Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / История / Конспекты / Кенесары Қасымұлы бастаған 1837-1847 жылғы ұлт-азаттық козғалыс

Кенесары Қасымұлы бастаған 1837-1847 жылғы ұлт-азаттық козғалыс


  • История

Поделитесь материалом с коллегами:



«Уәлиханов ауыл шаруашылық колледжі» КММ








Ашық сабақ


Тақырыбы:

hello_html_m300393f9.gif









Оқытушы: Сайткен М.Н.














Сабақтың тақырыбы : Кенесары Қасымұлы бастаған 1837-1847 жылғы

ұлт-азаттық козғалыс

Сабақтың мақсаты:

Білімділік: Кенесары Қасымұлы бастаған қозғалыс жайлы жан-жақты мағұлмат беру және көтерілістің мақсатын, барысын, нәтижесі, тарихи маңызы жөнінде білім беру.

Тәрбиелік: Туған жерді сүю, тарихын білу, өз отанының тарихына деген сүйіспеншілікке, Отанын құрметтеуге тәрбиелеу.

Дамытушылық: Бұл көтерілістің аса маңыздылығы қазақтың үш жүзін және бүкіл қазақ даласын қамтыған ірі көтерілістердің бірі болғандығын және қазақ халқының тәуелсіздікке бағытталған көтерілістерінің бірі екендігін ұғындыра отырып осындай қиындықтармен келген «Тәуелсіздікті» баянды етуге осы ұрпақтың әрқайсысы міндетті екенін ұғындыру.

Сабақтың түрі: Түсіндірмелі сабақ

Сабақтың көрнекілігі: Интерактивті тақта,электронды оқулық, карта.

Сабақтың әдісі: баяндау,сұрақ-жауап, тест.

Сабақтың барысы:

1. Ұйымдастыру бөлімі.

Студенттермен амандасу, студенттердің сабаққа қатысуын тексеру.

2.Өткенді қайталау (тақтаға 10 сұрақ ашылады студенттер жауап бергеннен кейін,төмендегі бағалау нормаларына қарап өзін-өзі бағалайды.)

ХҮІІІ ғасырдың екінші жартысындағы Ресей отаршылдығына қарсы ұлт-азаттық қозғалыстар (тақырыбы)


1.ХҮІІІ ғасырдың екінші жартысындағы патша үкіметінің Кіші жүз бен Орта жүздегі саясат?

2.ХҮІІІ ғасырдың ортасында Кіші жүз екі хандыққа бөлінді. Кімдер хан болды?

3.Кіші жүз ханы Нұралының Е.Пугачев көтерілісіне байланысты ұстанымы қандай болды?

4.Қазақтар неліктен 1773-1775 жылдары Е.Пугачев бастаған шаруалар көтерілісіне қатысты?

5.Сырым Датұлы бастаған көтеріліс қай жылдары болды?

6.Орынбор өлкесінің басшысы О.Игельстромның көтеріліс барысында Сырым бағытына қолдау көрсетуінің мәні неде?

7.Хандық кеңеске қатысты рубасыларының, сұлтан топтарының, Сырым Датұлының қарым-қатынасына баға беріңдер?

8.Сырым Датұлы кім?

9.1797 жылы Кіші жүздің ханы ретінде Қаратай сұлтанның кандидатурасының өтпей қалуының себебі неде?

10.Картадан көтеріліс ошақтарын көрсетіңдер?




Бағалау

10,9- «5»

8,7,6-«4»

5,4- «3»

2,1- «2»




3. Жаңа материалдарды меңгеру

Тақырып басталар алдында студенттерге сұрақ қойылады:

  1. Миға шабуыл. (Еске түсірейік!)

Патша үкіметіне қарсы қандай көтерілістермен таныстық?

Міне сондай көтерілістердің бірі!

Сабақтың тақырыбы:

1837-1847 жылдардағы Кенесары Қасымұлы бастаған ұлт-азаттық көтеріліс


Жоспар:

Біз бұл сабақта мынадай мәселелерді қарастырамыз:

1.Көтерілістің себептері,мақсаты және қозғаушы күштері.

2.Кенесары Қасымұлы- аса көрнекті мемлекет қайраткері.

3.Көтерілістің басталуы.

4.Қазақ хандығының қалпына келтірілуі.

5.Ханның алым-салық және сауда саттық саясаты.

6.Қарулы күштердің құрылуы.

7.Патша үкіметінің жазалау әрекеттері.

8.Долгов және Герн бастаған елшіліктердің Кенесары ордасына келуі.

9.Кенесары Қасымұлының Қоқан хандығымен күресі.

10.Кенесары әскерлерінің Ұлы жүз аумағына қарай шегінуі.

11.Көтерілісшілердің Қырғызстан аумағындағы қимылдары.

12.Кенесары Қасымұлы бастаған көтерілістің жеңілу себептері мен салдары. Көтерілістің тарихи маңызы.


1.Көтерілістің себептері,мақсаты және қозғаушы күштері.


hello_html_75a84fc8.gifХандық биліктің жойылуы


Қазақтардан әскери бекіністер салу үшін

Көтерілістің себебі: жерлерін тартып алуы.

Салықтың көбеюі, өз жерін өзі жалға алуы.


Казактардың қазақ ауылдарына жиі шабуыл

жасауы















Көтерілісшілердің мақсаты

hello_html_m237c5480.gif




жерлерін қайтару округтерді тарату салықтарды жою



Кhello_html_m411e47bd.gifенесарының мақсаты




Ресей құрамына кіріп үлгермеген қазақ жерлерін біріктіріп,

атасы Абылайдың кезіндегі қазақ хандығын қалпына келтіру


hello_html_12169762.gif

Қарапайым көшпелілер


hello_html_m5a58712f.gif



Старшындар



Билер




Батырлар





Сұлтандар





қазақтар орыстар

hello_html_5f6da55c.gifhello_html_m358095d6.gifбашқұрт өзбектер







қарақалпақтар түрікмендер


поляктар т.б халықтар







hello_html_45e8283c.gif



Абылай хан

hello_html_55d232a9.gif

Альджан Тохта Топыш (қалмақ) Рыс Сапай Сайман (қарақалпақ)

hello_html_m339c8f85.gif


Қамбар

Қасым


hello_html_mabae52.gif



Ағатай Саржан Көшек Есенгелді Кенесары Бопай Наурызбай


hello_html_55184b90.gif


Тайшық Жағыпар Ахмет Омар Оспан Әубәкір Сыздық Жәкей

Көтерілістің барысы


Сұрақтардың жауабын тап.(оқулықпен жұмыс)

1.Көтерілісті тезірек бастаудың себебі неде?

2.Қоңырқұлжа Құдаймендіұлы деген кім?

3.Көкшетау округіндегі ауылдарға шабуыл жасаған кім?

4.Ақмола бекінісіне басып кіру

5.Патша үкіметі осы әрекеттерді шешу үшін қандай амалдар қолданды деп ойлайсыңдар?


Екі жақтың

талаптары



hello_html_m61a066b1.gifhello_html_e53f6c3.gif


Долгов пен

Герн елшілер

Кенесары

хан




hello_html_df5448d.gifhello_html_df5448d.gif

Орынбор губернаторы -В.Перовский


Батыс Сібір губернаторы-П.Горчаков


hello_html_m7bec4999.gifhello_html_baafa07.gif

hello_html_2d467bf6.gifhello_html_m6a5b43de.gif



hello_html_m2bed2b93.gifhello_html_m619baf0c.gif

Уақытша бейбіт келісім жасалды (1840 ж) (1840ж)










Қазақ хандығының қалпына келтірілуі

hello_html_34981d25.gif

1841 жыл Кенесары Қасымұлы хан сайланды

hello_html_34981d25.gif


Бір орталықтан басқарылатын мемлекет құрды

hello_html_m471d89fd.gif


Оны ханның өзі басқарды.


Кеңесші орган құрамы

hello_html_m5580b10f.gif


Батырлар Билер Сұлтандар Жақын туыстары



Шаруашылық мәселелері Сот ісі Дипломатиялық жұмыстар

hello_html_mdbc6a83.gif

hello_html_m15192906.gif

Салық жинау Әскери істер



Бұйрықтардың орындалуын Мал жайылымдарының дұрыс бөлінуін



Қарулы күштердің құрылуы.(сөздердің мағнасын ашу өзіндік жұмыс)

-20 мың сарбаз

-Жүзбасылар

-Мыңбасылар

-Айырым


Патша үкіметінің жазалау әрекеттері


Мерзімі

Басты оқиғалар

1842 ж

Орынбор генерал – губернаторы Обручев әскер жіберді.

1842 ж

Сібірден Сотников әскері жіберілді. (Күнімжан)


1843 ж 27 маусым

Лебедевтің 300 казактан тұратын тобы жіберілді.

1843 жылы

қазақ ханына қарсы жорық ұйымдастыру жөнінде жарлық шығарылды.( Хан басына 3мың сом)

1844 ж 20-21 шілде

сұлтан Жантөреұлының әскері жеңілді. 44 сұлтан мерт болды.

Долгов пен

Герн елшілер

1.Кенесарыға басқа елдермен дипломатиялық байланыс жасауына тыйым салу.

2.Көтеріліске қатысқан қазақ руларына межелі жерде ғана көшіп-қонуға рұқсат ету.

3.Қазақтардың Ресей империясының азаматтары екендігі, сондықтан Кенесарыға олардан салық алуға тиым салу.

4.Қашқын орыс,татар,башқұрттарды ұстап Ресейге қайтару керектігі ескертілді.

1.Қазақ жеріндегі барлық патша бекіністерін жою.

2.Жазалаушы топтардың озбырлығына тыйым салу.

3.Салық жинауды тоқтату.








Кенесары Қасымұлының Қоқан хандығымен күресі

1.Кенесары Қасымұлы Қоқан хандығымен неге күресті?


1hello_html_m604d64ba.gif836 ж - бауыры Сержан сұлтанды

Өлтірді

1840 ж - әкесі Қасым төрені


Күрестің нәтижесінде


Мерзімі

Басты оқиғалар

1845 ж қазан

Созақ, Жаңақорған, Жүлек бекіністерін алды.

1846 ж

Меркі бекінісін алды.


Көтерілісшілердің Қырғызыстан аумағындағы қимылдары

Кенесарының Қырғыздарға арнаған үндеуі:

«Менің мұнда келгенімінің мақсаты-сендермен жауласу емес,керісінше қазақтар мен қырғыздардың басын қосып күшейту, оларды қоқандықтардың қол астынан құтқарып алу»

hello_html_m6c64396f.gifШыңғыс ұрпағына бағыну Абылай ханның қырғыз жеріне

hello_html_m1f45f5aa.gifдәстүрі жоқ жасаған жорықтарын ұмытқан жоқ




Патша үкіметінің Сібір Қоқан хандығының қолдауына

әкімшілігінен қолдау тапты. сүйенді.



Кенесары Қасымұлы бастаған көтерілістің жеңілу себептері мен тарихи маңызы

1.Кенесары қалай қаза тапты?

1847 ж Бішкекке жақын жердегі Майтөбе деген жерде Кенесары хан жеңіліс тауып, тұтқынға түсіп 32 сұлтанмен бірге қырғыздардың қолынан қаза тапты.

Жеңілу себептері

Тарихи маңызы

1

Күш тең емес еді.

1

Үш жүзді қамтыған, аты Еуропаға мәлім болған тұңғыш көтеріліс.

2

Кенесары хан бірнеше бағытта соғысты.

2

Патша үкіметінің Орта Азияны отарлауын кешеуілдетті.

3

Қазақ халқының рулық-патриархалдық жіктелуі.

3

Халықтың ұлттық сана-сезімінің өскендігін дәлелдеді.

4

Ресей билеушілерінен жеңілдік алған сұлтандардың бір орталықтанған мемлекет құруға мүдделі болмауы.

4

Қазақ елінің ішкі қайшылықтарының Ресей саясатымен байланыстылығын көрсетті.

5

Кенесары ханның өзін қолдамаған ауылдарға озбырлық көрсетуі.

5

Хан билігі жойылғанның өзінде, Кенесары қазақ мемлекеттілігін қалпына келтіре алды.

Сабақты қорытындылау «сен - маған, мен – саған»

Әр топ бір біріне сабақта меңгерген білім мазмұнын пайдаланып сұрақтар қояды. Ескерту: сұрақтар қайталанбайды, берілген мерзімде неғұрлым нақты және көп сұрақтар қоя білген, дұрыс жауап бере білу керек.

Үй тапсырмасы:

1.Кенесары Қасымұлы жайлы зерттеушілердің қазіргі таңдағы зерттеулері жайлы мағұлматтар біліп келу.

2.Кенесары Қасымұлы газет-журналдардын қосымша деректер жинап келу.

3. Кенесары Қасымұлы туралы әдеби кітаптарды оқып келу.


Автор
Дата добавления 06.02.2016
Раздел История
Подраздел Конспекты
Просмотров180
Номер материала ДВ-423029
Получить свидетельство о публикации


Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх