затым яны грузілі гэтую зямлю на платформы і вывозілі ў Германію.

4.3. Тып глебаў.

Настаўнік: Я вам расказала пра самы ўрадлівы тып глебаў, а якія асноўныя тыпы глебаў сустракаюцца на тэрыторыі нашай рэспублікі вы даведаецеся з падручніка на старонцы 64. (самастойнае вывучэнне)

  • якія тыпы глебаў сустракаюцца на тэрыторыі нашай краіны?

  • Як узнікаюць дзярнова-падзолістыя глебы? Прачытайце

  • Дзе ўтвараюцца торфа-балотныя глебы? Прачытайце

А цяпер давайце паспрабуем адказаць на галоўнае пытанне нашага навуковага даследвання.

Што такое глеба? Запішам сабе гэта азначэнне ў наш дзённік назіранняў.

Глеба – гэта верхні слой зямной кары, які валодае прыроднай урадлівасцю, насычаны вільгаццю і паветрам, у асноўным пакрыты раслінасцю. слайд 18.

Настаўнік: Работа ў навуковай лабараторыі блізіцца да завяршэння і мы можам зрабіць вынік, што глеба - гэта верхні ўрадлівы слой зямлі. Яна ўзнікае і развіваецца пад уздзеяннем клімату і жывых арганізмаў вельмі павольна. За 100 гадоў яе слой павялічваецца ў сярэднім на 1 см. Яна адыгрывае асаблівую ролю ў жыцці нашай планеты - глеба пераходнае звяно ад нежывога да жывога. Глеба складаецца з горных парод, гумусу, вады, паветра, мікраарганізмаў. Мае асаблівую ўласцівасць – урадлівасць.

Настаўнік: А цяпер нашы навуковыя супрацоўнікі, якія наведалі бібліятэку, папрацавалі ў інтэрнэце, пазнаёмяць нас з цікавымі звесткамі аб глебе.

4.4. Цікавыя звесткі пра глебу.

  • Рускі навуковец Васіль Васільевіч Дакучаеў стварыў навуку аб глебах - глебазнаўства. Ён гаварыў, што глеба для нас даражэй нафты, вугалю, золата.

  • Яшчэ ў даўніну нашы продкі называлі зямлю карміцелькай, матухнай. Яе бралі з сабой у далёкія падарожжы, таму што лічылі, што яна надае сілы і дапамагае ва ўсім у чужых краях. Людзі заўсёды беражліва ставіліся да зямлі.

  • Расце глеба вельмі павольна. Для ўтварэння 1 см глебы спатрэбіцца 100 гадоў. Дзеці, а колькі неабходна гадоў, каб утварылася 3 см глебы? 5 см? 10 см?

  • На 1 квадратным метры жыве прыблізна 80 дажджавых чарвякоў. Палічыце, колькі чарвякоў жыве на 2 кв.м. А на 3?

  • Жывёлы, якія насяляюць глебу, робяць у ёй хады, куды лёгка пранікае вада і паветра, змешваюць глебу, здрабняюць рэшткі раслін. Так яны павышаюць урадлівасць глебы.

  • Адрозніваюць некалькі відаў глебы: чарназём мае чорны колер, калі дакранацца рукамі, то ён тлусты; гліністая глеба - жоўта - чырвонага колеру, скочваецца ў камяк: пясчаная глеба - у ёй пераважае пясок, колер шэры.

V. АБАГУЛЬНЕННЕ І ЗАМАЦАВАННЕ ВЫВУЧАНАГА

Настаўнік: Мы з вамі вывучылі тэму “Глеба і яе ўрадлівсць”. Давайце замацуем вынікі нашых навуковых даследванняў. Правядзём гульню “Закончы сказ”.

  • здольнасць глебы забяспечваць расліны спажыўнымі рэчывамі і вільгаццю ў колькасці, дастатковай для іх росту і развіцця – урадлівасць

  • ва ўтварэнні глебы удзельнічаюць – паветра, вада, горныя пароды, бактэрыі і адмерлыя астаткі раслін і жывёл

  • бактэрыі ўдзельнічаюць у стварэнні асноўнай часткі арганічнага рэчыва глебы – гумуса

  • глеба, афарбаваная ў чорны колер называецца чарназём

  • асноўныя тып глеб Беларусі – дзярнова-падзолістыя і торфа-балотныя

  • верхні слой зямной кары, які валодае прыроднай урадлівасцю, насычаны вільгаццю і паветрам, у асноўным пакрыты раслінасцю - глеба


VІ . ВЫНІК УРОКА

Настаўнік: Праца ў нашай навуковай лабараторыі падышла да канца. Я думаю, што вы сёння шмат новага і цікавага даведаліся пра глебу. Вы мяне вельмі парадавалі, таму што працавалі дружна, з інтарэсам. Вы сапраўды сапраўдныя навуковыя супрацоўнікі, а лепшыя з вас ўзнагароджваюцца пахвальным лістом ад Міністэрства аховы навакольны асяроддзя і прэміяй у выглядзе адзнакі 10. Выстаўленне адзнак.

VІІ. ДАМАШНЯЕ ЗАДАННЕ

  1. Пераказаць тэкст параграфа 14.

  2. Скласці буклет “Ахова глебы”

Настаўнік: Дзякуй усім за ўрок. Пакуль мы з вамі працавалі, у мяне на стале ўтварыўся ўрадлівы слой глебы і выраслі прыгожыя кветкі. Вам можна сарваць адну кветку: калі вы лічыце, што працавалі добра, у поўную сілу, то чырвоную; калі недастаткова прыкладалі сіл, то жоўтую; а калі крышачку паленаваліся, тады рвіце - сінюю.






















Автор
Дата добавления 16.12.2015
Раздел География
Подраздел Конспекты
Просмотров404
Номер материала ДВ-265395
Получить свидетельство о публикации

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх