Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / История / Презентации / "Эпостық аңыздар мен ақын-жыраулар" презентация
ВНИМАНИЮ ВСЕХ УЧИТЕЛЕЙ: согласно Федеральному закону № 313-ФЗ все педагоги должны пройти обучение навыкам оказания первой помощи.

Дистанционный курс "Оказание первой помощи детям и взрослым" от проекта "Инфоурок" даёт Вам возможность привести свои знания в соответствие с требованиями закона и получить удостоверение о повышении квалификации установленного образца (180 часов). Начало обучения новой группы: 24 мая.

Подать заявку на курс
  • История

"Эпостық аңыздар мен ақын-жыраулар" презентация

библиотека
материалов
 Казахбаева Зоя Бердимуратовна
Қазақ болып соғып тұрса жүрегің, Барша жұртқа «Алаш» атты ұраны. Бабалардың...
«Көш» ойыны: 1. Ертегілер мен батырлар жырының тәрбиелік мәні қандай? 2. Қаз...
«1001 мақал, 101 жұмбақ» ойыны: Мақал-мәтел: 1. Ел іші ....... (алтын бесік)...
Жұмбақтар: 1. Бір түкті кілем, бір түксіз кілем (Аспан мен жер) 2. Отқа жанба...
6. Екі бала қатар тұрса, бірін бірі көрмейді (көз) 7. Екеуі елеңдеп келеді, т...
Амал келді, Жыл келді!
Сабақтың тақырыбы: §25. Эпостық аңыздар мен ақын - 10”а”сынып жыраулар Сабақ...
Эпостық аңыздар Аспан әлемінің жаратылысы Ру,тайпа, жүздердің шығуы туралы Ба...
Қауысты – аты ұмыт балған ай аты. Мысалы: “Қобыланды батыр” эпостық жырында:...
ХҮ-ХҮІ ғ ақын-жыраулар Шалкиіз жырау Доспамбет жырау Қазтуған жырау Қодан тай...
ХҮ-ХҮІ ғғ ақын-жыраулар ХІҮ ғасырда Қазақстанның батысында өмір сүрген Сыпыра...
Асан қайғы Сәбитұлы -ХҮғасырда Еділ бойында дүниеге келген. Асан қайғы Жерұйы...
Асан қайғы Жәнібек пен керейдің Жетісуға ауған кезінде ешбір кеңес құрмағанды...
Қодан тайшы Аты Дешті Қыпшаққа әйгілі Дайырқожа бидің әкесі. ХҮ ғасырда өмір...
Қазтуған Сүйінішұлы 1420 жылы Астраханьдағы Қызылжар деген жерде дүниеге келг...
Доспамбет жырау ХҮ ғасырдың 90 ж Дон өзенінің төменгі ағысындағы Азау қаласын...
Шалкиіз жырау (1465-1560 жж) Жайық өзенінің шығыс жағалауында дүниеге келген....
ХҮІІ-ХҮІІІ ғғ ақын-жыраулар Жиембет жырау Ақтамберді жырау Бұқар жырау Тәтіқ...
ХҮІІ – ХҮІІІ ғғ қазақ жыраулары Жиембет Бортоғашұлы ХҮІ ғ соңы ХҮІІ ғ өмір сү...
Ақтамберді Сарыұлы (1675-1768жж) Оңтүстік Қазақстандағы Қаратау бойында дәул...
Үмбетей жырау (1706-1778жж.) Ақмола обылысы Ерейментау ауданында дүниеге келг...
Бұқар Қалқаманұлы (1693-1787жж) Абылай ханның ақылшы биі болған. Арғын тайпас...
Үмбетей жыраудың шығармасынан үзінді: Әруағыңа болысқан, Әділ билік қылысқан....
ХҮ-ХҮІ ғғ ақын-жыраулар ХҮІІ-ХҮІІІ ғғ ақын-жыраулар
Бекіту сұрақтары: ХҮІІІ ғ қазақ әдебиетінің өкілі ұлы тұлғаларының бірі Абыла...
Үйге тапсырма: §25. Эпостық аңыздар мен ақын- жыраулар Ақын-жыраулар туралы р...
32 1

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1  Казахбаева Зоя Бердимуратовна
Описание слайда:

Казахбаева Зоя Бердимуратовна

№ слайда 2 Қазақ болып соғып тұрса жүрегің, Барша жұртқа «Алаш» атты ұраны. Бабалардың
Описание слайда:

Қазақ болып соғып тұрса жүрегің, Барша жұртқа «Алаш» атты ұраны. Бабалардың қасиетін бойыңа, Ұлт тағлымы ұғындырып тұрады. Үй тапсырмасын сұрау:

№ слайда 3 «Көш» ойыны: 1. Ертегілер мен батырлар жырының тәрбиелік мәні қандай? 2. Қаз
Описание слайда:

«Көш» ойыны: 1. Ертегілер мен батырлар жырының тәрбиелік мәні қандай? 2. Қазақ халқы төрт түлік мал өсірген және малдың піріне сиынған соларды ата? 3. Діни наным сенімдерге байланысты қандай өлең-жырлар бар? Соның ішінде бәдік айту туралы не білесің? 4. Жарапазан қай кезде айтылады? Одан үзінді айт. 5. Кісі өліміне байланысты қандай жоралғыларды білесіңдер? 6. Ғашықтар жырында не бейнеленеді және қандай ғашықтарды білесіңдер? 7. «Мұңлық Зарлық» дастаны мен домбырада қандай байланыс бар? 8. Бақсылардың зікір салып, ауру адамды айналып шығуы мен қазақтың баланы жақсы көріп, еркелетіп айтатын «айналайын» сөзінің арасында қандай байланыс бар? 9. Жар-жар қай кезде айтылады? 10. Нәресте дүниеге келгенде қандай той болады?

№ слайда 4 «1001 мақал, 101 жұмбақ» ойыны: Мақал-мәтел: 1. Ел іші ....... (алтын бесік)
Описание слайда:

«1001 мақал, 101 жұмбақ» ойыны: Мақал-мәтел: 1. Ел іші ....... (алтын бесік) 2. Ел – елдің бәрі жақсы.... (Өз елің бәрінен де жақсы) 3. Туған жердің .... (түтіні ыстық) 4. Ер жігіт ел үшін туады.... (ел үшін өледі) 5. Ел ағасыз болмас.... (тон жағасыз болмас) 6. Басшысы жоқ ел жетім.... (балығы жоқ көл жетім) 7. Жүк ауырын нар көтереді.... (ел ауырын ер көтереді) 8. ер жігіттің екі сөйлегені - өлгені... (еменнің иілгені сынғаны) 9. Ақыл азбайды.... (білім тозбайды) 10.Баланың бас ұстазы... (ата-ана)

№ слайда 5 Жұмбақтар: 1. Бір түкті кілем, бір түксіз кілем (Аспан мен жер) 2. Отқа жанба
Описание слайда:

Жұмбақтар: 1. Бір түкті кілем, бір түксіз кілем (Аспан мен жер) 2. Отқа жанбас, суға батпас (Мұз) 3. Кішкентай ғана бойы бар, айналдырып киген тоны бар (Қой) 4. Жағалай-жағалай тас қойдым, жирен атты бос қойдым (тіс пен тіл) 5. Отырғанда – аттан биік, тұрғанда – аласа. Ойлап көріңіз, бұл не деген тамаша (ер тоқым)

№ слайда 6 6. Екі бала қатар тұрса, бірін бірі көрмейді (көз) 7. Екеуі елеңдеп келеді, т
Описание слайда:

6. Екі бала қатар тұрса, бірін бірі көрмейді (көз) 7. Екеуі елеңдеп келеді, төрттеуі төбелесіп келеді (аттың 2 құлағы мен 4 аяғы) 8. Тіріден өлі туады, өліден тірі туады (жұмыртқа) 9. Екі кісі қарауыл қарайды, бір кісі шөпшек тереді (түйенің өркеші, ерні) 10. Отбасында құмған, екі көзін жұмған (Мысық)

№ слайда 7
Описание слайда:

№ слайда 8
Описание слайда:

№ слайда 9
Описание слайда:

№ слайда 10 Амал келді, Жыл келді!
Описание слайда:

Амал келді, Жыл келді!

№ слайда 11 Сабақтың тақырыбы: §25. Эпостық аңыздар мен ақын - 10”а”сынып жыраулар Сабақ
Описание слайда:

Сабақтың тақырыбы: §25. Эпостық аңыздар мен ақын - 10”а”сынып жыраулар Сабақтың мақсаты: Қазақ халқының эпостық аңыздары мен ХҮ-ХҮІІІ ғасырлардағы ақын- жырауларына түсінік беру Дамытушылық: Әр түрлі сұрақтар қою арқылы оқушылардың ой-өрісін дамыту Тәрбиелік: Оқушыларды елін, жерін, Отанын, сүюге, қорғауға тәрбиелеу

№ слайда 12 Эпостық аңыздар Аспан әлемінің жаратылысы Ру,тайпа, жүздердің шығуы туралы Ба
Описание слайда:

Эпостық аңыздар Аспан әлемінің жаратылысы Ру,тайпа, жүздердің шығуы туралы Батырлар туралы Айдың тууы Күннің батуы Жұлдыздардың шығуы Жер-су аттарының шығуы

№ слайда 13 Қауысты – аты ұмыт балған ай аты. Мысалы: “Қобыланды батыр” эпостық жырында:
Описание слайда:

Қауысты – аты ұмыт балған ай аты. Мысалы: “Қобыланды батыр” эпостық жырында: Қараша емес, қауысты, Қоңыраулатып дауысты, Жақын қылды алысты, Берсін кімге намысты. Күн төбеден аумай-ақ, Түзеді бурыл шабысты. немесе Қыстың басы қауысты, Артық туған Қобыланды Ерегіскен дұшпанның Басын қоймай тауысты.

№ слайда 14
Описание слайда:

№ слайда 15 ХҮ-ХҮІ ғ ақын-жыраулар Шалкиіз жырау Доспамбет жырау Қазтуған жырау Қодан тай
Описание слайда:

ХҮ-ХҮІ ғ ақын-жыраулар Шалкиіз жырау Доспамбет жырау Қазтуған жырау Қодан тайшы Асан қайғы Сыпыра жырау

№ слайда 16 ХҮ-ХҮІ ғғ ақын-жыраулар ХІҮ ғасырда Қазақстанның батысында өмір сүрген Сыпыра
Описание слайда:

ХҮ-ХҮІ ғғ ақын-жыраулар ХІҮ ғасырда Қазақстанның батысында өмір сүрген Сыпыра жырау. Ол түркі тілдес ру-тайпалардан шыққан. Қазақ пен ноғайға ортақ тұлға. Жырау есімі ел қамын жеген қамқоршы ақсақал ретінде “Ер Тарғын”, “Едіге” жырларында кездеседі.

№ слайда 17 Асан қайғы Сәбитұлы -ХҮғасырда Еділ бойында дүниеге келген. Асан қайғы Жерұйы
Описание слайда:

Асан қайғы Сәбитұлы -ХҮғасырда Еділ бойында дүниеге келген. Асан қайғы Жерұйықты іздеп, Жетісуда болған кезінде: “Жетісудың ағашының басы жеміс екен”, Шуға барғанда “Ей, Шу, атыңды теріс қойыпты, мына ну қамысың еліңді ешбір жұртқа бере қоймас”-депті.

№ слайда 18 Асан қайғы Жәнібек пен керейдің Жетісуға ауған кезінде ешбір кеңес құрмағанды
Описание слайда:

Асан қайғы Жәнібек пен керейдің Жетісуға ауған кезінде ешбір кеңес құрмағандығын кінәлап, былай депті: Қырында киік жайлаған, Суында балық ойнаған. ................................... Жемде кеңес қылмадың, Ойылдан елді көшірдің. .................................... Нәлет біздің жүріске, Еділ менен Жайықтың Бірін жазға жайласаң Бірін қысқа қыстасаң, Ал қолыңды маларсың, Алтын менен күміске! -

№ слайда 19 Қодан тайшы Аты Дешті Қыпшаққа әйгілі Дайырқожа бидің әкесі. ХҮ ғасырда өмір
Описание слайда:

Қодан тайшы Аты Дешті Қыпшаққа әйгілі Дайырқожа бидің әкесі. ХҮ ғасырда өмір сүрген.

№ слайда 20 Қазтуған Сүйінішұлы 1420 жылы Астраханьдағы Қызылжар деген жерде дүниеге келг
Описание слайда:

Қазтуған Сүйінішұлы 1420 жылы Астраханьдағы Қызылжар деген жерде дүниеге келген. Жыраудың бізге жеткен 3 жыры бар. Соның ішінде “Алаң да алаң, алаң жұрт” деген жырында Еділ мен Жайықты мақтап елге, малға жайлылығын суреттейді. Қайран да менің Еділім, Мен салмадым, сен салдың. Қайырлы болсын сендерге Менен бір қалған мынау Еділ жұрт.

№ слайда 21 Доспамбет жырау ХҮ ғасырдың 90 ж Дон өзенінің төменгі ағысындағы Азау қаласын
Описание слайда:

Доспамбет жырау ХҮ ғасырдың 90 ж Дон өзенінің төменгі ағысындағы Азау қаласында дүниеге келген. Доспамбеттің: “Айнала бұлақ басы жоқ”, “Тоғай, тоғай, тоғай су”, “Азау, азау дегенің”, “Арғымаққа оқ тиді”, “Айналайын Ақ Жайық” деген жырлары бар.

№ слайда 22 Шалкиіз жырау (1465-1560 жж) Жайық өзенінің шығыс жағалауында дүниеге келген.
Описание слайда:

Шалкиіз жырау (1465-1560 жж) Жайық өзенінің шығыс жағалауында дүниеге келген. Ол ноғай әміршісі Темір бидің жанында көбірек болған. Жырау әскери жорықтар мен Кавказ, Қырым, Дон бойларын аралап шыққан.

№ слайда 23 ХҮІІ-ХҮІІІ ғғ ақын-жыраулар Жиембет жырау Ақтамберді жырау Бұқар жырау Тәтіқ
Описание слайда:

ХҮІІ-ХҮІІІ ғғ ақын-жыраулар Жиембет жырау Ақтамберді жырау Бұқар жырау Тәтіқара ақын Үмбетей жырау Марғасқа жырау

№ слайда 24 ХҮІІ – ХҮІІІ ғғ қазақ жыраулары Жиембет Бортоғашұлы ХҮІ ғ соңы ХҮІІ ғ өмір сү
Описание слайда:

ХҮІІ – ХҮІІІ ғғ қазақ жыраулары Жиембет Бортоғашұлы ХҮІ ғ соңы ХҮІІ ғ өмір сүрген. Ол Есім ханның әскербасы қызыметінде және кеңесшісі болған. Бірақ кейін хан мен екеуінің арасында қайшылықтар пайда болып, ханның қаһарына ілініп аудауда болады.сол жерде қайтыс болады. Марғасқа жырау ХҮІІ ғ өмір сүрген. Есім ханның ең жақын жорық жырауы болған. Есім ханға арнаған “Еңселі бойлы Ер Есім” атты 7 мың жолдық тарихи жыры белгілі.

№ слайда 25 Ақтамберді Сарыұлы (1675-1768жж) Оңтүстік Қазақстандағы Қаратау бойында дәул
Описание слайда:

Ақтамберді Сарыұлы (1675-1768жж) Оңтүстік Қазақстандағы Қаратау бойында дәулетті отбасында дүниеге келген.Жырау 93 жасында Семей өңіріндегі Жүректі деген жерде қайтыс болған. Күлдір де күлдір кісінетіп, Күреңді мінер мекенбіз?! Күдіреден бау тағып, Ақ кіреуке киер ме екенбіз! Жағасы алтын, жеңі жез, Шығыршығы торғай көз Сауыт киер ме екенбіз?!- жерін жаудан азат етуді аңсап, халқын ұрысқа жігерлендірген. Тәтіқара ақын Қостанай обылысы Сарыкөл маңында туып өскен. Жыраудың өзіне тән ерекшелігі-ол өзінің жырларында Қазақ батырларының қай ру-тайпадан екендігін хабарлап отырған.Мысалы:”Қамыстың басы майда, түсі сайда” атты жырында дулат руынан Бөкей, Сағыр, қыпшақтан Деріпсәлі, Маңдай, уақтан Сары мен Баян, т. б. батырларды атайды.

№ слайда 26 Үмбетей жырау (1706-1778жж.) Ақмола обылысы Ерейментау ауданында дүниеге келг
Описание слайда:

Үмбетей жырау (1706-1778жж.) Ақмола обылысы Ерейментау ауданында дүниеге келген. Жырау батырларды мадақтап, елге танытып отырған.Мысалы: “Ей Ақтамберді, Қабанбай”, “Бекболат биге” немесе “Бөгенбай өліміне” деген жырларының тарихи танымдық жағы басым.

№ слайда 27 Бұқар Қалқаманұлы (1693-1787жж) Абылай ханның ақылшы биі болған. Арғын тайпас
Описание слайда:

Бұқар Қалқаманұлы (1693-1787жж) Абылай ханның ақылшы биі болған. Арғын тайпасынан шыққан. Мемлекет істеріне араласып, Абылайға ақыл-кеңес беріп отырған. Бұқар Баянауыл ауданының Далба тауының етегінде жерленген.

№ слайда 28 Үмбетей жыраудың шығармасынан үзінді: Әруағыңа болысқан, Әділ билік қылысқан.
Описание слайда:

Үмбетей жыраудың шығармасынан үзінді: Әруағыңа болысқан, Әділ билік қылысқан. Қашпаған қандай ұрыстан, Керейде батыр ..., Қаз дауысты ...., Қу дауысты ...., Қанжығалы .... , Абылай сенің тұсыңда Сол бесеуі болыпты-ай! Кені батыр,кені би, Тәңірім берген сондай сый Ұмыттың ба, соны....

№ слайда 29 ХҮ-ХҮІ ғғ ақын-жыраулар ХҮІІ-ХҮІІІ ғғ ақын-жыраулар
Описание слайда:

ХҮ-ХҮІ ғғ ақын-жыраулар ХҮІІ-ХҮІІІ ғғ ақын-жыраулар

№ слайда 30 Бекіту сұрақтары: ХҮІІІ ғ қазақ әдебиетінің өкілі ұлы тұлғаларының бірі Абыла
Описание слайда:

Бекіту сұрақтары: ХҮІІІ ғ қазақ әдебиетінің өкілі ұлы тұлғаларының бірі Абылайдың кеңесшісі болған жырау? Бұқар жырау Ақтамберді жырау қай жерде дүниеге келген? Оңтүстік Қазақстандағы Қаратау бойында 3. Абылайдың ұнатқан ақыны кім? Тәтіқара жырау 4. Эпостық жырлардағы батырларды ата? Қобыланды батыр, Алпамыс, Ер Төстік т.б. 5. ХҮ-ХҮІ ғғ ақын-жыраулардан кімдерді білесіңдер? Сыпыра, Асан қайғы, Қодан тайшы, Қазтуған т.б. 6. ХҮІІ-ХҮІІІ ғғ қазақ жырауларын ата? Жиембет, Марғасқа, Ақтамберді, Бұқар, Тәтіқара ақын, т.б.

№ слайда 31 Үйге тапсырма: §25. Эпостық аңыздар мен ақын- жыраулар Ақын-жыраулар туралы р
Описание слайда:

Үйге тапсырма: §25. Эпостық аңыздар мен ақын- жыраулар Ақын-жыраулар туралы рефераттар жазу

№ слайда 32
Описание слайда:

Автор
Дата добавления 06.04.2016
Раздел История
Подраздел Презентации
Просмотров340
Номер материала ДБ-014179
Получить свидетельство о публикации

Выберите специальность, которую Вы хотите получить:

Обучение проходит дистанционно на сайте проекта "Инфоурок".
По итогам обучения слушателям выдаются печатные дипломы установленного образца.

ПЕРЕЙТИ В КАТАЛОГ КУРСОВ

Похожие материалы

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх