Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Свидетельство о публикации

Автоматическая выдача свидетельства о публикации в официальном СМИ сразу после добавления материала на сайт - Бесплатно

Добавить свой материал

За каждый опубликованный материал Вы получите бесплатное свидетельство о публикации от проекта «Инфоурок»

(Свидетельство о регистрации СМИ: Эл №ФС77-60625 от 20.01.2015)

Инфоурок / Химия / Другие методич. материалы / Тотығу - тотықсыздану реакциялары (8 сынып)
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 28 июня.

Подать заявку на курс
  • Химия

Тотығу - тотықсыздану реакциялары (8 сынып)

библиотека
материалов
Сабақтың тақырыбы: Тотығу-тотықсыздану реакциялары. Сабақтың мақсаты: Білімд...
Сабақтың жоспары: І. Ұйымдастыру кезеңі. ІІ. Үй тапсырмасын сұрау. а) «ой тол...
«Ой толғау»: 1. Тотығу дәрежесі деген не ? 2. Тотығу дәрежесін қалай анықтайд...
«Кім жылдам?» 1. Тотығу дәрежесі +4 ке тең а) CO2 ә) K2O б) HF в) H2O 2. Қай...
«Кім алғыр» №1 Мына қосылыстарды қай элементтің тотығу дәрежесі нольге тең жә...
Қатесін тап а) ?-3 H3+1 ә) Ca3+2 P?-3 б) Ca? F2-1 в) 	N2? г) Na+1 F?
Жаттығулар орындау. 1. Мына қосылыстардағы хлордың:HCI,CI2,HCIO, HCIO2, HCIO4...
Сабақтың тақырыбы: Тотығу-тотықсыздану реакциялары. Жаңа сабақты түсіндіру В...
тотықсыздандырғыш (тотығады) тотықтырғыш (тотықсызданады) 4ē 2ē тотықсызданды...
Электрондар беру процесі – тотығу, ал қосып алу процесі тотықсыздану деп ата...
ТТР екі реакциядан (жарты реакциялар): тотығу және тотықсыздану үрдістерінен...
Ең маңызды тотықтырғыштар: күштілері – F2, O2, O3, H2O2, Cl2 (әсіресе сулы ер...
ТТР теңдеулерін құрастыру, яғни реакция өнімдерін анықтау және стехиометриялы...
ТТР-сы теңдеулерін теңестіру реті төмендегідей: 1. Химиялық реакция теңдеулер...
4. Электрондық баланс теңдеуін құру. (ағылшынша balance- теңдестіру, тепе-те...
ТТР теңдеулері күрделірек болғанда мына реттілікті қолдану. 1 Тотығу дәрежесі...
4. Электрондық теңдеудің қасына тік сызық сызып, оның сыртына электрондардың...
ТТР-ның маңызы: ТТР өндірісте, тұрмыста жүзеге асып жататын процестер: газ пе...
Мәтінмен жұмыс Сұрақтар: 1. Химиялық реакция типін тап. Қажет жерлеріне коэфф...
Бекіту: “Кім тапқыр!” Төмендегі теңдеуде қандай элемент топтарының тотығу дәр...
№5 жаттығу а) Алюминийдің оттекпен; б) Темірдің хлормен; в) Литийдің күкіртпе...
а) 4Al0+3O20 →2Al2+3O3-2 Al0 - 3e →Al+3 4 тотығады тотықсыздандырғыш O20+4e →...
22 1

Подайте заявку сейчас на любой интересующий Вас курс переподготовки, чтобы получить диплом со скидкой 50% уже осенью 2017 года.


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1 Сабақтың тақырыбы: Тотығу-тотықсыздану реакциялары. Сабақтың мақсаты: Білімд
Описание слайда:

Сабақтың тақырыбы: Тотығу-тотықсыздану реакциялары. Сабақтың мақсаты: Білімділік. «Тотығу дәрежесі» ұғымын бекіту, тотығу -тотықсыздану ұғымдарын түсіндіру, тотығу-тотықсыздану реакциясын электрон- баланс әдісімен теңестіру дағдысын қалыптастыру. Дамытушылық: Оқушылардың ойлау қабілетін дамыту, тотығу – тотықсыздану реакцияларын жазу дағдысын қалыптастыру. Тәрбиелік. Оқушылардың ғылыми дүниетанымын қалыптастыру, еңбек ету дағдысын жетілдіру, ізденімпаздыққа тәрбиелеу. Сабақтың типі: Дәстүрлі сабақ. Жаңа сабақты топтастыру. Сабақты өту әдісі: СТО әдісі.

