Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / Физика / Другие методич. материалы / 11 сыныпқа арналған ашық сабақ: "Ядролық реакциялар"

11 сыныпқа арналған ашық сабақ: "Ядролық реакциялар"

В ПОМОЩЬ УЧИТЕЛЮ ОТ ПРОЕКТА "ИНФОУРОК":
СКАЧАТЬ ВСЕ ВИДЕОУРОКИ СО СКИДКОЙ 86%

Видеоуроки от проекта "Инфоурок" за Вас изложат любую тему Вашим ученикам, избавив от необходимости искать оптимальные пути для объяснения новых тем или закрепления пройденных. Видеоуроки озвучены профессиональным мужским голосом. При этом во всех видеоуроках используется принцип "без учителя в кадре", поэтому видеоуроки не будут ассоциироваться у учеников с другим учителем, и благодарить за качественную и понятную подачу нового материала они будут только Вас!

МАТЕМАТИКА — 603 видео
НАЧАЛЬНАЯ ШКОЛА — 577 видео
ОБЖ И КЛ. РУКОВОДСТВО — 172 видео
ИНФОРМАТИКА — 201 видео
РУССКИЙ ЯЗЫК И ЛИТ. — 456 видео
ФИЗИКА — 259 видео
ИСТОРИЯ — 434 видео
ХИМИЯ — 164 видео
БИОЛОГИЯ — 305 видео
ГЕОГРАФИЯ — 242 видео

Десятки тысяч учителей уже успели воспользоваться видеоуроками проекта "Инфоурок". Мы делаем все возможное, чтобы выпускать действительно лучшие видеоуроки по общеобразовательным предметам для учителей. Традиционно наши видеоуроки ценят за качество, уникальность и полезность для учителей.

Сразу все видеоуроки по Вашему предмету - СКАЧАТЬ

  • Физика

Поделитесь материалом с коллегами:

Физика пәнінің мұғалімі: Макашева М.С.

Сабақтың тақырыбы

§8.7 Ядролық реакциялар. Жасанды радиактивтік

Мақсаты

  • Ядролық реакция ұғымының мағынасын түсіну.
    Оқушылар өздерінің қабілеттеріне сенімді болуға, ой еңбегінің мәдениетіне, өзін-өзі ұстай білу мәдениетіне, ұжымда жұмыс істей білуге тәрбиелеу

Күтілетін нәтижелер




А) Ядролық реакцияның жүру тәртібін және оның түрлерін түсіну;

В) Ядролық реакцияның негізгі ерекшеліктерін  сипаттайды мысалдар келтіреді, тәжірибеде қолдана алады.

С) Ядролық реакцияларды өмірде кездесетін жағдайларына мысалдар келтіріп, қолданылуына қарай маңызын талдап саралайды .

Керекті жабдықтар


11 сынып физика оқулығы, әдістемелік нұсқаулық, есептер жинағы, жоғары және төмен дәрежелі сұрақтар, кеңейтілген тапсырмалар, кері байланыс парағы, бағалау критерийі, видеоролик, презентация, проектор.

Қолданылатын әдістер

«Серпілген сауал» , «Ойлан,жұптас, бірік», Миға шабуыл, төмен және жоғары дәрежелі тапсырмалар, деңгейлік тапсырмалар, «бүгінгі ақпарат парақшасы».

Жұмыс түрі

Топтық, жеке жұмыс

Сабақ барысы:

Сабақ кезеңдері

Мұғалім әрекеті

 Оқушы әрекеті

Кіріспе








а) оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру;
б) оқушыларды түгелдеу, «Бүгінгі ақпарат» парақшасын тарату
в) психологиялық дайындық
-Бірде Эйнштейн жолдастарының үйінде қонақта отырғанында 18 жасар қызбен танысты. «Сіздің мамандығыңыз қандай?»- деп сұрады ақ шашты ғалымнан  ол қыз. «Мен өз өмірімді физиканы зерттеуге жұмсадым», — деп жауап берді Эйнштейн. «Сіз осы жасыңызда әлі де физиканы оқисыз ба?- Мен оны бұдан бір жыл бұрын- ақ бітіргенмін» деді бикеш. Физикамен қоштасуға болмайды. Қадам бассаң техниканың әрбір жетістігі, микродүние, макродүние, тіпті мегадүниедегі тылсым, жұмбақ құбылыстардың ашылуы физика ғылымының ҒТП -дегі ролінің қаншалықты маңызды екендігін көрсетеді. Қазіргі 21 ғасыр — ақпарат ғасыры. Бұл ғасырда Президентіміз Н.Ә.Назарбаевтың  жолдауындағы «Өмір бойы білім алу керек» қағидасы  әрбірімізге жол сілтейтін қағида болу керек. Сондықтан білім алу жолында «Талап пен еңбек, бәрін де жеңбек » деген қанатты сөзбен  сабағымызды бастаймыз.
с) сыныпты топқа бөлу. (1,2,3,4)

Үй тапсырмасын тексеру. «Серпілген сауал» әдісі арқылы тексеру


1. Фотоэмульсия әдісі қандай жағдайда болады?

Жауап:Уран тұздарынан өздігінен ұшып шығатын α- бөлшектердің фотопластинаның фотоэмульсиясын иондауын зерттеу нәтижесінде 1886 ж Бекккерель табиғи радиактивті ашты. Шапшаң қозғалатын зарядталған бөлшектерді тіркеу үшін қалыңдығы 0,5-1 мм фотоэмульсия қабаты бар фотопластиналар пайдаланылады.
2. Сцинтилляциялық санағыш жайлы не дейсіңдер?

Жауап:энергиясы жоғары, шапшаң қозғалатын зарядталған бөлшектердің люминесценттік кристалға соғылғанда заттың қас қағым уақытта жарқ етіп жарық шығаруын, яғни сцинтилляция деп аталатын құбылысты тудырады.
3. Гейгердің газразрядтық санағышы қандай қызмет атқарады?

Жауап:неміс ғалымдары Х.Гейгер мен Э.Мюллер ойлап тапқан газразрядтық санағышы α бөлшектер мен β-бөлшектерді және энергиясы жоғары γ-кванттарды тіркеу үшін қолданылады.
4. Вильсон камерасы жайлы не дейсіңдер?

Жауап: бұл аспап – зарядталған бөлшектерді бақылауға және олардың іздерін, яғни тректерін фотосуретке түсіріп алуға болатын ядролық физикадағы ең тамаша құрылғы.

1.

-мұғаліммен сәлемдеседі;

- кезекшілік қызметін атқарады;

- сабаққа зер салады.


Оқушылар экранға назар аударып, қойылған сұраққа топпен жауап береді.



Әр сурет презентациядан көрсетіледі, оқушылар жауап береді.



Тұсау кесер

«Ой қозғау». Экраннан суреттер көрсетіп, тақырыпты ашу мақсатында атомның құрылысы көрсетіледі.

Жаңа сабақ. « Ойлан, жұптас, бірік» әдісі. Постер қорға


Радиоактивтілік деп кейбір атомдардың ядроларының өздігімен басқа элементтердің ядроларына түрленуін айтады. Радиоактивтілік табиғи және жасанды болып бөлінеді. Табиғи радиоактивтілік табиғатта кездесетін тұрақсыз изотоптарда байқалады. Жасанды радиоактивтілік ядролық реакциялардың нәтижесінде алынған радиоактивті изотоптарда байқалады.

Радиоактивтілік құбылыстардың келесі түрлері кездеседі:

1. α – ыдырау;

2. β – ыдырау;

3. ядролардың γ – сәулелер шығаруы;

4. ауыр ядролардың спонтанды (өз-бетімен) ыдырауы;

5. протондық радиоактивтілік.

α – ыдырау 2Не4 ядросынан тұрады;

β – ыдырау -1е0 электрондар ағынынан тұрады

hello_html_55ba9ba2.png


hello_html_73e4edc8.png


hello_html_5208d59f.png

Бөлшектер мен ядролардың реакцияға түскенге дейінгі және реакциядан кейінгі тыныштық энергияларының айырымын ядролық реакцияның энергетикалық шығуы деп атайды.

Егер Е>0 болса, онда реакцияда энергия бөлінеді, тыныштық энергияның есебінен реакция өнімдерінің кинетикалық энергиясы артады. Мұндай реакция экзотермалық деп аталады.

Егер Е<0 болса, онда реакция кезінде энергия жұтылады, кинетикалық энергияның кемуі есебінен жүйенің тыныштық энергиясы артады. Осындай реакция эндотермалық деп аталады.

  • ? + 42He → 3014Si +11p

Ядролық реакцияның энергетикалық шығуын анықтау бойынша есеп шығарайық.
147N + 42He → 178O + 11H
Масса атома азота 14,003074 а.е.м., атома кислорода 16,999133а.е.м., атома гелия 4,002603 а.е.м., атома водорода 1,007825 а.е.м.

Тақтада есептейміз


Негізгі бөлім








Есептер шығару. (Деңгейлік тапсырма)

Жоғары деңгей.

1.Ядролық реакцияның энергетикалық шығуын есепте.
147N + 42He → 178O + 11H
Азот атомының массасы 14,003074 м.а.б., оттегінің атомы 16,999133м.а.б., гелийдің атомы 4,002603 м.а.б., сутегінің атомы 1,007825 м.а.б.

2. Суретте атомның энергетикалық деңгеінің диаграммасы берілген. Мына өтулердің қайсысы жұтылудың ең аз жиілігіне сәйкес келеді?

hello_html_m12982327.pngЖауабы: 4.

Орташа деңгей.

1.Ядролық реакцияларды толықтырып жаз:

  • 94Be + 11H → 105B + ?

  • 147N + ? → 146C + 11p

  • 147N + 42He → ? + 11H

  • 2713Al + 42He → 3015P + ? (1934 ж. Ирен Кюри мен Фредерик Жолио-Кюри фосфор радиактивтілік изотопын алған)

2.Суреттегі атомның бөлшегін анықта? Бұл қай химиялық элементтің атомы?

hello_html_m67a59044.png




Қысым, күш, ауданды есептеу формуласын қайталап отырады.





Әрбір оқушы өзіне берілген есепті шешеді, түсінбегендерін топпен талқылайды.






Әр топ өзара бір бірінің жұмысына баға беріп отырады.

Формативті бағалау жүргізіледі.





Топтағы әр оқушы есепті шығарады.






Әр топтан жоғары деңгейлі оқушы сұраққа жауап береді, ал төмен деңгейлі оқушылар физикалық диктант жазады.




Оқушы ойланады, дұрыс шешім айтады.

Қорытынды









Сабақты бекіту.

1.Ядролық реакция дегеніміз не?

2.Ядролық реакцияның неше түрі бар?

3.Жасанды радиактивтілік қалай өтеді?


Бағалау. (бағалау парағын жинап алып бағалаймын)


VІІ. Үй тапсырмасы
Үйге тапсырма: §8.7.-8.8. 39- жаттығу /№1, 2, 3/.

Кері байланыс әдісімен рефлексия парағы


Қойылған сұраққа жауап береді.








Үй тапсырмасын тыңғылықты жазып алады.



Оқушының өзін-өзі бағалау парағы





Оқушының аты-жөні:___________________ Мерзімі:____________________________

Пән: Физика

Сынып: 11





































Жоғары деңгей.





1.Ядролық реакцияның энергетикалық шығуын есепте.
147N + 42He → 178O + 11H
Азот атомының массасы 14,003074 м.а.б., оттегінің атомы 16,999133м.а.б., гелийдің атомы 4,002603 м.а.б., сутегінің атомы 1,007825 м.а.б.

2. Суретте атомның энергетикалық деңгеінің диаграммасы берілген. Мына өтулердің қайсысы жұтылудың ең аз жиілігіне сәйкес келеді?

hello_html_m12982327.pngЖауабы: 4.









































Орташа деңгей.

1.Ядролық реакцияларды толықтырып жаз:

  • 94Be + 11H → 105B + ?

  • 147N + ? → 146C + 11p

  • 147N + 42He → ? + 11H

  • 2713Al + 42He → 3015P + ? (1934 ж. Ирен Кюри мен Фредерик Жолио-Кюри фосфор радиактивтілік изотопын алған)

2.Суреттегі атомның бөлшегін анықта? Бұл қай химиялық элементтің атомы?

hello_html_m67a59044.png

Самые низкие цены на курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации!

Предлагаем учителям воспользоваться 50% скидкой при обучении по программам профессиональной переподготовки.

После окончания обучения выдаётся диплом о профессиональной переподготовке установленного образца (признаётся при прохождении аттестации по всей России).

Обучение проходит заочно прямо на сайте проекта "Инфоурок".

Начало обучения ближайших групп: 18 января и 25 января. Оплата возможна в беспроцентную рассрочку (20% в начале обучения и 80% в конце обучения)!

Подайте заявку на интересующий Вас курс сейчас: https://infourok.ru/kursy


Идёт приём заявок на самые массовые международные олимпиады проекта "Инфоурок"

Для учителей мы подготовили самые привлекательные условия в русскоязычном интернете:

1. Бесплатные наградные документы с указанием данных образовательной Лицензии и Свидeтельства СМИ;
2. Призовой фонд 1.500.000 рублей для самых активных учителей;
3. До 100 рублей за одного ученика остаётся у учителя (при орг.взносе 150 рублей);
4. Бесплатные путёвки в Турцию (на двоих, всё включено) - розыгрыш среди активных учителей;
5. Бесплатная подписка на месяц на видеоуроки от "Инфоурок" - активным учителям;
6. Благодарность учителю будет выслана на адрес руководителя школы.

Подайте заявку на олимпиаду сейчас - https://infourok.ru/konkurs

Автор
Дата добавления 22.09.2016
Раздел Физика
Подраздел Другие методич. материалы
Просмотров105
Номер материала ДБ-207605
Получить свидетельство о публикации

УЖЕ ЧЕРЕЗ 10 МИНУТ ВЫ МОЖЕТЕ ПОЛУЧИТЬ ДИПЛОМ

от проекта "Инфоурок" с указанием данных образовательной лицензии, что важно при прохождении аттестации.

Если Вы учитель или воспитатель, то можете прямо сейчас получить документ, подтверждающий Ваши профессиональные компетенции. Выдаваемые дипломы и сертификаты помогут Вам наполнить собственное портфолио и успешно пройти аттестацию.

Список всех тестов можно посмотреть тут - https://infourok.ru/tests


Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх