Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации в СМИ
Эл. №ФС77-60625 от 20.01.2015
Инфоурок / История / Другие методич. материалы / Урок по истории Казахстана на тему "ХІХ ғ.50-жылдары ортасындағы шаруалардың азаттық күресі" (8 класс)

Урок по истории Казахстана на тему "ХІХ ғ.50-жылдары ортасындағы шаруалардың азаттық күресі" (8 класс)


До 7 декабря продлён приём заявок на
Международный конкурс "Мириады открытий"
(конкурс сразу по 24 предметам за один оргвзнос)

  • История

Название документа #U0425#U0406#U0425#U0493.50 #U0436#U0436. #U043a#U04e9#U0442#U0435#U0440#U0456#U043b#U0456#U0441.pptx

Сабақтың тақырыбы ХІХ ғасырдың 50-жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық күр...
Жанқожа батыр мен Есет батырлар бастаған шаруалар көтерілістерінің, 1858 жыл...
Сабақтың барысы: І.Ұйымдастыру кезеңі ІІ.Үй тапсырмасын тексеру а) Тест сұрақ...
 II.Үй тапсырмасын сұрау
1. Бөкей Ордасында болған көтерілістің мақсаты айқын көрінеді: А) Махамбетті...
2. Ой толғаныс. Венн диаграммасы.   Қоқандықтардың езгісінен қазақтарды азат...
ІІІ. Жаңа сабақ жоспары: 1. Постер құру (әр топқа жеке сұрақтар беріледі) – 5...
1836-1838 жылдардағы көтерілістің басшылары Исатай Тайманұлы (1791-1838) Мах...
«Барлық үш жүзге ортақ батыр әрі би, қазақтардың бостандығы жолындағы атақты...
Жанқожа батыр мен Есет батырдың ескерткіштері Жанқожа батырдың кесенесі Есет...
Жанқожа батыр (1780—1860) Есет батыр (1807-1888) Картамен жұмыс. Көтерілісті...
1 тапсырма 1-топқа. Жанқожа батыр бастаған көтеріліс 2- топқа. Есет батыр бас...
Көтерілістіңмақсаты? Хиуахандығыныңшектен тыс озбырлықтары мен шұрайлы жерле...
Көтерілістіңмақсаты? Хиуа хандығыныңқолдауына сүйене отырып, патшалық Ресейг...
1858 жылғы қазақ шаруаларының көтерілісі Көтерілістің себептері? Ташкент бил...
ІІ тапсырма “Жылдар сөйлейді”. 1843 ж.- Жанқожа батыр Хиуа бекінісін құлатты...
ІІІ тапсырма “Тапқыр болсаң, тауып көр”. 1-топ. Әңгімелесу. Ізден, пікір білд...
Жанқожа батыр мен Есет батыр бастаған көтерілістердің тарихи маңызы зор болды...
Қазақ халқының ХVIII-XIX ғасырлардағы ұлт-азаттық көтерілістері Қорытындылау...
Көтеріліс Көтерілістіңқамтығанаумағы Көтерілістің мақсаты Көтерілістің себеп...
“Сиқырлы торша” 10 20 30 40
 1. Көтерілістердің сипаты? а) Басқыншылық ә) Ұлт-азаттық
2. Кенесары Қасымұлы бастаған көтерілістің мақсаты не еді? а) Патша үкіметіні...
3. Бөкей ордасындағы көтеріліс нені байқатты? А) Патшаның отаршылдық саясаты...
4. Көтерілістердің тарихи маңызы? А) Бұдан кейін Қазақстан аумағында көтерілі...
Жаңа сабақты бекіту
Қанша адам Жанқожаның Сарбазына айналды? 3000 1807-1888 жж. Есет батырдың Өм...
Үйге тапсырма: 1 ) & 15 оқу. 2) Эссе жазу
1 из 29

Описание презентации по отдельным слайдам:

№ слайда 1 Сабақтың тақырыбы ХІХ ғасырдың 50-жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық күр
Описание слайда:

Сабақтың тақырыбы ХІХ ғасырдың 50-жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық күресі “Өз тарихын білмеген халық, өзін де сыйламайды” (Н.Ә.Назарбаев)

№ слайда 2 Жанқожа батыр мен Есет батырлар бастаған шаруалар көтерілістерінің, 1858 жыл
Описание слайда:

Жанқожа батыр мен Есет батырлар бастаған шаруалар көтерілістерінің, 1858 жылғы қазақ шаруалары көтерілісінің басталуы себептері, барысы мен жеңілу себептері туралы мәлімет бере отырып, тарихи маңызымен таныстыру. Мақсаты: М і н д е т т е р і: 1 Көтерілістің  тарихи маңызын, бұл тарихи оқиғаның бүгінгі жастарға үлгі екенін түсіндіру; 2. Оқушылардың  тарихи  оқиғаларды  өз бетінше салыстыра білуіне бағыт  беру, ойын  еркін жеткізу дағдыларын дамыту 2 Күтілетін нәтиже: Көтерілістің себебін анықтай алады, тарихи маңызын түсінеді, тарихи оқиғаларды саралап, салыстыра алады 2. Өзіндік ой пікірлерін сенімді, жүйелі түрде жеткізе алу дағдалары қалыптасады; 3. Тұлғалардың ерліктерін үлгі-өнеге ете отырып елін сүйетін, өз елінің тарихын құрметтейтін  азамат тәрбиелеу.  2. Әр түрлі деңгейдегі тапсырмаларды орындай алады. 3

№ слайда 3
Описание слайда:

№ слайда 4 Сабақтың барысы: І.Ұйымдастыру кезеңі ІІ.Үй тапсырмасын тексеру а) Тест сұрақ
Описание слайда:

Сабақтың барысы: І.Ұйымдастыру кезеңі ІІ.Үй тапсырмасын тексеру а) Тест сұрақтары. б) Венн диаграммасы. ІІІ. Сабақтың кезеңдері: 1. Постер құру (әр топқа жеке сұрақтар беріледі). 2. “Жылдар сөйлейді” (сұрақтарға жауап). 3. “Тапқыр болсаң, тауып көр” (әр түрлі тапсырмалар). 4. Ой тұжырымдау. 6. “Сиқырлы торша”. ІҮ.Білімді бекіту. Ү. Үйге тапсырма. ҮІ.Бағалау.

№ слайда 5  II.Үй тапсырмасын сұрау
Описание слайда:

II.Үй тапсырмасын сұрау

№ слайда 6 1. Бөкей Ордасында болған көтерілістің мақсаты айқын көрінеді: А) Махамбетті
Описание слайда:

1. Бөкей Ордасында болған көтерілістің мақсаты айқын көрінеді: А) Махамбеттің өлеңдерінде В) Исатайдың старшындар съезінде сөйлеген сөзінде С) Көтерілісшілердің патшаға жазған үндеуінде 2. 1837 жылы хан сарайын қоршауға алғандағы көтерілісшілердің саны А) 10 мың В) 5 мың С) 2 мың 3. Исатай қаза тапқан шайқас: А) Тастөбе В) Ақбұлақ С) Теректіқұм 4. Исатайдың подполковник Геке мен Жәңгірдің біріккен әскерімен шайқасы болды А) 1836 ж. Қазанда В) 1837 ж. Қазанда С) 1837 ж. қарашада 5. Исатай көтерілісін тездетіп басуға әсер еткен жағдай А) Кенесары қозғалысының Кіші жүзді шарпуы В) Көтерілісшілер санының көбеюі С) Тастөбе түбіндегі көтерілісшілердің жеңілісі 6. Патша үкіметінің Исатайды ұстап берушіге белгіленген сыйдың мөлшері А) 2000 сом В) 1000 сом С) 500 сом 7. 1837 жылы қазанның 15 де Исатай мен Махамбет бастаған қол Теректіқұмда кімнің ауылын ойрандады А) Баймағамбет сұлтанның В) Жәңгір ханның С) Балқы бидің 8. Патшаны қолдаушылардың ұйымдастыруымен Н.Өтемісұлы өлтірілді А) 1838 жылы В) 1842 жылы С) 1846 жылы 9. Исатай көтерілісін басты А) Колпаковский Б) Сперанский В) Геке 10. Ақбұлақ шайқасы қай жылы болды? А) А)1838ж. 12 шілде ә) 1837ж. 15 қараша    б)1837ж. тамыз 11. Исатай мен Махамбеттің руын ата а) байбақты б) беріш в) адай 12. Тастөбедегі шайқас болды А)1837ж.қыркүйек   ә) 1837ж. 15 қараша    б)1837ж.шілде Тест.

№ слайда 7 2. Ой толғаныс. Венн диаграммасы.   Қоқандықтардың езгісінен қазақтарды азат
Описание слайда:

2. Ой толғаныс. Венн диаграммасы.   Қоқандықтардың езгісінен қазақтарды азат ету   Феодалдықтоптардың Кенесарыны қолдамауы   Көтеріліс 10 жылға созылды   Ішкі Орда, Кіші жүзді қамтыды.   Хан озбырлығына шек қою;шаруалар жағдайын біршама жақсарту; Жер мәселесінде патша үкіметінің отаршыл саясатын өзгерту.   Көтеріліс 2 жылға созылды.   Отаршылдық езгіге қарсы бағытталды К.Қасымұлының көтерілісі И.Тайманұлы мен М.Өтемісұлының көтерілісі

№ слайда 8 ІІІ. Жаңа сабақ жоспары: 1. Постер құру (әр топқа жеке сұрақтар беріледі) – 5
Описание слайда:

ІІІ. Жаңа сабақ жоспары: 1. Постер құру (әр топқа жеке сұрақтар беріледі) – 5 мин. 2. “Тарихи даталар” (сұрақтарға жауап) – 2 мин. 3. “Тапқыр болсаң, тауып көр” (әр түрлі тапсырмалар). 4. Ой толғау. 5. “Сиқырлы торша”.