№ слайда 2 Сабақтың жоспары: І. Ұйымдастыру кезеңі. ІІ. Үй тапсырмасын сұрау. а) «ой тол
Описание слайда:

Сабақтың жоспары: І. Ұйымдастыру кезеңі. ІІ. Үй тапсырмасын сұрау. а) «ой толғау» б) «кім алғыр» ІІІ. Мақсат қою кезеңі ІV. Жаңа сабақты түсіндіру. Мағынаны ажырату а) кіріспе (презентация); б) мәтінмен жұмыс; V. Бекіту. “Кім тапқыр!” №5 жаттығу. VІ. Оқушыларды бағалау. VІІ. Үйге тапсырма беру.

№ слайда 3 «Ой толғау»: 1. Тотығу дәрежесі деген не ? 2. Тотығу дәрежесін қалай анықтайд
Описание слайда:

«Ой толғау»: 1. Тотығу дәрежесі деген не ? 2. Тотығу дәрежесін қалай анықтайды. 3. Күрделі қосылыстағы элементтердің белгісіз тотығу дәрежесін қалай есептеп шығарады ? ІІ. Үй тапсырмасын сұрау.

№ слайда 4 «Кім жылдам?» 1. Тотығу дәрежесі +4 ке тең а) CO2 ә) K2O б) HF в) H2O 2. Қай
Описание слайда:

«Кім жылдам?» 1. Тотығу дәрежесі +4 ке тең а) CO2 ә) K2O б) HF в) H2O 2. Қай қосылыста элементтің тотығу дәрежесі нольге тең ? а) FeS ә) F2 б) CaF2 в) Ca3(PO4)2 3. Қосылыстардағы хлордың +7 тотығу дәрежесін анықта а) KClO3 ә) HClO4 б) HCl в) Cl2 4. Қосылыстағы металл атомдарының тотығу дәрежесі а) үнемі оң б) бірде оң, бірде теріс ә) үнемі теріс в) нольге тең 5. Күкірттің төменгі тотығу дәрежесі неге тең? а) -6 ә) -4 б) -2 в) 0

№ слайда 5 «Кім алғыр» №1 Мына қосылыстарды қай элементтің тотығу дәрежесі нольге тең жә
Описание слайда:

«Кім алғыр» №1 Мына қосылыстарды қай элементтің тотығу дәрежесі нольге тең және басқалары қандай тотығу дәрежесін көрсетеді ? H2S, N2, HJ,H2, NaF, Cl2, CaF2 №2 K2Cr2O7 қосылысындағы хромның тотығу дәрежесін есептеп шығар.

№ слайда 6 Қатесін тап а) ?-3 H3+1 ә) Ca3+2 P?-3 б) Ca? F2-1 в) 	N2? г) Na+1 F?
Описание слайда:

Қатесін тап а) ?-3 H3+1 ә) Ca3+2 P?-3 б) Ca? F2-1 в) N2? г) Na+1 F?

№ слайда 7 Жаттығулар орындау. 1. Мына қосылыстардағы хлордың:HCI,CI2,HCIO, HCIO2, HCIO4
Описание слайда:

Жаттығулар орындау. 1. Мына қосылыстардағы хлордың:HCI,CI2,HCIO, HCIO2, HCIO4 тотығу дәрежелерін анықтаңдар. 2. Мына қосылыстардағы фосфордың: PH3,HPO3,H3PO4,H3PO3 тотығу дәрежелерін анықтаңдар. 3. Мына қосылыстардағы күкірттің: H2S,ZnS,SO2, H2SO3, тотығу дәрежелерін анықтаңдар

№ слайда 8 Сабақтың тақырыбы: Тотығу-тотықсыздану реакциялары. Жаңа сабақты түсіндіру В
Описание слайда:

Сабақтың тақырыбы: Тотығу-тотықсыздану реакциялары. Жаңа сабақты түсіндіру Валенттілік электрондары электртерістілігі кіші атомдардан электр терістілігі үлкен атомдарға ауысатын немесе ығысатын процестер тотығу-тотықсыздану реакциялары деп аталады.

№ слайда 9 тотықсыздандырғыш (тотығады) тотықтырғыш (тотықсызданады) 4ē 2ē тотықсызданды
Описание слайда:

тотықсыздандырғыш (тотығады) тотықтырғыш (тотықсызданады) 4ē 2ē тотықсыздандырғыш (тотығады) тотықтырғыш (тотықсызданады) 2ē тотықсыздандырғыш (тотығады) тотықтырғыш (тотықсызданады)

№ слайда 10 Электрондар беру процесі – тотығу, ал қосып алу процесі тотықсыздану деп ата
Описание слайда:

Электрондар беру процесі – тотығу, ал қосып алу процесі тотықсыздану деп аталады. Электрондарды қосып алатын атомдар немесе иондар тотықтырғыш, ал беретіндері тотықсыздандырғыш болады.

