Инфоурок / Физическая культура / Рабочие программы / Урок (Тоғызқұмалақ ұлттық ойыны)

Урок (Тоғызқұмалақ ұлттық ойыны)


Напоминаем, что в соответствии с профстандартом педагога (утверждён Приказом Минтруда России), если у Вас нет соответствующего преподаваемому предмету образования, то Вам необходимо пройти профессиональную переподготовку по профилю педагогической деятельности. Сделать это Вы можете дистанционно на сайте проекта "Инфоурок" и получить диплом с присвоением квалификации уже через 2 месяца!

Только сейчас действует СКИДКА 50% для всех педагогов на все 184 курса профессиональной переподготовки! Доступна рассрочка с первым взносом всего 10%, при этом цена курса не увеличивается из-за использования рассрочки!

ВЫБРАТЬ КУРС И ПОДАТЬ ЗАЯВКУ
библиотека
материалов

Ақмола облысы

Зеренді ауданы

Бірлестік орта мектебі

Денешынықтыру мұғалімі

Яки Бирлан

Сабақтың тақырыбы:  «Ойлан да, тап» тоғызқұмалақ ойыны.
Сабақтың мақсаты: Оқушылар арасында тоғызқұмалақ ойынын насихаттау.
Сабақтың міндеті:  Оқушыларға тоғызқұмалақ ойынын үйрету.  Тоғызқұмалақ ойыны арқылы оқушылардың ұлттық  ойындарға  деген қызығушылығын арттыру және өз елін сүюге тәрбиелеу. Тоғызқұмалақ ойыны арқылы оқушылардың   ойлау қабілеттерін дамыту.
Сабақтың өтетін орыны: Спорт зал        
Керекті құрал-жабдықтар: Тоғызқұмалақ тақтасы.
Сабақтың барысы: І. Қызығушылықты ояту.
Сыныптардың ішінен іріктелген оқушыларды топқа бөлу.
Кіріспе: Мұғалімнің сөзі.“Қазақ халқының ескі мұрасының бірі – Тоғызқұмалақ ойыны. “Тоғызқұмалақтың орны бөлек. Бұл ойын адамды тапқырлыққа үйретеді. Миды шыңдайды”. Мұның қашаннан келе жатқаны жөнінде анық мәлімет жоқ. Тоғызқұмалақ ойыны бүкіл Орта Азияда, әсіресе қазақ пен қырғыз халықтарының арасында көп ұшырайды. Бұл ойын қазақтың барлық ойынының ішіндегі ең қиыны, ойнаған адамның миы істеп, есепшілігі тез артып, тапқыштық жағы күшеймек”.
1-оқушы:  “Тоғызқұмалақ ойыны шахмат, дойбы ойындары сияқты тапқырлықты, мол фантазияны талап етеді. Алайда бұл ойынның есебі ерекше, өзіне ұқсас ойындарға қарағанда анағұрлым күрделірек. Оның басты себебі – тоғызқұмалақ ойынын немесе оның кейбір жеке позицияларын тақтаға қарамай, абстракты түрде ойлау аса қиын"
2-оқушы: "Терең ойды талап ететін, ойнасаң қызығына тоймайтын халық даналығы қалдырған ойындардың бірі тоғызқұмалақ. Тоғызқұмалақ ойыны қай кезде, қалай қалыптасқаны жөнінде нақтылы тарихи деректер әзірше аз. Ал негізінде көшпенді қазақ халқының арасында дамығанын Қазақстан жерінде жартастардың, болмаса төбенің үстіндегі тегіс тас бетіне ойып салынған тоғызқұмалақ ойынының тақталары біздің осы ойымызды дәлелдей түседі.

