1251518
столько раз учителя, ученики и родители
посетили сайт «Инфоурок»
за прошедшие 24 часа
+Добавить материал
и получить бесплатное
свидетельство о публикации
в СМИ №ФС77-60625 от 20.01.2015
Дистанционные курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации для педагогов

Дистанционные курсы для педагогов - курсы профессиональной переподготовки от 5.520 руб.;
- курсы повышения квалификации от 1.200 руб.
Престижные документы для аттестации

ВЫБРАТЬ КУРС СО СКИДКОЙ ДО 70%

ВНИМАНИЕ: Скидка действует ТОЛЬКО сейчас!

(Лицензия на осуществление образовательной деятельности № 5201 выдана ООО "Инфоурок")

ИнфоурокХимияКонспектыЛекция "Катиондарды жіктеу. Бірінші топ катиондары"

Лекция "Катиондарды жіктеу. Бірінші топ катиондары"

библиотека
материалов
Скачать материал целиком можно бесплатно по ссылке внизу страницы.

Катиондардың аналитикалық талдауы. Катиондардың бірінші аналитикалық тобы.

1. Катиондардың аналитикалық классификациясы

Бейорганикалық заттардың сапалық анализі катиондар және аниондар анализі болып бөлінеді. Катиондар 5 аналитикалық топқа бөлінеді де, бірінші топ катиондарынан басқа әр топтың өзіндік топтық реагенті болады. Катиондардың классификациясы 1 кестеде келтірілген.

1 кесте. Катиондардың аналитикалық классификациясы

(NH4)2CO3

NH4OH және NH4Cl қатысында

Ba2+, Ca2+, Sr2+

Үшінші

(NH4)2S немесе H2S

NH4O және NH4Cl қатысында

Al3+, Cr3+, Fe3+, Fe2+, Mn2+, Zn2+, Ni2+, Co2+

Төртінші

HCl қатысында H2S

I топша: Ag+, Hg2+, Pb2+

I топша: Hg2+, Pb2+, Ba2+, Cu2+, Cd2+


Бесінші

HCl қатысында H2S, түзілген тұнбаны Na2S немесе K2S ерітуі

As3+, As5+, Sb3+, Sb5+, Sn2+, Sn4+


2. Аниондардың классификациясы

Аниондардың классификациясы 2 кестеде келтірілген.

2 кесте. Аниондардың аналитикалық классификациясы

SO4 2-, SO3 2- ,

СO32-, РO43-,

SiO3 2-

Екінші

AgNO3 күміс нитраты HNO3 қатысында

С1- , Вг- , I-, S2-


Үшінші

Топтық реактив жоқ

NO3-, NO2-,

CH3COO-


Бірінші топ катиондарының реактивтері

Натрийдің кобальтинитриті – натрий (III) гексанитрокобальтаты Na3[Co(NO2)6]. Бұл комплексті тұз, келесі теңдеу арқылы диссоциацияға ұшырайды:

Na3[Co(NO2)6] ↔ 3Na+ + [Co(NO2)6]3 -.

Бұл комплексті тұз суда жақсы ериді, бірақ келесі тұздары ерімейді: K2Na[Co(NO2)6], K2Ag[Co(NO2)6], K3[Co(NO2)6], (NH4)3[Co(NO2)6], (NH4)2Ag[Co(NO2)6], (NH4)2Na[Co(NO2)6]

Натрийдің кобальтинитриті аммоний иондары жок ерітіндіде калий иондарын анықтау үшін қолданады.

Натрийдің гидротартраты NaHC4H4O6. Бұл вин қышқылының H2C4H4O6 тұзы, келесі теңдеу арқылы диссоциацияға ұшырайды:

NaHC4H4O6 ↔ Na+ + HC4H4O6-,

HC4H4O6- ↔ H+ + C4H4O62-.

Магний және натрий гидротартраты суда ериді, ал калий және аммоний гидротартраты ерімейді. Сондықтан да натрий гидротартраты әлсіз сірке немесе бейтарап ортада аммоний катионы жоқ ерітіндіден калий иондарын анықтауға қолданылады.

Магний – уранил – ацетат Mg[(UO2)3(CH3COO)8] және цинк – уранил – ацетат Zn[(UO2)3(CH3COO)8]. Осы реактивтер арқылы натрий ионын анықтауға болады.

Уранил деп екі валентті катионды айтады UO22+. Бұл натрий ионын анықтауға қолданылатын реактивтердің бірі.

Калий иондарын тән реакциялар

Жалынның боялуы. Калий хлориді немесе калий нитраты тұздары жалынды көгілдір түске бояйды.

Натрий кобальтинитриті. Na3[Co(NO2)6] бейтарап немесе сіркеқышқылды ортада сары түсті кристалды тұнба береді – калий – натрий кобальтнитриті.

2KNO3 + Na3[Co(NO2)6] → K2 Na[Co(NO2)6] ↓ + 2 NaNO3

2K+ + 2NO3- + 3Na+ + [Co(NO2)6]3- = ↓ K2 Na[Co(NO2)6] + 2Na+ + 2NO3-

2K+ + Na+ + [Co(NO2)6]3- = ↓ K2 Na[Co(NO2)6]

Ag+ иондары қатысында реакция сезімталдығы жоғарлайды, себебі бұл кезде аз еритін тұз түзіледі K2Ag[Co(NO2)6].

NH4+ иондары калий иондарын анықтауда кедергі жасайды, себебі бұл ион Na3[Co(NO2)6] түсі ұқсас болып келетін тұнба түзеді. Бұл реакцияға иодид иондары да кедергі жасайды I- , себебі нитрит ионымен иодид ионы I2 дейін тотығады

Натрий иондарына тән реакциялар

Цинк-урацил-ацетат Zn(UO2)3(C2H3O2)8 бейтарап немесе сірке қышқылды ортада натрий тұздарымен жасыл сары түсті кристалды натрий-цинк-урацил-ацетат тұнбасын береді, NaZn(UO2)3(C2H3O2)9 ∙ 9H2O

Na+ + Zn(UO2)3(C2H3O2)8 + CH3COO- +9H2O = NaZn(UO2)3(C2H3O2)9 ∙ 9H2O

Бұл реакцияға калий, магний, аммоний иондары кедергі жасамайды.

Жалынның боялуы. Натрий қосылыстары жалынның түсін сары түске бояйды.

Аммоний иоондарына тән рекциялар

NH4+ иондары калий ионын анықтауда қолданылатын барлық реактивтермен әрекеттесіп тұнба түзеді. Бұдан басқа да аммоний ионын келесі өзіне тән реакциялармен анықтауға болады:
Сілті ерітінділермен NaOH, KOH және сілтілі жер металдардың гидроксидтерімен

Ca(OH)2 Ba(OH)2 қыздырғанда аммиак бөлініп шығады.

NH4Cl + KOH = NH4OH + KCl

Аммиак ионың бар екендігі иісінен немесе қызыл лакмус қағазының көк түске боялғанынан да анықтауға болады.

Неслер реактиві. Аммоний ионы бар ерітіндіге Неслер реактивін құйған кезде, түзілген аммиак реактивпен қоңыр сарғыш түсті дииододимеркураммоний иодиді NH2Hg2I3 тұнбасы түзеді.

2 K2[HgI4] + NH3 + KOH = NH2Hg2I3↓ + 5KI +H2O

Бірінші топ катиондарының қоспасын талдау.

Анализ жасау алдында аммоний иондарын анықтап алу қажет NH4+, себебі аммоний иондары калий, натрий иондарын анықтауға кедергі жасайды, егер натрий ионын KH2SbO4 реактивімен ашатын болса. Сондай-ақ

магний иондарын анықтауда титан сарысы қолданылған жағдайда кедергі жасайды.

Аммоний иондарын анықтағаннан кейін оны ерітіндіден жою қажет, ол үшін ерітіндініақ түтін жойылғанға дейін қыздыру қажет. Қалған қалдықты суда ерітіп, ерітіндіні 3 бөліп, калий, натрий, магний иондарын жекелеген реакция теңдеулерімен анықтау қажет.

Общая информация

Номер материала: ДБ-280249

Вам будут интересны эти курсы:

Курс повышения квалификации «Химия окружающей среды»
Курс профессиональной переподготовки «Химия: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс профессиональной переподготовки «Основы религиозных культур и светской этики: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс «Менеджер по продажам»
Курс повышения квалификации «Нанотехнологии и наноматериалы в биологии. Нанобиотехнологическая продукция»
Курс профессиональной переподготовки «Организация логистической деятельности на транспорте»
Курс повышения квалификации «Этика делового общения»
Курс повышения квалификации «Особенности подготовки к сдаче ОГЭ по химии в условиях реализации ФГОС ООО»
Курс профессиональной переподготовки «Биология и химия: теория и методика преподавания в образовательной организации»
Курс профессиональной переподготовки «Организация маркетинга в туризме»
Курс профессиональной переподготовки «Организация деятельности секретаря руководителя со знанием английского языка»
Курс повышения квалификации «Современные образовательные технологии в преподавании химии с учетом ФГОС»
Курс профессиональной переподготовки «Техническое сопровождение технологических процессов переработки нефти и газа»
Курс профессиональной переподготовки «Организация системы учета и мониторинга обращения с отходами производства и потребления»
Курс профессиональной переподготовки «Информационная поддержка бизнес-процессов в организации»

Благодарность за вклад в развитие крупнейшей онлайн-библиотеки методических разработок для учителей

Опубликуйте минимум 3 материала, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную благодарность

Сертификат о создании сайта

Добавьте минимум пять материалов, чтобы получить сертификат о создании сайта

Грамота за использование ИКТ в работе педагога

Опубликуйте минимум 10 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Свидетельство о представлении обобщённого педагогического опыта на Всероссийском уровне

Опубликуйте минимум 15 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данное cвидетельство

Грамота за высокий профессионализм, проявленный в процессе создания и развития собственного учительского сайта в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 20 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Грамота за активное участие в работе над повышением качества образования совместно с проектом "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 25 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную грамоту

Почётная грамота за научно-просветительскую и образовательную деятельность в рамках проекта "Инфоурок"

Опубликуйте минимум 40 материалов, чтобы БЕСПЛАТНО получить и скачать данную почётную грамоту

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.