№ слайда 9 1836-1838 жылдардағы көтерілістің басшылары Исатай Тайманұлы (1791-1838) Мах
Описание слайда:

1836-1838 жылдардағы көтерілістің басшылары Исатай Тайманұлы (1791-1838) Махамбет Өтемісұлы (1804-1846)

№ слайда 10 «Барлық үш жүзге ортақ батыр әрі би, қазақтардың бостандығы жолындағы атақты
Описание слайда:

«Барлық үш жүзге ортақ батыр әрі би, қазақтардың бостандығы жолындағы атақты күрескер Жанқожа батыр орыстарды да, хиуалықтарды да, қоқандықтарды да мойындамады». М. Тынышбаев Ағылшын зерттеушісі Бульжер Демитриус Чарлз Есет батырдың өз руластарын патша үкіметіне қарсы күреске жігерлендіре шақырғаны туралы жазды: «Рас, олардың аттары мен қаруы бар. Aт пен қару бізде жоқ деп кім айта алады? Біздің мұхит түбіндегі құмның қиыршығы сияқты көп екеніміз өтірік пе? Өздерің мойын бұрып қараңдаршы: шығыс пен батыста, Солтүстік пен оңтүстікте де қаптаған қалың қазақтардыды көретіндерің анық. Сөйте тұра неге біз aт төбеліндей өзге жатжерліктерге бағынуға тиістіміз?!» (1807-1888) (1780—1860)

№ слайда 11 Жанқожа батыр мен Есет батырдың ескерткіштері Жанқожа батырдың кесенесі Есет
Описание слайда:

Жанқожа батыр мен Есет батырдың ескерткіштері Жанқожа батырдың кесенесі Есет батырдың кесенесі

№ слайда 12 Жанқожа батыр (1780—1860) Есет батыр (1807-1888) Картамен жұмыс. Көтерілісті
Описание слайда:

Жанқожа батыр (1780—1860) Есет батыр (1807-1888) Картамен жұмыс. Көтерілістің қамтыған аумақтарын картадан көрсету

№ слайда 13 1 тапсырма 1-топқа. Жанқожа батыр бастаған көтеріліс 2- топқа. Есет батыр бас
Описание слайда:

1 тапсырма 1-топқа. Жанқожа батыр бастаған көтеріліс 2- топқа. Есет батыр бастаған көтеріліс 3-топқа. 1858 жылғы қазақ шаруаларының көтерілісі

№ слайда 14 Көтерілістіңмақсаты? Хиуахандығыныңшектен тыс озбырлықтары мен шұрайлы жерле
Описание слайда:

Көтерілістіңмақсаты? Хиуахандығыныңшектен тыс озбырлықтары мен шұрайлы жерлерді тартып алуына,патша үкіметінің отарлауын кеңейтуіне шек қою Көтерілістің себебі? Хиуа ханыныңұлы Мұхаммед-РахымАллақұлдың Жаңадария мен Қуаңдария аудандарында көптеген қамалдар тұрғызуы Көтеріліске қай рулар қатысты? Кішкенешектілер, шөмекей, төртқара, қарасақал, т.б. рулар Көтерілістің барысы? 1843ж. халық қолдауымен Жанқожа батыр Хиуа бекінісін құлатты.1845ж. Оның қолы жоқасы қаруланған екі мыңдай хиуалықты жеңді. 1856ж.желтоқсанда Қазалы бекінісін қоршап алды.Жазалаушыәскер мен көтерілісшілер арасындағы шешуші шайқас1857жылғы 9 қаңтардаАрықбалық шатқалында өтті. Көтерілісшілер қосыны басып алынды, мал-мүлкі талан-таражға түсті. 20 мың бастан астаммалыайдап әкетілді. Көтерілісшілердің бытыраңқы топтарыҚуаңдарияғақарай шегініп кетті Көтерілісошағы? Жаңақала ауданы Көтерілістіңжеңілу себебі? Перовскқамалынан зеңбіректерімен шыққан жазалаушыларғанашар қаруланған көтерілісшілердің төтеп бере алмауы

№ слайда 15 Көтерілістіңмақсаты? Хиуа хандығыныңқолдауына сүйене отырып, патшалық Ресейг
Описание слайда:

Көтерілістіңмақсаты? Хиуа хандығыныңқолдауына сүйене отырып, патшалық Ресейге қарсы күресу Есет батырдың1848жылғы жоспары не еді? Хиуа занымен бірге Арал теңізінің солт.-батысындағы қазақтардытоптастырып,орыс отрядтарына соққа беру және Орал бекінісін талқандау Көтерілістіңбарысы? 1855ж.8шілдеде Есет тобы Жантөрин лагеріне шабуылдап, сұлтанды сыбайластарымен бірге қырып тастады Көтерілісшілерқалай жазаланды? 1857ж.наурыздаәскеридала сотының шешімімен тұтқынға түскендерден3адам атылды,18-і жер аударылды. Көтерілістіңжеңілуі? 1)Жазалаушылардың қыспағы.2) Есет батырдыңХиуамен әскериодаққұру жөнінде жасаған ұсынысы сәтсіз аяқталды.3)Ресейдің аса қуатты әскери машинасына қарсы бұдан әрі күрес жүргізудің қиындығынтүсінді. Есет батыр 1858 жылы өз еркімен Ресей империясының бейбіт келісім жасасу жөніндегі шартын қабылдады.

№ слайда 16 1858 жылғы қазақ шаруаларының көтерілісі Көтерілістің себептері? Ташкент бил
Описание слайда:

1858 жылғы қазақ шаруаларының көтерілісі Көтерілістің себептері? Ташкент билеушісі Мырза Ахметтің қазақтар мен қырғыздардың жерін күшпен тартып алуы; қосымша салық енгізілуі Көтерілістіңқамтыған аумағы? ӘулиеАта маңыйы, Шымкенттен Мерке мен Пішпекке дейінгі аймақ Негізгі қозғаушы күші Қазақ және қырғыз шаруалары Көтерілістің барысы Тоқмақта, Әулиеатада,Шымкентте орналасқан қоқан бекіністерін қоршады. Пішпек пен Шымкент түбінде қоқандықтарды жеңді. Әулиеатаны қоршап алды, көмекке келген қол шегінуге мәжбүр болды.1858ж. көтерілісшілер Созақ, Мерке, Шолаққорған, қамалдарын алып, Жаңақорған мен Түркістанды қоршады. Көтерілісшілерге қарсы жаңадан әскер күштер жіберілуі қозғалысты әлсіретті. Жеңілу себептері Көтерілістің ұйымдасуының әлсіздігі,стихиялық сипаты, жеке ақсүйек феодалдардыі бңр бөлігінің солқылдақтығы.

№ слайда 17 ІІ тапсырма “Жылдар сөйлейді”. 1843 ж.- Жанқожа батыр Хиуа бекінісін құлатты
Описание слайда:

ІІ тапсырма “Жылдар сөйлейді”. 1843 ж.- Жанқожа батыр Хиуа бекінісін құлатты 1845 ж. – Жанқожаның қолы 2000-дай хиуалықтарды жеңеді 1856 -1857 жж. – Жанқожа батырдың патша үкіметіне қарсы көтерілісі басталуы. 1848 ж. – Хиуа занымен бірге Арал теңізінің солт.-батысындағы қазақтарды топтастырып,орыс отрядтарына соққы беру және Орал бекінісін талқандау 1855ж. 8 шілде – Есет батырдың тобы А.Жантөринді сыбайластарымен бірге өлтіруі. 1858 ж. қыркүйек - жазалаушылар қыспағымен Есет батыр көтерілісті тоқтатты. 1858 наурыз – қазақ шаруаларының кқтерілісінің басталуы

№ слайда 18 ІІІ тапсырма “Тапқыр болсаң, тауып көр”. 1-топ. Әңгімелесу. Ізден, пікір білд
Описание слайда:

ІІІ тапсырма “Тапқыр болсаң, тауып көр”. 1-топ. Әңгімелесу. Ізден, пікір білдір, ой қорыт: 1858 жылғы шаруалар көтерілісін 1836-1838 жылдардағы көтеріліспен салыстыр. 2-топ. Құжаттармен танысып, талдау. 3-топ. Жанқожа батыр мен Есет батырлар туралы ой толғау.

№ слайда 19 Жанқожа батыр мен Есет батыр бастаған көтерілістердің тарихи маңызы зор болды
Описание слайда:

Жанқожа батыр мен Есет батыр бастаған көтерілістердің тарихи маңызы зор болды. Ол көтерілістер Орта Азия хандықтары мен Ресей империясының отаршылдық езгісіне қарсы бағытталды. Халық көтерілістері қазақ халқының бойында бостандықты аңсаған рухтың өшпегенін, тәуелсіздік пен азаттыққа деген ұмтылысының зор екенін көрсетіп берді. Қазақ батырлары, өз бастарын қатерге тіге отырып, XIX ғасырдың 60-жылдарындағы әкімшілік реформа басталар қарсаңында отаршыларға қарсы күрес әрекеттерін жүзеге асырды. Бұл көтерілістер патша үкіметінің Орта Азия мемлекеттерінің аумағын жаулап алу үрдісін біраз уақытқа тоқтатты.

№ слайда 20 Қазақ халқының ХVIII-XIX ғасырлардағы ұлт-азаттық көтерілістері Қорытындылау
Описание слайда:

Қазақ халқының ХVIII-XIX ғасырлардағы ұлт-азаттық көтерілістері Қорытындылау Көтеріліс Көтерілістіңқамтығанаумағы Көтерілістің мақсаты Көтерілістің себептері Көтерілістің басты қозғаушы күші Көтерілістің сипаты Қазақтардың1773-1775жылдардағыЕ.Пугачев көтерілісіне қатысуы Ортажүз бен Кіші жүз Жерлерін қайтарыпалу Патша үкіметініңқұнарлы жерлерді орыс помещиктеріне бөліп беріп,қазақтардың бекіністер орналасқан өңірге жақындауына тыйым салуы Орта және кішіжүз қазақтары Ұлт-азаттық С.Датұлыбастаған Кіші жүз қазақтарының1783-1797жж.көтерілісі Кіші жүз патша үкіметінің қазақ жерлерін тартып алуын тоқтату, сұлтандардың, ханның және олардың айнала төңірегіндегілердің озбырлығына тыйым салу 1782ж.патша үкіметінің қазақтардың Жайықтыңоң жағалауындағы аймақтарға қыс мезгілінде жайылымдық жерлерді жалға алу арқылы ғана уақытша өтуіне рүқсат еткен жарлығы, казактар қазақтардың 4 мыңнан астам жылқысын күшпен тартып алуы. Көтеріліске қарапайым көшпелі қазақтардың едәуір бөлігі, старшындар, билер және батырлар белсене қатысты

№ слайда 21 Көтеріліс Көтерілістіңқамтығанаумағы Көтерілістің мақсаты Көтерілістің себеп
Описание слайда:

Көтеріліс Көтерілістіңқамтығанаумағы Көтерілістің мақсаты Көтерілістің себептері Көтерілістің басты қозғаушы күші Көтерілістің сипаты 1837-1847жж.К.Қасымұлы бастаған көтеріліс Үш жүз Қазақ хандығын қалпына келтіру,патша үкіметінің отарлауын тоқтату 1. Патша үкіметі жерлерді жаппай тартып ала бастады 2.Хан биліінің жойылуы наразылық туғызды 3.Алым-салық түрлері көбейе түсті 4.Патша үкіметінің әскери отрядтары шабуыл жасап күн көрсетпеді Қазақ шаруалары Ұлт- азаттық 1836-1838жж.И.Тайманұлы мен М.Өтемісұлы бастаған көтеріліс Әшкі орда мен Кіші жүз хан озбырлығына шек қою; шаруалар жағдайын біршама жақсарту; жер мәселесінде патша үкіметінің отаршыл саясатын өзгерту. ).1818 ж.патша үкіметінің қазақстардың Жайықтың ішкі бетіне өтуге тиым салған заңы; 2) 1834 жылғы жұт; 3) Билер кеңесін құрамын ханның өзі бекітуі қазақ шаруалары ХІХғ.50-жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық көтерілісі РесейдіңСырдарияның оңтүстігін және Оңтүстік қазақстанды орталауын кеңейтуіне,Хиуахандарының өктемдігіне шек қою. РесейәскерлерініңҚазақстанныңОңтустігі мен Оңтустік-шығыс аумақтары арқылы ілгері жылжи түсуі,ХиуаменҚоқан хандықтарытарапынан үнемішабуылдардыңжасалып тұруы, олардың шектен тыс озбырлықтары мен шұрайлы жерлерді тартып алуы Қазақ және қырғызшаруалары

№ слайда 22 “Сиқырлы торша” 10 20 30 40
Описание слайда:

“Сиқырлы торша” 10 20 30 40

№ слайда 23  1. Көтерілістердің сипаты? а) Басқыншылық ә) Ұлт-азаттық
Описание слайда:

1. Көтерілістердің сипаты? а) Басқыншылық ә) Ұлт-азаттық

№ слайда 24 2. Кенесары Қасымұлы бастаған көтерілістің мақсаты не еді? а) Патша үкіметіні
Описание слайда:

2. Кенесары Қасымұлы бастаған көтерілістің мақсаты не еді? а) Патша үкіметінің отарлауын тоқтатып, мемлекеттілікті сақтап қалу ә) Ресейге бірігу

№ слайда 25 3. Бөкей ордасындағы көтеріліс нені байқатты? А) Патшаның отаршылдық саясаты
Описание слайда:

3. Бөкей ордасындағы көтеріліс нені байқатты? А) Патшаның отаршылдық саясаты нәтижесінде хандық басқарудың күйреуін Ә) Хандық биліктің нығаюын

№ слайда 26 4. Көтерілістердің тарихи маңызы? А) Бұдан кейін Қазақстан аумағында көтерілі
Описание слайда:

4. Көтерілістердің тарихи маңызы? А) Бұдан кейін Қазақстан аумағында көтерілістер болған жоқ. Ә) Бұл көтерілістермен рухтанған жаңа ұрпақ тәуелсіздік үшін күресті жаңа сатылар мен биіктерге көтеруге дайын болуға бейімдеді.

№ слайда 27 Жаңа сабақты бекіту
Описание слайда:

Жаңа сабақты бекіту

№ слайда 28 Қанша адам Жанқожаның Сарбазына айналды? 3000 1807-1888 жж. Есет батырдың Өм
Описание слайда:

Қанша адам Жанқожаның Сарбазына айналды? 3000 1807-1888 жж. Есет батырдың Өмір сүрген жылдары Сарысу өзеніне қарай, Перовск фортына қанша шаңырақ көшті? 12 мың, 4700 1780-1860 жж Жанқожа Нұрмұхаметұлының өмір сүрген жылдары ХІХ ғ.50-ж.қазақ шаруалары Көтер-ң себептері не болды? Ресейдің Сырдарияның оңт. ж/е Оңт.Қаз-нды отарлауды кеңейтуі., Хиуа хандарының өктемдігі Мырза Ахмет бектің қосымша салығы кімдерден Жиналуы тиіс болды? Қыздар мен тұрмыс құрмаған әйелдерден Жылғы көтерілістің Жеңілу себебі? Көтерілістің ұйымдасуының әлсіздігі, стихиялық сипаты, жеке ақсүйек феодалдардың бір бөлігінің солқылдақтығы Жанқожа және Есет батырлардың руы кім? шекті 1857 ж. Жанқожа Батыр туының астында Қанша адам болды ? 5000 15 жасынан бастап батырлығымен көзге түскен кім? Жанқожа батыр Шекті руының биі кім еді? Есет батыр Орынбар губерниясының әкімшілігі Есет батырды Ұстауды кімге тапсырды? А.Жантөринге

№ слайда 29 Үйге тапсырма: 1 ) & 15 оқу. 2) Эссе жазу
Описание слайда:

Үйге тапсырма: 1 ) & 15 оқу. 2) Эссе жазу

Название документа #U0425#U0406#U0425#U0493.50#U0436#U0436.#U043a#U04e9#U0442#U0435#U0440#U0456#U043b#U0456#U0441.docx

Поделитесь материалом с коллегами:

Ақмола облысы

Целиноград ауданы

Қоянды орта мектебі




















Тақырыбы:ХІХ ғасырдың 50-жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық күресі.








Жүргізген: тарих пәні мұғалімі

Ж.Хадет

















2014 ж.



Сабақтың тақырыбы:ХІХ ғасырдың 50-жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық күресі.

Сабақтың мақсаты:

Білімділік: Жанқожа батыр мен Есет батырлар бастаған шаруалар көтерілістерінің, 1858 жылғы қазақ шаруалары көтерілісінің басталуы себептері, барысы мен жеңілу себептері туралымәлімет бее отырып, тарихи маңызымен таныстыру.

Міндеттері : 1) Көтерілістің  тарихи маңызын, бұл тарихи

оқиғаның бүгінгі жастарға үлгі екенін түсіндіру;

2) Оқушылардың  тарихи  оқиғаларды  өз бетінше салыстыра білуіне бағыт  беру, ойын  еркін жеткізу дағдыларын дамыту;

3) . Тұлғалардың ерліктерін үлгі-өнеге ете отырып елін сүйетін, өз елінің тарихын құрметтейтін азамат тәрбиелеу. 

Күтілетін нәтиже: 1) Көтерілістің себебін анықтай алады, тарихи маңызын түсінеді, тарихи оқиғаларды саралап, салыстыра алады; 2) . Өзіндік ой пікірлерін сенімді, жүйелі түрде жеткізе алу дағдалары қалыптасады; 3) Әр түрлі деңгейдегі тапсырмаларды орындай алады.

Сабақтың түрі: аралас

Сабақтың әдісі: интерактивті

Стратегиялық әдіс-тәсілдер: үлестірмелі тапсырмалар беру, сұрақтарға жауап-алу, Венн диаграммасын жасату, кесте толтырту

Сабақтың көрнекілігі:ҚР картасы, портреттер, слайд арқылы сызба

Пәнаралық байланыс: География

Сабақтың барысы:

І.Ұйымдастыру кезеңі

ІІ.Үй тапсырмасын тексеру

а) Тест сұрақтары.

б) Венн диаграммасы.

ІІІ. Сабақтың кезеңдері:

1. Постер құру (әр топқа жеке сұрақтар беріледі).

2. “Жылдар сөйлейді” (сұрақтарға жауап).

3. “Тапқыр болсаң, тауып көр” (әр түрлі тапсырмалар).

4. Ой тұжырымдау.

6. “Сиқырлы торша”.

ІҮ.Білімді бекіту.

Ү. Үйге тапсырма.

  1. ҮІ.Бағалау.


ІІ.Үй тапсырмасын тексеру.


  1. Тест.


1. Бөкей Ордасында болған көтерілістің мақсаты айқын көрінеді:

А) Махамбеттің өлеңдерінде В) Исатайдың старшындар съезінде сөйлеген сөзінде

С) Көтерілісшілердің патшаға жазған үндеуінде

2. 1837 жылы хан сарайын қоршауға алғандағы көтерілісшілердің саны

А) 10 мың В) 5 мың С) 2 мың

3. Исатай қаза тапқан шайқас:

А) Тастөбе В) Ақбұлақ С) Теректіқұм

4. Исатайдың подполковник Геке мен Жәңгірдің біріккен әскерімен шайқасы болды

А) 1836 ж. Қазанда В) 1837 ж. Қазанда С) 1837 ж. қарашада

5. Исатай көтерілісін тездетіп басуға әсер еткен жағдай

А) Кенесары қозғалысының Кіші жүзді шарпуы В) Көтерілісшілер санының көбеюі

С) Тастөбе түбіндегі көтерілісшілердің жеңілісі

6. Патша үкіметінің Исатайды ұстап берушіге белгіленген сыйдың мөлшері

А) 2000 сом В) 1000 сом С) 500 сом

7. 1837 жылы қазанның 15 де Исатай мен Махамбет бастаған қол Теректіқұмда кімнің ауылын ойрандады

А) Баймағамбет сұлтанның В) Жәңгір ханның С) Балқы бидің

8. Патшаны қолдаушылардың ұйымдастыруымен Н.Өтемісұлы өлтірілді

А) 1838 жылы В) 1842 жылы С) 1846 жылы

9. Исатайкөтерілісінбасты
А) Колпаковский Б) Сперанский В) Геке

10. Ақбұлақ шайқасы қай жылы болды?

А) А)1838ж. 12 шілде ә) 1837ж. 15 қараша    б)1837ж. тамыз

11. Исатай мен Махамбеттіңруыната
а) байбақты б) беріш в) адай

12. Тастөбедегішайқасболды

А)1837ж.қыркүйек   ә) 1837ж. 15 қараша    б)1837ж.шілде


  1. Ой толғаныс. Венн диаграммасы.

hello_html_1430c561.png



ІІІ. Жаңа сабақ жоспары:


1. Постер құру (әр топқа жеке сұрақтар беріледі) – 5 мин.

2. “Жылдар сөйлейді” (сұрақтарға жауап) – 2 мин.

3. “Тапқыр болсаң, тауып көр” (әр түрлі тапсырмалар)

4. Венн диаграммасы.

5Топтастыру стратегиясы

6. Құжатпен жұмыc.

7. «Сиқырлы торша»

ІҮ. Бекіту

V. Үй тапсырмасы

VI. Бағалау


І тапсырма:


1-топ. Жанқожа Нұрмұхамедұлы бастаған көтеріліс.

2- топ. Есет батыр бастаған көтеріліс.

3-топ. 1858 жылғы қазақ шаруаларының көтерілісі


1 топ.


малы айдап әкетілді. Көтерілісшілердің бытыраңқы топтары Қуаңдарияға қарай шегініп кетті

Көтеріліс ошағы?

Жаңақала ауданы

Көтерілістің жеңілу себебі?

Перовск қамалынан зеңбіректерімен шыққан жазалаушыларға нашар қаруланған көтерілісшілердің төтеп бере алмауы


2 топ.


1) Жазалаушылардың қыспағы. 2) Есет батырдың Хиуамен әскери одақ құру жөнінде жасаған ұсынысы сәтсіз аяқталды.3) Ресейдің аса қуатты әскери машинасына қарсы бұдан әрі күрес жүргізудің қиындығын түсінді.

Есет батыр 1858 жылы өз еркімен Ресей империясының бейбіт келісім жасасу жөніндегі шартын қабылдады.








3 топ.


Ташкент билеушісі Мырза Ахметтің қазақтар мен қырғыздардың жерін күшпен тартып алуы;

қосымша салық енгізілуі

Көтерілістің қамтыған аумағы?

Әулие Ата маңыйы, Шымкенттен Мерке мен Пішпекке дейінгі аймақ

Негізгі қозғаушы күші

Қазақ және қырғыз шаруалары

Көтерілістің барысы

Тоқмақта, Әулиеатада, Шымкентте орналасқан қоқан бекіністерін қоршады. Пішпек пен Шымкент түбінде қоқандықтарды жеңді. Әулиеатаны қоршап алды, көмекке келген қол шегінуге мәжбүр болды. 1858 ж. көтерілісшілер Созақ, Мерке, Шолаққорған, қамалдарын алып, Жаңақорған мен Түркістанды қоршады. Көтерілісшілерге қарсы жаңадан әскер күштер жіберілуі қозғалысты әлсіретті.

Жеңілу себептері

Көтерілістің ұйымдасуының әлсіздігі, стихиялық сипаты, жеке ақсүйек феодалдардыі бңр бөлігінің солқылдақтығы.














ІІІ тапсырма “Тапқыр болсаң, тауып көр”.


1-топ. Әңгімелесу. Ізден, пікір білдір, ой қорыт: 1858 жылғы шаруалар көтерілісін 1836-1838 жылдардағы көтеріліспен салыстыр.

2-топ. Құжаттармен танысып, талдау.

3-топ. Жанқожа батыр мен Есет батырлар туралы ой толғау.


Жанқожа батыр мен Есет батыр бастаған көтерілістердің тарихи маңызы зор болды.


  • Ол көтерілістер Орта Азия хандықтары мен Ресей империясының отаршылдық езгісіне қарсы бағытталды.

  • Халық көтерілістері қазақ халқының бойында бостандықты аңсаған рухтың өшпегенін, тәуелсіздік пен азаттыққа деген ұмтылысының зор екенін көрсетіп берді.

  • Қазақ батырлары, өз бастарын қатерге тіге отырып, XIX ғасырдың 60-жылдарындағы әкімшілік реформа басталар қарсаңында отаршыларға қарсы күрес әрекеттерін жүзеге асырды. Б

  • Бұл көтерілістер патша үкіметінің Орта Азия мемлекеттерінің аумағын жаулап алу үрдісін біраз уақытқа тоқтатты.




4. Ой тұжырымдау.


Қазақ халқының ХVIII-XIX ғасырлардағы ұлт-азаттық көтерілістері


Көтеріліс

Көтерілістіңқамтыған аумағы

Көтерілістің мақсаты

Көтерілістің себептері

Көтерілістің басты қозғаушы күші

Көтерілістің сипаты

Қазақтардың 1773-1775 жылдардағы Е.Пугачев көтерілісіне қатысуы

Орта жүз бен Кіші жүз

Жерлерін қайтарып алу

Патша үкіметінің құнарлы жерлерді орыс помещиктеріне бөліп беріп, қазақтардың бекіністер орналасқан өңірге жақындауына тыйым салуы

Орта және кіші жүз қазақтары













Ұлт-азаттық

С.Датұлы бастаған Кіші жүз қазақтарының 1783-1797 жж.көтерілісі

Кіші жүз

патша үкіметінің қазақ жерлерін тартып алуын тоқтату, сұлтандардың, ханның және олардың айнала төңірегіндегілердің озбырлығына тыйым салу

1782 ж.патша үкіметінің қазақтардың Жайықтың оң жағалауындағы аймақтарға қыс мезгілінде жайылымдық жерлерді жалға алу арқылы ғана уақытша өтуіне рүқсат еткен жарлығы, казактар қазақтардың 4 мыңнан астам жылқысын күшпен тартып алуы.

Көтеріліске қарапайым көшпелі қазақтардың едәуір бөлігі, старшындар, билер және батырлар белсене қатысты

1837-1847 жж. К.Қасымұлы бастаған көтеріліс

Үш жүз

Қазақ хандығын қалпына келтіру, патша үкіметінің отарлауын тоқтату

1. Патша үкіметі жерлерді жаппай тартып ала бастады

2.Хан биліінің жойылуы наразылық туғызды

3.Алым-салық түрлері көбейе түсті

4.Патша үкіметінің әскери отрядтары шабуыл жасап күн көрсетпеді

Қазақ шаруалары



1836-1838 жж. И.Тайманұлы мен М.Өтемісұлы бастаған көтеріліс

Әшкі орда мен Кіші жүз

хан озбырлығына шек қою;

шаруалар жағдайын біршама жақсарту;

жер мәселесінде патша үкіметінің отаршыл саясатын өзгерту.

).1818 ж.патша үкіметінің қазақстардың Жайықтың ішкі бетіне өтуге тиым салған заңы; 2) 1834 жылғы жұт;

3) Билер кеңесін құрамын ханның өзі бекітуі

қазақ шаруалары

ХІХ ғ.50-жылдарындағы қазақ шаруаларының азаттық көтерілісі


Ресейдің Сырдарияның оңтүстігін және Оңтүстік қазақстанды орталауын кеңейтуіне, Хиуахандарының өктемдігіне шек қою.

Ресей әскерлерінің Қазақстанның Оңтустігі мен Оңтустік-шығыс аумақтары арқылы ілгері жылжи түсуі, Хиуа мен Қоқан хандықтары тарапынан үнемі шабуылдардың жасалып тұруы, олардың шектен тыс озбырлықтары мен шұрайлы жерлерді тартып алуы

Қазақ және қырғыз шаруалары


5. “Сиқырлы торша”


1. К.Қасымұлы, И.Тайманұлы бастаған көтерілістердің негізгі қозғаушы күштері кімдер болды?

а) башқұрт, татар шаруалары

ә) қазақ шаруалары

2. Кенесары бастаған көтерілістің мақсаты не еді?

а) Патша үкіметінің отарлауын тоқтатып, мемлекеттілікті сақтап қалу

ә) Ресейге бірігу

3. Көтерілістер сипаты жағынан қандай болды?

А) Басқыншылық

ә) Ұлт-азаттық

4. Қай хан Қазақ хандығын қалпына келтіруді мақсат етіп, көтеріліс бастады?

А) Айшуақ хан

Ә) Кенесары хан

5. Бөкей ордасындағы көтеріліс нені байқатты?

А) Патшаның отаршылдық саясаты нәтижесінде хандық басқарудың күйреуін.

Ә) Хандық биліктің нығаюын.

6. Көтерілістердің тарихи маңызы?

А) Бұдан кейін Қазақстан аумағында көтерілістер болған жоқ.

Ә) Бұл көтерілістермен рухтанған жаңа ұрпақ тәуелсіздік үшін күресті жаңа сатылар мен биіктерге көтеруге дайын болуға бейімдеді.


6. Сабақты бекіту.

7. Бағалау

8. Үйге тапсырма. 1 ) & 15 оқу.









57 вебинаров для учителей на разные темы
ПЕРЕЙТИ к бесплатному просмотру
(заказ свидетельства о просмотре - только до 11 декабря)

Автор
Дата добавления 04.04.2016
Раздел История
Подраздел Другие методич. материалы
Просмотров214
Номер материала ДБ-008201
Получить свидетельство о публикации

Включите уведомления прямо сейчас и мы сразу сообщим Вам о важных новостях. Не волнуйтесь, мы будем отправлять только самое главное.
Специальное предложение
Вверх