3-оқушы: "Спорттың да өнер ретінде таңдап алар түрі көп. Бір түрі – бұл күштің толысуына әкелсе, екінші – жылдамдыққа, үшіншісі – табандылыққа бастайды. Ал төртінші бір спорт түрі жас адамды ойлылыққа, күрделі бір істің күрмеу жібін тез шешуге дағдыландырады. Мұндай спорт түрлерінің қатарына шахмат, дойбы, тоғызқұмалақ сынды спорт түрлері жатады.
4-оқушы: "Қазақ халқы атам заманнан бері спортқа әуес болған. Атқа шабу, көкпар тарту, ит жүгіртіп құс аулау секілді небір сайыстарға түскен. Соның ішінде адам санасын шынықтыратын ой спортынан да құр алақан болмаған. Адамдарды тәрбиелеу, олардың ой санасын шынықтыру, жетілдіру жолындағы қызық ой спорты түрлерінің бірі – қазақтың тоғызқұмалағы".
- Қазір сендермен тоғызқұмалақ ойынын ойнаймыз.
Ойынымыз сайыс түрінде өтетіндіктен әділ баға беретін әділ – қазылар алқасын сайлап алайық. (әділ – қазылар алқасын сайлау)
Ол үшін сендер ойынның ережесін білулерің керек- деп, ойын ережесімен таныстырамын
.
Ойын ережесі: Тоғызқұмалақты ережеге сай төрешінің белгілеген уақытымен бастап, тоғызқұмалақ тақтасында ойыншылар ойнай бастайды. Бірінші жүрісті жеребе бойынша анықталған ойыншы бастайды. Алғашқы жүрісті ойыншы, таңдық пен маңдайдан жүргенін хабарлайды. Алғашқы жүрісті тек тоғызыншы отаудан ғана емес, басқа кез-келген отаудың бірінен жүре беруіне болады. Оқушыларды сапқа тұрғызып тоғызқұмалақ ережежелерімен таныстыру. Ойын барысында ойыншылардың ешқайсысына рұқсатсыз тасқа қол тигізуге болмайды. Егер ойыншылардың біреуі тасқа қолын, санап жатырған болып тигізсе, онда қарсыласына түсіндіруі тиіс. Егер тасқа қолын рұқсатсыз тигізсе, онда ойынды сол ұяшықтан бастауы керек. Партияны түсіндіру барысында ойыншы қарсыласының ұяшығында қанша тас бар екендігі туралы сұрауына болады. Жеңіске жету үшін 81 тас жинауы керек.Ойында тең есептің болуы сирек кездесетін жағдай. Ол екі ойыншы да бірдей «тұздық» алған жағдайда болуы мүмкін. Ойын тәртібі бойынша жеңімпаз 1ұпай алады, ал тең есепке 0,5 ұпай беріледі, -деп сайысқа қатысушыларға ойын ережесін түсіндіре отырып, ойынды бастаймын.
Сабақты қорытындылау. Сөзді әділ- қазылар алқасына берейік.

Краткое описание документа:

Сабақтың тақырыбы:  «Ойлан да, тап» тоғызқұмалақ ойыны. Сабақтың мақсаты: Оқушылар арасында тоғызқұмалақ ойынын насихаттау. Сабақтың міндеті:   Оқушыларға тоғызқұмалақ ойынын үйрету.  Тоғызқұмалақ ойыны арқылы оқушылардың ұлттық  ойындарға  деген қызығушылығын арттыру және өз елін сүюге тәрбиелеу.  Тоғызқұмалақ ойыны арқылы оқушылардың   ойлау қабілеттерін дамыту. Сабақтың өтетін орыны: Спорт зал         Керекті құрал-жабдықтар: Тоғызқұмалақ тақтасы. Сабақтың барысы: І. Қызығушылықты ояту. Сыныптардың ішінен іріктелген оқушыларды топқа бөлу. Кіріспе: Мұғалімнің сөзі.“Қазақ халқының ескі мұрасының бірі – Тоғызқұмалақ ойыны. “Тоғызқұмалақтың орны бөлек. Бұл ойын адамды тапқырлыққа үйретеді. Миды шыңдайды”. Мұның қашаннан келе жатқаны жөнінде анық мәлімет жоқ. Тоғызқұмалақ ойыны бүкіл Орта Азияда,  әсіресе қазақ пен қырғыз халықтарының арасында көп ұшырайды. Бұл ойын қазақтың барлық ойынының ішіндегі ең қиыны, ойнаған адамның миы істеп, есепшілігі тез артып, тапқыштық жағы күшеймек”. 1-оқушы:  “Тоғызқұмалақ ойыны шахмат, дойбы ойындары сияқты тапқырлықты, мол фантазияны талап етеді. Алайда бұл ойынның есебі ерекше,  өзіне ұқсас ойындарға қарағанда анағұрлым күрделірек. Оның басты себебі – тоғызқұмалақ ойынын немесе оның кейбір жеке позицияларын тақтаға қарамай,  абстракты түрде ойлау аса қиын» 2-оқушы: «Терең ойды талап ететін, ойнасаң қызығына тоймайтын халық даналығы қалдырған ойындардың бірі тоғызқұмалақ. Тоғызқұмалақ ойыны қай кезде, қалай қалыптасқаны жөнінде нақтылы тарихи деректер әзірше аз. Ал негізінде көшпенді қазақ халқының арасында дамығанын Қазақстан жерінде жартастардың, болмаса төбенің үстіндегі тегіс тас бетіне ойып салынған тоғызқұмалақ ойынының тақталары біздің осы ойымызды дәлелдей түседі.            3-оқушы: «Спорттың да өнер ретінде таңдап алар түрі көп. Бір түрі – бұл күштің толысуына әкелсе, екінші – жылдамдыққа, үшіншісі – табандылыққа бастайды. Ал төртінші бір спорт түрі жас адамды ойлылыққа, күрделі бір істің күрмеу жібін тез шешуге дағдыландырады. Мұндай спорт түрлерінің қатарына шахмат, дойбы,  тоғызқұмалақ сынды спорт түрлері жатады. 4-оқушы:  »Қазақ халқы атам заманнан бері спортқа әуес болған. Атқа шабу, көкпар тарту, ит жүгіртіп құс аулау секілді небір сайыстарға түскен. Соның ішінде адам санасын шынықтыратын ой спортынан да құр алақан болмаған. Адамдарды тәрбиелеу, олардың ой санасын шынықтыру, жетілдіру жолындағы қызық ой спорты түрлерінің бірі – қазақтың  тоғызқұмалағы».     - Қазір сендермен тоғызқұмалақ ойынын ойнаймыз.  Ойынымыз сайыс түрінде өтетіндіктен әділ баға беретін әділ – қазылар алқасын сайлап алайық. (әділ – қазылар алқасын сайлау) Ол үшін сендер ойынның ережесін білулерің керек- деп, ойын ережесімен таныстырамын .       Ойын ережесі: Тоғызқұмалақты ережеге сай төрешінің белгілеген уақытымен бастап, тоғызқұмалақ тақтасында ойыншылар ойнай бастайды. Бірінші жүрісті жеребе бойынша анықталған ойыншы бастайды. Алғашқы жүрісті ойыншы, таңдық пен маңдайдан жүргенін хабарлайды. Алғашқы жүрісті тек тоғызыншы отаудан ғана емес, басқа кез-келген отаудың бірінен жүре беруіне болады.               Оқушыларды сапқа тұрғызып тоғызқұмалақ ережежелерімен   таныстыру.    Ойын барысында ойыншылардың ешқайсысына рұқсатсыз тасқа қол тигізуге болмайды. Егер ойыншылардың біреуі тасқа қолын, санап жатырған болып тигізсе, онда қарсыласына түсіндіруі тиіс. Егер тасқа қолын рұқсатсыз тигізсе, онда ойынды сол ұяшықтан бастауы керек. Партияны түсіндіру барысында ойыншы қарсыласының ұяшығында қанша тас бар екендігі туралы сұрауына болады. Жеңіске жету үшін 81 тас жинауы керек.Ойында тең есептің болуы сирек кездесетін жағдай. Ол екі ойыншы да бірдей «тұздық» алған жағдайда болуы мүмкін. Ойын тәртібі бойынша жеңімпаз 1ұпай алады, ал тең есепке 0,5 ұпай беріледі, -деп сайысқа қатысушыларға ойын ережесін түсіндіре отырып, ойынды бастаймын.     Сабақты қорытындылау.  Сөзді әділ- қазылар алқасына берейік.

Общая информация

Номер материала: 50648033149


Очень низкие цены на курсы переподготовки от Московского учебного центра для педагогов

Специально для учителей, воспитателей и других работников системы образования действуют 60% скидки (только до конца зимы) при обучении на курсах профессиональной переподготовки (124 курса на выбор).

После окончания обучения выдаётся диплом о профессиональной переподготовке установленного образца с присвоением квалификации (признаётся при прохождении аттестации по всей России).

Подайте заявку на интересующий Вас курс сейчас: KURSY.ORG

Похожие материалы

Только до конца зимы! Скидка 60% для педагогов на ДИПЛОМЫ от Столичного учебного центра!

Курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации от 1 400 руб.
Для выбора курса воспользуйтесь удобным поиском на сайте KURSY.ORG


Вы получите официальный Диплом или Удостоверение установленного образца в соответствии с требованиями государства (образовательная Лицензия № 038767 выдана ООО "Столичный учебный центр" Департаментом образования города МОСКВЫ).

Московские документы для аттестации: KURSY.ORG


Вам будут интересны эти курсы:

Курс профессиональной переподготовки «Физическая культура и спорт: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс повышения квалификации «Основы туризма и гостеприимства»
Курс повышения квалификации «Формирование компетенций межкультурной коммуникации в условиях реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Специфика преподавания конституционного права с учетом реализации ФГОС»
Курс повышения квалификации «Управление финансами: как уйти от банкротства»
Курс повышения квалификации «Организация практики студентов в соответствии с требованиями ФГОС медицинских направлений подготовки»
Курс профессиональной переподготовки «Организация тренерской деятельности по физической культуре и спорту»
Курс повышения квалификации «Дополнительное образование в системе спортивного менеджмента по ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Организация тренерской деятельности по адаптивной физической культуре и спорту»
Курс профессиональной переподготовки «Организация и методическое обеспечение процессов физкультурной и спортивной деятельности»
Курс повышения квалификации «Финансовые инструменты»
Курс профессиональной переподготовки «Спортивный менеджмент: управление в области физической культуры и спорта»
Курс профессиональной переподготовки «Методика организации, руководства и координации музейной деятельности»
Курс профессиональной переподготовки «Организация и методическое обеспечение процессов физкультурной и спортивной деятельности в отношении лиц с ограниченными возможностями здоровья»
Курс профессиональной переподготовки «Организация маркетинговой деятельности»