№ слайда 11 ТТР екі реакциядан (жарты реакциялар): тотығу және тотықсыздану үрдістерінен
Описание слайда:

ТТР екі реакциядан (жарты реакциялар): тотығу және тотықсыздану үрдістерінен тұрады. Тотығу – атом немесе ионның электрон беруі, мысалы: Na0-ē=Na+ I—ē=I0 N-3-5 ē=N+2 Тотықсыздану – атом немесе ионның электрон қосып алуы, мысалы: Cr+6+3ē=r+3, S0+2ē=S-2, Mn+7+5 ē=Mn+2, Тотықтырғыш – электрон алушы атом немесе ион, ал тотықсыздандырғыш – электрон беруші атом немесе ион. Тотықтырғыш Тотықсыздандырғыш +nē - nē тотығу дәрежесі төмендейді тотығу дәрежесі артады тотықсызданады тотығады

№ слайда 12 Ең маңызды тотықтырғыштар: күштілері – F2, O2, O3, H2O2, Cl2 (әсіресе сулы ер
Описание слайда:

Ең маңызды тотықтырғыштар: күштілері – F2, O2, O3, H2O2, Cl2 (әсіресе сулы ерітіндісі), HClO, HClO3, H2SO4 (тек концентрлісі), патша арағы (концентрлі HNO3 және HCl қоспасы), HNO2, NO2, KMnO4 (әсіресе қышқыл ерітіндіде), MnO2, K2Cr2O2, CrO3, PbO2 және т.б.; әлсіздері – I2, бром суы (Br2+H2O), SO2, Fe3+ және т.б. Маңызды тотықсыздандырғыштар: күштілері – сілтілік және сілтілік жер металдар, (әсіресе бөлінген күйінде), HI және иодидтер, H2S және сульфидтер, NH3, PH3, H3PO3, C, CO, Fe2+, Cr2+ және т.б.; әлсіздері – активтілігі төмен металдар (Pb, Cu, Ag,Hg), HCl және хлоридтер, SO2, HNO2 және т.б. ТТР мынадай типтері бар: 1) тотықтырғыш пен тотықсыздандырғыш әр түрлі молекулалар құрамына кіретін молекулааралық реакциялар; 2) тотықтырғыш пен тотықсыздандырғыш бір молекуланың құрамына кіретін молекулаішілік реакциялар; 3) бір элемент атомының бір мезетте тотығу дәрежесінің әрі өсуі, әрі кемуі арқылы жүретін диспропорциялану реакциялары.

№ слайда 13 ТТР теңдеулерін құрастыру, яғни реакция өнімдерін анықтау және стехиометриялы
Описание слайда:

ТТР теңдеулерін құрастыру, яғни реакция өнімдерін анықтау және стехиометриялық коэффициенттерді табу үшін келесі алгоритмді ұстанған жөн: 1) Тотықтырғыш пен тотықсыздандырғыш анықтап алу керек. Ол үшін типті тотықтырғыш пен тотықсыздандырғыштың тізімін пайдалану керек. 2) Реакциядан кейін тотықтырғыш пен тотықсыздандырғыш қандай тотығу дәрежелеріне ие болатынын анықтау керек. Реакцияға неғұрлым күшті тотықтырғыш қатысса, соғұрлым тотықсыздандырғыштың тотығу дәрежесі өседі. Мысалы, H2S әлсіз тотықтырғыштың әсерінен S0(S-2→ S0)-ке айналады, ал күшті тотықтырғыш әсер етсе, H2SO4-ке (S-2→ S+6) айналады. Осыған ұқсас неғұрлым күшті тотықсыздандырғыш тотықтырғышпен әрекеттесе, соғұрлым тотықтырғыштың тотығу дәрежесі төмендейді. Мысалы, H2SO4 әлсіз тотықсыздандырғыш әсерінен SO2-ге (S+6→ S+4), ал күшті тотықсыздандырғыш әсерінен H2S-ке (S+6→ S-2) айналады. 3) Берілген ортада (қышқыл, сілтілі және бейтарап) тотыққан және тотықсызданған элементтер қандай қосылыс күйінде болатынын анықтайды. Мысалы, Fe+3 қышқыл ортада Fe(III) тұзы күйінде, ал сілтілі ортада Fe(OH)3 күйінде болады. 4) ТТР теңдеуіндегі коэффициенттер электрондық және электронды-иондық баланс арқылы анықталады.

№ слайда 14 ТТР-сы теңдеулерін теңестіру реті төмендегідей: 1. Химиялық реакция теңдеулер
Описание слайда:

ТТР-сы теңдеулерін теңестіру реті төмендегідей: 1. Химиялық реакция теңдеулерін жазу. Al+H2SO4 Al2(SO4)3+H2 2. Теңдеулердің оң және сол бөлігіндегі барлық әлементтердің тотығу дәрежелерін тауып, таңбасының үстіне жазу. 0 +1+ 6 -2 +3 +6 -2 0 Al+H2SO4Al2(SO4)3+H2 3. Реакция нәтижесінде тотығу дәрежесі өзгерген элементтердің астын сызу. 0 +1+6-2 +3 +6 -2 0 Al + H2SO4  Al2(SO4)3 + H2

№ слайда 15 4. Электрондық баланс теңдеуін құру. (ағылшынша balance- теңдестіру, тепе-те
Описание слайда:

4. Электрондық баланс теңдеуін құру. (ағылшынша balance- теңдестіру, тепе-теңдік): Al - 3ē Al0 +3 3 2 2H+1 + 2ē = H2 2 3 5. Таңдалған коэффиценттерді реакция теңдеуіне жазу. 2Al+3H2+1S+6O4-2 =Al2+3(S+6O4-2)3+3H2 6. Оттек атомдарының санын есептеу арқылы коэффиценттердің дұрыс екендігін тексеру. 2 2Al+3H2+1S+6O4-2 =Al2+3(S+6O4-2)3+3H2

№ слайда 16 ТТР теңдеулері күрделірек болғанда мына реттілікті қолдану. 1 Тотығу дәрежесі
Описание слайда:

ТТР теңдеулері күрделірек болғанда мына реттілікті қолдану. 1 Тотығу дәрежесі өзгергендерінің астын сызу K+1Mn+7O4-2 + H+1Cl-1 → K+1Cl-1 + Mn+2Cl2 + Cl20 + H2+1O-2 2 Тотығу дәрежесі өзгерген атомдарды немесе иондарды бөліп жазу. Mn+7 → Mn+2 Cl-1 → Cl0 3. Атомдар немесе иондар қанша электрон беріп не қосып алатын санмен көрсетіп жазу. Mn+7 +5ē = Mn+2 Cl-1 -ē = Cl0 Мұнда, Cl атомдарының молекула түзетінің ескеру керек. 2Cl-1 -2ē = Cl20

№ слайда 17 4. Электрондық теңдеудің қасына тік сызық сызып, оның сыртына электрондардың
Описание слайда:

4. Электрондық теңдеудің қасына тік сызық сызып, оның сыртына электрондардың алдында тұрған коэффициенттердің орнын ауыстырып жазу. Mn+7 +5e = Mn+2 2 ТТШ 2Cl-1 -2ē = Cl20 5 ТСШ осы коэффициенттерді формуладағы атомдардың алдына жазу. 2KMnO4 +10HCl → KCl +2MnCl2 +5Cl2+H2O 5. Атомдар санын санап, коэффициенттерді койып, бағдаршаны теңдік белгісіне ауыстыру. 2KMnO4+16HCl = 2KCl+2MnCl2+5Cl2+8H2O

№ слайда 18 ТТР-ның маңызы: ТТР өндірісте, тұрмыста жүзеге асып жататын процестер: газ пе
Описание слайда:

ТТР-ның маңызы: ТТР өндірісте, тұрмыста жүзеге асып жататын процестер: газ пеште газдың жануы, тамақ пісіру, кір жуу, үй заттарын тазарту, аяқ-киім, парфюмериялық заттар дайындау, тоқыма бұйымдарын тазалау т.с.с. Сіріңке жақсақ, аспанға фейерверк атсақ – бәрі де тотығу тотықсыздану процестері. Ағартуға, дезинфекциялауға, сатек асқын тотығының, калий перманганатының, хлор немесе хлорлы ағартқыш ізбесттің тотығу қасиеттері қолданылады. Заттың бетін тазартуға сутегі асқын тотығы қолданылады. Ол, сонымен қатар, жібекті, жүнді ағарта алады. Ескі картиналарды қалпына келтіреді. Ағзаға зиянсыз болғандықтан тамақ өнеркәсібінде шоколадты, сосиска дайындайтын етті ағартуға қолданылады. Калий перманганатының дезинфекциялағыш қасиеті де тотықтырғыш қасиетіне негізделген. Хлорды күшті тотықтырғыш ретінде таза суды стерильдеуге және ағын суларды залалсыздандыруға қолданады. Хлор көптеген бояуларды түссіздендіріп, ағартады. Сондықтан оны мата мен қағазды ағартуға қолданады. Табиғатта ТТР кеңінен таралған. Ол биохимиялық процестерде: тыныс алу, зат алмасу, жануарлар мен адамдардың жүйке қызметінде маңызды роль атқарады. ТТР нәтижесінде біздің ағзамыз тамақтан алатын энергияны жұмсау арқылы адамның іс-әрекеттері жүзеге асырылып жатады.

№ слайда 19 Мәтінмен жұмыс Сұрақтар: 1. Химиялық реакция типін тап. Қажет жерлеріне коэфф
Описание слайда:

Мәтінмен жұмыс Сұрақтар: 1. Химиялық реакция типін тап. Қажет жерлеріне коэффициенттер қойындар. Егер тотығу дәрежесі реакцияға дейін және реакциядан кейін өзгерсе, жанына «ия» деп жаз, өзгермесе «жоқ» деп жаз. Hg + S→HgS H2O + P2O5 → H3PO4 CuSO4 + NaOH → Na2SO4 + Cu(OH)2 Fe + HCl → FeCl2 + H2 Al(OH)3 → Al2O3 + H2O   2. Барлық жағдайларда тотығу дәрежесі өзгере ме? 3. Тотығу дәрежесінің өзгерісі реакция типіне байланысты ма? 4. Егер элемент қосылыста жоғары тотығу дәрежесін көрсетсе, онда тек тотықтырғыш болады. 5. Егер элемент қосылыста төмен тотығу дәрежесін көрсетсе, онда тек тотықсыздандырғыш болады 6. Егер элемент қосылыста аралық тотығу дәрежесін көрсетсе, онда тотықтырғыш та тотықсыздандыпғыш та болады.

№ слайда 20 Бекіту: “Кім тапқыр!” Төмендегі теңдеуде қандай элемент топтарының тотығу дәр
Описание слайда:

Бекіту: “Кім тапқыр!” Төмендегі теңдеуде қандай элемент топтарының тотығу дәрежелері өзгереді KMno4+Na2SO3+KOHK2MnO4 +Na2SO4+ H2O а) Na, S ә) K, Mn б) Mn, S в) Na, K. 2. Тек тотықтырғыш болатын зат? a) NH3 ә) Br2 б) KClO3 в) HNO3 3. Тотықтырғыш та, тотықсыздандырғыш та болады: a) SO2 ә) Na б) Fe в) K2Cr2O7 4. Тек тотықсыздандырғыш болатын зат: a) H2S ә) KMnO4 б) SO2 в) HNO3 5. Al+H2SO4 =Al2(SO4)3+H2↑ теңдеуіндегі тотықтырғыш алдындағы коэффициент: a) 2 ә) 3 б) 1 в) 6

№ слайда 21 №5 жаттығу а) Алюминийдің оттекпен; б) Темірдің хлормен; в) Литийдің күкіртпе
Описание слайда:

№5 жаттығу а) Алюминийдің оттекпен; б) Темірдің хлормен; в) Литийдің күкіртпен тотығу-тотықсыздану реакцияларының теңдеулерін жазыңдар.

№ слайда 22 а) 4Al0+3O20 →2Al2+3O3-2 Al0 - 3e →Al+3 4 тотығады тотықсыздандырғыш O20+4e →
Описание слайда:

а) 4Al0+3O20 →2Al2+3O3-2 Al0 - 3e →Al+3 4 тотығады тотықсыздандырғыш O20+4e →2O-2 3 тотықсызданады тотықтырғыш б) 2Fe0 +3Cl20 →2Fe+3Cl3-1 Fe0 -3e →Fe+3 2 тотығады тотықсыздандырғыш Cl20 +2ē →2Cl-1 3 тотықсызданады тотықтырғыш в) 2Li0 +S0 →Li2+1S-2 Li0 -1ē →Li+1 2 тотығады тотықсыздандырғыш S0+2e →S-2 1 тотықсызданады тотықтырғыш


Подайте заявку сейчас на любой интересующий Вас курс переподготовки, чтобы получить диплом со скидкой 50% уже осенью 2017 года.


Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Автор
Дата добавления 16.02.2016
Раздел Химия
Подраздел Другие методич. материалы
Просмотров1654
Номер материала ДВ-459800
Получить свидетельство о публикации
Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх